ANH LINH CẦU TÀU 914 CÔN ĐẢO - Chương 44: Lần Nghe Tiếng Xiềng Thứ 4 Quanh Tàu
Từ một giờ mười phút tới một giờ hai mươi lăm phút ngày một tháng mười hai. Tiếng xiềng xích sắt kéo lê vang lên quanh tàu Sóng Lành, và nguy cơ mà hai…
Nội dung chương
Từ một giờ mười phút tới một giờ hai mươi lăm phút ngày một tháng mười hai. Tiếng xiềng xích sắt kéo lê vang lên quanh tàu Sóng Lành, và nguy cơ mà hai cha con đã tính từ lúc máy chết hẳn trở thành một việc đang chạm vào thân tàu của họ bằng âm thanh và bằng gỗ.
Tiếng búa đục đá vẫn đều nhịp ở phía cầu tàu trong sương, cốc, cốc, không nhanh hơn và cũng không chậm đi, khi lớp âm thanh thứ hai nhập vào. Đầu tiên nó ở rất xa, lẫn trong tiếng sóng vỡ trên bãi đá rút cạn, một tiếng kéo lê sột soạt ngắn rồi tắt. Làm Khôi phải nghiêng đầu nghe lại lần thứ hai mới dám chắc tai mình không nhầm nó với tiếng dây chằng cọ vào khung sắt của tàu. Rồi nó vang lên lần nữa, dài hơn, rõ hơn, chạy dọc theo nền đá ở phía bãi đá ngầm. Đúng thứ tiếng mà anh đã nghe ba lần trước trong chuyến đi này: tiếng xiềng xích sắt kéo lê sột soạt trên nền đá, từng mắt xích nặng nề trượt qua mặt đá gồ ghề, dừng lại một nhịp ngắn, rồi lại kéo tiếp. Đây là lần nghe tiếng xiềng thứ 4, lần cuối cùng của đếm đó, và khác hẳn ba lần trước, lần này tiếng xiềng không ở yên một phía của cầu tàu. Nó ở quanh tàu. Nó chạy từ phía bãi đá lại gần, vòng qua phía mạn mà hai cha con đang đứng, và kéo dài về phía thân cầu tàu trong sương. Như nhiều sợi xiềng cùng được kéo trên nền đá bởi nhiều người đang cùng di chuyển quanh một vật nặng nào đó trong bóng tối mà mắt người không nhìn thấy được.
Xen giữa tiếng xiềng là tiếng thở dốc. Không phải tiếng thở của một người. Đó là tiếng thở dốc nghẹn ngào của nhiều người cùng lúc, đứt quãng và nặng nhọc, dồn lên theo từng đợt kéo, lặng xuống một nhịp ngắn, rồi lại dồn lên. Đúng nhịp của những người đang cùng ghì sức vào một việc nặng vượt quá sức của từng người riêng lẻ. Khôi đã nghe lớp âm thanh này lần đầu xen giữa nhịp búa trong một đêm triều rút trên cầu tàu, khi anh còn đứng trên bậc đá cùng cha, trên đất liền, với đường về nhà trọ chỉ cách mấy trăm bước chân. Đêm nay anh nghe nó ở khoảng cách gần hơn bất cứ lần nào trước, từ trên một con tàu đang trôi không còn máy. Và anh nhận ra sự khác biệt lớn nhất của nó ở khoảng cách này: nó không còn là một âm thanh để ghi vào nhật ký nữa. Nó là âm thanh của một sức nặng đang ở rất gần thân tàu của hai cha con. Gần tới mức mỗi đợt thở dồn lên làm anh vô thức ghì chặt hơn hai bàn tay của mình vào gỗ mạn tàu, như thể sức nặng vô hình đó có thể chạm vào anh qua mặt nước và sương lạnh bất cứ lúc nào.
