THẦN NGƯ CÁ HÔ Ở VÀM NAO - Chương 48: Quỳ Trên Sàn Ván Thề Bán Ghe

Chiếc ghe cào sắt hai mươi tấn dạt vào bãi bồi bờ An Giang lúc gần hai giờ sáng. Sau gần ba mươi phút chạy bằng mức ga nhỏ nhất trên quãng sông từ mép…

Nội dung chương

Chiếc ghe cào sắt hai mươi tấn dạt vào bãi bồi bờ An Giang lúc gần hai giờ sáng. Sau gần ba mươi phút chạy bằng mức ga nhỏ nhất trên quãng sông từ mép vực về phía bến, với khoang ghe đã được Tân bơm cạn tới mức sàn ván chỉ còn ướt sũng chớ không còn ngập nước. Tân cho mũi ghe cạ nhẹ vào bãi bồi, Sơn nhảy xuống bãi với sợi dây neo ướt trên tay, quấn dây vào một gốc bần lớn ở mép bãi. Và cả chiếc ghe đứng yên lại lần đầu tiên trong đêm án trên một vùng nước lặng, cách xa miệng vực và dòng xoáy của nó. Bốn người trên ghe đều im lặng trong những phút đầu tiên ghe neo vào bãi bồi, mỗi người ngồi ở vị trí của mình trên sàn ván ướt. Thở chậm lại sau một đêm mà từ hai mươi ba giờ bốn mươi tới giờ, không một người nào trong số họ được nghỉ tay hay nghỉ mắt một quãng nào trọn vẹn.

Ông Thọ đứng dậy khỏi chỗ ngồi tựa vào trụ tời, ông bước ra mạn ghe nhìn ngược về phía miệng vực ở rất xa phía sau ghe. Mặt sông đoạn đó đã tối đen hoàn toàn vì đèn pha của ghe đã tắt từ lúc rời mép vực, nhưng trong ánh sáng lờ mờ của một đêm triều đang xuống. Ông vẫn nhìn thấy vệt nước cuối cùng mà con cá để lại trên đường lặn của nó: một vệt nước dài và sẫm ở phía miệng vực, nơi máu từ vây lưng rách toạc của cá đã loang ra trong lúc nó nâng ghe và lặn xuống. Vệt máu đó lúc này đã nhạt đi rất nhiều so với vệt đỏ sẫm ông thấy bên mạn ghe lúc một giờ ba mươi tám: nó loang rộng ra. Mỏng dần và giảm dần theo từng nhịp nước, chỉ còn là một vệt mờ mà người không biết chuyện đêm nay sẽ không nhận ra trên mặt sông tối. Đó là giai đoạn vết thương thứ 3 ở vây lưng của cá: máu loang giảm dần trong vệt nước sau đuôi cá khi cá lặn sâu về đáy vực. Ông Thọ nhìn vệt nước đó cho tới khi nó tan hẳn vào mặt sông, rồi ông quay vào ghe, vì ông biết từ giờ phút đó. Vết thương của cá không còn nằm trong tầm mắt của người trên ghe nữa, nó ở dưới đáy vực cùng con cá, và chỉ thời gian ở dưới sâu mới trả lời được nó sẽ lành theo cách nào.

Đèn pin từ phía bãi bồi rọi tới ghe lúc hai giờ mười lăm. Cán bộ thủy sản Dương Thị Út đi dọc bãi bồi cùng hai người dân xóm trực ở điểm trực bến, và đi ngay phía sau chị là Huỳnh Văn Đạt, con trai ông Thọ. Người đã thức ở bến từ đầu đêm cùng mẹ và đã chạy dọc bãi bồi về phía chiếc ghe vừa dạt vào ngay khi nghe tiếng máy ghe quen thuộc tiến gần bờ. Đạt tới mạn ghe trước tiên, anh gọi cha một tiếng lớn, và khi ông Thọ vịn mạn ghe đứng lên nhìn xuống bãi bồi, Đạt nắm lấy tay cha qua mạn ghe. Bàn tay anh run lên vì anh đã chờ ở phía bờ qua toàn bộ những giờ mà chiếc ghe này biến mất trong bóng tối của miệng vực. Chị Út lên ghe sau đó, chị đi một vòng quanh sàn ghe ướt sũng, nhìn cần cẩu gãy đôi, nhìn trống tời với sợi cáp chùng vô dụng, nhìn khoang ghe còn đọng nước. Rồi chị đứng giữa ghe và nói rõ phần việc của mình: chị lập biên bản ban đầu về một chiếc ghe cào sắt bị nạn ở vực Vàm Nao trong đêm cấm cào. Ngay tại bãi bồi này, trước khi bất cứ người nào trên ghe rời khỏi hiện trường.

