HÌNH THIÊN KHÔNG ĐẦU NÚI THƯỜNG DƯƠNG - Chương 32: Phòng Mẫu Bị Khóa Trái

Sáng 5 tháng 11, Lý Thừa Ân tới phòng mẫu từ lúc sáu giờ rưỡi, sớm hơn giờ mở cửa thường lệ gần một tiếng. Trong tay anh là cuốn sổ đối chiếu đã mở sẵn ở…

Nội dung chương

Sáng 5 tháng 11, Lý Thừa Ân tới phòng mẫu từ lúc sáu giờ rưỡi, sớm hơn giờ mở cửa thường lệ gần một tiếng. Trong tay anh là cuốn sổ đối chiếu đã mở sẵn ở trang ghi kết quả ngày 26 tháng 10. Kẹp trong sổ là bản in ảnh quét ba chiều của rãnh khắc trên mẫu đá hố thăm dò số 3. Anh định bụng hôm nay, nhân ngày tổ khoan kiểm tra giàn trong hầm, anh sẽ xin mở hộp khiên gốm một buổi trọn vẹn. Anh muốn đặt ảnh rãnh đá cạnh hoa văn thật trên thân khiên, đo lại từng đoạn cong bằng thước cặp, và khép lại cái việc đã treo gần mười ngày.

Phòng mẫu vẫn tối đèn. Hồ Mỹ Lệ đã đứng chờ ở hiên từ trước anh, tay ôm cặp hồ sơ hiện vật quen thuộc. Cô không ngạc nhiên khi thấy anh tới sớm. Cô chỉ nhìn xuống bản in trong tay anh, rồi nhìn lên ổ khóa trên cánh cửa phòng mẫu, và nói một câu rất khẽ.

- Anh tới muộn hơn tờ thông báo một đêm, anh Ân ạ. Sáng nay người của văn phòng sẽ xuống thay khóa.

Cô nói cho anh nghe những gì cô biết từ cuộc điện thoại lúc nửa đêm. Văn phòng dự án gọi cô dậy lúc hai mươi ba giờ mười lăm phút. Họ thông báo sáng nay sẽ cử người xuống thực thi việc khóa phòng chứa hiện vật theo thông báo kiểm kê dán chiều qua. Họ yêu cầu cô có mặt để ký xác nhận vào sổ, vì cô là người quản lý hiện vật của đoàn khảo sát. Cô hỏi họ khóa theo lệnh miệng hay lệnh giấy. Đầu dây bên kia đáp rằng lệnh giấy sẽ mang xuống cùng người thực thi, và dặn cô đừng mở phòng cho bất kỳ ai trước giờ làm việc.

Lý Thừa Ân đứng im một lúc trước cánh cửa còn khóa. Anh nhớ lại dòng ghi chú mình viết trong danh mục khảo sát sáng hôm qua. Anh nhớ cả lý do thật sự khiến việc đối chiếu này bị treo lâu đến vậy. Hôm 26 tháng 10, khi ba người thống nhất ghi kết quả là khớp một phần trong phạm vi bốn phân, chính anh là người nói câu chờ thêm bằng chứng độc lập thứ hai rồi hãy đối chiếu tiếp. Sau đó là đêm mộng du ở ký túc xá, là ca khoan bị hủy giữa chừng, là sương lan ra tận sân, là một người mẹ đi xe suốt đêm tới cổng. Mỗi việc đều khẩn hơn việc ngồi yên một buổi với chiếc thước cặp. Anh đã tự xếp chiếc khiên xuống hàng sau, hết lần này tới lần khác, bằng những lý do đều đúng.

- Lỗi này là của tôi. - Anh nói, không vòng vo. - Tôi có gần mười ngày kể từ hôm ghi kết quả khớp một phần. Tôi đã không dùng một buổi nào trong mười ngày ấy cho ra hồn.

Hồ Mỹ Lệ không an ủi anh. Cô mở cặp hồ sơ, lật tới trang quy chế quản lý hiện vật mà cô thuộc nằm lòng, và chỉ cho anh xem một dòng cô đã gạch chân từ tối qua. Quy chế cũ của công trường ghi phòng mẫu mở theo chế độ hai chìa khóa. Một chìa do người quản lý hiện vật giữ. Một chìa do chỉ huy công trường giữ. Hiện vật đặc biệt chỉ lấy ra khi có đơn và có mặt người giữ chìa thứ hai hoặc người được ủy quyền. Cô nói thông báo kiểm kê mới không hủy quy chế ấy. Nó chỉ thêm một lớp ở bên ngoài: ngoài giờ làm việc, phòng khóa trái bằng ổ khóa của văn phòng, và chìa của lớp khóa ấy nằm ở văn phòng dự án, cách công trường gần bốn mươi cây số đường đèo.

