THẦN ĐỘC CƯỚC GIỮ BIỂN SẦM SƠN - Chương 2: Thần Xẻ Đôi Thân Mình
Chiều 12/09/2026, Lân theo Bảy vào sân đền Độc Cước. Nguyễn Văn Thức, thủ từ của đền, đang thay nước trên bàn thờ, lưng còng, tay làm việc rất chậm. Ông…
Nội dung chương
Chiều 12/09/2026, Lân theo Bảy vào sân đền Độc Cước. Nguyễn Văn Thức, thủ từ của đền, đang thay nước trên bàn thờ, lưng còng, tay làm việc rất chậm. Ông gật đầu chào khách rồi mời hai người ngồi ở bậc đá nhìn ra biển.
Trước bàn thờ treo một bức tranh thờ đã cũ. Trong tranh, một người khổng lồ đứng giữa núi và biển, một tay cầm rìu lớn. Ông Thức nói bức tranh này vẽ lại thần tích mà người Sầm Sơn kể cho nhau từ đời này sang đời khác.
Chiều xuống, khói bếp lan trong ngõ cát, mang theo mùi muối mặn khô ấm cả xóm chài. Trong sổ tay của Bảy lại thêm mấy dòng ghi chép ngắn, đủ ngày giờ và tên người có mặt. Bảy dọn lại khoang giữa, dây thừng cuộn thành vòng, thùng đồ xếp sát vào vách. Một đợt gió từ ngang mặt vịnh lướt qua mặt boong còn ướt, để lại mùi rong biển phơi nắng trong không khí. Ấm trà ở quán nước đầu bến vừa pha, và câu chuyện của người già lại vòng về giá cá của tuần này. Ở quán nước đầu bến, chuyện của mấy ông già hôm nay xoay quanh mùa bão năm ngoái.
Ông Thức kể rằng thời thượng cổ, biển ở đây có một con quỷ biển khổng lồ chuyên ăn thịt dân làng. Trên đất liền lại có yêu quái rừng xuống cướp bóc, dân hai phía đều không có đường sống yên ổn.
Một chàng trai khổng lồ trong làng thương dân, bèn cầm rìu thần tự xẻ đôi thân mình làm hai nửa. Một nửa cầm rìu đứng trên đỉnh núi Cổ Giải canh giữ đất liền. Nửa còn lại theo thuyền nan ra khơi, chém chết con quỷ biển giữa sóng dữ.
- Cát ở bãi nam mịn lắm, đi chân trần còn thấy êm.
- Để tôi trực ca đầu cho, anh chợp mắt một lát đi.
Bảy dọn lại khoang giữa, dây thừng cuộn thành vòng, thùng đồ xếp sát vào vách. Dưới chân núi, người trong xóm chài bận rộn đong gạo và muối cho chuyến khơi sắp tới từ sớm. Lân tự nhắc mình phải ghi lại mọi việc cho rõ ràng, vì những ngày này trí nhớ của ai cũng dễ lẫn. Ở phía gian nhà trọ gần bến, sóng đánh vào đá thành tiếng trầm đều, thỉnh thoảng chen tiếng xích sắt va nhau. Trong sổ tay của Thức lại thêm mấy dòng ghi chép ngắn, đủ ngày giờ và tên người có mặt. Ở bến cá đang lên đèn lúc nào cũng có mùi gỗ thuyền ngâm nước lâu năm nhè nhẹ trong gió.
Lân nghe như nghe một câu chuyện kể cho khách hành hương nghe trong lúc chờ thắp hương. Anh hỏi thêm về con thuyền nan và về vết chân trên phiến đá ngoài sân. Ông Thức chỉ nói vết chân đá là dấu người xưa tin là của thần để lại khi đứng giữ biển.
Có một vị khách trẻ đứng gần đó buột miệng hỏi đền có giữ vật gì để trấn biển hay không. Ông Thức lắc đầu ngay, nói đền này không giữ vật trấn nào cả. Ông nói thêm một câu chậm rãi để mọi người cùng nghe rõ.
- Đền chỉ giữ lòng người đi biển. Ông Thức nói. Ở đây không có của giấu, không có đồ thờ nào bị mất, và cũng không có chuyện ai động vào đền mà biển nổi sóng.
Lân hỏi đền có giữ cổ vật gì quý hay không. Ông Thức đáp vẫn một ý đó, rằng đền giữ hương khói và lòng tin của ngư dân, ngoài ra không giữ thứ gì để người ta phải dòm ngó. Bảy ngồi bên cạnh gật đầu như đã nghe câu này nhiều lần.
