MA BẮT VÍA GỐC KƠ-NIA ĐẮK LẮK - Chương 50: Chôn Lại Chuỗi Bên Bến Nước
Sáng ngày 2 tháng 8 năm 2028, trời tạnh mưa lần đầu tiên sau nhiều ngày dầm dề ở buôn Kô Siêr, nắng sớm lên mỏng trên bìa rừng nguyên sinh. Trần Ngọc Mai…
Nội dung chương
Sáng ngày 2 tháng 8 năm 2028, trời tạnh mưa lần đầu tiên sau nhiều ngày dầm dề ở buôn Kô Siêr, nắng sớm lên mỏng trên bìa rừng nguyên sinh.
Trần Ngọc Mai thức dậy ở phòng ký túc lâm trường vào giờ quen thuộc trước ca làm, tự gấp chăn, tự rửa mặt, đầu óc tỉnh táo và nhẹ nhõm.
Ba ngày qua, cô ăn ngủ bình thường như trước khi đeo chuỗi, đêm nào cũng ngủ một mạch tới sáng, không còn một lần nào đi ra khỏi phòng trong đêm.
Cán bộ Thanh đã xếp cho cô đi ca nhẹ trong nhà kho từ hôm qua, công việc chỉ là kiểm đếm dụng cụ và ghi sổ kho cùng Hằng.
Cô làm ca nhẹ ấy trọn một buổi mà không hề đãng trí, ghi sổ không sai một dòng, và tự nhớ hết tên từng món dụng cụ trong kho.
Sợi chỉ ngũ sắc vẫn buộc nguyên ở cổ tay phải của cô, nút thắt khô và chắc, năm màu chỉ đã nhạt đi một chút vì nước và mồ hôi.
Ba ngày hồi phục của Mai trôi qua yên ổn tới mức chính Hằng cũng phải ngạc nhiên khi chị khép lại cuốn sổ theo dõi bệnh của mình.
Trang cuối của cuốn sổ ấy không còn ghi triệu chứng nào nữa, chị chỉ ghi một dòng ngắn rằng người bệnh đã tỉnh táo, ăn ngủ bình thường, không còn đi trong đêm.
Chị đã ghi cuốn sổ ấy suốt từ những ngày đầu của bệnh, từng đêm canh cửa, từng lần em họ quên tên đồ vật hay không nhận ra người quen.
Nay chị cất nó vào đáy rương quần áo, như cất đi một quãng mười hai ngày dài nhất trong đời hai chị em kể từ khi lên lâm trường này.
Già làng có ghé ký túc một lần vào chiều ngày đầu tiên của tháng tám, ông ngồi uống chén nước, nhìn Mai đi lại trong phòng và nói chuyện với chị họ.
Ông không làm thêm lễ nào nữa, ông chỉ dặn cô ăn ngủ cho lại sức, giữ sợi chỉ trên tay phải cho khô ráo và đừng tự ý tháo ra vì bất kỳ lý do gì.
- Chỉ đó cứ để yên như vậy tháng này qua tháng khác. - Ông nói. - Nó không làm vướng việc gì đâu, nó chỉ giữ cho con ở yên với người nhà thôi.
Mai đáp lời ông rành rọt, cô còn tự tay rót thêm nước mời ông, việc mà mười hai ngày trước cô không thể tự làm cho ra hồn được.
Hòa cũng ghé qua một lần với ít trái cây rừng, anh đứng ở cửa phòng nói chuyện vài câu rồi về, không nhắc lại chuyện cũ bằng giọng tự trách như trước nữa.
Anh đã tự ghi lỗi của mình vào sổ theo dõi từ ngày tự ý tháo chuỗi, và sau đêm lễ, anh bảo Hằng rằng anh coi như mình đã học được bài học đắt nhất của nghề đi rừng.
Cán bộ Thanh thì làm xong giấy tờ nghỉ bệnh cho Mai, ông đóng dấu xác nhận cô trở lại làm việc từ ca nhẹ trong nhà kho, có người cùng tổ kèm thêm vài hôm đầu.
