KIM TẰM CỔ NGÃ BA TƯƠNG TÂY - Chương 8: Tin Người Qua Đời

Chiều ngày hai mươi hai, hiệu thuốc Đức Xương Đường có khách lạ ghé vào. Tống Đức Xương đang ngồi sau quầy, tay cân một thang thuốc bổ. Cơn sốt hôm nay…

Nội dung chương

Chiều ngày hai mươi hai, hiệu thuốc Đức Xương Đường có khách lạ ghé vào. Tống Đức Xương đang ngồi sau quầy, tay cân một thang thuốc bổ. Cơn sốt hôm nay lui hẳn, ông ngồi dậy làm việc được từ trưa, Vương Tú Liên ở gian trong đang phơi lại mấy bó thảo dược ẩm; người khách bước vào là một người quen cũ từ trấn Lô Khê. Ông ta đi đường xa, ghé hiệu mua ít thuốc mang về quê, Đức Xương nhận ra người quen, rót trà mời và hỏi thăm đường sá. Hai người nói chuyện hàng họ, chuyện mưa nắng ở hai trấn. Người quen kể chuyện đường từ Lô Khê sang mấy hôm nay khô ráo, xe ngựa đi lại dễ hơn hẳn tuần trước. - Bên ấy năm nay thảo dược mất mùa, giá đương quy đang nhích lên từng ngày đấy ông ạ. - Mất mùa à, thế mà tôi cứ tưởng năm nay đâu cũng được mùa như trên bản. - Được mùa trên bản thôi, còn mấy vựa dưới trấn thì hàng khan, người mua kẻ bán đều kêu. Đức Xương rót thêm trà cho khách, hỏi thăm mấy người làm ăn quen thuộc ở trấn bên mà ông từng qua lại nhiều năm. Người quen kể tên từng người, người còn buôn bán, người đã bỏ nghề về quê, giọng ông ta đều đều như điểm danh một thời quen thuộc. - Cái vựa lớn nhất bên ấy ngày trước, giờ còn mở cửa không anh? Đức Xương hỏi câu ấy rất thản nhiên, như hỏi một chuyện hàng họ thường ngày, dù trong lòng ông bỗng hồi hộp lạ. - Vựa của ông Bách Xuyên ấy à, đóng cửa lâu rồi, từ ngày ông ấy lâm bệnh nặng. Câu trả lời làm tay cầm ấm trà của Đức Xương khựng lại một thoáng, rồi ông rót tiếp, nước trà sánh ra ngoài chén một chút. Ông hỏi thêm vài câu về chuyện nợ nần bên ấy, người quen chỉ lắc đầu, nói nhà ấy sa sút nhanh tới mức ai nghe cũng phải thở dài. - Nghe đâu ngân hàng siết nợ, hàng họ bán tháo hết, vợ con ông ấy giờ khổ lắm. Đức Xương im lặng rót trà, hơi trà bốc lên che khuất mặt ông một lúc. Đức Xương nghe khách kể, thỉnh thoảng gật đầu, mà trong lòng ông đã bắt đầu dấy lên một cảm giác bất an khó gọi tên. Chén trà trên tay ông đã nguội. Người quen uống ngụm trà, rồi buột miệng kể một tin mới nghe. - Bên Lô Khê vừa có người mất, ông có nghe tin gì chưa? Đức Xương đặt ấm trà xuống, hỏi lại ai mất ở bên ấy, người quen nói tên người ấy ra, giọng đều đều như chuyện thường; ông ta kể Lương Bách Xuyên vừa qua đời hôm mười bảy tháng này. Lời kể tiếp theo của người quen làm Đức Xương lặng người đi. Ông ta nói Bách Xuyên lâm bệnh nặng đã lâu, người gầy rộc hẳn; nhà cửa bên ấy tan hoang vì nợ nần chồng chất nhiều năm. Vựa thảo dược lớn một thời giờ đóng cửa, cỏ mọc đầy sân, vợ con người ấy phải ở nhờ nhà họ hàng ở cuối trấn. Đám tang làm lặng lẽ, ít người tới viếng vì nhà quá sa sút. Đức Xương nghe từng lời, tay đang cân thuốc của ông khựng lại, cân thuốc trên tay ông nghiêng đi, mấy vị thuốc đổ vãi ra quầy; ông vội vàng nhặt lại thuốc, tay ông run lên thấy rõ. Người quen ngạc nhiên nhìn ông, hỏi