NGẢI NÀNG MƠN TIỆM VẢI CHỢ LỚN - Chương 5: Hàng Tết Về Đầy Kệ
Sáng ngày 06 tháng 01, Lương Tuyết Mai dậy sớm hơn thường ngày, và việc đầu tiên bà làm là mang bó hương mới ra hiên phơi nắng nhẹ. Đó là bó hương mua ở…
Nội dung chương
Sáng ngày 06 tháng 01, Lương Tuyết Mai dậy sớm hơn thường ngày, và việc đầu tiên bà làm là mang bó hương mới ra hiên phơi nắng nhẹ.
Đó là bó hương mua ở tiệm bà Linh hai hôm trước, bó hương mà bà nghi đã làm nén hương khuya tối qua tắt giữa chừng. Bà rải từng nén hương lên một cái mâm tre, để ở bậc thềm nơi nắng sớm chiếu tới mà gió không thổi mạnh. Bà đã ghi chuyện nén hương tắt vào cuốn sổ chăm cây để ở quầy. Ghi xong, bà thấy chuyện đó nhỏ lại. Hương ẩm thì phơi khô là xong. Bà tự nhủ đừng để một chuyện nhỏ làm mình phân tâm trong ngày nhận lô hàng lớn nhất mùa.
Gia Kiệt phụ mẹ dọn mặt tiền cho trống, dẹp các thùng rỗng vào sát tường, để lát nữa xe hàng tới có chỗ khiêng vào. Ông Chấn Đông ngồi ở ghế mây, nhìn con cháu chuẩn bị, thỉnh thoảng nhắc chỗ nào còn vướng. Bà Mai quét lại vỉa hè trước cửa. Mấy cánh hoa rụng từ tối qua nằm rải trên nền gạch. Bà quét gọn vào một góc, hốt bỏ, rồi tưới một gáo nước mưa cho chậu cây. Đất hút nước đều. Lá cây xanh và cứng cáp trong nắng sớm.
Bà vào trong pha trà, vừa uống được nửa ly thì nghe tiếng xe tải thắng gấp ngoài phố.
Xe tải nhỏ của nhà cung cấp dừng trước cửa tiệm An Phúc lúc chín giờ hai mươi phút, và Lương Tuyết Mai bỏ dở ly trà sáng để ra ký nhận hàng.
Xe chở lô lụa và gấm Tết lớn nhất trong mùa. Từng kiện hàng bọc ni lông kín, buộc dây chắc, xếp đầy thùng xe. Bác tài xế là người quen chạy tuyến này nhiều năm. Ông ta nhảy xuống xe, đưa cho bà Mai xấp giấy giao hàng dày.
- Chị Mai kiểm hàng kỹ giùm em. Đợt này em lấy đủ màu chị dặn, nhất là đỏ rượu với vàng nghệ. Hai màu đó giờ chợ đầu mối cũng đang tranh nhau.
Bà Mai đội nón lá, đứng ngay vỉa hè kiểm từng kiện theo giấy. Gia Kiệt và một cậu phụ việc của nhà cung cấp khiêng hàng vào tiệm. Kiện nào vào tới quầy là bà đánh dấu một gạch lên giấy giao hàng. Lụa Hà Đông mười hai cây. Gấm thêu mười cây. Sa tanh tám cây. Vải thô in hoa sáu kiện. Thêm hai cây nhung đen dành cho khách đặt may áo vest và áo dài sang.
Kiểm đủ số lượng, bà mở thử ba kiện bất kỳ. Màu vải đúng mẫu đã đặt. Sợi vải đều, không có cây nào bị lỗi dệt. Bà mới yên tâm ký vào giấy nhận hàng. Bác tài xế cười, nói làm ăn với An Phúc bao năm, chưa lần nào bị trả hàng vì ẩu. Bà Mai đáp đó là nhờ cả hai bên cùng kỹ.
