BẠCH HỔ NGẬM KIẾM NÚI TRÀ BỒNG - Chương 39: Đường mòn trơn và cổ chân bong gân

Đức dẫn tổ đuổi theo dấu hiệu cuối cùng của toán trinh sát trên đường mòn đã ướt sũng nước mưa. Đường mòn mùa bão trơn như bôi mỡ, đất đỏ hòa nước thành…

Nội dung chương

Đức dẫn tổ đuổi theo dấu hiệu cuối cùng của toán trinh sát trên đường mòn đã ướt sũng nước mưa. Đường mòn mùa bão trơn như bôi mỡ, đất đỏ hòa nước thành bùn nhão, mỗi bước đi đều phải dò dẫm. Tổ đi thành hàng một, người trước dọi đèn, người sau giữ khoảng cách, tiến chậm về phía đoạn suối cạn giữa đường mòn.

Làm kiểm lâm ở vùng này là làm bạn với đường mòn, với bản đồ và với những buổi chờ đợi dài hơn là chạy đuổi. Đèn pin của tổ tuần tra quét qua màn mưa thành một quầng sáng vàng, soi rõ từng bụi cây rồi tắt khi qua khúc cua. Bản dưới chân Cà Đam thức dậy sớm theo tiếng gà và tiếng chày giã gạo, khói bếp lên từ nhiều mái nhà cùng một lúc.

Người gác đêm ở bản chia nhau theo ca, mỗi ca hai người, đi một vòng quanh các điểm đã hẹn rồi quay về nhà rông. Mưa ở miền núi không rào rào một trận rồi thôi, mưa dầm dề nhiều ngày, thấm vào đất, vào áo, vào cả giấc ngủ. Người trẻ trong bản đi làm ăn xa nhiều, nhưng mùa lễ vía và mùa bão thì lần lượt quay về, bản lại đông như cũ.

Tới đoạn suối cạn, Đức bước qua một phiến đá phủ rêu và trượt chân. Cả người anh ngã xuống bờ suối, cổ chân phải vặn sang một bên, đau nhói tới mức anh phải ngồi bệt xuống đất ẩm. Tổ viên chạy tới đỡ, kiểm tra cổ chân: không gãy xương, nhưng sưng lên nhanh chóng, đúng kiểu bong gân của người trượt ngã trên đá rêu trong rừng mưa.

Người Cor trong bản sống nép vào chân núi, nhà nào cũng có vườn sau trồng rau và chuồng nhỏ nuôi vài con gà. Sau cơn mưa đêm, đất trong vườn và trên đường mòn mềm nhũn, dấu chân của người và vật in lại rõ hơn ngày nắng. Điểm trường của bản nằm ở khoảng đất cao giữa bản, mái tôn mới lợp lại sau mùa bão năm trước, sân trường quét sạch.

Trời Trà Bồng cuối tháng mười đổi tính từng ngày, nắng vừa lên được một buổi thì mây từ phía biển lại kéo về đen kịt. Mùi rừng sau mưa là mùi lá mục, mùi đất ướt và mùi nhựa cây, thứ mùi mà người đi rừng lâu năm nhận ra ngay từ đầu ngõ. Đức ghi chép mọi việc vào sổ tay bằng chữ nhỏ và đều, ngày giờ viết rõ ở đầu trang, không để sót một mốc nào.

- Anh Đức, chân anh sưng to rồi, không đi nhanh được đâu. Để tụi em băng ép lại cho chắc đã.

- Băng chặt vào. Anh vẫn đi được, chỉ chậm thôi. Đêm nay không vì cái chân này mà bỏ việc được.

- Em nói thẳng nhé anh: đêm nay anh đi sau, dẫn đường phải là ông Thao. Ông rành đường mòn nhất, chân cẳng lại không sao.

- Anh đồng ý. Đèn hiệu với bản đồ tay anh giao cho tổ đây. Ông Thao dẫn đường, anh đi sau lo biên bản và hỗ trợ.

- Vậy chốt nhé anh. Tụi em dìu anh về chốt đầu ngõ trước, trời sắp tối hẳn rồi.

