BẠCH HỔ NGẬM KIẾM NÚI TRÀ BỒNG - Chương 42: Cưa xích nổ máy dưới tán huê

Dưới tán cây huê ngàn năm, toán lâm tặc dựng đèn quanh khoảng trống, che bạt cho máy móc khỏi nước mưa và phân công vị trí làm việc. Bảy, thợ cưa chính,…

Nội dung chương

Dưới tán cây huê ngàn năm, toán lâm tặc dựng đèn quanh khoảng trống, che bạt cho máy móc khỏi nước mưa và phân công vị trí làm việc. Bảy, thợ cưa chính, quỳ bên cưa xích thứ nhất kiểm tra xăng và dây giật. Rô giữ cưa thứ hai ở phía sau, chưa khởi động. Dũng đứng giữa khoảng trống chỉ huy, liên tục nhìn đồng hồ và nhìn trời bão.

Người Cor trong bản sống nép vào chân núi, nhà nào cũng có vườn sau trồng rau và chuồng nhỏ nuôi vài con gà. Người làm nghề giữ rừng hiểu rằng một dấu vết nhỏ bị bỏ qua hôm nay có thể thành một mất mát lớn vào tuần sau. Người gác đêm ở bản chia nhau theo ca, mỗi ca hai người, đi một vòng quanh các điểm đã hẹn rồi quay về nhà rông.

Làm kiểm lâm ở vùng này là làm bạn với đường mòn, với bản đồ và với những buổi chờ đợi dài hơn là chạy đuổi. Sau cơn mưa đêm, đất trong vườn và trên đường mòn mềm nhũn, dấu chân của người và vật in lại rõ hơn ngày nắng. Mỗi biên bản Đức lập đều có đủ người chứng kiến ký tên, ảnh chụp đính kèm và số đo ghi bằng số rõ ràng.

Cưa xích thứ nhất nổ máy, tiếng máy nổ giòn và chói trong tiếng bão, át cả tiếng gió qua tán huê một lúc. Đức và tổ bản lúc này đã tới được bìa khoảng trống quanh gốc cây, nấp sau các thân cây lớn quan sát. Đức ra hiệu cho mọi người giữ vị trí, chờ thời điểm ập vào bắt quả tang theo đúng nguyên tắc đã định từ trước: phải bắt khi cưa đã vào việc, biên bản mới đủ sức nặng.

Trong bản, chuyện của miếu và chuyện của rừng là chuyện chung, nhà nào cũng có phần, không ai đứng ngoài được. Trong đêm khuya, mọi âm thanh nhỏ đều nghe rõ hơn ban ngày: tiếng lá rơi, tiếng cành khô gãy, tiếng bước chân xa. Điểm trường của bản nằm ở khoảng đất cao giữa bản, mái tôn mới lợp lại sau mùa bão năm trước, sân trường quét sạch.

Mưa ở miền núi không rào rào một trận rồi thôi, mưa dầm dề nhiều ngày, thấm vào đất, vào áo, vào cả giấc ngủ. Bà Hoa không quen giấy tờ hành chính, nhưng sổ vía của miếu thì bà thuộc từng trang, từng dòng, từng tên người. Ông Thao ít nói về việc làm của mình, nhưng việc gì ông đã nhận thì ông làm tới nơi, chậm mà chắc.

- Giữ vị trí, chưa ai được động. Chờ cưa vào việc hẳn rồi mình mới ập vào, biên bản mới đủ căn cứ.

- Dạ, anh Đức. Cưa nổ máy rồi kìa anh. Thằng thợ cưa chính đang tiến về gốc cây rồi.

- Anh thấy. Đếm người lại cho anh: đủ sáu người không? Súng với cưa ở đâu, nói nhỏ cho anh nghe.

- Đủ sáu người. Ba khẩu súng ở gần tay ba thằng, cưa thứ nhất đang nổ máy, cưa thứ hai ở phía sau chưa động tới.

- Tốt. Ông Thao đã ở phía đầu ngõ rồi. Khi có hiệu lệnh thì vào cùng lúc, ưu tiên giữ người và giữ gốc cây, nhớ chưa?