ông có quen người ấy không. - Cũng là người làm ăn cũ bên Lô Khê, nghe tin thì giật mình thôi. Đức Xương nói vậy, giọng ông cố giữ bình thường mà vẫn khàn. Ông gói thang thuốc cho khách, buộc dây và tính tiền như thường; nhưng trong đầu ông, cái tên vừa nghe cứ vang lên mãi. Lương Bách Xuyên là người ông từng ngồi đối diện mặc cả năm ngoái, khuôn mặt người ấy hiện về trong trí nhớ ông rất rõ ràng; mặt người ấy xám đi trong buổi mặc cả ở vựa thảo dược lớn. Lúc ấy ông không nghĩ buổi mặc cả sẽ để lại hậu quả gì lâu dài. Giờ nghe tin người ấy qua đời, lòng ông bỗng nặng như đá, người quen trả tiền thuốc, chào ông rồi ra khỏi hiệu. Tú Liên từ gian trong bước ra, thấy chồng ngồi lặng sau quầy. - Mình sao thế, mặt mình trắng bệch ra kìa, sốt lại à? - Không sốt, tôi vừa nghe tin một người quen cũ qua đời. Tú Liên hỏi người quen nào, ông chỉ nói là người bên Lô Khê, ông không kể thêm về món nợ cũ giữa mình và người ấy; món nợ cũ ấy là chuyện ông không muốn nghĩ tới từ lâu. Nó nằm sâu trong đầu ông như một hòn đá nằm dưới đáy suối; mỗi lần nhớ tới, ông đều tự nhủ đó là chuyện làm ăn thường tình. Làm ăn thì có người được giá, có người chịu thiệt, xưa nay vẫn vậy. Ông đã tự nhủ như thế suốt hơn một năm qua để yên lòng; vậy mà hôm nay, tin người ấy qua đời làm ông ngồi lặng rất lâu. Buổi chiều còn lại, ông cân thuốc mà đầu óc cứ để đâu đâu, ông tính nhầm tiền cho một khách, Tú Liên phải sửa lại giúp. Bà khách ấy là người quen trong phố, bà chỉ cười xòa, nói ông mới ốm dậy, tính nhầm một hào cũng chẳng ai nỡ trách. - Ông cứ nghỉ cho khỏe, thuốc thang để bà nhà cân cũng mát tay như ông vậy. - Tôi đỡ nhiều rồi, bà đừng lo, để tôi cân lại thang này cho đúng. Đức Xương cân lại thang thuốc, gói ghém cẩn thận, buộc dây hai vòng như lệ thường của hiệu, rồi tự tay trao cho khách. Khách đi khỏi, hiệu vắng hẳn, chỉ còn tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ treo tường và mùi thuốc bắc thơm nồng trong nắng chiều. Tú Liên mang ra cho chồng một bát nước đậu xanh, bà ngồi xuống chiếc ghế bên quầy, nhìn ông uống từng ngụm. - Mình hôm nay mặt mũi kém lắm, hay là đóng cửa sớm, vào nằm nghỉ đi. - Khách chiều còn vào, đóng sớm người ta lại tưởng hiệu mình làm sao. Ông nói vậy, nhưng tay ông đặt lên quầy đã hơi run, cơn mệt sau một ngày gắng sức kéo tới rất nhanh. Một người khách nữa vào mua ít cao dán cho cha già đau lưng, hỏi ông cách dán sao cho khỏi bỏng da. Đức Xương dặn dò tỉ mỉ, giọng ông chậm rãi, rồi ông nhìn theo bóng khách ra khỏi cửa mà lòng bỗng trống rỗng lạ thường. Tin buồn buổi chiều cứ ở lại trong đầu ông như thế, không ồn ào, chỉ nặng dần theo bóng nắng tắt ngoài phố. Có lúc ông mở cuốn sổ bán hàng ra, định ghi mấy khoản trong ngày, mà bút cầm lên rồi lại đặt xuống, chữ nghĩa trong đầu ông cứ rối cả lại. Ông gấp sổ, tự nhủ mai khỏe hơn sẽ ghi bù, dù ông biết sổ sách của mình chưa từng để dồn qua ngày như thế bao giờ. - Sổ sách để mai tôi ghi giúp, mình vào ăn cơm sớm đi. Tú Liên nói vậy, tay bà đã cầm sẵn chiếc khăn lau quầy, mắt bà