NGẢI NÀNG MƠN TIỆM VẢI CHỢ LỚN - Chương 19: Lần Nén Hương Tắt Giữa Chừng Thứ Hai
Đêm ngày 15 tháng 01, Lương Tuyết Mai thắp nén hương khuya bên chậu Nàng Mơn đúng lệ như mọi đêm, rồi ngồi lại ở hiên lâu hơn thường ngày. Lúc đó chín…
Nội dung chương
Đêm ngày 15 tháng 01, Lương Tuyết Mai thắp nén hương khuya bên chậu Nàng Mơn đúng lệ như mọi đêm, rồi ngồi lại ở hiên lâu hơn thường ngày.
Lúc đó chín giờ bốn mươi đêm. Tiệm đã đóng cửa từ sớm vì buổi chiều chỉ có hai lượt khách ghé vào. Gia Kiệt đã vào phòng trong. Ông Chấn Đông ngồi ở ghế mây ngoài hiên cùng con gái, vì đêm nay ông nói ông khó ngủ, muốn ngồi hóng mát một lúc trước cửa. Trời lặng gió. Mái hiên che kín khoảng sân nhỏ trước tiệm. Làn khói hương bốc thẳng lên, không hề chao nghiêng. Bà Mai nhìn làn khói đó mà nhớ lại đêm mùng năm. Đêm đó hương cũng tắt trong một khoảng sân kín gió như thế này. Bà đã ghi chuyện đó vào sổ và tự nhủ là hương ẩm. Tới nay, sau hơn mười ngày với đủ thứ dấu lạ quanh chậu cây, bà không còn tự nhủ được như vậy nữa. Bà ngồi chờ bên nén hương với một sự để ý khác hẳn đêm đầu tiên.
Trước khi thắp, bà Mai làm một việc mà mấy đêm trước bà chưa làm. Bà mở hộp hương trong tủ nhỏ ở quầy, lấy ra ba nén hương trong cùng một bó, đưa lên gần đèn coi kỹ từng nén một. Cả ba nén đều khô ráo, thân hương thẳng, không cong, không mốc. Bà chọn nén ở giữa bó, lại đưa lên mũi ngửi thử. Mùi trầm khô quen thuộc, không có chút mùi ẩm mốc nào. Bà làm vậy vì bà muốn, nếu đêm nay hương lại tắt, bà không còn đường nào để tự trấn an mình bằng lý do hương ẩm nữa. Bà muốn sự thật của đêm nay phải rõ ràng ngay từ đầu, dù sự thật đó có làm bà lo tới mức nào đi nữa.
Thắp hương xong, bà còn kiểm tra lại bát hương một lần nữa. Bà vun lại phần tro trong bát cho phẳng, cắm nén hương xuống ngay ngắn ở giữa bát, đúng vị trí bà vẫn thắp mấy chục năm nay. Bát hương đặt trên bệ gạch nhỏ sát chậu cây, tránh xa chỗ nước tưới chảy qua. Mọi thứ đều đúng lệ, đúng chỗ, đúng như những đêm hương cháy trọn mà bà đã thắp suốt từ đầu mùa tới giờ. Chỉ khi mọi việc đã chu toàn như vậy, bà mới ngồi xuống chiếc ghế thấp bên cạnh cha mình, và bắt đầu chờ.
Nén hương cháy được một lúc. Phần tro trắng cong dần ở đầu hương. Ông Chấn Đông kể nhỏ cho con gái nghe chuyện dãy phố hồi ông mới mở tiệm, chuyện những đêm cuối năm người ta thức khuya gói bánh và canh hàng ra sao. Bà Mai nghe cha kể, mắt vẫn để ở nén hương. Rồi bà thấy đầu hương đỏ rực nhỏ dần. Làn khói mỏng đi. Điểm đỏ ở đầu hương tối lại từng chút một, ngay trước mắt bà, trong một khoảng sân không có lấy một cơn gió thoảng qua. Nén hương tắt hẳn khi thân hương mới cháy được đúng nửa nén.
Bà Mai không vội đứng dậy. Bà nhìn quanh hiên một lần nữa cho thật chắc. Cửa sổ hai bên đều đóng. Quạt trong tiệm đã tắt từ lúc đóng cửa. Ngoài phố, cây cối hai bên đường đứng yên, lá không hề lay. Bà đưa tay ra gần đầu hương. Không còn chút hơi nóng nào bốc lên. Bà cầm nén hương lên coi. Phần chưa cháy còn nguyên nửa dưới, khô ráo, không hề ẩm. Bà ngửi thử đầu hương. Chỉ có mùi tro nguội và mùi trầm rất nhạt. Bà đặt nén hương trở lại bát hương, tay bà hơi run, một phần vì lạnh đêm, một phần vì bà biết mình vừa chứng kiến lại chuyện đã xảy ra một lần trước đó, lần này ngay trước mắt cả bà và cha bà.
Ông Chấn Đông đã nhìn thấy hết. Ông ngồi thẳng dậy trong ghế mây, hai tay nắm chặt đầu gậy. Ông nhìn nén hương tắt, rồi nhìn chậu cây, rồi lại nhìn nén hương. Ông không nói gì trong mấy giây đầu. Rồi ông lên tiếng, giọng ông chậm và nặng hơn thường ngày.