Tổ trưởng tổ bản cho người băng ép cổ chân cho Đức ngay tại chỗ bằng băng y tế trong túi cứu thương của tổ. Anh ngồi dựa vào thân cây, thử đứng lên đi vài bước, chân phải không chịu được sức nặng, mỗi bước đều khập khiễng rõ rệt. Tốc độ di chuyển của anh trong đêm nay, ai nhìn cũng hiểu, sẽ không thể như bình thường được nữa.

Tiếng côn trùng trong đêm mưa thưa hẳn, chỉ còn tiếng ếch nhái ngoài đồng và tiếng nước nhỏ giọt từ mái hiên. Mây sà xuống thấp che mất đỉnh Cà Đam từ sớm, nhìn từ bản chỉ thấy một biển mây trắng xám trải ngang lưng núi. Đường trong bản là đường đất pha đá, mưa xuống thì lầy, nắng lên thì bụi, trẻ con đi học phải xắn quần qua đoạn suối cạn.

Gió trên sườn Cà Đam thổi mạnh hơn dưới bản, cây cối nghiêng theo một hướng quen thuộc của mùa bão. Không khí trước bão nặng và đứng gió một cách khác thường, chim chóc im tiếng, người già trong bản nhìn trời mà lo. Ánh nắng xuyên qua tán rừng cấm thành từng vệt mỏng, rơi xuống thảm lá khô thành những đốm sáng di động theo gió.

Tổ trưởng tổ bản nói thẳng với Đức ngay bên bờ suối: đêm nay anh đi sau cùng tổ, người dẫn đường vào rừng phải là ông Thao, người rành đường mòn không kém bất kỳ ai và không bị thương ở chân. Đức im lặng một lúc rồi gật đầu, giao lại đèn hiệu và tấm bản đồ tay của mình cho tổ, chấp nhận vai trò đi sau hỗ trợ và lập biên bản khi cần.

Những gốc cây lớn trong rừng cấm đứng cách nhau vừa đủ để ánh sáng lọt xuống, tạo thành những khoảng trống yên tĩnh lạ thường. Vách đá trong rừng cấm dựng đứng, mặt đá loang lổ nước mưa, dây rừng buông xuống như những tấm màn xanh thẫm. Bà Hoa không quen giấy tờ hành chính, nhưng sổ vía của miếu thì bà thuộc từng trang, từng dòng, từng tên người.

Tiếng mưa trên mái tôn của điểm trường và nhà dân gõ liên hồi, át cả tiếng người nói chuyện trong nhà. Trang làm hồ sơ theo cách của người làm văn hóa: chụp ảnh trước, ghi lời kể nguyên văn sau, rồi mới đối chiếu tư liệu. Người dân vùng này nhìn màu mây và hướng gió là đoán được mưa bão sắp về, kinh nghiệm truyền qua nhiều đời làm ruộng nương.

Đức được dìu về chốt đầu ngõ khi trời sập tối, mưa đã thành bão ở phía ngoài. Anh ngồi ở chốt, chân gác lên bao cát, nghe ban bảo vệ phổ biến lại đội hình đêm nay với ông Thao dẫn đường. Thất bại về thể chất này, cùng hai thất bại trước đó trong mùa, làm anh thấm thía rằng đêm quyết định này không thuộc về một cá nhân nào, kể cả anh.

Điện thoại ở vùng núi sóng chập chờn, muốn gọi một cuộc cho trọn vẹn phải ra chỗ đất cao hoặc đứng yên một chỗ. Mỗi biên bản Đức lập đều có đủ người chứng kiến ký tên, ảnh chụp đính kèm và số đo ghi bằng số rõ ràng. Người bản dặn nhau vào rừng cấm thì đi nhẹ, nói khẽ, không chặt phá bừa bãi, vì rừng này là của chung nhiều đời để lại.

Càng vào sâu trong rừng cấm, tiếng người càng lùi xa, chỉ còn tiếng gió qua ngọn cây và tiếng bước chân của chính mình. Tiếng nói của người bản trầm và ngắn, khách tới nhà được mời nước chè trước rồi mới hỏi tới chuyện làm ăn hay chuyện rừng. Trong bản, chuyện của miếu và chuyện của rừng là chuyện chung, nhà nào cũng có phần, không ai đứng ngoài được.

