Ngũ Chi Phân Tranh – Quyển 1: Nhất Diệp Tri Thu - Chương 1: Thông Báo Lúc Sáu Giờ Sáng
Sáu giờ sáng ngày mười lăm tháng chín, email đến trước cả tiếng chuông báo thức. Hoàng Mộc Đức ngồi bật dậy trên giường, tay lần chiếc điện thoại đặt ở…
Nội dung chương
Sáu giờ sáng ngày mười lăm tháng chín, email đến trước cả tiếng chuông báo thức.
Hoàng Mộc Đức ngồi bật dậy trên giường, tay lần chiếc điện thoại đặt ở tủ đầu giường như một phản xạ đã thành thói quen của những người làm nông nghiệp lâu năm. Màn hình sáng lên với dòng tiêu đề in đậm: "THÔNG BÁO KHẨN VỀ SỰ CỐ KỸ THUẬT TẠI BẾN SỐ 3 - CẢNG BIỂN QUỐC TẾ ĐÔNG HẢI". Ông đọc một lần, đọc lần thứ hai, rồi đọc lần thứ ba với cảm giác như ai đó vừa đổ một xô nước đá lên gáy mình.
Theo thông báo, hai cẩu trục bờ cỡ lớn tại bến số 3 của cảng đã gặp sự cố nghiêm trọng trong ca đêm. Hệ thống điều khiển trung tâm phát hiện lỗi ở bộ phận cáp nâng, toàn bộ hoạt động bốc xếp container tại bến số 3 phải tạm dừng để kiểm tra và sửa chữa. Thời gian khắc phục dự kiến: chưa xác định. Trong thông báo có một câu được viết bằng giọng điệu hết sức lịch sự nhưng lạnh lẽo: "Cảng Đông Hải sẽ ưu tiên sắp xếp lại lịch trình bốc xếp cho các lô hàng của quý khách trong thời gian sớm nhất có thể."
Hoàng Mộc Đức đặt điện thoại xuống, hai bàn tay run nhẹ. Bến số 3 chính là bến mà toàn bộ 15.000 container nông sản của Tập đoàn Nông sản Đại Mộc đang chờ bốc xếp. Sầu riêng vụ thu hoạch lớn nhất trong năm. Gạo thơm hợp đồng xuất khẩu đã ký với đối tác. Tất cả đều nằm trên những con tàu đang neo ngoài phao, chờ đến lượt vào bến. Và bây giờ, cẩu trục hỏng.
- Ba ơi, ba dậy sớm thế?
Tiếng con gái ông vang lên ngoài cửa. Hoàng Mộc Đức vội vàng trấn tĩnh, đáp lại bằng giọng cố tỏ ra bình thường:
- Ba có việc gấp ở công ty. Con cứ ngủ tiếp đi.
Ông bước vào phòng tắm, vốc nước lạnh lên mặt. Trong gương, một người đàn ông năm mươi tuổi nhìn ông với đôi mắt đỏ ngầu vì thiếu ngủ. Ba mươi năm gắn bó với Chi Mộc, ông chưa bao giờ thấy một buổi sáng nào nặng nề đến thế. Không phải ông không hiểu chuyện gì đang xảy ra. Ông hiểu quá rõ, chỉ là ông không muốn tin.
Ông gọi cho Đỗ Vạn Tài, Phó Tổng Giám đốc phụ trách logistics của tập đoàn.
- Anh đọc thông báo của cảng chưa? - Giọng Hoàng Mộc Đức khàn đặc. - Em đọc rồi, thưa anh. - Giọng Đỗ Vạn Tài ở đầu dây bên kia bình tĩnh đến lạ. - Em đã cho người liên hệ với phòng điều độ cảng. Họ nói đang huy động đội kỹ thuật khẩn cấp. - Bao lâu? - Họ chưa dám hứa, anh ạ. Nhưng anh yên tâm, em sẽ trực tiếp sang cảng làm việc với họ trong sáng nay.
Hoàng Mộc Đức cúp máy, cảm giác bất an không hề giảm đi. Ông thay quần áo, xuống nhà ăn sáng trong im lặng, rồi ra xe đi thẳng đến trụ sở Tập đoàn Nông sản Đại Mộc ở quận ven sông. Trên đường đi, điện thoại của ông đổ chuông liên tục. Các giám đốc vùng trồng gọi đến, các hợp tác xã gọi đến, phòng kinh doanh gọi đến. Ai cũng hỏi cùng một câu: hàng của chúng ta bao giờ mới lên được tàu?
Đến công ty, ông triệu tập cuộc họp khẩn trong vòng ba mươi phút. Phòng họp tầng mười hai chật kín người. Đỗ Vạn Tài ngồi bên phải ông, vẫn với vẻ mặt điềm tĩnh thường thấy. Trên màn hình lớn, bản đồ cảng Đông Hải hiện lên với bốn cầu cảng được đánh số. Bến số 3 nhấp nháy màu đỏ.
