ĐÀO NGỘT MẶT NGƯỜI Ở TÂY HOANG - Chương 32: Lời nhận lỗi của hai chỉ huy
Trưa 12/10/1934, ở sảnh đá giữa pháo đài. Vùng Tây Hoang quanh pháo đài chỉ có cát, đá và gió, người ở trong pháo đài nghe rõ từng tiếng động nhỏ nhất từ…
Nội dung chương
Trưa 12/10/1934, ở sảnh đá giữa pháo đài. Vùng Tây Hoang quanh pháo đài chỉ có cát, đá và gió, người ở trong pháo đài nghe rõ từng tiếng động nhỏ nhất từ miệng hào vọng lên.
Trưa đó, trước mặt lính của cả hai đoàn đứng chật sân đá, Mã Quốc Lương bước lên trước, nhận lỗi về lệnh kéo pháo bắn thẳng mà chính ông đã ban. Nói rõ lệnh đó không cứu được ai, chỉ làm con thú điên thêm và đổi lấy một khẩu pháo thành sắt vụn. Triệu Đức Bưu bước lên sau, nhận lỗi về loạt súng máy quét qua sân hào, nói người cầm quân mà để súng nói thay mình trong cơn hoảng thì lỗi thuộc về người cầm quân. Tần Văn Lễ ghi từng lời nhận lỗi vào biên bản chính, nét chữ đều và rõ, rồi hai chỉ huy cùng ký tên dưới phần nhận lỗi của chính mình, trước sự chứng kiến của lính hai bên. Đó là những chữ ký đầu tiên xuất hiện trên giấy tờ của pháo đài này sau bảy ngày đàm phán.
Trong sảnh đá giữa pháo đài, ánh lửa bếp nhỏ cháy trong gian đá bên cạnh, và mùi dầu đèn và mùi gỗ ẩm trong phòng hẹp làm căn gian như hẹp lại. Tần Văn Lễ ngồi yên một lúc, sắp xếp lại trong đầu những việc đã qua trong ngày và những việc còn phải làm trước khi trời tối hẳn. Cát đọng trên các bậc đá xuống hào được quét mỗi buổi sớm, tới trưa đã lại phủ một lớp mỏng như chưa từng quét.
Giữa lúc công việc đang dở, Tần Văn Lễ dừng lại hỏi Triệu Đức Bưu mấy câu ngắn. - Lệnh của hai chỉ huy đã truyền xuống hết chưa, lính dưới có ai thắc mắc gì không?
- Truyền đủ rồi. Lính chỉ hỏi bao giờ bão tan để còn biết đường tính tiếp.
Cuộc trao đổi chỉ có vậy, ngắn và rõ như mọi việc trong pháo đài những ngày này, rồi mỗi người quay lại phần việc của mình ở sảnh đá giữa pháo đài.
Trong sảnh đá giữa pháo đài, ánh sáng xám của buổi sớm lọt qua khe cổng, và mùi cát khô quyện mùi thuốc súng cũ làm căn gian như hẹp lại. Tần Văn Lễ ngồi yên một lúc, sắp xếp lại trong đầu những việc đã qua trong ngày và những việc còn phải làm trước khi trời tối hẳn. Cát đọng trên các bậc đá xuống hào được quét mỗi buổi sớm, tới trưa đã lại phủ một lớp mỏng như chưa từng quét.
Tần Văn Lễ ngồi xuống bậc đá, nhìn ra miệng hào một lúc lâu mà không nói gì với ai. Ở sảnh đá giữa pháo đài, lớp cát mỏng phủ đá phủ lên mọi lối đi, và gió đêm quét qua miệng hào không lúc nào ngơi hẳn. Tần Văn Lễ bảo người lính trực ca rót thêm nước, rồi tự tay kiểm lại dây buộc ở cổng, trong lúc ánh lửa bếp nhỏ cháy trong gian đá bên cạnh soi rõ từng vách đá chung quanh. Người lính trực gần đó đứng nghiêm chờ lệnh, lê đeo bên hông, mắt nhìn thẳng về phía miệng hào như mọi ca gác khác trong ngày.
