Linh Quang Giám Bảo - Quyển 1: Nhặt Rác Tìm Châu - Chương 41: Chiếc Bình Gốm Chu Đậu Bí Ẩn
Nắng sớm rọi xiên qua những chấn song gỗ lim của căn nhà cổ số mười hai phố Lê Công Kiều Rải từng dải bụi vàng lơ lửng trên nền gạch bông cũ. dưới lòng…
Nội dung chương
Nắng sớm rọi xiên qua những chấn song gỗ lim của căn nhà cổ số mười hai phố Lê Công Kiều Rải từng dải bụi vàng lơ lửng trên nền gạch bông cũ. dưới lòng đường, vệt sơn đỏ quạch do hai kẻ lạ mặt bỏ lại đêm qua đã được nhóm dân phòng cạo sạch bằng chổi sắt, để lại một mảng nhựa đường loang lổ vết xước xám ngoét.
Lâm Tuấn cài chốt then đồng của cánh cửa lớn, chỉ để mở một lối nhỏ vừa một người qua lại. Tiếng còi xe gắn máy từ ngã tư Nguyễn Thái Bình vọng lại từng chặp giòn tan Nhưng bầu không khí bên trong gian phòng giám định của linh bảo đường vẫn giữ nguyên vẻ trầm mặc, thoang thoảng mùi trầm hương xông từ chiếc đỉnh đồng mắt cua đặt ở góc án thư.
Trên mặt bàn gỗ gõ đỏ trải một tấm nỉ đen dày ba phân, Tô Diệp Nhi đang cẩn thận kiểm tra các chốt niêm phong của một chiếc vali chống sốc chuyên dụng bọc hợp kim titan. Mặt trên chiếc vali in logo dập nổi hình chiếc địa cầu lồng trong con thoi của Quỹ Nghệ thuật Viễn Đông - đơn vị bảo trợ và điều hành phiên đấu giá mùa thu sắp diễn ra tại trung tâm triển lãm quốc tế thành phố.
- Đúng tám giờ ba mươi phút sáng, đại diện văn phòng trung chuyển hàng không Tân Sơn Nhất đã bàn giao tận tay em. - Diệp Nhi dùng dao rọc giấy chuyên dụng rạch đường keo dán niêm phong hải quan màu bạc. - Chiếc bình này bay chuyến nửa đêm từ kho ngoại quan Singapore sang đây. Người ký gửi yêu cầu Linh Bảo Đường cung cấp một bản đánh giá giám định độc lập về phong cách mỹ thuật và chất lượng cốt gốm trước khi đưa vào danh mục đấu giá chính thức.
Lâm Tuấn kéo chiếc ghế tựa bọc da ngồi xuống đối diện. Anh xỏ đôi găng tay dệt sợi bông trắng tinh, ngón tay khẽ gõ nhịp xuống mặt bàn:
- Họ chỉ định đích danh cửa tiệm của chúng ta?
- Đích danh tên anh và tên thương hiệu Linh Bảo Đường. - Diệp Nhi mở nắp vali, để lộ lớp mút đệm định hình màu xám tro. - Bức thư ủy thác đi kèm có chữ ký của giám đốc phụ trách mảng cổ vật Á Đông thuộc sàn đấu giá. Họ biết rõ anh vừa giải mã tháp gốm hoa nâu thời Trần và bức tranh lụa của cụ Nguyễn Văn Đức. Đây là một ván cờ công khai Lâm Tuấn. Họ muốn dùng uy tín của anh để đóng dấu hợp thức hóa cho món đồ này, hoặc mượn tay món đồ này để chôn vùi danh tiếng của anh.
Chiếc chốt khóa cơ khí cuối cùng bung ra với một tiếng cạch khô khốc. Diệp Nhi hít một hơi sâu Hai bàn tay luồn xuống dưới đáy mút, nhẹ nhàng nhấc bổng khối vật thể được bọc kín bằng lụa tơ tằm màu xanh rêu ra ngoài.