Phần quan trọng nhất của buổi sáng nằm ở quầy, sau khi xe đã đi. Bà Mai ngồi đối diện đại diện nhà cung cấp là anh Tư, người phụ trách công nợ của mối hàng này. Anh Tư mở sổ công nợ, đọc lại từng khoản. Tiền lô hàng hôm nay cộng với phần còn thiếu của đợt hàng trước thành một con số lớn. Bà Mai nghe con số mà tay hơi khựng lại trên cuốn sổ của mình. Bà đã tính trước con số này từ mấy ngày trước. Nó khớp với dự tính, nhưng nghe đọc thành tiếng vẫn thấy nặng.
- Anh Tư, theo lệ mọi năm, nhà em thanh toán dứt điểm trước ngày đưa ông Táo. Năm nay cũng vậy. Tới hai mươi ba tháng Chạp là em gửi đủ, không để qua ngày đó.
- Chị nói vậy là em yên tâm rồi. Mối quen mấy chục năm, nhà em chỉ cần chị giữ đúng hẹn như mọi năm. Hàng cho đợt sau em vẫn để phần tốt nhất cho chị trước.
Hai người ký vào biên bản công nợ. Mỗi bên giữ một bản. Bà Mai cất bản của mình vào bìa hồ sơ riêng, kẹp chung với các giấy giao hàng của mùa. Hạn thanh toán trước ngày đưa ông Táo, tức ngày 30 tháng 01, từ giờ đã là một mốc cứng trong đầu bà. Từ nay tới đó còn hơn ba tuần bán hàng. Nếu ngày nào cũng bán được như mấy hôm nay, bà sẽ trả đủ mà vẫn còn dư lo Tết cho cả nhà. Bà tự nhủ vậy rồi đứng dậy bắt tay anh Tư.
Anh Tư ra về. Gia Kiệt đã xếp xong hàng mới lên kệ. Các kệ trong tiệm giờ đầy ắp từ dưới lên trên. Cây lụa mới nằm cạnh cây gấm mới, màu sắc chen nhau rực rỡ dưới ánh đèn. Bà Mai đi một vòng quanh tiệm, tay vuốt nhẹ qua từng cây vải như chào hàng mới về nhà. Mùi vải mới thơm hăng nhẹ, khác hẳn mùi vải để lâu. Cả tiệm ngửi ra mùi của mùa Tết đang vào sâu.
Buổi trưa, khi khách thưa bớt, Gia Kiệt mở cuốn sổ khách quen ra để trên quầy. Đó là cuốn sổ ghi tên những người đã đặt may áo dài sớm từ hồi tháng trước. Có hai mươi mấy cái tên. Có người đã chọn vải rồi, chỉ chờ tới đo. Có người mới hẹn miệng, chưa ghé lại lần nào. Bà Mai dặn con trai gọi điện nhắc từng người một.
- Con gọi từ trên xuống dưới. Ai đã chọn vải thì nhắc họ ghé đo trong tuần này. Ai chưa chọn thì nhắc họ ghé sớm, để vải đẹp còn đủ màu. Giáp Tết thợ may nhận nhiều đơn, đo trễ là may không kịp.
Gia Kiệt ngồi ở góc quầy, gọi điện theo danh sách. Bà Mai bán hàng ở quầy bên này, tai vẫn nghe con nói chuyện với khách. Cậu nói năng lễ phép, nhắc ngày giờ rõ ràng. Một bà khách hẹn chiều mai ghé đo cùng con dâu. Một cô khách hẹn cuối tuần mới rảnh. Một ông khách lớn tuổi nói đã đặt may chỗ khác gần nhà, xin hủy hẹn ở An Phúc. Gia Kiệt ghi chú chữ hủy bên cạnh tên ông, không hề tỏ ra khó chịu.
Gọi xong một vòng, cậu báo lại với mẹ.
- Mẹ, mười bảy người hẹn ngày ghé rõ ràng. Ba người chưa bắt máy. Một người hủy. Còn hai người nói để coi lại lịch rồi trả lời sau.
- Tốt rồi. Mai con gọi lại ba người chưa bắt máy. Hai người chờ trả lời thì để qua ngày mốt hãy nhắc, đừng giục khách quá họ ngại.
