NGẢI NÀNG MƠN TIỆM VẢI CHỢ LỚN - Chương 11: Mùa Tết Mà Khách Vào Thưa Dần
Sáng ngày 10 tháng 01, Lương Tuyết Mai mở cửa tiệm từ lúc tám giờ rưỡi mà trong lòng đã không còn nhẹ như những buổi sáng đầu mùa. Bà đứng ở bậc cửa nhìn…
Nội dung chương
Sáng ngày 10 tháng 01, Lương Tuyết Mai mở cửa tiệm từ lúc tám giờ rưỡi mà trong lòng đã không còn nhẹ như những buổi sáng đầu mùa.
Bà đứng ở bậc cửa nhìn ra dãy phố vải. Mấy tiệm bên cạnh đã bày hàng ra mặt tiền từ sớm. Tiếng xe máy chạy qua chợ Bình Tây vang đều. Người đi sắm Tết vẫn đông trên vỉa hè. Vậy mà bước chân ghé vào An Phúc lại ít hẳn. Bà Mai nhận ra chuyện đó ngay từ giờ mở hàng. Mọi năm, tới giờ này tiệm bà đã có ba bốn lượt khách đứng ở quầy. Sáng nay, quầy vải trống trơn. Gia Kiệt đứng ở kệ sau xếp lại mấy cây lụa bị xô lệch từ hôm qua, xếp xong rồi lại đứng yên vì không có khách nào cần lấy vải xuống.
Bà Mai vào quầy, mở cuốn sổ bán hàng ra coi lại từ trang đầu tháng. Bà lật từng trang, ngón tay dừng ở cột tổng tiền của từng ngày. Ba ngày đầu mùa, con số còn làm bà mỉm cười. Từ ngày mùng bảy tháng Giêng trở đi, các dòng thưa dần. Có ngày chỉ ghi được bốn hóa đơn. Có buổi chiều không ghi thêm được dòng nào. Bà ngồi tính lại bằng máy tính nhỏ để trên quầy. Số tiền hiện lên làm bà phải tính lại lần thứ hai, vì bà sợ mình bấm nhầm.
Gia Kiệt từ kệ sau đi tới, tay cầm cuốn sổ phụ mà cậu vẫn dùng để ghi hàng xuất trong ngày.
- Mẹ, con đối chiếu sổ bán xong rồi. Doanh thu mấy ngày đầu tháng Chạp năm nay chưa bằng một nửa năm ngoái. Cùng kỳ năm ngoái, tới ngày này mình đã bán gần kín bốn trang. Năm nay mới được trang thứ hai, mà trang thứ hai còn trống hơn một nửa.
Bà Mai nghe con báo mà không bất ngờ. Bà đã thấy trước con số đó qua những buổi vắng khách trong tiệm. Nhưng nghe con trai nói thành lời, nỗi lo trong bà vẫn nặng thêm một nấc. Bà hỏi con đã cộng đúng chưa. Gia Kiệt gật đầu, nói cậu cộng hai lần, một lần theo hóa đơn và một lần theo tiền trong ngăn kéo, hai bên khớp nhau.
- Vậy là không sai. Mùa Tết mà khách vào thưa dần như vầy thì không phải chuyện ngày một ngày hai nữa rồi con.
Bà Mai nói câu đó rất khẽ. Bà nhìn ra cửa. Một bà khách trạc năm mươi tuổi dừng lại ở bậc cửa nhà bà. Bà khách ngó vào trong tiệm, ngó cây lụa đỏ bày ở mặt tiền, rồi lại nhìn sang hai bên phố. Bà đứng chừng nửa phút. Bà Mai đã bước ra khỏi quầy, định mở lời mời vào xem hàng. Nhưng bà khách lắc đầu nhẹ, quay lưng đi về phía tiệm ở giữa dãy. Bà Mai đứng yên sau quầy, tay còn đặt trên mép sổ.
Chưa đầy mười phút sau, chuyện đó lại lặp lại. Một cô gái trẻ đi cùng mẹ dừng ở bậc cửa. Cô gái chỉ tay vào cây gấm vàng ở mặt tiền, nói nhỏ với mẹ câu gì đó mà bà Mai nghe không rõ. Hai mẹ con bước lên bậc thềm được một bước, rồi người mẹ kéo tay con gái lại. Hai người đứng nhìn vào trong tiệm thêm mấy giây, rồi cùng quay ra, đi thẳng về phía cuối phố. Họ không hề chạm vào cây vải nào. Họ cũng không nói với bà Mai một lời nào.