Đức quan sát kỹ từng người trong toán qua ống nhòm trong mưa. Sáu người đủ mặt, ba khẩu súng đeo vai hoặc dựng tựa gốc cây gần tay người giữ, hai cưa xích ở hai vị trí riêng. Anh ghi lại vị trí từng người và từng món đồ vào sổ tay bọc nilon, tay anh run không phải vì lạnh mà vì ý thức rõ những phút sắp tới sẽ quyết định số phận của gốc cây này.

Thân cây trong rừng cấm cây nào cũng phủ rêu ở phía bắc, vỏ cây sẫm màu vì ẩm, sờ vào thấy mát và nhám. Mây sà xuống thấp che mất đỉnh Cà Đam từ sớm, nhìn từ bản chỉ thấy một biển mây trắng xám trải ngang lưng núi. Đường trong bản là đường đất pha đá, mưa xuống thì lầy, nắng lên thì bụi, trẻ con đi học phải xắn quần qua đoạn suối cạn.

Sau nửa đêm, bản chìm hẳn vào yên tĩnh, chỉ còn người gác và người trực ở miếu thức cùng tiếng mưa đều đều. Tiếng côn trùng trong đêm mưa thưa hẳn, chỉ còn tiếng ếch nhái ngoài đồng và tiếng nước nhỏ giọt từ mái hiên. Bản dưới chân Cà Đam thức dậy sớm theo tiếng gà và tiếng chày giã gạo, khói bếp lên từ nhiều mái nhà cùng một lúc.

Ông Thao lúc này đã vòng sang phía tảng đá đầu ngõ, vị trí chắn lối rút của khoảng trống. Đức biết điều đó qua một tiếng còi ngắn rất khẽ từ hướng đầu ngõ. Đội hình của ban bảo vệ đã khép lại quanh khoảng trống: ông Thao ở đầu ngõ, Đức và tổ bản ở bìa khoảng trống, các chốt phía sau giữ đường mòn.

Đèn pin của tổ tuần tra quét qua màn mưa thành một quầng sáng vàng, soi rõ từng bụi cây rồi tắt khi qua khúc cua. Tiếng chó sủa trong đêm là tín hiệu quen thuộc của bản: sủa một hồi rồi im là khách quen, sủa dai dẳng là có chuyện lạ. Trang làm hồ sơ theo cách của người làm văn hóa: chụp ảnh trước, ghi lời kể nguyên văn sau, rồi mới đối chiếu tư liệu.

Mấy người phụ nữ trong bản gùi củi về lúc chiều xuống, gùi nặng mà bước chân vẫn đều trên con dốc quen thuộc. Người dân vùng này nhìn màu mây và hướng gió là đoán được mưa bão sắp về, kinh nghiệm truyền qua nhiều đời làm ruộng nương. Mùi rừng sau mưa là mùi lá mục, mùi đất ướt và mùi nhựa cây, thứ mùi mà người đi rừng lâu năm nhận ra ngay từ đầu ngõ.

Bảy nâng cưa xích thứ nhất lên, tiến về phía thân cây huê. Tiếng máy gầm lên khi anh ta tăng ga, lưỡi cưa quay nhanh thành một vệt mờ trong ánh đèn. Đức nín thở sau thân cây, tay ra hiệu cho tổ bản chuẩn bị. Chỉ còn vài bước chân nữa là lưỡi cưa sẽ chạm vào lớp vỏ của cây huê ngàn năm, và mọi kế hoạch của con người trong đêm này sẽ gặp giới hạn của chúng.

Đêm càng về khuya, sương càng dày, đứng cách nhau chục bước đã chỉ còn thấy bóng người mờ trong sương. Người bản dặn nhau vào rừng cấm thì đi nhẹ, nói khẽ, không chặt phá bừa bãi, vì rừng này là của chung nhiều đời để lại. Trời Trà Bồng cuối tháng mười đổi tính từng ngày, nắng vừa lên được một buổi thì mây từ phía biển lại kéo về đen kịt.

Đức quen với những đêm tuần tra dài, áo mưa sũng nước, sổ tay phải bọc trong túi nilon mới giữ được khô. Buổi chiều sau mưa, sương lên từ các thung lũng, phủ trắng những sườn đồi gần bản rồi mới lan tới chân núi. Suối trong rừng cấm chảy xiết hơn sau mưa, nước đục màu đất, cuốn theo lá khô và cành nhỏ trôi về phía hạ lưu.