Lớp lụa rủ xuống bàn nỉ. Trước mắt hai người là một chiếc bình gốm dáng củ tỏi cao chừng ba mươi hai centimet, phần thân phình tròn cân đối, cổ thon dài nở nhẹ ở miệng hình búp sen.
Mặt men rạn màu trắng ngà phủ khắp thân bình, điểm xuyết những hoa văn tam thái rực rỡ với ba sắc màu chủ đạo: men lục tươi tắn trên từng phiến lá cúc dây, men vàng sậm ấm áp viền quanh các dải cánh sen cách điệu ở chân đế Và sắc đỏ son chấm phá sống động trên từng cánh hoa mẫu đơn đang kỳ khai nở. đan xen giữa những mảng màu tam thái là những nét vẽ hoa lam sắc sảo tả đôi chim phượng đang sải cánh lượn quanh mây trời, các đường nét phóng khoáng, uyển chuyển đúng chuẩn mực gốm ngự dụng thế kỷ mười lăm.
- Bình gốm Chu Đậu hoa lam tam thái... - Lâm Tuấn trầm giọng thốt lên, mắt không rời khỏi những đường men rạn chân chim hình mai rùa chạy chằng chịt trên vai bình.
Diệp Nhi lật tập hồ sơ dày cộp đóng gáy xoắn đặt bên cạnh, giọng nói nhỏ nhẹ nhưng từng từ đều chứa sức nặng:
- Cổ vật Chu Đậu xuất khẩu thời Lê Sơ, vớt từ xác tàu đắm Cù Lao Chàm hoặc khai quật tại các lò cổ Nam Sách - Hải Dương. Theo thông số ban đầu Chiếc bình đạt độ nguyên vẹn chín mươi chín phần trăm, không một vết nứt vỡ hay gắn chắp. men tam thái còn giữ được độ bóng mờ của thời gian, không có dấu hiệu tẩy rửa bằng axit công nghiệp.
Lâm Tuấn vươn tay, nhấc chiếc kính lúp phóng đại quang học mười lăm lần có gắn đèn LED ánh sáng trắng chuẩn nhiệt độ màu 5000 Kelvin. Anh áp sát tròng kính vào thân bình, rê từng milimet dọc theo đường vẽ hoa lam hình chim phượng.
Gốm Chu Đậu thế kỷ mười lăm đạt đến đỉnh cao chính nhờ kỹ thuật dùng quặng oxit coban tự nhiên Dân gian và giới thợ gốm cổ xưa quen gọi là sắc men lam hồi. thứ khoáng chất tự nhiên này chứa nhiều tạp chất kim loại, đặc biệt là vết tích oxit sắt và mangan. khi đưa vào lò củi nung yếm khí ở nhiệt độ cao từ một nghìn hai trăm năm mươi đến một nghìn ba trăm độ c, hạt khoáng chất coban thô tan chảy, ngấm sâu vào tận thớ đất của xương gốm, tạo nên những vệt đọng men màu chàm thẫm không đồng đều.
Dưới tròng kính lúp của Lâm Tuấn, tại những điểm tụ men ở đuôi chim phượng, sắc xanh lam chìm sâu vào lớp men ngà Xuất hiện những đốm đen li ti ánh lên sắc xám kim loại gỉ. đó chính là hiện tượng tụ sắt tự nhiên, dấu ấn bất biến của khoáng lam hồi cổ xưa mà các loại bột màu hóa học tổng hợp thời nay rất khó bắt chước. mực gốm công nghiệp nung bằng lò điện hiện đại luôn tạo ra màu xanh đều tăm tắp, phẳng lỳ và nằm trơ trọi trên bề mặt men chứ không có độ loang chìm sâu vào xương đất sét trắng như thế này.
- Sắc lam hồi ngấm tận đáy xương. - Lâm Tuấn khẽ gật đầu, đưa kính lúp soi xuống vành chân đế mộc mạc màu bùn non thoa nước rỉ sắt Còn gọi là tráng nước men son đáy. - đáy bình mộc, cốt đất mịn dẻo, có vết cắt dây sắc gọn của bàn xoay thủ công. nước men son thoa đáy đã ngả màu gan gà khô ráp tự nhiên, mép men chảy đọng hình giọt lệ ở khớp nối chân đế hoàn toàn khớp với kỹ thuật nung ngửa trên con kê gốm.
