QUỶ ĐẢ TƯỜNG ĐƯỜNG ĐÊ HOA BẮC - Chương 42: Vòng Tròn Trên Bản Đồ

Chiều 30 tháng 11, Lý Trường Sinh quay lại phòng kỹ thuật của đội xe Trường Hà với bản đồ quỹ đạo in trên tay. Hà Văn Bân đã chờ sẵn. Trên bàn của anh,…

Nội dung chương

Chiều 30 tháng 11, Lý Trường Sinh quay lại phòng kỹ thuật của đội xe Trường Hà với bản đồ quỹ đạo in trên tay.

Hà Văn Bân đã chờ sẵn. Trên bàn của anh, ngoài bản đồ quỹ đạo, còn có một tấm bản đồ địa hình lớn của đoạn đê Hoa Bắc. Tấm bản đồ ấy cũ, mép giấy đã ngả vàng, nhưng đường đê, con kênh dẫn và bờ sông được vẽ rõ từng nét. Bân lấy bút đỏ khoanh đoạn cua vòng cung phía sau cầu Thạch Bản.

- Chiều nay mình chỉ làm một việc thôi, anh Sinh. - Bân nói. - Mình trả lời cho ra nhẽ một câu hỏi. Vì sao một tài xế mười tám năm kinh nghiệm lại lái xe thành vòng tròn suốt gần bốn tiếng mà không hề biết.

Trường Sinh kéo ghế ngồi xuống. Anh đặt bản đồ quỹ đạo chồng lên bản đồ địa hình, canh cho hai cây cầu trên hai tờ giấy trùng khít vào nhau. Vòng tròn đỏ của đêm 28 nằm gọn trên đoạn đê, ôm đúng đoạn cua vòng cung như một cái vòng ôm một khúc quanh.

- Anh cầm lái đêm đó. - Anh nói. - Anh nói trước phần của anh. Anh nhìn về phía trước, chỉ thấy sương. Đèn pha rọi tới đâu, sương đặc tới đó. Anh không thấy bờ đê cong. Anh không thấy mặt đường cua. Trong đầu anh, đường đê là một đường thẳng chạy mãi về phía Hàm Đan.

Bân lấy một tờ giấy trắng, đặt che lên nửa tấm bản đồ địa hình, chỉ chừa lại một dải hẹp ngay trước mũi bút của anh.

- Ban ngày, anh lái qua đoạn này bằng bao nhiêu điểm mốc, anh nhớ không. - Bân hỏi.

Trường Sinh nhắm mắt một lúc, nhớ lại chuyến đi ban ngày thuộc đường hôm 25.

- Nhiều lắm. - Anh nói. - Qua cầu xong là thấy hàng cây bên bờ kênh. Rồi tới cột mốc sơn trắng ở đầu đoạn cua. Rồi lan can đá chạy dài theo phía ngoài cua. Xa hơn nữa là mặt sông lấp loáng bên tay phải. Chỉ cần một trong mấy thứ đó lọt vào mắt, người lái biết ngay đường đang cong.

- Đúng thế. - Bân nói. - Người lái xe đường dài không giữ thẳng bằng tay không đâu. Anh giữ thẳng bằng mắt. Mắt anh bắt điểm mốc, tay anh sửa lái theo. Đêm 28, sương xám đặc quánh phủ kín mặt đê. Hàng cây mất. Cột mốc mất. Lan can mất. Mặt sông cũng mất. Tất cả điểm mốc của đoạn cua biến mất cùng một lúc, trong cùng một màn sương.

Anh nhấc tờ giấy trắng lên khỏi bản đồ.

- Khi không còn điểm mốc nào, người lái chỉ còn cảm giác của cơ thể mình. - Bân nói tiếp. - Mà cảm giác ấy nói dối rất khéo. Xe cua nhẹ và đều trên một vòng cung dài, người ngồi trong ca bin vẫn thấy mình đang đi thẳng. Tay lái anh giữ nguyên một độ nghiêng rất nhỏ suốt quãng cua. Anh tưởng đó là độ nghiêng giữ thẳng. Thật ra đó là độ nghiêng đưa xe đi vòng tròn.

Trường Sinh nhìn xuống hai bàn tay mình đặt trên đầu gối. Đêm đó, đôi tay này đã giữ tay lái suốt gần bốn tiếng, chắc chắn và bình tĩnh, và sai suốt gần bốn tiếng mà không một lần nào báo cho anh biết.