Đúng hai giờ hai mươi phút ngày hai tháng mười một, trước khi chị Út mở sổ biên bản, Lê Văn Hùng làm một việc mà cả đội ghe và người phía bờ có mặt ở bãi bồi đều chứng kiến tận mắt. Hắn từ vị trí giữa ghe bước ra khoảng sàn ván trống ngay trước trụ tời, và hắn quỳ rạp xuống sàn ván ướt sũng của chính chiếc ghe của hắn. Hai đầu gối và hai bàn tay hắn đặt xuống mặt ván đầy nước sông và bùn đáy vực, đầu hắn cúi thấp. Hắn nói lớn, rõ từng câu, cho ông Thọ, cho Tân, cho Sơn. Cho cán bộ Út đang đứng trên ghe và cho Đạt đang ở mạn ghe cùng nghe: hắn thề giải nghệ nghề cào vực ngay từ đêm nay, hắn thề bán chiếc ghe cào sắt hai mươi tấn này. Không giữ lại để cào thêm một đêm nào nữa ở Vàm Nao hay ở bất cứ vùng nước nào khác. Và lời thề đó hắn nói ngay trong đêm án, trên sàn ván của chiếc ghe vừa được cá thần ở vực này tha mạng cho cả đội. Hắn nói hắn đã vung móc sắt định chém đầu cá để xẻ thịt bán tiền tỷ. Và chính con cá hắn định giết đã nâng ghe của hắn ra khỏi miệng xoáy khi nó hoàn toàn có thể lặn đi và để cả đội ghe chìm lại trong xoáy ngầm. Giọng Hùng khàn và đứt quãng ở những câu cuối, nhưng hắn nói trọn lời thề của mình không bỏ dở, và hắn quỳ yên trên sàn ván một lúc lâu sau khi nói xong, không đứng dậy ngay.

Ông Thọ chờ Hùng nói xong lời thề, rồi ông làm phần việc ông đã nợ phía bờ suốt từ đêm mười sáu tháng mười tới giờ. Ông lấy cuốn sổ tay nghề đã ướt một phần trong túi áo ra, trao cả cuốn sổ cho cán bộ Út ngay trên sàn ghe, và ông thừa nhận thành tiếng trước mặt chị. Trước mặt Hùng, Tân, Sơn và con trai ông: ông đã chứng kiến đêm cào trộm thứ 1 đêm mười sáu tháng mười mà không báo cán bộ. Ông đã ở trên chính chiếc ghe này trong đêm cào trộm thứ 2 đêm hai mươi bốn tháng mười mà không báo cán bộ. Và sáng ngày hai mươi bảy tháng mười, khi chị hỏi thẳng ông ở bến cá, ông đã nói dối rằng mình chỉ nghe dân xóm đồn. Ông nói ông giấu hai đêm cào trộm đó vì sợ mất tiền công đã nhận và sợ chủ ghe trả thù xưởng ghe của con trai ông, và cuốn sổ tay nghề này ghi đầy đủ ngày giờ. Vị trí và diễn biến của cả bốn đêm cào trộm trong mùa nước, kể cả đêm án đêm nay, chị cứ giữ lấy mà đối chiếu với biên bản của chị. Chị Út nhận cuốn sổ từ tay ông, chị ghi vào biên bản ban đầu nguyên vẹn lời thừa nhận đó, ghi rõ ghe vi phạm lệnh cấm cào vực trong đêm triều cường. Ghi rõ cần cẩu gãy đôi và dàn lưới thép đã đứt mất ở vực trong đêm án, và ghi rõ lời thề giải nghệ bán ghe của chủ ghe lúc hai giờ hai mươi trước sự chứng kiến của cả đội ghe và người phía bờ.