Gia Kiệt đứng bên cửa, nhìn theo hai mẹ con khách rồi quay vào nói với mẹ.
- Mấy hôm nay toàn vậy đó mẹ. Người ta tới cửa rồi lại đi. Con đứng ở đây mời cũng không ai chịu vào coi lâu.
- Con có để ý họ nói gì không. Có ai chê vải nhà mình không.
- Không ai chê vải hết mẹ. Có người còn khen màu đẹp ngay ở cửa. Nhưng khen xong là đi. Con cũng không hiểu nổi.
Bà Mai không đáp ngay. Bà nhớ lại buổi trưa hôm qua, khi hai mẹ con Ngọc Phụng bỏ đi sau chưa đầy năm phút. Chuyện đó bà đã ghi vào cuốn sổ chăm cây để ở quầy. Nay thêm những người khách đứng ở bậc cửa rồi quay đi. Bà bắt đầu thấy các chuyện rời rạc trong mấy ngày qua đang nối lại thành một đường thẳng. Cây yếu đi. Hương tắt. Rồi khách thưa. Bà chưa gọi tên được đường thẳng đó. Nhưng bà không còn coi đây là chuyện xui rủi rời nhau nữa.
Ông Chấn Đông chống gậy từ phòng trong ra. Ông ngồi xuống ghế mây bên cửa, nhìn ra phố một lúc lâu rồi hỏi con gái hôm nay bán được bao nhiêu. Bà Mai nói mới bán được một cây sa tanh cho khách quen ở đầu phố, ngoài ra chưa có hóa đơn nào khác. Ông Đông im lặng. Ông nhìn sang chậu cây trước cửa. Mấy lá vàng ở rìa chậu vẫn còn đó. Số nụ trên cọng vẫn thưa như hôm qua. Ông nói cây chưa xấu thêm là may, nhưng khách thưa thì nhà mình phải tính sớm, vì hàng Tết đã ôm về đầy kệ rồi.
Bà Mai hiểu ý cha. Lô lụa và gấm Tết nằm trên kệ đều là tiền. Tiền đó bà đã ký nhận công nợ với nhà cung cấp từ ngày mùng sáu. Hạn trả dứt điểm là trước ngày đưa ông Táo. Nếu khách cứ thưa như tuần này, tới hạn đó bà lấy đâu ra đủ tiền mặt mà trả. Bà không nói nỗi tính toán đó ra miệng trước mặt cha. Bà chỉ gật đầu, nói để con coi lại sổ và tính đường khác.
Buổi trưa, tiệm vắng tới mức bà Mai nghe rõ tiếng quạt trần quay trên đầu và tiếng kéo cắt vải từ tiệm bên cạnh vọng sang. Bà tranh thủ gọi điện cho mấy khách quen có tên trong danh sách đặt may áo dài sớm. Người đầu tiên bắt máy nói đang bận việc nhà, hẹn qua rằm mới ghé chọn vải. Người thứ hai nói đã đặt may ở chỗ khác cho kịp, vì tưởng tiệm bà năm nay đông quá phải chờ lâu. Bà Mai nghe mà sững người. Tiệm bà đang vắng khách từng ngày, vậy mà ngoài kia vẫn có người tưởng tiệm đông tới mức không dám ghé. Người thứ ba không bắt máy. Bà gọi lại lần nữa vẫn không ai nghe. Bà đặt điện thoại xuống, nhìn danh sách còn dài mà không muốn gọi tiếp ngay.
Gia Kiệt mang cơm trưa ra cho mẹ. Hai mẹ con ăn ngay tại quầy, vừa ăn vừa trông cửa. Trong suốt bữa cơm, chỉ có một vị khách vào mua nửa mét vải lót. Vị khách đó đứng ở quầy, chọn rất nhanh, trả tiền rồi đi ngay, không hề đi sâu vào trong tiệm xem thêm cây vải nào khác. Bà Mai gói vải cho khách mà trong đầu chỉ nghĩ tới một chuyện. Khách quen thì dời hẹn. Khách lạ thì vào nhanh ra nhanh. Khách tới cửa thì quay đi. Ba đường đều đang hẹp lại cùng một lúc.