- Còn chuyện qua cầu chín lần mà anh không nhận ra nổi một lần. - Anh nói. - Cái đó giải thích bằng sương thôi, liệu có đủ không.

- Đủ, nếu anh nhớ lại mặt cầu đêm đó. - Bân nói. - Ban ngày, cầu Thạch Bản có rêu phong, có chỗ sứt trên lan can, có nút dây vải đỏ mà chính tay anh buộc. Ban đêm trong sương đặc, đèn pha chỉ rọi được một quãng ngắn ngay trước mũi xe. Anh chỉ thấy mặt đá ướt và lan can đá lờ mờ trôi qua. Chín lần qua cầu, anh chỉ thấy đúng một cảnh ấy, ngắn và giống hệt nhau. Não người trong cơn mệt sẽ gạt cảnh lặp lại sang một bên. Nó bảo anh rằng cầu nào trên đê chẳng giống cầu nào.

Trường Sinh im lặng. Câu nói tự trấn an của chính anh trong đêm ấy giờ được một người làm kỹ thuật nhắc lại bằng giọng bình thản của nghề nghiệp. Nó không còn là một lời bao biện nữa. Nó là một mắt xích trong chuỗi việc đã xảy ra.

Bân lấy thước kẻ đặt lên vòng tròn đỏ, đo đường kính của vòng theo tỉ lệ bản đồ, rồi tính nhẩm trên mép giấy.

- Một vòng tròn này dài chín cây số. - Anh nói. - Chín vòng cộng lại là tám mươi mốt cây số. Con số ấy khớp đúng phần số đồng hồ đã tăng trong đêm, không thừa không thiếu một cây số nào. Tốc độ chạy trong vòng cũng thấp và đều, đúng kiểu chạy chậm trong sương mà anh vẫn kể. Xe không hề phóng nhanh ở bất cứ quãng nào.

- Chạy chậm mà cũng suýt nữa thì không còn đường về. - Trường Sinh nói.

- Chạy chậm chính là một phần của may mắn đấy. - Bân đáp. - Ở tốc độ ấy, mỗi vòng cua đều nhẹ. Bánh xe bám mặt đê từ đầu tới cuối. Chỉ cần một quãng nào anh nhấn ga mạnh trong cơn sốt ruột, quỹ đạo đã khác hẳn rồi.

Anh ghi thêm hai con số ấy vào mép biên bản, kèm dòng chú thích về tốc độ đều trong suốt hành trình. Trường Sinh nhìn con số tám mươi mốt cây số nằm trên giấy. Tám mươi mốt cây số đi trong một vòng tròn không tới mười cây số đường đê. Anh nghĩ tới những đêm chạy đường dài mười tám năm qua, chưa đêm nào anh đi xa như thế mà lại về đúng chỗ cũ nhiều lần như thế.

- Còn điểm dừng cuối cùng của xe thì sao. - Anh hỏi. - Sao vòng tròn lại dừng đúng ở cuối vòng thứ chín, mà không phải vòng thứ năm hay vòng thứ bảy.

- Vì người dừng nó là anh, không phải con đường. - Bân nói. - Quỹ đạo không tự kết thúc. Điểm cuối của vòng thứ chín lệch ra khỏi đường tròn vì anh chủ động cho xe đi chậm lại, tìm quãng đê thẳng rồi dừng hẳn. Nếu anh không dừng, dữ liệu cho thấy xe sẽ vào vòng thứ mười y hệt chín vòng trước. Cái dừng ấy là việc của người lái, không phải việc của sương.

Bân dịch ngón tay dọc theo vòng tròn đỏ, dừng lại ở đoạn cua phía sau cầu.

- Giờ tới phần quan trọng nhất của biên bản. - Anh nói. - Phần này anh phải nghe kỹ, vì nó quyết định cách đội xe nhìn lại cả đêm đó. Anh nhìn đoạn cua này đi. Phía ngoài cua là bờ sông dốc xuống mặt nước. Ban ngày có lan can và cọc tiêu cũ, ai cũng thấy. Đêm sương đặc, một chiếc xe chạy thẳng theo quán tính ở đầu đoạn cua sẽ đi về phía nào.

Trường Sinh nhìn theo ngón tay của Bân. Anh hình dung mặt đê trong sương, mũi xe hướng thẳng, và phía trước không còn mặt đường nữa.

- Đi thẳng ở chỗ đó là ra khỏi mặt đê. - Anh nói chậm rãi. - Là xuống phía bờ sông.

