NGẢI NÀNG MƠN TIỆM VẢI CHỢ LỚN - Chương 13: Mời Thầy Thuốc Diệp Minh Sơn Xem Cây

Sáng ngày 11 tháng 01, Lương Tuyết Mai tưới cây xong sớm hơn thường ngày rồi khóa quầy, đi dọc dãy phố vải tới phòng mạch của thầy Diệp Minh Sơn. Phòng…

Nội dung chương

Sáng ngày 11 tháng 01, Lương Tuyết Mai tưới cây xong sớm hơn thường ngày rồi khóa quầy, đi dọc dãy phố vải tới phòng mạch của thầy Diệp Minh Sơn.

Phòng mạch nằm cùng dãy phố với An Phúc, cách tiệm bà chừng hai chục căn nhà, gần phía cuối dãy. Bảng hiệu gỗ nhỏ treo trước cửa ghi mấy chữ đã phai màu theo năm tháng. Bà Mai tới nơi lúc chín giờ. Trong phòng mạch có hai người bệnh đang chờ. Một bà cụ ngồi ôm chai dầu gió. Một người đàn ông trung niên ngồi co chân, tay xoa đầu gối. Thầy Diệp đang kê đơn cho người bệnh trước, thấy bà Mai bước vào thì gật đầu chào, ra hiệu bà ngồi chờ một lát.

Bà Mai ngồi xuống băng ghế gỗ kê sát tường. Bà nhìn quanh phòng mạch. Tủ thuốc đông y chạy dọc một bên tường, ngăn kéo nào cũng ghi tên thuốc bằng chữ nhỏ. Mùi thuốc bắc, mùi dầu khuynh diệp và mùi lá khô quyện vào nhau. Sau phòng mạch là khoảng vườn nhỏ mà bà từng nghe bà Linh nhắc tới, nơi thầy trồng cây thuốc. Bà ngồi chờ chừng mười lăm phút. Trong đầu bà, bà sắp sẵn những lời sẽ nói về chậu cây nhà mình. Bà muốn kể cho gọn mà đủ: cây vàng nhanh trong mấy ngày, nụ rụng một vòng, hoa ngưng nở, khách vào tiệm rồi bỏ đi.

Trong lúc chờ, bà Mai để ý cách thầy Diệp làm việc. Ông bắt mạch cho bà cụ rất lâu, hỏi han chuyện ăn ngủ của bà cụ bằng giọng nhỏ nhẹ, rồi mới kê đơn. Tới người đàn ông đau đầu gối, ông tự tay xoa dầu và nắn lại khớp gối cho người ta, dặn dò chuyện đi đứng ngày mưa còn kỹ hơn cả chuyện uống thuốc. Không người bệnh nào bước ra khỏi phòng mạch này mà ông không tiễn tới cửa bằng một câu dặn riêng. Bà Mai ngồi nhìn mà thấy yên lòng thêm một phần. Một người làm thuốc cẩn thận với người bệnh như vậy, khi coi một chậu cây, chắc ông cũng sẽ cẩn thận như vậy. Nỗi lo của bà chưa giảm, nhưng bà biết mình đã tìm đúng người để gửi gắm câu hỏi khó nhất của nhà bà lúc này.

Thầy Diệp khám xong cho hai người bệnh, rửa tay, rồi bước tới ngồi đối diện bà Mai.

Thầy Diệp Minh Sơn năm nay sáu mươi chín tuổi. Ông là người gốc Thất Sơn, vùng Bảy Núi ở An Giang, lên Chợ Lớn mở phòng mạch này đã mấy chục năm. Dáng ông gầy, lưng còn thẳng, tóc bạc gần hết. Ông nói giọng miền Tây chậm và rõ. Người trong dãy phố quý ông vì ông khám bệnh kỹ, kê thuốc vừa đủ, nhà nghèo ông còn bớt tiền thuốc. Bà Mai từng đưa cha mình tới đây khám mấy lần. Nay bà tới không phải vì bệnh của người, mà vì một chậu cây.

- Chị Mai qua đây giờ này, chắc không phải coi bệnh cho ông cụ nhà. Có chuyện gì, chị cứ nói.