Nghe từ mép nước dưới chân vách đá chỉ còn tiếng sóng vỗ bờ và tiếng nước vỗ vào kè đá vọng lại xa gần. Dưới chân núi, người trong xóm chài bận rộn vá lại tấm lưới rách từ chuyến trước từ sớm. Sau khi dùng xong, chân nhái cao su được đánh dấu bằng sợi dây màu. Gió đổi hướng sang từ hướng núi Trường Lệ, và mùi gỗ thuyền ngâm nước lâu năm quanh mép nước dưới chân vách đá cũng đổi theo. Chiếc chân nhái cao su được phơi qua một lượt nắng yếu, chờ tới lượt dùng tiếp theo. Thức cầm la bàn treo trong khoang lên ngắm nghía một lúc, thấy ổn mới đặt xuống chỗ cũ.
Ánh sáng cuối ngày rọi xuống mặt biển tối sẫm về phía chân trời, làm vệt sáng của đèn bến quét qua mặt sóng hiện lên từng nét. Thức ghi thêm mấy dòng vào sổ tay, ghi rõ giờ giấc và người có mặt như thói quen lâu nay. Sóng vỗ vào bờ đá dưới khoang thuyền hẹp không ngớt, nền tiếng ấy điểm thêm tiếng chim biển kêu xa. Dưới chân núi, người trong xóm chài bận rộn chẻ củi chất bên hiên nhà từ sớm. Gió đổi hướng sang từ phía đảo xa, và mùi khói bếp của xóm chài quanh bến cá đang lên đèn cũng đổi theo. Trên boong sau chất đầy dây thừng, gió men theo vách đá đưa mùi nhang trầm từ phía đền thoảng qua rồi tan.
Tiếng trẻ con gọi nhau ở ngõ cát vọng ra tận bến, xen tiếng dao chặt cá trên thớt gỗ. Trên mũi thuyền hướng ra khơi, gió từ hướng núi Trường Lệ đưa mùi gỗ thuyền ngâm nước lâu năm thoảng qua rồi tan. Từng mối nối của máy bơm khí nén được Bảy xem lại cẩn thận trước khi cất đi. Mặt biển gợn những vệt sóng nhỏ nối nhau, và ở gần bờ, dấu chân ướt in trên ván boong hiện rõ trong ánh sáng cuối ngày. Âm thanh quen thuộc của xóm chài gồm tiếng giọng trẻ con đọc bài vọng ra và tiếng người gọi nhau qua các sân nhà.
Thói quen ghi chép nhắc Lân rằng việc gì không ghi ra giấy thì sau này khó mà nhớ cho đúng. Ở quán nước đầu bến, chuyện của mấy ông già hôm nay xoay quanh con nước tháng này. Việc ngày mai đã nằm sẵn thành một danh sách trong đầu Lân, chỉ chờ trời sáng là làm theo. Từng mối nối của áo phao cũ được Thức xem lại cẩn thận trước khi cất đi. Lân tự nhắc mình phải ghi lại mọi việc cho rõ ràng, vì những ngày này trí nhớ của ai cũng dễ lẫn. Lân nghĩ về con đường mòn lên đền mỗi sớm, rồi tự gạt đi để quay lại với việc trước mắt. Ý nghĩ về tiếng chuông đền nghe từ ngoài khơi thoáng qua trong đầu Lân rồi nhường chỗ cho việc đang làm dở.
Trên mép nước dưới chân vách đá, gió men theo vách đá đưa mùi muối mặn khô thoảng qua rồi tan. Mùi dầu máy cũ quanh mép nước dưới chân vách đá là mùi mà người mới tới bến nhớ lâu nhất. Thói quen ghi chép nhắc Lân rằng việc gì không ghi ra giấy thì sau này khó mà nhớ cho đúng. Âm thanh quen thuộc của xóm chài gồm tiếng dao chặt cá trên thớt gỗ và tiếng người gọi nhau qua các sân nhà. Ở xóm chài dưới chân núi, mấy người đàn bà đang phơi mực trên giàn tre sau nhà, vừa làm vừa nói chuyện chợ búa. Xóm chài sáng nay rộn ràng: người thì sửa lại mái chòi canh cá, người lo việc bếp núc. Ở gian nhà trọ gần bến lúc nào cũng có mùi cá tươi vừa gỡ lưới nhè nhẹ trong gió.