Bà Mai ghi kết quả cuộc gọi vào sổ bán hàng ở phần ghi chú của ngày. Bà nhìn danh sách hai mươi mấy cái tên mà thấy mùa Tết hiện ra rất rõ. Mỗi cái tên là một bộ áo dài cần may xong trước Tết. Mỗi bộ áo dài là tiền vải, tiền công may và chữ tín của tiệm. Bà đã bán vải cho nhiều người trong danh sách này suốt mười mấy năm. Có người mỗi năm chỉ ghé đúng một lần vào tháng Chạp, mua đúng một cây lụa, và bà vẫn nhớ họ thích màu gì.
Chiều hôm đó, khách tới chọn vải theo hẹn còn đông hơn buổi sáng. Một bà khách trong danh sách ghé sớm hơn hẹn một ngày, dẫn theo em gái. Hai chị em chọn mất gần một giờ mới quyết được hai cây lụa. Bà Mai kiên nhẫn lấy xuống tới cây thứ chín cho họ ướm thử. Cuối cùng hai chị em lấy cả hai cây mình thích nhất, hẹn thợ may vào ngày mai. Lúc ra về, bà em gái còn mua thêm vải may áo cho mẹ ở nhà.
Ông Chấn Đông ngồi ở ghế mây nhìn cảnh buôn bán trong tiệm. Tới cuối buổi, ông gọi con gái lại nói nhỏ.
- Hàng về đầy kệ là mừng. Nhưng hàng đầy thì nợ cũng đầy. Con tính cho chắc nghe Mai.
- Dạ ba, con hẹn trả trước ngày đưa ông Táo rồi. Con tính hết rồi, ba đừng lo.
- Ba không lo chuyện con tính. Ba chỉ nhắc con đừng ôm thêm hàng nữa từ giờ tới Tết. Bán hết đống này là đủ một mùa ngon lành rồi.
Bà Mai nghe lời cha. Bà biết tính mình đôi khi thấy hàng đẹp là muốn lấy thêm. Lời nhắc của cha tới đúng lúc. Bà ghi thêm một dòng vào sổ công nợ, tự dặn không đặt thêm đợt hàng lớn nào nữa trong tháng này, trừ khi có khách đặt trước và trả tiền cọc.
Trước khi trời tối, Gia Kiệt dán thẻ giá mới lên các cây hàng vừa về. Bà Mai đọc giá từng cây cho con ghi. Giá phải rõ và đúng, không ghi mập mờ. Khách giáp Tết rất sợ bị nói thách. Một tiệm ghi giá rõ ràng sẽ giữ được khách lâu hơn tiệm bán theo kiểu nhìn mặt ra giá. Hai mẹ con làm việc này mất gần một giờ. Xong xuôi, các kệ hàng trông gọn và sáng hẳn lên.
Bà Mai còn dành ít phút cuối buổi để tính riêng một bài toán trong đầu. Bà lấy tiền bán bình quân của ba ngày đầu mùa, nhân cho số ngày còn lại tới ngày đưa ông Táo. Con số tính ra đủ để trả hết công nợ và còn dư một khoản lo Tết. Nhưng bà biết bài toán trên giấy luôn đẹp hơn đời thật. Chỉ cần vài ngày mưa, vài ngày khách thưa, con số sẽ khác ngay. Bà ghi bài toán đó vào mặt sau của tờ biên bản công nợ, để mỗi lần mở hồ sơ ra là thấy cả hai mặt của mùa hàng này.
Trời tối dần. Bà Mai ra hiên tưới cây theo lệ. Hoa lại nở trắng khi hoàng hôn xuống. Bà đứng ngắm hoa một lúc rồi vào trong chốt sổ. Trang sổ của ngày hôm nay có hai phần rõ rệt. Một phần là tiền bán ra, đang tăng đều. Một phần là con số công nợ mới ký, nằm yên chờ ngày hẹn trả. Bà nhìn hai phần đó rất lâu rồi gấp sổ lại. Mùa Tết của An Phúc đã vào guồng thật sự, với cả lộc và nợ cùng nằm chung trên một trang giấy của mùa buôn bán giáp Tết này năm nay.