- Dạ thầy. Con qua đây là nhờ thầy một việc lạ. Chậu Nàng Mơn trước cửa tiệm nhà con, mấy ngày nay nó xấu đi nhanh lắm. Mới đầu vàng mấy lá ở mép, rồi rụng một vòng nụ, nay đã vàng một nửa chậu. Hoa thì ngưng nở hẳn. Con chăm nó đúng lệ mấy chục năm nay, không đổi nước, không đổi cách. Con không biết nó bị sao. Nghe nói thầy rành cây ngải ở Thất Sơn, con qua mời thầy sang coi giùm con một chuyến.

Thầy Diệp nghe xong, không đáp vội. Ông hỏi bà mấy câu rất kỹ. Cây trồng được bao nhiêu năm. Đất trong chậu có thay lần nào gần đây không. Nước tưới lấy từ đâu. Gần đây có ai đổ nước bẩn hay để vật lạ gì gần chậu không. Bà Mai trả lời từng câu theo đúng những gì bà biết. Đất chậu là đất cũ cha bà để lại, nhiều năm nay chỉ thêm ít đất mặt vào mùa xuân. Nước tưới là nước mưa hứng trong lu sành. Không ai trong nhà đổ nước bẩn vào chậu bao giờ, vì đó là điều cấm kỵ cha bà dặn từ nhỏ.

Ông gật đầu, đứng dậy lấy chiếc túi vải đựng đồ nghề khám cây. Trong túi có một con dao nhỏ, một chiếc kính lúp cán gỗ và mấy chiếc khăn sạch xếp gọn. Ông nói bà cứ về tiệm trước, ông khóa phòng mạch nửa buổi rồi sang ngay, vì giờ này người bệnh cũng đã thưa.

Bà Mai về tiệm, dặn Gia Kiệt dọn gọn khu vực quanh chậu cây ở hiên, dời mấy thùng hàng đang kê sát bậc thềm ra xa một chút để thầy có chỗ đứng coi cây. Ông Chấn Đông nghe nói thầy Diệp sắp sang thì chống gậy ra ghế mây ngồi chờ. Ông nói thầy này là người Thất Sơn thật, lại làm nghề thuốc, nếu ổng coi mà không ra thì mới đáng lo thiệt.

Chừng hai mươi phút sau, thầy Diệp tới. Ông chào ông Chấn Đông trước, hỏi thăm sức khỏe ông cụ mấy câu, rồi mới bước tới bên chậu cây. Ông không chạm vào cây ngay. Ông đứng nhìn toàn bộ chậu cây từ trên xuống dưới một lúc lâu. Ông nhìn màu lá, nhìn cọng hoa, nhìn mặt đất trong chậu, nhìn cả vị trí chậu đặt so với cửa tiệm và hướng nắng buổi sáng. Bà Mai đứng bên cạnh, im lặng chờ, không chen lời.

Rồi ông ngồi xuống, lấy kính lúp ra, coi kỹ từng mặt lá. Ông lật mặt dưới của mấy lá vàng lên coi. Ông coi cả mấy lá còn xanh ở phía trong chậu. Ông dùng đầu ngón tay sờ nhẹ lên cọng cây, từ gốc lên tới đầu nụ. Ông cúi xuống coi phần củ nổi trên mặt đất. Củ nhỏ màu trắng ngà, nổi một phần ở giữa chậu như mọi năm bà Mai vẫn thấy. Ông sờ quanh phần củ, ấn rất nhẹ, rồi lại coi kỹ mấy kẽ đất sát gốc.

- Chị Mai, chị chăm cây này bằng nước gì, mỗi ngày tưới mấy lần.

- Dạ, nước mưa trong lu. Mỗi ngày con tưới một lần buổi sáng, hôm nào nắng gắt thì thêm một vòng buổi chiều. Mấy chục năm nay con vẫn làm vậy.

- Đất này gần đây có bón phân gì không. Có ai xịt thuốc gì quanh đây không.

- Dạ không. Cha con dặn cây ngải lành không bón phân hóa học. Mấy tiệm bên cạnh cũng không ai xịt thuốc gì ra vỉa hè hết thầy.

