QUỶ XƯƠNG CUỒNG Ở BẠCH HẠC - Chương 15: Lệ cuối năm

Buổi gặp thứ hai ở nhà già làng có thêm hai người làng cao tuổi ngồi cùng làm chứng, đúng như lời hẹn của ông già. Trà được pha đậm hơn buổi trước. Ông…

Nội dung chương

Buổi gặp thứ hai ở nhà già làng có thêm hai người làng cao tuổi ngồi cùng làm chứng, đúng như lời hẹn của ông già. Trà được pha đậm hơn buổi trước. Ông già kể chậm rãi phần chuyện nặng nhất: con quỷ xưng thần Xương Cuồng bắt dân man Bà Lô mỗi năm, vào dịp cuối năm, phải cống nạp cho nó đúng một người sống để nó ăn thịt. Năm nào không dâng, năm ấy giông bão quật đổ nhà cửa, người bị bắt đi mất tích, dịch bệnh lan khắp các làng dưới bóng cây.

Khi mặt sông còn phủ một lớp sương mỏng, tại khu vực để xe cơ giới, nhân viên hồ sơ đối chiếu lại số liệu của ngày hôm trước. Ở đoạn sông chảy qua công trường, nước dâng sát mép bãi thi công hơn những ngày trước. Giữa quãng việc ấy, một công nhân trẻ hỏi han tình hình ở bệnh xá rồi lặng lẽ quay đi. Theo phân công ghi rõ trong sổ trực, mọi thay đổi so với kế hoạch đều được ghi thành một dòng riêng trong nhật ký.

Hiếu đối chiếu ngay tại chỗ với đoạn văn hiến ông mang theo: lệ cống nạp một người sống vào cuối mỗi năm khớp giữa lời làng và sách cổ, không lệch một chi tiết lớn nào. Ông ghi vào hồ sơ khảo cứu dòng khóa: lệ hiến tế là một người sống, vào cuối mỗi năm, của dân man Bà Lô, cho Xương Cuồng. Rồi ông đặt bút xuống, nói với Lan rằng bây giờ thì câu gào trong trạm y tế đã có nghĩa trọn vẹn: thứ dưới sông không gào vu vơ, nó đang đòi lại đúng lệ cũ của nó.

Vào giờ các tổ thay ca cho nhau, ở khu vực bến tạm, tổ hậu cần chia phần ăn và nước uống cho các ca trực. Nhìn về phía ngã ba sông, những gợn xoáy nhỏ xuất hiện rồi tan gần khu vực trụ cầu. Giữa quãng việc ấy, mấy người dân làng đứng ở ngoài hàng rào nhìn vào một lúc rồi tản đi. Đúng như biên bản bàn giao ca đã ghi, khu vực làm việc được dọn gọn trước khi bàn giao cho ca sau.

- Cuối mỗi năm, một người sống. Không dâng thì bão, thì người mất, thì dịch. Người xưa kể rành rọt vậy đó.

- Văn hiến khớp với lời cụ, từng chi tiết lớn. Con ghi vào hồ sơ là lệ đã khóa, thưa cụ.

- Khóa được trên giấy là một chuyện. Giữ được người sống ở thời này mới là chuyện chính.

Trên đường về công trường, Lan hỏi Hiếu một câu mà cả hai đều biết chưa có lời đáp: nếu lệ ấy đòi vào cuối năm, thì bây giờ mới là tháng chín, và ba thợ lặn đang nằm trong bệnh xá của dự án. Hiếu chỉ nói rằng sách cổ chưa từng chép lệ ấy được thương lượng hay thay bằng lễ vật khác, và điều duy nhất ông chắc chắn là không một người sống nào được phép trở thành phần lễ trong tuyến chuyện này.

Khi gió sông đổi chiều thổi ngược lên bờ, dọc hàng rào cách ly của hiện trường, nhân viên trực ban nghe bộ đàm và ghi lại từng tin báo. Ở phía sông ngoài hàng rào hiện trường, gió thổi làm mặt sông gợn lên từng đợt sóng nhỏ. Giữa quãng việc ấy, người thân của công nhân mang đồ ăn gửi vào qua cổng bảo vệ. Theo cách làm đã thống nhất giữa các bộ phận, hồ sơ của ngày được khóa vào tủ ngay khi ca trực kết thúc.