- Tình hình là thế này. - Đỗ Vạn Tài đứng dậy, giọng rõ ràng. - Hai cẩu trục tại bến số 3 gặp sự cố cáp nâng trong ca đêm hôm qua. Cảng đã phong tỏa bến để kiểm tra. Theo thông tin em nắm được, họ đang điều hai đội kỹ thuật từ nhà thầu Đức sang, nhưng nhanh nhất cũng phải bảy đến mười ngày mới có kết quả đánh giá.
Cả phòng họp xôn xao. Một giám đốc vùng trồng đứng bật dậy:
- Mười ngày? Sầu riêng của chúng ta không đợi được mười ngày! Lô đầu tiên đã chín tới độ xuất khẩu, để thêm một tuần trên tàu là rụng hết!
- Tôi biết. - Đỗ Vạn Tài giơ tay trấn an. - Phương án của tôi là đàm phán với cảng để chuyển một phần container sang bến số 1 và số 2. Họ đang xếp lịch cho các hãng tàu khác, nhưng nếu chúng ta chấp nhận trả thêm phí ưu tiên, có thể chen được một số chuyến.
Hoàng Mộc Đức nhìn người phó của mình. Đỗ Vạn Tài đã làm việc ở Đại Mộc tám năm, từ một chuyên viên logistics leo lên ghế Phó Tổng Giám đốc. Ông luôn tin tưởng anh ta. Nhưng sáng nay, lòng ông bồn chồn không yên. Cái cách Đỗ Vạn Tài nói "chấp nhận trả thêm phí" quá trơn tru, như thể anh ta đã chuẩn bị sẵn câu trả lời từ trước khi sự cố xảy ra.
- Phí ưu tiên là bao nhiêu? - Ông hỏi. - Em đang đàm phán, thưa anh. Họ chưa báo giá chính thức. Nhưng theo kinh nghiệm, với khối lượng của chúng ta, con số sẽ không nhỏ.
Cuộc họp kéo dài đến gần trưa mà không đưa ra được quyết định nào cụ thể. Hoàng Mộc Đức giải tán mọi người, một mình ngồi lại trong phòng họp trống. Ông nhìn ra cửa sổ, dòng sông phía dưới vẫn chảy, những con tàu vẫn nối đuôi nhau ra vào cảng ở phía xa. Mọi thứ trông vẫn bình thường. Chỉ có bến số 3 là đang im lìm, hai cánh tay cẩu trục khổng lồ đứng sừng sững như hai con thú thép bị thương.
Cùng lúc đó, ở một căn hộ chung cư cũ tại quận trung tâm Sài Gòn, Hoàng Minh Diệp đang đọc cùng một email thông báo.
Anh hai mươi sáu tuổi, kỹ sư dữ liệu, sống một mình trong căn hộ sáu mươi mét vuông mà phòng khách đã bị biến thành một trung tâm máy tính thu nhỏ. Ba màn hình lớn treo trên tường, dưới gầm bàn là cụm máy chủ tự lắp ráp chạy ầm ì suốt ngày đêm. Trên bàn, tách cà phê đã nguội từ lúc nào.
Minh Diệp đọc thông báo của cảng Đông Hải ba lần, giống hệt người chú ruột của mình ở đầu kia thành phố, nhưng với một tâm thế hoàn toàn khác. Anh không hoảng loạn. Anh mở một cửa sổ trình duyệt mới, truy cập vào hệ thống công khai lịch trình tàu của cảng Đông Hải. Đây là dữ liệu mở, bất kỳ ai cũng có thể xem. Anh không cần đột nhập vào đâu cả.
Lịch trình hiện lên. Bến số 3: toàn bộ các chuyến bốc xếp của Đại Mộc bị đánh dấu "TẠM HOÃN - SỰ CỐ KỸ THUẬT". Bến số 1: hoạt động bình thường. Bến số 2: hoạt động bình thường. Bến số 4: hoạt động bình thường.
Minh Diệp nhíu mày. Anh chuyển sang tab dữ liệu AIS, hệ thống nhận dạng tự động của tàu biển. Dữ liệu này cũng là công khai, được thu từ các trạm thu sóng ven biển. Trên bản đồ, những chấm xanh lá là các tàu đang di chuyển, chấm đỏ là tàu đang neo đậu. Ngoài cửa cảng Đông Hải, một hàng dài chấm đỏ xếp hàng chờ đợi. Anh phóng to từng chấm một, đọc tên tàu, đọc hãng vận chuyển, đọc cảng đích.
Rồi anh dừng lại ở một chi tiết.