Mọi thứ quanh cô dần trở về đúng nhịp cũ của một tổ lâm trường trong mùa mưa, chỉ khác là cô không còn phải vào rừng trong những tuần đầu này.
Sáng nay, trước giờ vào ca, Mai cùng Hằng và Hòa đi theo già làng Ama Y Krông Niê xuống bến nước để làm việc cuối cùng của câu chuyện này.
H'Blia Niê đi ngay sau già làng, hai tay cô ôm một chiếc hộp gỗ nhỏ, trong hộp là chiếc khăn trắng gói hai mươi bảy hạt mã não.
Suốt mấy ngày qua, gói khăn ấy được giữ trên sàn nhà dài của già làng, không ai mở ra, không ai cầm thử, đúng như lời ông dặn đêm lễ.
Đoàn người đi trên con đường đất đã bắt đầu khô mặt sau mấy ngày mưa, hai bên đường lá rừng còn đọng nước, thỉnh thoảng rơi xuống vai áo họ.
Bến nước buổi sáng yên tĩnh và sáng sủa, mặt suối trong, gốc Kơ-nia đứng nguyên ở bờ suối với tán lá rộng rửa sạch sau mùa mưa.
Cây vẫn nguyên vẹn như nó đã đứng suốt bao đời, không ai chặt phá, không ai lập miếu ở gốc cây, nó chỉ là cái mốc của bến nước thiêng này.
Già làng dẫn đoàn đi tới mép khu mộ cổ bên suối cạn, nơi có hàng cọc đánh dấu cán bộ Thanh đã cắm từ trước và dặn không ai được đào bới.
Ông chọn một vị trí ở mép khu đất ấy, ngay cạnh một phiến đá phẳng cũ vốn là dấu mộ cũ của khu mộ cổ từ lâu đời trong buôn.
- Chôn ở đây. - Ông nói. - Ở mép đất cũ của buôn, bên bến nước, có đá đánh dấu, không ai được đào lên và không ai được đeo lại nữa.
Hòa dùng cuốc đào một hố nhỏ vừa đủ đặt chiếc hộp gỗ, anh đào chậm và nông tay, đất ở mép suối mềm và thơm mùi ẩm sau mưa.
Già làng mở hộp gỗ ra một lần cuối trước mặt mọi người, chiếc khăn trắng buộc bốn góc nằm gọn bên trong, không hề bị mở ra từ đêm lễ.
Ông không mở khăn, ông chỉ đặt cả gói khăn vào hộp như nó vốn thế, rồi tự tay đậy nắp hộp lại và buộc dây mây quanh hộp cho chắc.
- Mai, con đặt hộp xuống. - Ông nói với cô gái đang đứng bên cạnh. - Con là người nhặt nó lên, thì cũng là người đặt nó xuống cho trọn.
Mai quỳ xuống bên hố đất, hai tay cô nâng chiếc hộp gỗ nhỏ, cô đặt hộp xuống đáy hố một cách nhẹ nhàng và ngay ngắn.
Rồi cô bốc nắm đất đầu tiên bằng tay phải, chính bàn tay đang buộc sợi chỉ ngũ sắc, và rải nắm đất ấy xuống phủ lên nắp hộp.
Hằng và Hòa lần lượt rải thêm đất theo cô, già làng đứng bên cạnh đọc khẽ mấy lời dặn dò của buôn dành cho đất cũ và người đã khuất.
Không ai nhắc tên người xưa thành tiếng trong buổi sáng này, họ chỉ làm việc trong im lặng trang trọng như cách buôn vẫn làm với khu mộ cổ.
Hố đất được lấp đầy và nén nhẹ cho phẳng mặt, già làng cùng Hòa đặt phiến đá phẳng cũ lên trên vị trí chôn, kê cho đá nằm yên và chắc.
Cán bộ Thanh mở sổ trạm ngay tại chỗ, ông ghi lại việc chôn lại chuỗi hạt bên bến nước vào sáng nay, có già làng chủ trì và tổ lâm trường chứng kiến.