Người thực thi tới lúc tám giờ đúng, đi cùng xe của văn phòng. Đi sau anh ta nửa bước là Mã Hướng Đông, người hôm nay không mang cặp tài liệu, chỉ mang theo một tờ lệnh ngắn đã ký sẵn. Ông gật đầu chào hai người ở hiên như chào một buổi kiểm kê bình thường trong năm. Ông đọc lệnh thành tiếng, không dài dòng. Phòng mẫu tạm của công trường hầm Thường Dương thuộc diện kiểm kê bảo quản từ ngày 5 tháng 11. Lý do ghi trong lệnh là bảo quản tài sản dự án trong giai đoạn có tranh chấp về quyết định dừng thi công. Ngoài giờ làm việc, phòng khóa trái. Trong giờ làm việc, việc mở hộp hiện vật đặc biệt phải có đơn được văn phòng duyệt trước một ngày làm việc.

Lý Thừa Ân xin một ngoại lệ duy nhất, và anh xin bằng giọng của người biết mình đang xin một điều trái tờ giấy trên tay đối phương. Anh đề nghị mở hộp khiên gốm ngay bây giờ, trước khi khóa mới được lắp, với đủ ba bên có mặt: giám đốc dự án, người quản lý hiện vật và chuyên gia khảo sát. Buổi mở hộp chỉ để đối chiếu hoa văn, không mang hiện vật ra khỏi phòng, thời gian không quá một giờ, biên bản lập tại chỗ.

Mã Hướng Đông từ chối mà không cần suy nghĩ lâu.

- Đơn của anh đâu? - Ông hỏi. - Thông báo ghi rõ duyệt trước một ngày. Anh là người làm hồ sơ, anh Ân. Tôi mà phá lệ cho anh sáng nay, chiều nay sẽ có người khác lấy cớ ấy xin phá lệ cho việc khác. Hiện vật nằm yên trong hộp thì không mất đi đâu được. Nó chờ được một tháng, chờ thêm ít ngày kiểm kê cũng không mòn thêm phân nào.

Câu nói cuối cùng ấy trúng vào đúng chỗ đau nhất của buổi sáng. Chiếc khiên quả thật không mòn thêm. Thứ đang mòn đi là thời gian của đoàn khảo sát, và người làm nó mòn ở khâu đối chiếu lại chính là anh. Lý Thừa Ân không cãi thêm bằng lời. Anh chỉ yêu cầu một việc thuộc đúng quy chế: mọi điều vừa diễn ra phải vào sổ hiện vật, ghi đủ giờ khóa, người ra lệnh, người thực thi và tình trạng hiện vật trước khi khóa. Hồ Mỹ Lệ gật đầu ngay, vì đó cũng là việc cô định làm dù không ai yêu cầu.

Ổ khóa cũ của cửa phòng mẫu được tháo ra lúc tám giờ ba mươi hai phút. Ổ khóa mới của văn phòng được lắp vào, kèm một vòng niêm phong giấy qua tay nắm cửa. Nhưng lớp khóa quyết định không nằm ở cánh cửa ấy. Tám giờ bốn mươi phút, người thực thi theo Hồ Mỹ Lệ vào trong phòng, tới trước tủ sắt đựng hộp khiên gốm. Tủ vốn đã có khóa riêng của đoàn khảo sát. Nay văn phòng gắn thêm một khóa phụ ở khung tủ, loại khóa chỉ mở bằng chìa của văn phòng, và dán niêm phong lên mép cửa tủ. Chiếc khiên từ phút ấy nằm sau ba lớp: cửa phòng khóa trái ngoài giờ, cửa tủ khóa riêng, và khóa phụ của văn phòng giữ chìa ở xa công trường.

