CÔ HOẠCH ĐIỂU BÊN SÔNG MÂN - Chương 5: Bốn Vết Máu Tròn
Đêm hai mươi bảy tháng mười một, đứa trẻ thứ tư chết trong nôi ở trấn Thanh Khê. Lần này Hàn Thiết không chờ trời sáng mới tới. Ông được gọi ngay trong…
Nội dung chương
Đêm hai mươi bảy tháng mười một, đứa trẻ thứ tư chết trong nôi ở trấn Thanh Khê.
Lần này Hàn Thiết không chờ trời sáng mới tới. Ông được gọi ngay trong đêm, khi nhà thợ mộc họ Đặng ở xóm bắc vừa phát hiện con trai mình, bé trai Đặng Tiểu Sơn bốn tháng tuổi, đã tắt thở trong nôi. Ông khoác áo, thắt đai, đi nhanh qua các ngõ tối của trấn còn đang ngủ, mang theo hai nha dịch và Tôn Cửu vừa bị dựng dậy ở huyện nha. Trong tay ông, không hiểu sao, lại là cảm giác nặng của bốn bộ hồ sơ chưa hề tồn tại đủ bốn bộ trên giấy chính thức.
Nhà họ Đặng thơm mùi gỗ mới xẻ và mùi dầu trẩu. Cha đứa trẻ là thợ mộc có tiếng trong trấn, người đã đóng không biết bao nhiêu chiếc nôi cho trẻ con các nhà trong vùng, kể cả nôi của chính con mình, đóng bằng gỗ tốt nhất, mài nhẵn từng góc để không làm xước da trẻ. Đêm nay ông thợ mộc đứng bên chiếc nôi do chính tay mình đóng, hai bàn tay đầy vết chai đặt lên thành nôi, nhìn đứa con trai duy nhất của mình nằm yên trong ấy mà không nói được một lời trọn vẹn.
Tiểu Sơn là đứa trẻ khỏe nhất trong bốn đứa. Bốn tháng tuổi, nặng cân, đã biết lẫy, ban ngày cười rất to khi cha bế lên ngửi mùi gỗ. Mẹ bé kể, hôm qua bé sốt nhẹ từ gần trưa, người nóng mà vẫn bú, chiều co giật một lần rất ngắn khi đang ngủ, cả nhà đã định sáng nay mời thầy thuốc. Không ai nghĩ tới việc mời thầy ngay trong đêm, vì ba nhà trước trong trấn cũng sốt như thế, và lời trấn an truyền miệng vẫn là trẻ con sốt mọc răng, sốt vì gió, qua đêm sẽ hạ. Tới giờ Sửu, mẹ bé tỉnh dậy, thấy nôi im lặng bất thường, và mọi sự đã xong.
Hàn Thiết đích thân đứng khám cùng Tôn Cửu lần này. Ông không đứng ngoài sân như hai lần đầu. Ông vào buồng trong, cầm đèn cho ngỗ tác, mắt không rời khỏi từng động tác của Tôn Cửu và nhất là không rời khỏi cổ áo của đứa trẻ khi tấm chăn mỏng được kéo xuống.
Tôn Cửu lật cổ áo lên.
Vết máu tròn nằm ở đó, đúng vị trí, không lệch một phân. Nhỏ như hạt đậu đỏ, đỏ thẫm trên vải áo màu chàm nhạt của bé trai, mép tròn gọn, ở chính giữa cổ áo trước. Hàn Thiết cúi sát xuống, gần hơn cả lần ở nhà họ Lý, và mùi tanh lợm quen thuộc xộc lên mũi ông, tanh như máu của một thứ sống dưới nước bị mang lên bờ từ đêm hôm trước. Ông nhìn sang Tôn Cửu. Ngỗ tác già không nói gì, chỉ khẽ gật đầu một cái rất chậm, như xác nhận một điều cả hai người đều đã biết từ trước khi bước vào ngôi nhà này.
- Trên da cổ có gì không?
- Không. Sạch như ba lần trước. Mặt tím nhẹ, thân không thương tích. Chết như nghẹt.
Ông thợ mộc nghe hai người nói, ngẩng phắt lên.
- Ba lần trước là sao? Các ông nói ba lần trước là sao?