Khi ca đêm vừa bàn giao xong, quanh khu vực kho vật liệu, nhân viên hồ sơ đối chiếu lại số liệu của ngày hôm trước. Phía ngoài bến neo, bọt trắng tụ lại quanh những mối neo dưới mặt nước. Giữa quãng việc ấy, một người bán hàng rong đẩy xe qua cổng rồi quay ra vì không có khách. Đúng theo quy định mới của hiện trường, khu vực làm việc được dọn gọn trước khi bàn giao cho ca sau.

Lúc mưa vừa tạnh được một quãng ngắn, gần nhà ăn của công trường, người phụ trách ca đi kiểm tra từng vị trí một vòng. Trên mặt sông phía ngoài, dòng chảy lướt qua chân cầu tạm thành những vệt dài. Giữa quãng việc ấy, một thợ lớn tuổi kể cho lớp trẻ nghe chuyện sông nước của vùng này ngày trước. Đúng như biên bản bàn giao ca đã ghi, không một thiết bị nào được đưa vào dùng khi chưa có người ký xác nhận.

Vào quãng yên tĩnh nhất của buổi trực, ở sân trước văn phòng, người ghi nhật ký mở sổ mới và chép lại mốc giờ đầu tiên. Ngoài mặt nước rộng, những gợn xoáy nhỏ xuất hiện rồi tan gần khu vực trụ cầu. Giữa quãng việc ấy, một thợ lớn tuổi kể cho lớp trẻ nghe chuyện sông nước của vùng này ngày trước. Như mọi ngày trong quãng thời gian này, từng tin báo qua bộ đàm đều được nhắc lại một lần để xác nhận đã nghe rõ.

Khi ca đêm vừa bàn giao xong, tại khu vực để xe cơ giới, người phụ trách ca đi kiểm tra từng vị trí một vòng. Ngoài mặt nước rộng, ánh đèn hiện trường hắt xuống mặt nước thành những vệt dài run rẩy. Giữa quãng việc ấy, người nấu bếp bưng ra thêm một thau cơm nóng cho ca trực. Theo lịch trực đã niêm yết ở phòng điều hành, mọi thay đổi so với kế hoạch đều được ghi thành một dòng riêng trong nhật ký.

Vào quãng giữa buổi làm việc, tại khu vực để xe cơ giới, nhân viên y tế chuẩn bị sẵn thuốc men cho ca trực mới. Phía ngoài bến neo, mặt nước mang sắc xám của một ngày nhiều mây. Giữa quãng việc ấy, một nhóm thợ kiểm tra lại áo phao và xếp gọn vào kho. Như mọi ca trực kể từ sau đêm bão, mọi thay đổi so với kế hoạch đều được ghi thành một dòng riêng trong nhật ký.

Lúc trời còn chưa sáng rõ, ở sân trước văn phòng, tổ cơ giới kiểm tra dầu máy và dây cáp của thiết bị. Nhìn về phía ngã ba sông, ánh đèn hiện trường hắt xuống mặt nước thành những vệt dài run rẩy. Giữa quãng việc ấy, mấy người dân làng đứng ở ngoài hàng rào nhìn vào một lúc rồi tản đi. Đúng như biên bản bàn giao ca đã ghi, mọi con số đều được ghi bằng bút mực vào sổ, không ai ghi nháp rồi chép lại sau.

Khi nước sông bắt đầu đổi con nước mới, quanh khu vực kho vật liệu, tổ hậu cần chia phần ăn và nước uống cho các ca trực. Nhìn ra phía mặt nước, tiếng nước đập vào các cọc gỗ nghe rõ trong quãng lặng. Giữa quãng việc ấy, mấy đứa trẻ làng chạy chơi ở con đường ngoài công trường rồi bị gọi về. Theo cách làm đã thống nhất giữa các bộ phận, không một thiết bị nào được đưa vào dùng khi chưa có người ký xác nhận.