Ông gật đầu, lấy con dao nhỏ khều rất nhẹ một lá vàng đã khô ở rìa chậu. Lá rời ra. Ông đưa lá đó lên ngang mắt, coi kỹ phần cuống lá bằng kính lúp.

- Tôi coi nãy giờ. Lá này không có đốm nấm. Mặt dưới lá không có rệp, không có sâu. Cuống lá vàng đều từ ngoài vào, không phải vàng do cháy nắng. Phần củ nổi trên mặt đất còn cứng, không thối, không mềm nhũn. Đất mặt ẩm vừa, không khô, không úng. Cây này không giống bị sâu, bị nấm hay thiếu nước. Ba thứ đó mà trúng, tôi coi một lần là thấy dấu ngay.

Bà Mai nghe thầy nói mà nửa mừng nửa lo. Mừng vì cây không mắc bệnh thường. Lo vì bệnh thường đã bị loại, mà cây thì vẫn vàng ngay trước mắt bà.

- Vậy theo thầy, cây nhà con nó bị cái chi mà vàng nhanh dữ vậy thầy.

- Chị hỏi vậy, tôi chưa trả lời chắc được. Tôi mới coi phần trên của cây. Cây yếu thì phải có cớ. Cớ nằm ở lá, ở củ, ở nước hay ở đất, phải coi cho hết mới nói. Hôm nay tôi chỉ dám nói một câu chắc chắn. Phần cây nổi trên mặt đất này không có bệnh thường nào hết. Còn vì sao nó vàng, tôi cần coi thêm. Mai tôi qua sớm, coi lại lần nữa cho kỹ, luôn cả phần đất mặt trong chậu.

Ông Chấn Đông ngồi ở ghế mây lên tiếng.

- Thầy Diệp, cây này tôi trồng từ hồi mở tiệm. Nó qua tay tôi mấy chục năm chưa từng bị vậy. Thầy coi giùm cho tận gốc. Nhà tôi mang ơn thầy.

- Ông cụ đừng nói chuyện ơn nghĩa. Cây này là cây thuốc, cũng là cây có lệ chăm riêng. Nó yếu bất thường thì phải tìm cho ra cớ. Tôi coi được tới đâu, tôi nói tới đó. Tôi không nói bừa những chuyện mình chưa coi thấy.

Thầy Diệp thu dọn đồ nghề vào túi vải. Trước khi về, ông dặn bà Mai hai việc. Một là cứ chăm cây như cũ, không thay nước, không thêm bất cứ thứ gì vào chậu theo lời mách bảo của người ngoài. Hai là ghi lại mỗi ngày cây thay đổi ra sao, lá vàng thêm mấy phần, hoa có nở hay không, ghi kèm ngày giờ cho rõ. Bà Mai gật đầu, nói cuốn sổ ghi chép bà đã để sẵn ở quầy từ mấy hôm nay. Ông nghe vậy thì gật đầu hài lòng, nói có sổ ghi rõ ràng thì việc tìm cớ cho cây sẽ dễ hơn nhiều.

Bà Mai tiễn thầy ra tới vỉa hè. Ông đi chậm về phía phòng mạch. Bà đứng ở cửa nhìn theo, rồi quay lại nhìn chậu cây. Nửa chậu lá vàng vẫn còn đó. Nhưng trong lòng bà, nỗi lo của mấy ngày qua đã đổi khác một chút. Trước hôm nay, bà lo mà không biết lo về chuyện gì. Từ hôm nay, bà biết ít nhất có một người am hiểu đang cùng bà tìm nguyên nhân, và nguyên nhân đó không nằm ở những bệnh cây thông thường mà bà có thể tự xử lý được nữa. Bà vào quầy, mở sổ ra ghi dòng mới. Ngày 11 tháng 01, chín giờ. Thầy Diệp Minh Sơn sang xem cây lần đầu. Thầy nói cây không bị sâu, không bị nấm, không thiếu nước. Mai thầy qua coi lại. Bà ghi xong, gấp sổ lại, và lần đầu tiên sau nhiều ngày, bà bán hàng buổi chiều với một sự chờ đợi rõ ràng và cụ thể trong đầu, thay vì chỉ có nỗi lo trống rỗng như trước.

Chương khác

Xem thêm