Nước suối dâng lên sau mỗi trận mưa lớn, chảy xiết và đục, qua cầu tạm phải vịn tay vào dây mới dám bước. Bà Hoa thức giấc giữa đêm là chuyện thường trong mùa vía, bà ngồi dậy nghe ngóng một lúc rồi mới nằm xuống lại. Buổi tối ở bản yên tĩnh sớm, đèn trong các nhà tắt dần theo giờ, chỉ còn tiếng chó sủa vu vơ ở đầu bản.

Già làng Ơn được cả bản nghe theo không phải vì ông nói to, mà vì ông nhớ hết lệ cũ và chưa từng thiên vị nhà nào. Vách đá trong rừng cấm dựng đứng, mặt đá loang lổ nước mưa, dây rừng buông xuống như những tấm màn xanh thẫm. Rừng cấm dưới chân Cà Đam vào mùa này xanh sẫm lại, lá nào cũng nặng nước, đi dưới tán rừng nghe tiếng giọt rơi suốt dọc đường.

Người trẻ trong bản đi làm ăn xa nhiều, nhưng mùa lễ vía và mùa bão thì lần lượt quay về, bản lại đông như cũ. Điện thoại ở vùng núi sóng chập chờn, muốn gọi một cuộc cho trọn vẹn phải ra chỗ đất cao hoặc đứng yên một chỗ. Những gốc cây lớn trong rừng cấm đứng cách nhau vừa đủ để ánh sáng lọt xuống, tạo thành những khoảng trống yên tĩnh lạ thường.

Giấy tờ trong ngăn kéo của lán tuần tra được xếp theo ngày, tháng nào ra tháng đó, ai cần tra cứu cũng tìm được ngay. Không khí trước bão nặng và đứng gió một cách khác thường, chim chóc im tiếng, người già trong bản nhìn trời mà lo. Tiếng mưa trên mái tôn của điểm trường và nhà dân gõ liên hồi, át cả tiếng người nói chuyện trong nhà.

Tiếng chim trong rừng cấm thưa dần khi mây sà xuống thấp, chỉ còn tiếng nước suối chảy qua khe đá nghe rõ mồn một. Ánh nắng xuyên qua tán rừng cấm thành từng vệt mỏng, rơi xuống thảm lá khô thành những đốm sáng di động theo gió. Đêm ở chân núi tối đặc, không có đèn đường, ánh sáng duy nhất là đèn dầu và đèn pin của người gác đêm.

Đường mòn trong rừng cấm hẹp và trơn, hai bên là dây leo chằng chịt, chỉ người quen rừng mới biết chỗ nào đặt chân cho chắc. Đức ghi chép mọi việc vào sổ tay bằng chữ nhỏ và đều, ngày giờ viết rõ ở đầu trang, không để sót một mốc nào. Trong các cuộc họp của bản và kiểm lâm, người ta nói thẳng, nói ngắn, và ghi lại điều đã thống nhất ngay tại chỗ.

Ở bìa rừng cấm, cỏ tranh mọc cao ngang thắt lưng, ướt đẫm sương sớm, quét qua ống quần làm người đi đường ướt lạnh. Tiếng nói của người bản trầm và ngắn, khách tới nhà được mời nước chè trước rồi mới hỏi tới chuyện làm ăn hay chuyện rừng. Càng vào sâu trong rừng cấm, tiếng người càng lùi xa, chỉ còn tiếng gió qua ngọn cây và tiếng bước chân của chính mình.

Tiếng cưa xích gầm lên dưới tán huê, át mọi âm thanh khác của đêm bão trong một khoảng ngắn. Đức đứng sau thân cây lớn, chân đau nhói theo từng nhịp tim, mắt không rời khỏi lưỡi cưa đang tiến về thân cây ngàn năm. Anh biết mình chỉ là một người chứng kiến có biên bản trong tay, còn điều sắp xảy ra dưới gốc cây này nằm ngoài mọi kế hoạch anh từng vẽ trên bản đồ.

Chương khác

Xem thêm