Diệp Nhi tựa cằm vào mu bàn tay, ánh mắt dõi theo từng cử động ngón tay của anh:
- Vậy là đồ chuẩn? Anh thấy nó xứng đáng bước lên bục đấu giá với mức khởi điểm triệu đô chứ?
Lâm Tuấn không vội đáp. Anh đặt chiếc kính lúp xuống mặt bàn nỉ, khép hờ hai mắt lại trong ba nhịp thở sâu để ổn định nhịp tim và điều hòa luồng khí trong kinh mạch.
Khi đôi mắt mở ra lần nữa, đồng tử của anh co lại, kích hoạt thị giác cổ vật đặc thù tích lũy qua năm tháng rèn luyện và mối giao cảm kỳ lạ với những món đồ chìm dưới lòng đất sâu.
Trước mắt anh, căn phòng dường như tối sầm lại, chỉ còn vầng hào quang của các vật thể cổ tự thân phát sáng. Tấm biển gỗ thị cổ treo sau lưng phát ra ánh sáng vàng ấm áp Chiếc đỉnh đồng trên án thư tỏa ra quầng lam khí dày dặn, vững chãi như một tảng đá ngàn năm.
Thế nhưng, khi ánh mắt Lâm Tuấn dừng lại trên chiếc bình gốm Chu Đậu, lông mày anh lập tức nhíu chặt.
Bảo Quang bao quanh chiếc bình không hề tròn đầy, liên tục như những món gốm Lê Sơ chuẩn mực mà anh từng diện kiến. Thay vào đó Vầng sáng màu lam nhạt quanh thân bình lại chập chờn, đứt đoạn một cách kỳ quái.
Ánh sáng chỉ lập lòe yếu ớt ở bề mặt lớp men hoa lam bên ngoài, hệt như ngọn đèn bấc cạn dầu sắp lụi trước gió đêm. Còn ở phần khoang rỗng bên trong bụng bình Qua miệng búp sen nhìn xuống, một khoảng tối đen đặc quánh bao trùm lấy toàn bộ lòng gốm, không hề có lấy một sợi linh khí cổ xưa nào tỏa ra.
Một món cổ vật tồn tại gần sáu trăm năm trong lòng đất hoặc dưới đáy biển sâu không thể có hiện tượng bảo quang phân tách dị thường như vậy. Khí tức của đồ cổ là sự hợp nhất giữa xương đất Nước men, lửa nung và thời gian tích tụ. nếu xương đất thật sự trải qua sáu thế kỷ, linh khí phải thấm đượm từ trong ra ngoài, từ cốt tủy tỏa ra lớp men rạn chứ không thể tồn tại một khoảng chân không đen đặc bên trong bụng gốm như chiếc bình này.
- Có chuyện gì vậy anh? - Diệp Nhi nhận ra sắc mặt Lâm Tuấn biến đổi, giọng cô chùng xuống đầy cảnh giác.
Lâm Tuấn chớp mắt, thu lại thị giác cổ vật. Anh xoa nhẹ hai thái dương đang hơi căng giật:
- Chiếc bình này có vấn đề rất lớn. Bên ngoài lớp men khoác áo thế kỷ mười lăm, nhưng bên trong ruột của nó lại rỗng tuếch khí tức thời gian.
Diệp Nhi ngạc nhiên, lập tức lật mở phần giữa của tập hồ sơ ủy thác, rút ra hai tờ giấy in khổ A4 có đóng dấu nổi màu đỏ tươi và mã định danh quốc tế:
- Nhưng hồ sơ khoa học của nó hoàn hảo tuyệt đối, Lâm Tuấn. Anh xem này.
Cô đặt hai tờ tài liệu ngay ngắn trước mặt anh.