- Đúng vậy. - Bân nói. - Nhưng xe của anh đêm đó không đi thẳng ở đoạn cua. Xe của anh cua theo vòng cung, hết vòng này tới vòng khác. Quỹ đạo vòng tròn khép kín ấy, nhìn ở góc độ mất phương hướng thì là một tai họa. Nhìn ở góc độ khác, nó giữ bánh xe của anh nằm trên mặt đê suốt gần bốn tiếng. Nó giữ xe quay trở lại quãng đê thẳng, thay vì để xe đâm thẳng ra ngoài đoạn cua trong đêm sương không thấy bờ.

Căn phòng im lặng một lúc. Ngoài hành lang, có tiếng chân người đi qua, rồi xa dần.

Trường Sinh nhớ lại buổi sáng sương tan. Anh nhớ quãng đất ngắn ngủi trước mũi xe. Anh nhớ cảm giác lạnh chạy dọc sống lưng khi anh đứng nhìn xuống mặt nước sông ở phía dưới. Chín vòng tròn trên bản đồ, suốt đêm qua anh chỉ thấy chúng là một vòng luẩn quẩn đáng sợ. Giờ ngồi trước tấm bản đồ địa hình, anh nhìn chúng bằng con mắt khác.

- Vậy là cái vòng đã giữ anh em anh lại. - Anh nói.

- Em ghi vào biên bản đúng ý đó, bằng lời của nghề kỹ thuật. - Bân nói. - Lời giải chốt là thế này. Sương đặc xóa hết điểm mốc trên đoạn đê cua vòng cung, khiến xe lái vòng mà người lái không biết. Đồng thời, chính quỹ đạo vòng ấy giữ xe không đâm thẳng xuống vực ở đoạn cua sau cầu. Vòng lặp đêm đó vừa là sự mất phương hướng, vừa là một cảnh báo cứu mạng. Nếu đêm đó xe không đi vòng, mà đi thẳng một mạch trong sương, thì sáng hôm sau đội xe đã không còn ngồi đây đọc dữ liệu nữa.

Anh viết những dòng ấy vào biên bản kỹ thuật, chữ viết đều và rõ. Trường Sinh đọc lại từng dòng khi Bân viết xong. Không một dòng nào nhắc tới điều gì ngoài sương, mặt đường, điểm mốc và quỹ đạo. Không một dòng nào gán đêm đó cho bất cứ thứ gì không đo được, không vẽ được trên bản đồ. Đêm dài nhất trong mười tám năm chạy xe của anh, cuối cùng, nằm gọn trong một trang giấy có thể kẹp vào tập tài liệu của đội xe và giải thích cho bất cứ ai hỏi tới.

- Anh ký xác nhận ở đây. - Bân nói, đẩy biên bản sang phía anh. - Phần dữ liệu là của em. Phần cầm lái đêm đó là của anh. Hai chữ ký này gặp nhau, biên bản mới có giá trị.

Trường Sinh ký tên mình dưới dòng cuối. Nét chữ của anh chậm và chắc. Ký xong, anh đặt bút xuống, và thấy lòng mình nhẹ đi một phần. Không phải nhẹ vì đêm đó bớt đáng sợ. Mà nhẹ vì từ nay, khi kể lại đêm đó cho bất cứ ai, anh có thể kể từ đầu tới cuối bằng những điều có thật, có số liệu, có bản đồ, và có một lời giải đứng vững được.

- Biên bản này rồi đi đâu nữa. - Anh hỏi.

- Một bản lưu ở phòng kỹ thuật. - Bân nói. - Một bản gửi anh Minh cùng đề xuất an toàn cho đoạn cua. Cái vòng tròn này không chỉ để giải thích một đêm đã qua. Nó phải đổi được cái gì đó trên mặt đê, cho những đêm sương sau này. Không thì mười năm nữa lại có một chiếc xe khác vẽ vòng tròn lên bản đồ của em.

Trường Sinh gấp bản đồ quỹ đạo của mình lại. Anh vừa đứng dậy thì điện thoại bàn trên bàn Bân reo lên. Bân nghe máy, dạ vài tiếng, rồi đưa ống nghe sang phía anh.

- Anh Minh gọi anh đấy. - Bân nói. - Anh Minh bảo anh lên văn phòng đội ngay bây giờ. Mai là ngày nộp bản tường trình, anh Minh muốn dặn anh mấy việc trước khi anh đặt bút viết.

Chương khác

Xem thêm