vẫn không rời khỏi sắc mặt của chồng. Ông đoán bà tưởng bệnh của ông lại trở nặng, vì bà cứ nhìn ông không chớp mắt. Ông xua tay, nói mình chỉ mệt vì đêm qua ngủ không ngon, chiều tối, hiệu thuốc đóng cửa, hai vợ chồng ăn cơm trong bếp. Cơm canh đạm bạc, ông ăn vài miếng rồi buông đũa sớm, Tú Liên gắp thức ăn cho chồng, ông lắc đầu nói no rồi; ông ra sân sau ngồi một mình trên chiếc ghế đá cũ. Trời tối dần, gió từ phía đèo xa thổi về mát lạnh. Ông nhìn về hướng núi, nơi có con đường đèo mù sương; đường ấy dẫn qua ngã ba, rồi vòng sang phía trấn Lô Khê. Ông nghĩ tới chiếc tay nải gấm đỏ mình nhặt ở ngã ba, ông nghĩ tới ngày mình nhặt gói, là ngày mười tám tháng này. Còn người quen vừa kể, Bách Xuyên qua đời ngày mười bảy. Hai ngày ấy sát nhau quá, ý nghĩ ấy làm ông rùng mình nhẹ, nhưng ông vội gạt đi, tự bảo đó chỉ là trùng hợp ngẫu nhiên. Người ta qua đời ở trấn bên, gói gấm rơi ở ngã ba đường đèo; hai chuyện cách nhau cả một dãy núi, liên quan gì tới nhau. Ông tự thuyết phục mình như vậy, rồi đứng dậy vào nhà. Vào nhà, ông rửa mặt bằng nước lạnh trong chậu đồng, nước mát làm ông tỉnh táo hơn một chút sau buổi chiều dài. Tú Liên đã dọn cơm trong bếp, bà gọi chồng vào ăn, giọng bà cố giữ vẻ bình thường như mọi bữa. - Cơm tối nay có cá kho và canh rau, mình ăn thêm một bát nữa nhé. - Tôi ăn không vào, bà cứ ăn đi, đừng vì tôi mà bỏ bữa. Ông ngồi nhìn vợ ăn, chén cơm của ông vơi đi rất ít, còn đầu óc ông thì cứ quay về trấn bên kia núi. Sau bữa cơm, ông ra hiệu trước ngó qua một lượt, biển hiệu Đức Xương Đường treo im trong bóng tối đầu phố. Biển hiệu ấy ông treo từ ngày mở hiệu, chữ sơn vàng đã mờ, mà ông vẫn chưa nỡ thay mới. Ông đứng nhìn biển hiệu rất lâu, tự hỏi bao năm buôn bán của mình, được mất cuối cùng còn lại những gì. Gió tối thổi qua phố vắng, biển hiệu khẽ đung đưa, kêu lên một tiếng gỗ rất nhỏ. Phố ngoài kia đã vắng tanh. Ông quay vào nhà, thấy vợ đang chờ ở cửa buồng, bà không hỏi gì, chỉ lặng lẽ đỡ lấy chiếc áo khoác trên tay ông. Sự lặng lẽ ấy của bà làm ông thấy mình được thương mà cũng thấy mình có lỗi, dù bà chưa biết ông có lỗi gì. Ông nằm xuống mà mắt vẫn mở, nghe tiếng vợ trở mình rất khẽ bên cạnh trong bóng tối. Vậy mà đêm ấy, ông nằm trên giường mãi không chợp mắt được; cái tên của người làm ăn cũ cứ trở lại trong đầu ông. Ông nhớ tới vựa thảo dược lớn ở Lô Khê ngày còn đông khách, ông nhớ tiếng cân, tiếng người mặc cả rộn ràng trong sân vựa; giờ vựa ấy đóng cửa, người chủ vựa cũng không còn nữa. Một nỗi buồn mơ hồ và nặng nề đè lên ngực ông cả đêm. Ông không nối được chiếc gói gấm với tin người qua đời kia, trong đầu ông, hai chuyện vẫn nằm ở hai nơi rất xa nhau. Ông chỉ thấy lòng mình bất an mà không rõ vì sao bất an. Tú Liên ngủ bên cạnh, hơi thở bà đều đều trong đêm tối, ông nằm yên không dám trở mình, sợ làm vợ thức giấc theo; ngoài cửa sổ, gió đèo xa thổi về, lá cây xào xạc nhẹ. Ông nhắm mắt, cố dỗ mình vào giấc ngủ sau một ngày dài; hình ảnh chiếc tay nải đỏ vẫn lởn vởn sau mí mắt ông.

Chương khác

Xem thêm