Trước khi niêm phong, Hồ Mỹ Lệ mở cửa tủ một lần cuối theo đúng thủ tục kiểm kê, để cả ba người cùng nhìn vào trong. Hộp chống ẩm nằm nguyên ở ngăn giữa, nắp hộp còn nguyên dải niêm phong của lần mở hôm 26 tháng 10, góc hộp không móp, thẻ hiện vật treo ở tay xách vẫn ghi đúng mã số. Cô đọc to tình trạng hiện vật, ghi vào sổ, rồi tự tay đóng cửa tủ lại. Tiếng khóa phụ sập xuống nghe nhỏ thôi, nhưng Lý Thừa Ân cảm thấy nó vang hơn mọi tiếng máy ngoài sân sáng nay.

Trang sổ hiện vật của ngày 5 tháng 11, do chính tay Hồ Mỹ Lệ viết, là trang sổ dài nhất của phòng mẫu từ đầu dự án tới giờ. Cô ghi giờ bắt đầu thực thi là tám giờ. Giờ khóa cửa phòng là tám giờ ba mươi hai phút. Giờ gắn khóa phụ ở tủ là tám giờ bốn mươi phút. Người ra lệnh: giám đốc dự án Mã Hướng Đông, theo lệnh kiểm kê bảo quản ký ngày 5 tháng 11. Người thực thi: nhân viên văn phòng dự án, có chữ ký ở cuối trang. Tình trạng khiên gốm trước khi khóa: nguyên niêm phong, không mở hộp. Cô còn ghi thêm một mục riêng theo yêu cầu của Lý Thừa Ân: đoàn khảo sát có ý kiến phản đối việc khóa làm gián đoạn đối chiếu hiện vật đang dở dang, đề nghị được ghi nhận để làm căn cứ khiếu nại sau này.

Mã Hướng Đông đọc lại trang sổ, ký xác nhận ở mục người ra lệnh, rồi rời phòng mẫu trước giờ nghỉ trưa. Trước khi lên xe, ông dừng lại ở hiên và nói với Lý Thừa Ân một câu không có trong bất cứ văn bản nào của hai ngày nay.

- Anh cứ làm đơn theo đúng quy trình. Tôi duyệt hay không là chuyện của văn phòng. Nhưng đừng đứng ở cửa này mà trách cái khóa. Cái khóa này khóa được là vì lâu nay ở đây ai cũng quen mở cửa bằng quan hệ.

Ông đi rồi, Hồ Mỹ Lệ ở lại khóa cửa phòng theo giờ nghỉ, tra chìa của mình vào ổ như mọi ngày, dù ai cũng biết từ tối nay ổ khóa ấy không còn là lớp khóa quyết định nữa. Cô và Lý Thừa Ân đứng lại ở hiên thêm một lúc. Cô mở cặp hồ sơ, cho anh xem một ghi chú nhỏ cô viết ở trang cuối sổ hiện vật, phần ghi chú mà cô nói rõ là cô ghi với tư cách cá nhân, không phải ý kiến của văn phòng.

Ghi chú ấy chỉ có hai dòng. Dòng thứ nhất nhắc lại điều cô đã nói buổi sáng: thông báo kiểm kê không hủy quy chế hai chìa khóa của công trường. Dòng thứ hai viết rằng theo quy chế mặt bằng thi công, phòng mẫu nằm trong khu vực do chỉ huy trưởng quản lý. Khi có lý do an toàn hiện trường, chỉ huy trưởng có quyền ra lệnh mở bất kỳ phòng nào trong mặt bằng của mình, và lệnh ấy có hiệu lực ngay tại chỗ.

- Tôi không hứa với anh điều gì đâu. - Cô nói, gập sổ lại. - Chỉ huy trưởng của chúng ta vừa bị người ta thu hồi mất một tờ lệnh ngay trước mặt cả đội. Tôi chỉ muốn anh biết là trên giấy tờ, ở cái công trường này vẫn còn một người có quyền mở cánh cửa này mà không phải chờ đơn duyệt ở văn phòng.

Lý Thừa Ân nhìn cánh cửa vừa khóa. Sau cánh cửa ấy là một tủ sắt. Sau cửa tủ là một chiếc hộp. Trong hộp là mảnh gốm duy nhất nối được đoàn của anh với một thời đại cách đây mấy ngàn năm. Anh hiểu lời của Hồ Mỹ Lệ, và anh cũng hiểu cái giá của nó: muốn mở cánh cửa này, người ta sẽ phải lấy chút quyền vừa bị xé nát hôm qua mà đặt lên bàn một lần nữa.

Chương khác

Xem thêm