Ông đọc lại dòng ghi ấy cho già làng nghe, rồi khép sổ, nói từ nay khu vực này vẫn nằm trong khu vực cấm đào bới như trước giờ vẫn vậy.
Già làng quay lại nhìn khắp tổ lâm trường đang đứng trước mặt mình ở bến nước, ông chống gậy, giọng ông rõ ràng như buổi chiều đầu tiên ông dặn dò họ.
- Ba điều kiêng của buôn, già nhắc lại lần cuối cho cả tổ nghe. - Ông nói. - Một là không nhặt đá hay hạt nhẵn bóng ven suối cạn đem về nhà.
Ông dừng một nhịp, nhìn thẳng vào Mai, và cô khẽ gật đầu, bởi điều kiêng thứ nhất ấy chính là điều cô đã phá vỡ ở đầu câu chuyện này.
- Hai là không trả lời tiếng gọi mơ hồ từ sau lưng lúc chạng vạng. Ba là không chặt phá cây thiêng nơi bến nước của buôn làng.
- Dạ, tụi con nhớ kỹ rồi ạ. - Mai đáp thay cho cả tổ, giọng cô rõ ràng và bình tĩnh. - Ba điều kiêng này con sẽ nhắc lại cho người mới vào tổ sau này.
Già làng gật đầu hài lòng, ông bảo mọi người quay về, việc ở bến nước đã xong hết, từ nay cô gái cứ yên tâm làm ăn như người trong buôn.
Đoàn người rời bến nước trong nắng sớm đang lên cao dần, mặt suối lấp lánh sau lưng họ, tán Kơ-nia rì rào rất nhẹ trong gió sáng bình thường.
Không có làn sương đen nào đi theo sau lưng họ, không có tiếng lá nào đuổi theo từng bước, chỉ có tiếng chim rừng buổi sáng ở bìa rừng xa.
Mai đi giữa Hằng và Hòa trên con đường về ký túc, bước chân cô vững vàng, thỉnh thoảng cô còn dừng lại chờ hai người đi chậm hơn mình.
Cô quay lại nhìn bến nước một lần cuối từ trên con dốc, phiến đá phẳng nằm yên ở mép khu mộ cổ, nhỏ và lặng giữa bãi đất sáng.
Trong cô không còn khoảng trống ký ức nào của buổi sáng này, mọi việc từ lúc thức dậy tới lúc đặt nắm đất đầu tiên đều rõ ràng trong đầu cô.
Cô biết món nợ trăm năm của hai họ trong buôn đã trả xong, biết chuỗi hạt đã nằm lại dưới đất cũ, và biết mình đã trở về trọn vẹn.
Trước mắt cô là những ngày làm ca nhẹ trong nhà kho, những bữa cơm ở ký túc cùng chị họ, và một cuộc sống bình thường đang mở lại từ hôm nay.
Sợi chỉ ngũ sắc trên cổ tay phải khẽ cọ vào tay áo khi cô bước đi, như một lời nhắc nhỏ và bền rằng cô đã được gọi về và đã ở lại.
H'Blia Niê đi ở cuối đoàn trên đường về, cuốn sổ của buôn ôm trước ngực cô nay đã ghi tới trang cuối cùng của vụ việc này.
Cô sẽ cất cuốn sổ ấy vào hòm gỗ trong nhà dài của già làng, bên cạnh những cuốn sổ việc buôn của nhiều năm trước, như một phần ký ức chung của cả buôn.
Về tới ký túc, Mai thay áo đi ca nhẹ buổi sáng trong nhà kho như đã định, Hằng đi bên cạnh cô, và cánh cửa kho mở ra trên một ngày làm việc bình thường nhất.
Đó là một buổi sáng không có gì khác thường ngoài sự bình thường quý giá của nó, thứ bình thường mà mười hai ngày trước không ai trong tổ dám tin sẽ quay lại sớm như vậy.
Câu chuyện của chuỗi hạt bên suối cạn khép lại ở bến nước vào một buổi sáng yên, không còn ai nợ ai, không còn ai bị gọi đi trong đêm nữa.