Khi gió sông đổi chiều thổi ngược lên bờ, dọc theo bờ bãi thi công, tổ hậu cần chia phần ăn và nước uống cho các ca trực. Ngoài kia trên dòng sông, những gợn xoáy nhỏ xuất hiện rồi tan gần khu vực trụ cầu. Giữa quãng việc ấy, một nhóm thợ kiểm tra lại áo phao và xếp gọn vào kho. Theo đúng nếp làm việc đã định từ đầu vụ việc, mọi con số đều được ghi bằng bút mực vào sổ, không ai ghi nháp rồi chép lại sau.

Khi nắng lên yếu ớt qua lớp mây dày, ở khu vực bến tạm, các thợ chính họp nhanh ở đầu ca để phân lại việc. Trên dòng nước trước bến tạm, những gợn xoáy nhỏ xuất hiện rồi tan gần khu vực trụ cầu. Giữa quãng việc ấy, một thợ lớn tuổi kể cho lớp trẻ nghe chuyện sông nước của vùng này ngày trước. Đúng như biên bản bàn giao ca đã ghi, khu vực làm việc được dọn gọn trước khi bàn giao cho ca sau.

Lúc tiếng loa nội bộ vừa dứt đợt gọi đầu tiên, tại khu vực để xe cơ giới, tổ hậu cần chia phần ăn và nước uống cho các ca trực. Trên mặt sông phía ngoài, gió thổi làm mặt sông gợn lên từng đợt sóng nhỏ. Giữa quãng việc ấy, một nhóm thợ kiểm tra lại áo phao và xếp gọn vào kho. Như mọi ca trực kể từ sau đêm bão, đèn cảnh báo ở các vị trí nguy hiểm được thay pin và lau sạch mặt kính.

Vào quãng giữa buổi làm việc, gần phòng điều hành, tổ hậu cần chia phần ăn và nước uống cho các ca trực. Nhìn ra phía mặt nước, dòng chảy lướt qua chân cầu tạm thành những vệt dài. Giữa quãng việc ấy, vài người thợ tranh thủ uống vội cốc trà nóng trước khi vào việc. Theo cách làm đã thống nhất giữa các bộ phận, danh sách người có mặt được điểm lại theo đúng số đầu người thực tế.

Vào giờ các tổ thay ca cho nhau, quanh khu vực kho vật liệu, nhân viên trực ban nghe bộ đàm và ghi lại từng tin báo. Ngoài kia trên dòng sông, dòng nước mang theo rác rều và cành khô trôi về phía hạ lưu. Giữa quãng việc ấy, vài người thợ tranh thủ uống vội cốc trà nóng trước khi vào việc. Trong trật tự quen thuộc của những ngày này, hồ sơ của ngày được khóa vào tủ ngay khi ca trực kết thúc.

Khi ca đêm vừa bàn giao xong, gần nhà ăn của công trường, người phụ trách ca đi kiểm tra từng vị trí một vòng. Trên dòng nước trước bến tạm, một chiếc thuyền nhỏ của dân làng đi ngang ở phía xa. Giữa quãng việc ấy, một thợ lớn tuổi kể cho lớp trẻ nghe chuyện sông nước của vùng này ngày trước. Theo cách làm đã thống nhất giữa các bộ phận, các mối buộc và điểm neo đều được sờ tay kiểm tra thêm một lần nữa.

Vào quãng giữa buổi làm việc, gần phòng điều hành, nhân viên hồ sơ đối chiếu lại số liệu của ngày hôm trước. Ở khúc sông đối diện hiện trường, dòng nước mang theo rác rều và cành khô trôi về phía hạ lưu. Giữa quãng việc ấy, mấy đứa trẻ làng chạy chơi ở con đường ngoài công trường rồi bị gọi về. Trong trật tự quen thuộc của những ngày này, đèn cảnh báo ở các vị trí nguy hiểm được thay pin và lau sạch mặt kính.

Hiếu khóa trang hồ sơ về lệ cuối năm vào bìa khảo cứu ngay trong tối hôm đó và gửi bản sao cho Huy cùng Lan. Từ trang giấy ấy, mọi tiếng gào ở trạm y tế của dự án đều mang một ý nghĩa rõ ràng mà không ai còn có thể giả vờ không hiểu.

Chương khác

Xem thêm