Hàn Thiết tránh ánh mắt của người cha ấy. Đó là câu hỏi ông không được phép trả lời, và cũng là câu hỏi làm ông thấy cái đai bộ đầu trên người mình nặng như đai đá. Ông chỉ nói một câu vô dụng rằng nha môn sẽ ghi lại đầy đủ, rồi quay ra sân, đứng trong sương lạnh một lúc lâu cho tới khi Tôn Cửu khám xong và người nhà bắt đầu khóc thành tiếng sau lưng ông.
Trời vừa sáng, Hàn Thiết về thẳng huyện nha, không ghé nhà mình thay áo như mọi ngày. Ông vào phòng hồ sơ, đóng cửa lại, và làm một việc mà ông đã muốn làm từ sau đêm rằm ở nhà họ Lý.
Ông lôi bốn bộ hồ sơ ra đối chiếu trên bàn.
Hồ sơ nhà họ Triệu, sổ chính thức đã bị gạch dòng vết máu, kết luận chết vì yếu vía. Hồ sơ nhà họ Lý, sạch sẽ, chết vì bệnh. Hồ sơ nhà họ Phùng, chữ của Tôn Cửu cố tình xuề xòa theo ý người của phủ đứng trong sân, kết luận trẻ yếu chết trong đêm. Và hồ sơ nhà họ Đặng vừa ghi đêm qua, mực còn thơm mùi mực mới, mà ông biết chỉ ít giờ nữa cũng sẽ được yêu cầu sửa thành cùng một câu chữ như ba bộ kia.
Bốn bộ hồ sơ nằm cạnh nhau trên mặt bàn gỗ cũ của phòng hồ sơ huyện nha. Hàn Thiết lấy thêm bản chép tay của chính mình, bản ông đã chép vào đêm sau vụ thứ hai và bổ sung sau vụ thứ ba, đặt xuống bên cạnh. Rồi ông đọc tất cả, từng dòng, như một bộ đầu đọc lại hồ sơ của một vụ án giết người đã rõ hung thủ mà chỉ thiếu một cái tên.
Bốn đứa trẻ. Triệu Tiểu Ni, bé gái hai tháng, nhà thợ rèn. Lý Phúc Sinh, bé trai ba tháng, nhà bán đậu hũ. Phùng A Thủy, bé gái một tháng, nhà chài lưới. Đặng Tiểu Sơn, bé trai bốn tháng, nhà thợ mộc. Bốn nhà khác nhau, bốn xóm khác nhau trong trấn, không họ hàng, không qua lại thân thiết, người làm sắt, người bán đậu, người đánh cá. Người làm gỗ, bốn nghề không liên quan gì tới nhau ngoài một điểm chung duy nhất mà giờ đây nằm rõ ràng trên bàn trước mặt ông.
Bốn chiếc áo đều từng phơi ngoài bờ rào sau nhà qua đêm hôm trước.
Bốn cổ áo đều có một vết máu tròn, đúng vị trí, đúng hình dạng, đúng mùi tanh, không khác nhau một ly.
Bốn đứa trẻ đều ban ngày sốt nhẹ và co giật trước đêm chết, đều chết trong chính nôi của mình vào khoảng giờ Tý sang giờ Sửu, mặt tím nhẹ, thân thể còn nguyên, không một vết thương nào ngoài vết máu không phải của chúng trên cổ áo.
Hàn Thiết ngồi xuống ghế, hai tay chống lên mặt bàn. Ông đã làm bộ đầu mười mấy năm, phá những vụ trộm trâu, những vụ đánh nhau ở bến sông, từng lần theo dấu chân bùn của một tên cướp qua ba thôn trong đêm mưa. Ông biết một vụ án trông như thế nào khi các chi tiết bắt đầu khớp vào nhau. Nó không ầm ĩ. Nó chỉ lặng lẽ xếp thành hàng, từng chi tiết một, cho tới khi người nhìn vào không còn cách nào tự dối mình được nữa.
Trấn này không có bệnh lạ. Bệnh không chấm máu lên cổ áo trẻ con. Bệnh không chọn đúng nhà có áo phơi ngoài rào qua đêm. Bệnh không hẹn giờ Sửu để tới, và không đi theo một trình tự đêm này gieo dấu, ngày hôm sau sốt, đêm hôm sau nữa lấy mạng, ngăn nắp như một người làm một việc quen tay và biết rõ mình đang tìm gì.