Ông Sơn cũng nghe thấy hết. Ông không nói ra tên của bất cứ điều gì trong những phút đó. Người thuyền trưởng năm mươi bốn tuổi đứng ở vị trí lái, một tay vẫn giữ chiếc tay lái đã trở nên vô dụng từ lúc máy chết hẳn. Tay kia bám vào khung cabin, đầu ông hơi nghiêng về phía âm thanh đang vòng quanh tàu như một người đi biển đang nghe hướng gió đổi. Có một lúc, tiếng xiềng kéo lê chạy qua đúng phía mạn phải, phía mà Khôi đang đứng bám mạn theo lời cha dặn. Và Khôi thấy cha mình quay đầu nhìn sang anh rất nhanh, không phải để kiểm tra xem anh có hoảng sợ hay không, mà để kiểm tra một việc cụ thể và sống còn hơn nhiều: hai bàn tay của anh có còn ở trên mạn tàu hay không. Chúng vẫn ở đó, ghì chặt tới mức các khớp ngón tay trắng bệch trong ánh đèn boong mờ sương, và ông Sơn gật đầu một cái gần như không thấy được rồi quay lại với hướng nhìn của mình về phía trước mũi tàu.
Rồi đáy tàu cạ vào đá. Âm thanh của nó không lớn. Nó đến từ phía dưới, truyền qua gỗ thân tàu và qua đôi chân đang đứng trên boong của Khôi trước khi tai anh kịp nghe rõ nó: một tiếng cạ nhẹ, khô và sắc. Như một vật cứng vừa quệt qua một bề mặt cứng khác ở ngay dưới đáy tàu, kéo dài trong hai ba giây rồi dừng lại khi một đợt sóng nhấc thân tàu lên khỏi điểm cạ đó. Cả con tàu rung lên một nhịp khác hẳn những nhịp rung vì sóng. Khôi cảm được nhịp rung đó chạy từ lòng bàn chân lên tới hai bàn tay đang bám mạn, và trong một giây ngắn ngủi. Toàn bộ những gì anh đã học về vùng nước này trong chín ngày qua xếp lại thành một sự thật duy nhất trong đầu anh: con tàu đã trôi vào tới vùng nước cạn nhất trên bãi đá ngầm. Và mỏm đá ngầm sắc lẹm mà bác Tám đã chỉ cho anh nhìn rõ trong chuyến đi ban ngày lúc nước xuống thấp. Mỏm đá mà chỉ cần một lần va đúng vào lúc sóng giật cũng đủ thủng đáy một chiếc tàu cá, đang ở ngay dưới hoặc ngay trước con tàu này, cách nó một quãng nước ngắn mà không ai đo được trong sương.
- Ba, đáy tàu vừa cạ đá. - Anh gọi lớn, giọng anh bị gió và tiếng sóng xé đi một nửa.
- Ba nghe rồi. - Ông Sơn đáp lớn từ vị trí lái. - Cạ nhẹ thôi. Sóng nhấc mình lên khỏi nó rồi. Nhưng lần tới chưa chắc nó nhấc kịp đâu con.
Ông nói câu đó không một chút hoảng loạn, và chính sự bình tĩnh của nó làm Khôi hiểu rõ mức độ thật của những phút sắp tới hơn bất cứ lời cảnh báo lớn tiếng nào. Ông Sơn buông chiếc tay lái vô dụng ra, lần đầu tiên trong đêm nay, và đi từng bước bám dọc mạn tàu về đứng gần con trai. Vì vị trí lái của một con tàu không còn máy và không còn hướng đi nữa đã hết phần việc của nó. Từ đây, phần việc còn lại của người thuyền trưởng không nằm ở tay lái. Nó nằm ở chỗ ông đứng cạnh con trai mình, trên cùng một phía mạn, và cùng con trai mình đi qua những phút mà con tàu có thể thủng đáy bất cứ lúc nào. Ông đặt một bàn tay lên gỗ mạn, ngay cạnh hai bàn tay của Khôi, và nói chậm, rõ, từng việc một như buổi dặn dò trên boong tàu chiều nay. Chỉ khác là lần này mỗi lời của ông đều được nói ra trong lúc sự việc mà nó dặn đang thật sự xảy ra quanh hai cha con.
- Từ giờ, con không rời mạn này nữa. - Ông nói. - Đáy tàu mà va mạnh, nước vào khoang nhanh lắm. Tàu thủng thì mình vẫn ở trên mạn này, bám cho tới khi tàu nằm lại trên đá hay trên cát, không nhảy xuống nước trong bất cứ trường hợp nào. Nước đêm nay lạnh và sóng đang cấp bảy, nhảy xuống là hết đường quay lại tàu. Nhớ không con?