Đầu giờ chiều, bà Mai quyết định làm một việc mà mọi năm bà chưa từng phải làm vào đầu tháng Chạp. Bà nhờ Gia Kiệt lấy bảng giá khuyến mãi cũ trong kho ra, lau sạch, ghi lại mấy dòng chữ mới về giá tốt cho khách đặt may sớm. Cậu treo bảng ngay bên cửa. Bà đứng ra vỉa hè nhìn thử. Bảng chữ rõ ràng, giá cũng đã hạ so với đầu mùa. Vậy mà người qua đường chỉ liếc qua bảng rồi đi tiếp. Một ông khách đứng đọc bảng chừng mười giây, gật gù, rồi vẫn quay lưng đi về phía chợ. Bà Mai quay vào trong, bảo con trai cứ để bảng đó, hạ giá lúc này không phải cách chính, nhưng có còn hơn không.
Ông Đông ngồi ở ghế mây nghe hết, thấy hết. Ông gọi con gái lại gần.
- Mai, nhà mình bán vải mấy chục năm, chưa năm nào đầu tháng Chạp mà phải treo bảng hạ giá sớm như vầy. Con thấy trong bụng sao thì nói thiệt với ba.
- Con thấy lo, ba. Cây thì yếu, khách thì thưa. Hai chuyện tới cùng một lượt. Con chưa biết đường nào mà gỡ trước.
- Gỡ từ từ. Cái nào trước mắt thì làm trước. Con ghi lại hết đi. Ngày nào khách ra sao, cây ra sao, ghi hết. Tới lúc cần hỏi người biết chuyện, mình có cái mà đưa cho người ta coi.
Bà Mai gật đầu. Lời cha nhắc đúng việc bà đang làm dở. Cuốn sổ chăm cây ở quầy mới ghi các chuyện quanh chậu cây. Nay bà mở thêm mấy trang sau, kẻ thêm cột ngày giờ và số khách ghé tiệm theo từng buổi. Bà ghi buổi sáng nay: mở hàng tám giờ rưỡi, tới trưa chỉ có bốn lượt khách bước hẳn vào trong, hai lượt đứng ở bậc cửa rồi quay đi. Bà ghi buổi trưa: một khách mua vải lót. Bà ghi buổi chiều đang diễn ra: bảng hạ giá đã treo mà chưa thêm được hóa đơn nào.
Tới gần bốn giờ chiều, một bà khách quen ở xóm trên ghé vào. Bà khách này năm nào cũng may hai bộ áo dài ở An Phúc. Bà chọn cây lụa tím than, ướm thử trước gương, gật đầu khen màu sang. Bà Mai mừng thầm, tưởng cuối ngày cũng giữ lại được một khách quen lớn. Nhưng khi bà vừa lấy thước ra đo, bà khách lại nhìn quanh tiệm, khẽ nhăn mặt và nói để bà về suy nghĩ thêm một đêm, mai quay lại chốt. Bà nói xong, chào bà Mai rồi ra về tay không. Bà Mai gấp lại cây lụa, đặt lên quầy, ngồi xuống ghế mà không nói gì một lúc lâu.
Gia Kiệt khóa bớt một cánh cửa phụ cho đỡ trống. Cậu nói nhỏ với mẹ rằng số khách hôm nay còn ít hơn hôm qua. Bà Mai bảo con cứ ghi đúng như vậy vào sổ phụ. Bà không muốn con nới con số cho đẹp. Sổ sách lúc này phải thật, vì chỉ có số thật mới cho bà biết tiệm đang đứng ở đâu.
Hoàng hôn xuống, phố vải lên đèn sớm hơn mọi ngày vì trời nhiều mây. Ánh đèn từ các tiệm hắt ra vỉa hè. Chậu cây trước cửa nhà bà đứng lặng trong ánh đèn đó. Hoa tóc tiên chiều nay không nở thêm bông nào mới. Mấy nụ còn lại vẫn khép chặt trên cọng mảnh. Bà Mai tưới một gáo nước mưa quanh gốc theo lệ, rồi đứng nhìn chậu cây hồi lâu. Bà nghĩ tới lời cha dặn ban chiều. Ghi lại hết. Hỏi người biết chuyện. Hai việc đó bà sẽ làm ngay từ ngày mai. Còn tối nay, bà đóng cửa tiệm với một cuốn sổ bán hàng mỏng hơn mọi năm rất nhiều, và một nỗi lo đã có hình có dạng rõ ràng trong đầu bà.