Việc cuối cùng ở bãi bồi trong đêm án liên quan tới tờ giấy đã buộc Hùng phải làm tới cùng trong suốt mùa nước: giấy đặt cọc tiền tỷ của thương lái Trương Văn Minh. Chị Lệ ở nhà bến trên, khi nghe dân xóm chạy về báo ghe gặp nạn ở miệng vực. Đã giao bản giấy cọc đang kẹp trong sổ giấy tờ ghe cho Đạt mang theo ra bãi bồi, vì chị nói giấy tờ của chiếc ghe này tới lúc phải rõ ràng trước mặt cán bộ. Đạt trao bản giấy cọc đó cho Hùng ngay trên sàn ghe. Hùng cầm tờ giấy cọc ướt một góc trong tay, hắn tuyên bố trước mặt cán bộ Út và cả đội ghe rằng giấy đặt cọc giao cá hô lớn ở vực Vàm Nao với thương lái Minh bị hủy bỏ hoàn toàn từ đêm nay. Vì hắn giải nghệ và bán ghe, không còn con cá nào để giao và không còn ghe nào để đi bắt cá nữa. Chị Út ghi việc hủy giấy cọc vào biên bản ban đầu, ghi rõ chủ ghe tự tuyên bố hủy cọc trước mặt cán bộ và đội ghe, bản giấy của phía thương lái sẽ được thông báo hủy theo đúng biên bản này khi trời sáng. Hùng gấp tờ giấy cọc lại, trao cho chị Út giữ cùng cuốn sổ tay nghề của ông Thọ làm vật kèm theo biên bản ban đầu ở bãi bồi.

Tân và Sơn ký tên vào biên bản ban đầu với tư cách người có mặt trên ghe trong đêm án, ngay sau phần ghi lời thề của chủ ghe. Tân ghi rõ phần việc của mình là giữ máy và trụ tời trong đêm án, Sơn ghi rõ phần việc của mình là kéo lưới tay ở đuôi ghe và giữ khung lưới trong lúc hoa tiêu cắt lưới ở khoang nước bên mạn ghe. Hùng ngồi ở giữa ghe nghe cán bộ Út đọc lại toàn bộ biên bản một lần từ đầu tới cuối, hắn gật đầu ở từng mục, và ở mục ghi lời thề bán ghe của chính mình. Hắn nói thêm một câu cho biên bản được rõ: hắn bán ghe là bán dứt nghề cào vực. Người mua ghe sau này dùng ghe vào việc gì là việc của người mua, nhưng riêng hắn và chiếc ghe này thì không còn một đêm cào nào nữa ở Vàm Nao. Chị Út ghi thêm câu đó vào biên bản, rồi chị gấp sổ biên bản lại và nói phần việc ở bãi bồi trong đêm nay tới đây là đủ. Phần giấy tờ bán ghe phải làm vào ban ngày, có đủ hai vợ chồng chủ ghe và có chứng kiến đàng hoàng, không làm trên một chiếc ghe vừa gặp nạn giữa đêm được.

Trời còn tối khi biên bản ban đầu được ký ghi nhận trên sàn ghe ở bãi bồi. Đạt dìu cha xuống bãi, ông Thọ đứng trên bãi bồi nhìn lại chiếc ghe cào sắt hai mươi tấn đang neo trong vùng nước lặng. Cần cẩu gãy của nó chĩa một nửa xuống mặt nước, sàn ván của nó còn ướt sũng nước sông và bùn vực. Và ông biết lời thề bán ghe của Hùng lúc hai giờ hai mươi mới là lời thề trong đêm án. Còn việc bán ghe có hoàn tất được hay không phải chờ giấy tờ, chờ đủ hai chữ ký của hai vợ chồng Hùng và chờ cán bộ chứng kiến ở những ngày sau. Ông theo Đạt đi chậm dọc bãi bồi về phía bến, về phía nhà nơi bà Năm đang chờ, với cái cổ trống trơn không còn chiếc khăn rằn đỏ và cuốn sổ tay nghề đã nằm trong tay cán bộ thủy sản.

Chương khác

Xem thêm