Lân tính trước việc của ngày mai theo từng mục, việc nào cần người nào anh đều ghi rõ. Dưới chân núi, người trong xóm chài bận rộn bán nốt mẻ cá buổi sớm cho lái buôn từ sớm. Trong đầu Lân, việc của ngày mai đã xếp thành từng mục nhỏ, mục nào cũng cần người và cần giờ giấc cụ thể. Áo phao cũ được lau khô rồi treo lên móc gỗ, như mọi món đồ nghề khác trên thuyền. Nghe từ mép nước dưới chân vách đá chỉ còn tiếng sóng vỗ bờ và tiếng máy nổ của thuyền bên vọng lại xa gần. Nghe từ mép nước dưới chân vách đá chỉ còn tiếng sóng vỗ bờ và tiếng nước vỗ vào kè đá vọng lại xa gần. Lân nghĩ về khoản tiền công chưa trả hết của chuyến trước, rồi tự gạt đi để quay lại với việc trước mắt.
Trên boong, Bảy sắp xếp lại dây thừng và thùng đồ, để lối đi giữa khoang luôn trống. Thức ngồi xuống bên mạn thuyền, rót chén trà nguội và nhìn ra mặt biển một lúc lâu. Có lúc Lân đứng lặng giữa gian nhà trọ gần bến, nghe tiếng sóng và tiếng người ở bến trộn vào nhau. Trong sổ tay của Thức lại thêm mấy dòng ghi chép ngắn, đủ ngày giờ và tên người có mặt. Trên mặt boong còn ướt, gió qua cửa bến đưa mùi cá tươi vừa gỡ lưới thoảng qua rồi tan. Mấy ông già ngồi ở quán nước đầu bến, ấm trà bốc khói, câu chuyện vòng quanh mùa bão năm ngoái.
Dưới chân núi, người trong xóm chài bận rộn gỡ cá khỏi lưới bằng đôi tay quen việc từ sớm. Bảy cầm túi lưới đựng đồ lên ngắm nghía một lúc, thấy ổn mới đặt xuống chỗ cũ. Chiếc mặt nạ lặn được xếp gọn vào thùng nhựa có nắp, chờ tới lượt dùng tiếp theo. Bảy cầm máy bơm khí nén lên ngắm nghía một lúc, thấy ổn mới đặt xuống chỗ cũ. Lân nghĩ về những năm còn lặn cứu hộ, rồi tự gạt đi để quay lại với việc trước mắt.
Ở phía sân đền lát đá, sóng đánh vào đá thành tiếng trầm đều, thỉnh thoảng chen tiếng dây neo cọ vào cọc gỗ. Xóm chài sáng nay rộn ràng: người thì đan lại chiếc rổ tre đã sờn miệng, người lo việc bếp núc. Tiếng sóng dưới gian nhà trọ gần bến vỗ bờ từng nhịp chậm, lẫn vào đó là tiếng nước vỗ vào kè đá. Từ trong ngõ cát vọng ra tiếng giọng trẻ con đọc bài vọng ra, lẫn tiếng trẻ con gọi nhau đi học. Thức ghi thêm mấy dòng vào sổ tay, ghi rõ giờ giấc và người có mặt như thói quen lâu nay. Có lúc Lân đứng lặng giữa khoang thuyền hẹp, nghe tiếng sóng và tiếng người ở bến trộn vào nhau. Thức dọn lại khoang giữa, dây thừng cuộn thành vòng, thùng đồ xếp sát vào vách.
Trên boong, Thức sắp xếp lại dây thừng và thùng đồ, để lối đi giữa khoang luôn trống. Thức ngồi nghỉ bên mạn thuyền, nghe sóng vỗ và để đầu óc trống đi một lát. Từ trong ngõ cát vọng ra tiếng chổi tre quét sân, lẫn tiếng trẻ con gọi nhau đi học. Bảy ngồi xuống bên mạn thuyền, rót chén trà nguội và nhìn ra mặt biển một lúc lâu. Mùi rong biển phơi nắng từ các bếp nhà trong xóm quyện vào nhau trên con ngõ ven biển.
Khi hai người ra về, trời đã ngả chiều và mặt biển dưới sân đền tối dần. Lân ghi vào sổ tay mấy chữ về thần tích vừa nghe, ghi như ghi một phong tục của địa phương. Anh chưa hề nghĩ câu chuyện ấy có phần nào liên quan tới việc của mình.