Trong đêm khuya, mọi âm thanh nhỏ đều nghe rõ hơn ban ngày: tiếng lá rơi, tiếng cành khô gãy, tiếng bước chân xa. Đêm càng về khuya, sương càng dày, đứng cách nhau chục bước đã chỉ còn thấy bóng người mờ trong sương. Ông Thao ít nói về việc làm của mình, nhưng việc gì ông đã nhận thì ông làm tới nơi, chậm mà chắc.

Già làng Ơn được cả bản nghe theo không phải vì ông nói to, mà vì ông nhớ hết lệ cũ và chưa từng thiên vị nhà nào. Giấy tờ trong ngăn kéo của lán tuần tra được xếp theo ngày, tháng nào ra tháng đó, ai cần tra cứu cũng tìm được ngay. Đường mòn trong rừng cấm hẹp và trơn, hai bên là dây leo chằng chịt, chỉ người quen rừng mới biết chỗ nào đặt chân cho chắc.

Người làm nghề giữ rừng hiểu rằng một dấu vết nhỏ bị bỏ qua hôm nay có thể thành một mất mát lớn vào tuần sau. Bà Hoa thức giấc giữa đêm là chuyện thường trong mùa vía, bà ngồi dậy nghe ngóng một lúc rồi mới nằm xuống lại. Buổi chiều sau mưa, sương lên từ các thung lũng, phủ trắng những sườn đồi gần bản rồi mới lan tới chân núi.

Nước suối dâng lên sau mỗi trận mưa lớn, chảy xiết và đục, qua cầu tạm phải vịn tay vào dây mới dám bước. Đêm ở chân núi tối đặc, không có đèn đường, ánh sáng duy nhất là đèn dầu và đèn pin của người gác đêm. Tiếng chim trong rừng cấm thưa dần khi mây sà xuống thấp, chỉ còn tiếng nước suối chảy qua khe đá nghe rõ mồn một.

Sau nửa đêm, bản chìm hẳn vào yên tĩnh, chỉ còn người gác và người trực ở miếu thức cùng tiếng mưa đều đều. Thân cây trong rừng cấm cây nào cũng phủ rêu ở phía bắc, vỏ cây sẫm màu vì ẩm, sờ vào thấy mát và nhám. Đức quen với những đêm tuần tra dài, áo mưa sũng nước, sổ tay phải bọc trong túi nilon mới giữ được khô.

Rừng cấm dưới chân Cà Đam vào mùa này xanh sẫm lại, lá nào cũng nặng nước, đi dưới tán rừng nghe tiếng giọt rơi suốt dọc đường. Mấy người phụ nữ trong bản gùi củi về lúc chiều xuống, gùi nặng mà bước chân vẫn đều trên con dốc quen thuộc. Trong các cuộc họp của bản và kiểm lâm, người ta nói thẳng, nói ngắn, và ghi lại điều đã thống nhất ngay tại chỗ.

Ở bìa rừng cấm, cỏ tranh mọc cao ngang thắt lưng, ướt đẫm sương sớm, quét qua ống quần làm người đi đường ướt lạnh. Tiếng chó sủa trong đêm là tín hiệu quen thuộc của bản: sủa một hồi rồi im là khách quen, sủa dai dẳng là có chuyện lạ. Suối trong rừng cấm chảy xiết hơn sau mưa, nước đục màu đất, cuốn theo lá khô và cành nhỏ trôi về phía hạ lưu.

Đêm xuống cùng cơn bão đang vào bờ, Đức ngồi ở chốt đầu ngõ với cổ chân băng ép, nghe tiếng gió rú qua vách đá mỗi lúc một mạnh. Anh nhìn ông Thao kiểm tra lại đèn pin và đôi ủng ở gian chốt bên cạnh, dáng người già gầy mà vững chãi. Đêm nay, người dẫn đường là ông, và Đức chấp nhận phần việc của mình ở phía sau, như một người ghi chép cho một đêm mà kết cục không nằm trong tay anh.

Chương khác

Xem thêm