- Dạ nhớ. - Khôi đáp. - Bám mạn, không nhảy xuống biển, không buông tay.
- Ừ. - Ông Sơn nói. - Chuẩn bị tinh thần tàu thủng đáy nghe con. Ba nói trước để tới lúc đó con không giật mình mà buông tay. Gỗ mạn này là nhà của mình. Còn bám được vào nó là còn ở với nhau.
Hai cha con đứng như vậy bên mạn phải của con tàu, bốn bàn tay ghì trên cùng một đoạn gỗ mạn ướt sương và nước biển. Áo phao đã mặc chặt vào người, phao tròn ôm ở bên hông, và nghe con tàu của mình trôi thêm từng quãng ngắn về phía mỏm đá. Tiếng xiềng kéo lê vẫn vòng quanh tàu theo từng đợt, xen tiếng thở dốc dồn lên rồi lặng xuống. Và tiếng búa đục đá vẫn đều nhịp cốc, cốc ở phía cầu tàu, ba lớp âm thanh của vùng nước này chồng lên nhau trong khung giờ của chúng mà không lớp nào át hẳn lớp nào. Giữa các đợt sóng, có những giây rất ngắn mặt nước quanh tàu lặng đi một cách lạ lùng, và trong những giây đó. Âm thanh kéo lê của xiềng nghe rõ tới mức Khôi phân biệt được từng quãng dừng ngắn giữa hai đợt kéo, như thể những người đang kéo vừa đổi tay hoặc vừa ghì lại sức cho một đợt kéo mới nặng hơn.
Con tàu cạ đá lần thứ hai, nhẹ hơn lần thứ nhất, một tiếng quệt ngắn ở phía sau lái rồi thôi, và lần này không ai trong hai cha con nói gì về nó nữa. Họ đã gọi tên nó một lần. Từ đây, việc của họ chỉ còn là giữ tay trên mạn và chờ xem mặt nước và bãi đá sẽ quyết định điều gì cho con tàu này trong những phút còn lại trước khi nó chạm hẳn vào mỏm đá lớn đang nằm chờ ở phía trước. Khôi ước lượng quãng nước còn lại bằng tai, qua tiếng sóng vỡ nông và sắc ở phía trước mũi tàu, và anh biết nó đang ngắn lại sau mỗi đợt sóng, ngắn lại một cách đều đặn và không gì trên con tàu này ngăn được nữa. Anh nghĩ tới khoang cá đầy ở dưới boong, tới mẻ hàng cho tàu hàng đất liền sáng nay mà anh Hùng đang chờ ở bến. Và anh nhận ra những thứ đó đã rời khỏi đầu óc của cả hai cha con từ lúc nào mà anh không hay: trong những phút này, trên con tàu này. Chỉ còn hai người và một đoạn gỗ mạn, và mọi phép tính khác của chuyến đi đều đã xếp sau một phép tính duy nhất là giữ được tay bám và giữ được nhau.
Khoảng một giờ hai mươi lăm phút, trong một quãng sương phía cầu tàu bị gió xé mỏng đi trong vài giây, Khôi thấy một chuyển động mà anh không gọi tên được. Ở phía thân cầu tàu, trên nền đá và trong lớp sương trắng đục ngay sát mặt nước, có một sự chuyển động đồng loạt, chậm và nặng, như nhiều người cùng lúc đứng dậy từ một tư thế đã cúi rất lâu bên những tảng đá của cầu tàu. Anh không thấy rõ một bóng người nào. Anh không thấy mặt, không thấy áo, không thấy một cánh tay nào vươn ra. Chỉ có chuyển động đó, một lần, trong vài giây, rồi sương khép lại đặc quánh như cũ, và quanh tàu chỉ còn tiếng xiềng kéo lê, tiếng thở dốc và tiếng búa đục đá vang đều trong đêm. Khôi ghì chặt hai tay vào mạn tàu hơn nữa, tim đập mạnh tới mức anh nghe được tiếng đập của chính nó giữa hai đợt sóng. Và anh không nói với cha một lời nào về điều mình vừa thoáng thấy, vì chính anh cũng không dám chắc mắt mình, trong sương muối và cơn mệt của một đêm dài, đã thật sự nhìn thấy điều đó hay chưa.