Có một thứ chỉ chọn trẻ mặc áo phơi đêm. Thứ ấy đi trong đêm, chạm vào cổ áo của đứa trẻ nó chọn, để lại một giọt máu tròn làm dấu, rồi quay lại vào đêm sau theo đúng dấu ấy. Hàn Thiết chưa dám gọi tên thứ ấy thành lời, vì gọi tên nó ra đồng nghĩa với việc thừa nhận mọi lời đồn ngoài chợ mà huyện nha đang cấm đều có thể là thật. Và thừa nhận rằng bốn đứa trẻ này không chết vì bệnh, mà bị lấy mạng theo một cách mà nha môn của ông không ngăn được, cũng không ghi lại được.
Trước khi mang hồ sơ đi, ông còn làm thêm một việc nhỏ. Ông tới nhà sau của huyện nha, nơi để các vật chứng tạp của những vụ vặt trong trấn, và hỏi người thư lại già xem có ai trong bốn nhà nạn nhân từng tới nha môn kêu oan hay xin khám lại hay không. Thư lại lắc đầu. Không nhà nào dám tới. Họ chỉ khóc trong nhà theo lệnh, chôn con trong lặng lẽ, và mang nỗi ngờ vực của mình ra chợ nói với nhau bằng giọng thì thầm. Hàn Thiết nghe xong càng hiểu rằng nếu người trong nha môn không tự đối chiếu bốn hồ sơ này với nhau, thì trong trấn sẽ không còn ai đủ giấy tờ và đủ can đảm để nói bốn cái chết là một. Nỗi sợ đã chia mỗi nhà thành một nỗi đau riêng, và chính sự chia riêng ấy làm cho thứ giết trẻ kia được yên thân hơn bất cứ cánh cửa đóng then nào.
Ông xếp bốn bộ hồ sơ thành một chồng ngay ngắn, buộc dây lại bằng tay mình, rồi mang lên hậu đường trình huyện lệnh.
Huyện lệnh Chu Văn Bân nghe ông trình bày trong im lặng. Hàn Thiết nói chậm, rõ, không thêm lời đồn, chỉ nói những gì hồ sơ và mắt ông chứng minh được. Bốn vết máu. Bốn bờ rào. Bốn lần sốt và co giật ban ngày. Bốn cái chết giờ Sửu. Ông nói tới đâu, mặt huyện lệnh trầm xuống tới đó, không phải vì giận ông, mà vì mỗi chi tiết ông nói ra đều làm cho cách ghi chết vì bệnh trở nên khó giữ hơn một chút.
Ông nói xong, trong hậu đường yên lặng một lúc lâu. Tiếng chim sẻ kêu ngoài sân đá nghe rõ mồn một. Huyện lệnh nhìn chồng hồ sơ buộc dây trên án thư, rồi nhìn Hàn Thiết, người bộ đầu đã theo ông nhiều năm và chưa từng bịa một lời nào trong hồ sơ.
Cuối cùng, huyện lệnh lên tiếng, giọng lạnh và mệt, như một người đã quyết định một việc mà chính ông ta cũng biết là không đúng, nhưng vẫn quyết định vì không thấy đường nào khác cho cái ghế của mình.
- Hàn Thiết, ta đã nói rồi. Bốn đứa trẻ ấy, từ hôm nay, đều chết vì bệnh. Hồ sơ ghi thế nào, trấn này biết thế ấy. Ngươi về sửa lại cho sạch, và không được để một chữ vết máu nào còn lại trong sổ của huyện nha.
Hàn Thiết đứng yên, tay vẫn đặt trên chồng hồ sơ. Ông cúi đầu nhận lệnh theo đúng lễ, vì ông là bộ đầu của huyện nha này và cãi lệnh giữa hậu đường là tội. Nhưng khi quay lưng bước ra khỏi hậu đường, nắng sáng chiếu trên sân đá làm mắt ông nhòe đi một thoáng, ông biết có một thứ trong mình vừa đổi khác không quay lại được nữa.
Bốn đứa trẻ đã chết giống hệt nhau. Và người có quyền ghi sự thật ấy vào giấy của trấn vừa ra lệnh cho ông xóa nó đi.
---