Đó là kết quả phân tích định niên đại bằng phương pháp AMS - gia tốc khối phổ Carbon-14 Được thực hiện bởi phòng thí nghiệm vật lý năng lượng cao thuộc viện công nghệ liên bang zurich phối hợp cùng viện khảo cổ học thụy sĩ.
Mẫu bột gốm được khoan vi mô tại ba điểm kín đáo: dưới gờ đáy, trong lòng cổ bình và sát thành trong thân bình. Kết quả đo tỷ lệ đồng vị phóng xạ C-14 đưa ra con số chính xác đến kinh ngạc Niên đại của mẫu đất nung nằm trong khoảng từ năm 1420 đến năm 1460 sau công nguyên, sai số cộng trừ ba mươi năm. niên đại này trùng khớp hoàn toàn với giai đoạn cực thịnh của các lò gốm chu đậu dưới thời vua lê thái tông và lê thánh tông.
Đi kèm với bản phân tích Carbon-14 là chứng nhận phân tích huỳnh quang tia X (XRF) xác nhận thành phần hóa học của lớp men Hoàn toàn là tro vỏ sò nung kết hợp với đất phù sa sông hồng và khoáng coban tự nhiên, không phát hiện ra bất kỳ chất phụ gia cao phân tử hay oxit hóa học hiện đại nào.
- Bản kiểm định này mang mã số tra cứu công khai trên hệ thống dữ liệu khảo cổ học toàn cầu. - Diệp Nhi chỉ tay vào con dấu tròn màu xanh tím của giám định viên trưởng phòng thí nghiệm Thụy Sĩ. - Em đã dùng tài khoản pháp lý của văn phòng luật gia đình để kiểm tra trực tiếp trên máy chủ Zurich. Hồ sơ là thật một trăm phần trăm Không phải giấy tờ giả mạo con dấu. chiếc bình này đã vượt qua cửa ải ngặt nghèo nhất của giới khoa học khảo cổ quốc tế.
Lâm Tuấn cầm tờ chứng nhận lên, ngón tay lướt qua dòng chữ Latinh ghi rõ tọa độ mũi khoan mẫu thử. Anh bật cười một tiếng khô khốc:
- Khoa học không nói dối, Diệp Nhi. Nhưng người cung cấp mẫu thử cho máy móc khoa học thì có thể tráo đổi hoặc giăng bẫy.
- Ý anh là họ đánh tráo mẫu bột đất khi gửi sang Thụy Sĩ? - Diệp Nhi chau mày.
- Không thể đánh tráo dễ dàng như thế. - Lâm Tuấn lắc đầu. - Quy trình của Zurich rất nghiêm ngặt. Chuyên gia của họ trực tiếp bay sang Singapore Dùng mũi khoan kim cương đường kính nửa milimet lấy mẫu trực tiếp từ thân bình dưới sự giám sát của camera độ phân giải cao và niêm phong mẫu ngay tại chỗ. bột đất được khoan ra từ chính chiếc bình này mang niên đại thế kỷ mười lăm, điều đó là sự thật khoa học không thể chối cãi.
- Nếu bột đất đúng là thế kỷ mười lăm, men lam là khoáng coban tự nhiên nung lò củi, tại sao bảo quang của nó lại đứt đoạn? - Diệp Nhi nhìn thẳng vào mắt anh Sự tò mò pha lẫn nét căng thẳng hiện rõ trên gương mặt thanh tú.
Lâm Tuấn đứng dậy, bước đến bên giá sách, lấy xuống một chiếc đèn pin cực tím bước sóng 365 nanomet. Anh tắt ngọn đèn tuýp trên trần, rèm cửa sổ đã kéo kín khiến gian phòng chìm vào bóng tối mờ ảo.
Ánh đèn tím quét ngang thân bình Chu Đậu.