Giữa lúc công việc đang dở, Tần Văn Lễ dừng lại hỏi Triệu Đức Bưu mấy câu ngắn. - Việc ở miệng hào cứ để tôi lo phần canh chừng, anh lo phần sổ sách là được rồi.
- Vậy tôi ở lại sảnh, có tin gì anh cho người vào báo ngay.
Cuộc trao đổi chỉ có vậy, ngắn và rõ như mọi việc trong pháo đài những ngày này, rồi mỗi người quay lại phần việc của mình ở sảnh đá giữa pháo đài.
Mã Quốc Lương tới báo cáo tình hình ca gác, nói rõ từng mục: người đủ, đèn đủ dầu, nước còn nguyên theo phần đã chia. Tần Văn Lễ nghe xong, dặn thêm mấy điều về việc giữ yên trong pháo đài, rồi ngồi vào bàn đá, đọc lại những dòng biên bản đã ghi từ ngày đầu vào pháo đài. Ở sảnh đá giữa pháo đài lúc đó, không ai nói to, mọi tiếng động đều như được nén xuống một nấc vì sợ làm kinh động tới thứ đang nằm yên dưới lòng hào.
Tần Văn Lễ kiểm lại phần lương thực và nước uống trong sổ gộp, đối chiếu từng con số với người giữ kho. Ở sảnh đá giữa pháo đài, lớp cát mỏng phủ đá phủ lên mọi lối đi, và gió khô mang hơi cát vào sảnh không lúc nào ngơi hẳn. Tần Văn Lễ treo lại tấm bản đồ pháo đài lên vách đá, lấy tay vuốt phẳng các mép giấy đã quăn, trong lúc ánh đèn bão treo ở góc sảnh hắt xuống mặt bàn đá soi rõ từng vách đá chung quanh. Người lính trực gần đó đứng nghiêm chờ lệnh, lê đeo bên hông, mắt nhìn thẳng về phía miệng hào như mọi ca gác khác trong ngày.
Tần Văn Lễ cho gọi ca trưởng hai đoàn tới, dặn lại giờ đổi ca và vị trí đứng gác trong ngày. Ở sảnh đá giữa pháo đài, cát vàng mịn phủ lên mọi lối đi, và gió đêm quét qua miệng hào không lúc nào ngơi hẳn. Tần Văn Lễ đứng ở hiên đá nghe lính hai bên báo cáo, gật đầu từng mục một, trong lúc ánh đèn dầu chao nhẹ trong gió lùa soi rõ từng vách đá chung quanh. Người lính trực gần đó đứng nghiêm chờ lệnh, lê đeo bên hông, mắt nhìn thẳng về phía miệng hào như mọi ca gác khác trong ngày.
Giữa lúc công việc đang dở, Tần Văn Lễ dừng lại hỏi Lâm Thanh Sơn mấy câu ngắn. - Anh thấy trong người thế nào, có cần qua phòng quân y xem lại không?
- Tôi vẫn ổn, chỉ hơi mỏi vì mấy đêm ngủ không tròn giấc thôi.
Cuộc trao đổi chỉ có vậy, ngắn và rõ như mọi việc trong pháo đài những ngày này, rồi mỗi người quay lại phần việc của mình ở sảnh đá giữa pháo đài.
Giữa lúc công việc đang dở, Tần Văn Lễ dừng lại hỏi Mã Quốc Lương mấy câu ngắn. - Ngoài cổng đá có động tĩnh gì từ sáng tới giờ không?
- Chỉ có gió và cát thôi. Đường về vẫn chưa thấy bóng người nào cả.
Cuộc trao đổi chỉ có vậy, ngắn và rõ như mọi việc trong pháo đài những ngày này, rồi mỗi người quay lại phần việc của mình ở sảnh đá giữa pháo đài.
Khói bếp chiều bốc lên từ gian sau, tan nhanh trong gió, mang theo mùi cơm và mùi củi khô quen thuộc của những ngày bị kẹt lại. Trong không khí vẫn là mùi đá nóng phả lên sau một ngày nắng gắt, thỉnh thoảng chen vào tiếng lê tra vào bao nghe khô khốc. Tần Văn Lễ đi ngang qua sảnh đá giữa pháo đài, dừng lại quan sát một lượt rồi mới đi tiếp, như người muốn ghi nhớ từng góc của nơi này trước khi có việc lớn xảy ra.