Ba con tàu mang tên Đông Hải Star, Đông Hải Pearl và Đông Hải Crown, tất cả đều thuộc đội tàu của chính Cảng Đông Hải, tức là thuộc Chi Thủy, đang lần lượt cập bến số 1 trong sáng nay. Lịch trình bốc xếp của chúng không hề bị ảnh hưởng. Cẩu trục ở bến số 1 vẫn hoạt động hết công suất, cần cẩu lên xuống nhịp nhàng như một cỗ máy không biết mệt.
Minh Diệp ngả người ra ghế, ngón tay gõ nhịp lên mặt bàn. Một sự cố kỹ thuật ngẫu nhiên sẽ không chọn lọc nạn nhân. Cáp nâng đứt thì đứt, nhưng tại sao chỉ có hàng của Chi Mộc bị kẹt, còn tàu của chính Chi Thủy thì vẫn ra vào bình thường? Và tại sao sự cố lại xảy ra đúng vào tuần cao điểm nhất của mùa vụ sầu riêng, khi 15.000 container đang nằm chờ?
Anh mở một file ghi chú mới, gõ vào đó dòng đầu tiên: "15/09/2026 - 06:12. Cảng Đông Hải thông báo hỏng 2 cẩu trục bến số 3. Hàng Chi Mộc kẹt. Tàu Chi Thủy vẫn chạy bến số 1."
Sau đó anh gõ thêm một dòng nữa, ngắn gọn hơn: "Không có sự cố ngẫu nhiên nào đúng giờ đến thế."
Tiếng chuông điện thoại reo. Là Trình Hạo Nam, người bạn thân nhất của anh từ thời đại học, cũng là kỹ sư dữ liệu duy nhất trên đời này biết về sự tồn tại của hệ thống mà Minh Diệp gọi là Bách Mục.
- Mày đọc tin chưa? - Giọng Hạo Nam ở đầu dây đầy phấn khích. - Cảng Đông Hải vừa ra thông báo. Cả cái bến số 3 tê liệt. - Tao đang xem. - Mày nghĩ sao? Thật hay giả? - Giả hay thật không quan trọng bằng câu hỏi ai được lợi. - Minh Diệp đứng dậy, đi đến bên cửa sổ. - Mày giúp tao một việc. Rà toàn bộ dữ liệu AIS của đội tàu Đông Hải trong bảy ngày qua. Tao muốn biết tần suất cập bến của chúng so với trung bình ba tháng. - Bách Mục à? - Ừ. Chỉ dùng dữ liệu công khai. Đừng chạm vào bất cứ thứ gì cần đăng nhập.
Minh Diệp cúp máy, quay lại nhìn ba màn hình đang nhấp nháy. Trên màn hình chính, dòng chữ "BÁCH MỤC - HỆ THỐNG PHÂN TÍCH DỮ LIỆU ĐA NGUỒN" hiện lên cùng một con mắt cách điệu màu xanh lam. Đó là đứa con tinh thần của anh suốt bốn năm qua, một hệ thống có thể gom dữ liệu từ hàng chục nguồn công khai khác nhau rồi xâu chuỗi chúng thành bức tranh toàn cảnh.
Anh ra lệnh cho hệ thống bắt đầu thu thập. Lịch trình cảng. Dữ liệu AIS. Ảnh vệ tinh thương mại khu vực cảng Đông Hải. Giá cổ phiếu của Đại Mộc trên sàn chứng khoán. Tin tức về mùa vụ sầu riêng. Tất cả đều là dữ liệu mở, hợp pháp, không cần phải bẻ khóa bất cứ thứ gì.
Trong lúc hệ thống chạy, Minh Diệp mở ngăn kéo bàn, lấy ra một cuốn sổ da cũ đã sờn góc. Anh lật đến trang mới nhất, viết bằng nét chữ ngay ngắn: "Ngày 15/9. Chú Đức sẽ cần giúp đỡ. Nhưng chưa phải lúc lộ mặt."
Anh đóng sổ lại, nhìn ra ngoài cửa sổ. Thành phố Sài Gòn buổi sáng vẫn ồn ào như mọi ngày. Xe cộ nối đuôi nhau trên đường. Không ai trong số hàng triệu con người ngoài kia biết rằng, vào đúng sáu giờ sáng nay, một ván cờ đã được khai cuộc. Và quân cờ đầu tiên bị đẩy ra khỏi bàn cờ, chính là 15.000 container nông sản của Chi Mộc.
Minh Diệp nhấp một ngụm cà phê đã nguội ngắt, mắt không rời khỏi màn hình đang dần hiện lên những dòng dữ liệu đầu tiên. Anh biết ván cờ này sẽ không kết thúc trong một sớm một chiều. Nhưng anh cũng biết một điều mà đối thủ của anh chưa biết: anh đã bắt đầu ghi chép từ nước đi đầu tiên.