Dưới tia cực tím, bề mặt men rạn búp sen hiện lên một màu tím đục đồng nhất, không có vết vá keo epoxy hay vết hàn gắn vết nứt bằng nhựa composite thường thấy trên các món đồ chắp vá. Nhưng khi Lâm Tuấn rọi thẳng luồng ánh sáng tím vào sâu trong miệng bình Chiếu rọi vách trong của thân gốm, một hiện tượng kỳ lạ lộ diện.
Lớp đất nung bên trong thành bình không hề có những đường xoáy gợn sóng nhấp nhô do ngón tay của người thợ gốm vuốt trên bàn xoay để lại. Thay vào đó Vách trong phẳng lì một cách bất thường, phủ một lớp bùn sét màu xám nhạt mỏng dính, như thể có ai đó đã cố tình dùng chổi lông quét một lớp áo ngụy trang để che giấu cấu trúc thực sự bên dưới thớ đất.
Lâm Tuấn tắt đèn pin cực tím, bật lại ánh sáng vàng ấm của gian phòng. Anh tháo đôi găng tay bông trắng Để lộ những ngón tay thon dài, rắn rỏi với những vết chai mỏng nơi đầu ngón tay - kết quả của hàng vạn giờ tiếp xúc với đồ cổ, đá quý và đất nung.
- Em còn nhớ xưởng chế tác bí mật ở ngoại ô Củ Chi mà chúng ta đã đột nhập chứ? - Lâm Tuấn quay sang nhìn Diệp Nhi.
- Chiếc lò nung chân không nhiệt độ cao và máy quét laser ba chiều... - Mắt Diệp Nhi lóe lên một tia sáng lạnh. - Lão Hải đêm qua cũng nói chúng vừa nhập về công nghệ mới tinh xảo đến mức máy soi tia X cũng không tìm ra kẽ hở.
- Đúng vậy. - Lâm Tuấn bước lại gần chiếc bình, ánh mắt sâu thẳm găm chặt vào phần thân phình tròn. - Trần Bá Hùng và đường dây của lão ta không chỉ đơn thuần là thợ làm giả đồ cổ theo lối thủ công truyền thống. Chúng có trong tay nguồn cổ vật thật bị đập vỡ Gom nhặt từ những mảnh tháp gốm hoa nâu thời trần, mảnh thạp, mảnh vò chu đậu vỡ nát không còn giá trị thương mại. nếu đem nghiền nát toàn bộ những mảnh gốm vỡ đích thực của thế kỷ mười lăm thành bột mịn, rồi dùng thứ bột đất cổ ấy để tái tạo một hình hài mới...
Diệp Nhi rùng mình, cô buột miệng:
- Lấy xương cổ để đúc xác mới? Nhưng nếu dùng khuôn đúc thạch cao thông thường, thớ gốm sẽ bị bọt khí, trọng lượng sẽ sai lệch, các chuyên gia quốc tế cân đo tỷ trọng sẽ phát hiện ra ngay !
- Cho nên chúng không dùng khuôn đúc thạch cao. - Giọng Lâm Tuấn trầm xuống như tiếng chuông đồng gõ nhịp trong đêm. - Chúng dùng thứ công nghệ chuẩn xác đến từng micron mà giới làm đồ giả cổ truyền chưa bao giờ chạm tới.
Anh vươn tay ra, đặt lòng bàn tay trần cách bề mặt chiếc bình Chu Đậu chỉ một khoảng cách bằng sợi tóc. Một luồng hơi lạnh buốt từ chiếc bình phả vào da thịt anh Mang theo thứ cảm giác khô khốc, cơ giới và vô hồn, trái ngược với hơi thở ấm áp của đất mẹ phù sa nung qua lửa rơm củi của tiền nhân.
Một cạm bẫy tinh vi bậc nhất đã được dựng lên, có sự bảo chứng của viện khoa học hàng đầu châu Âu Có sự hậu thuẫn của sàn đấu giá quốc tế, và đích đến của nhát dao sắc lẻm này chính là linh bảo đường.
Lâm Tuấn hít một hơi sâu, năm đầu ngón tay từ từ khép lại, áp thẳng lòng bàn tay trần lên lớp men rạn lạnh ngắt của chiếc bình cổ.