Pháo đài đá cổ hiện ra trong mắt Tần Văn Lễ với bậc đá dẫn xuống lòng hào đã sứt mấy góc, và gió Tây Hoang lùa qua khe đá làm cát khô lạo xạo dưới giày bay lơ lửng trên mặt sân. Mọi thứ ở đây đều cũ, đều nặng, đều như đã đứng yên qua nhiều đời người, chỉ có những người vừa tới là còn mang theo sự vội vã của chiến trận. Tần Văn Lễ đưa tay chạm lên mặt đá lạnh, rồi rút tay về, quay lại với công việc đang chờ ở sảnh đá giữa pháo đài.
Trong sảnh đá giữa pháo đài, ánh sáng xám của buổi sớm lọt qua khe cổng, và mùi cát khô quyện mùi thuốc súng cũ làm căn gian như hẹp lại. Tần Văn Lễ ngồi yên một lúc, sắp xếp lại trong đầu những việc đã qua trong ngày và những việc còn phải làm trước khi trời tối hẳn. Cát đọng trên các bậc đá xuống hào được quét mỗi buổi sớm, tới trưa đã lại phủ một lớp mỏng như chưa từng quét.
Trong sảnh đá giữa pháo đài, ánh lửa bếp nhỏ cháy trong gian đá bên cạnh, và mùi khói bếp lẫn mùi rơm khô từ gian chứa lương làm căn gian như hẹp lại. Tần Văn Lễ ngồi yên một lúc, sắp xếp lại trong đầu những việc đã qua trong ngày và những việc còn phải làm trước khi trời tối hẳn. Cát đọng trên các bậc đá xuống hào được quét mỗi buổi sớm, tới trưa đã lại phủ một lớp mỏng như chưa từng quét.
Giữa lúc công việc đang dở, Tần Văn Lễ dừng lại hỏi Mã Quốc Lương mấy câu ngắn. - Nước trong bể còn đủ mấy ngày nếu chia theo đầu người như sổ đã tính?
- Đủ nếu không ai lãng phí. Tôi đã dặn nhà bếp khóa vòi sau giờ ăn.
Cuộc trao đổi chỉ có vậy, ngắn và rõ như mọi việc trong pháo đài những ngày này, rồi mỗi người quay lại phần việc của mình ở sảnh đá giữa pháo đài.
Lâm Thanh Sơn tới báo cáo tình hình ca gác, nói rõ từng mục: người đủ, đèn đủ dầu, nước còn nguyên theo phần đã chia. Tần Văn Lễ nghe xong, dặn thêm mấy điều về việc giữ yên trong pháo đài, rồi đi dọc hành lang đá, dừng lại ở từng ô cửa để nghe ngóng động tĩnh bên trong. Ở sảnh đá giữa pháo đài lúc đó, không ai nói to, mọi tiếng động đều như được nén xuống một nấc vì sợ làm kinh động tới thứ đang nằm yên dưới lòng hào.
Trên bàn đá trong sảnh, chồng giấy biên bản dày dần theo từng ngày, mỗi trang đều có người của hai bên cùng ký xác nhận ở góc. Trong không khí vẫn là mùi cát khô quyện mùi thuốc súng cũ, thỉnh thoảng chen vào tiếng thìa khuấy trong ca nước nghe rất rõ trong im lặng. Tần Văn Lễ đi ngang qua sảnh đá giữa pháo đài, dừng lại quan sát một lượt rồi mới đi tiếp, như người muốn ghi nhớ từng góc của nơi này trước khi có việc lớn xảy ra.
Giữa lúc công việc đang dở, Tần Văn Lễ dừng lại hỏi Mã Quốc Lương mấy câu ngắn. - Ngoài cổng đá có động tĩnh gì từ sáng tới giờ không?
- Chỉ có gió và cát thôi. Đường về vẫn chưa thấy bóng người nào cả.
Cuộc trao đổi chỉ có vậy, ngắn và rõ như mọi việc trong pháo đài những ngày này, rồi mỗi người quay lại phần việc của mình ở sảnh đá giữa pháo đài.
Từ đó, thua thật của hai chỉ huy bằng lời nhận lỗi có ký tên trong biên bản.