- Mai, hồi đêm mùng năm nó tắt, ba còn tưởng hương ẩm như con nói. Nay ba ngồi đây, ba thấy tận mắt. Trời lặng gió vầy mà nó tắt ở đúng nửa nén. Chuyện này không phải tại hương nữa rồi.
- Dạ ba. Con cũng thấy vậy. Hương này cùng một bó với nén con thắp mấy đêm nay. Mấy đêm trước nó cháy trọn tới cuối. Chỉ có đêm mùng năm và đêm nay là tắt giữa chừng.
Ông Đông chống gậy đứng dậy, bước chậm tới bên chậu cây. Ông đứng nhìn chậu cây rất lâu. Ánh đèn đường hắt vào hiên, chiếu lên nửa chậu lá vàng và những cọng hoa khép nụ. Ông đưa bàn tay già nua của mình chạm nhẹ lên vành chậu sành, như cách một người chạm vào vai một người thân đang bệnh. Rồi ông quay lại nói với con gái.
- Cây này không phải tự nó muốn tàn đâu Mai. Ba trồng nó, ba biết tánh nó. Nó đang bị một sức nặng vô hình đè xuống, đè từ từ, ngày này qua ngày khác. Lá nó vàng, nụ nó rụng, hương thắp cho nó thì tắt. Nó chịu hết phần của nó rồi đó. Phần còn lại là của nhà mình. Mình phải tìm cho ra sức nặng đó là gì, trước khi nó đè cây tới mức không gượng dậy nổi nữa.
Bà Mai nghe cha nói mà sống mũi cay lên. Mấy chục năm nay, cha bà là người giữ lệ chăm cây của nhà này. Ông chưa từng nói về chậu cây bằng giọng như vậy. Bà bước tới đứng cạnh cha. Hai cha con đứng yên bên chậu cây trong ánh đèn đường một lúc lâu, không ai nói thêm lời nào.
Rồi bà Mai vào trong lấy cuốn sổ ghi chép ở quầy ra hiên. Bà ngồi xuống bậc thềm, mở sổ dưới ánh đèn, ghi dòng mới cho đêm nay. Ngày 15 tháng 01, hai mươi mốt giờ bốn mươi. Nén hương khuya thắp bên chậu ngải lại tắt giữa chừng ở đúng nửa nén dù trời lặng gió, sân trước tiệm kín gió. Đây là lần nén hương tắt giữa chừng thứ 2. Hương cùng bó với các đêm trước, phần chưa cháy còn khô ráo. Ông Chấn Đông ngồi chứng kiến tận mắt cùng con. Bà ghi thêm lời cha vừa nói, ghi đúng ý của ông: cây đang bị đè, không phải tự nó muốn tàn. Bà ghi xong, đọc lại toàn bộ dòng chữ một lần nữa. So với dòng ghi đêm mùng năm, dòng đêm nay dài hơn, rõ hơn, và không còn một chữ nào tự trấn an mình trong đó nữa.
Bà Mai làm thêm một việc nữa sau khi ghi sổ. Bà lấy nén hương đã tắt ra khỏi bát, cầm nó tới gần ngọn đèn ở quầy, và thử châm lại đầu hương bằng diêm. Ngọn lửa bắt vào đầu hương ngay. Điểm đỏ cháy lên ổn định, khói mỏng bốc thẳng. Bà giữ nén hương đã châm lại đó trong tay chừng một phút. Nó vẫn cháy đều, không hề có dấu hiệu muốn tắt thêm lần nào. Chi tiết nhỏ đó làm bà lạnh người hơn cả lúc thấy nó tắt. Cùng một nén hương, cùng một đêm, khi thắp lại thì cháy bình thường. Vậy lúc nó tắt ở đúng nửa nén bên chậu cây, thứ làm nó tắt không nằm ở bản thân nén hương. Bà dụi tắt đầu hương vào bát tro riêng, đặt nén hương đó nằm ngang trên mặt quầy, ngay cạnh cuốn sổ. Bà quyết định giữ nó lại, không vứt đi, như bà đã giữ túi lá vàng hôm cây mới lan vàng một nửa chậu. Sau này thầy Diệp có cần coi lại, bà có vật thật trong tay mà đưa.
Trên đường từ quầy ra hiên, bà Mai ghé qua phòng trong lấy thêm chiếc áo khoác mỏng khoác lên vai cha, vì đêm tháng Chạp ở Chợ Lớn se lạnh sau mười giờ. Ông Đông để con gái khoác áo cho mình mà không nói gì, mắt ông vẫn không rời chậu cây. Bà ngồi lại xuống bậc thềm, mở trang sổ ra coi lại một lần nữa dưới ánh đèn đường hắt qua khe cửa. Trang trước đó trong sổ là dòng ghi về đoạn ghi hình đêm hai mươi tám bị mất, mới ghi tối hôm qua. Hai trang sổ nằm cạnh nhau. Một trang là một đêm trống rỗng không còn hình. Một trang là một nén hương tắt ngay trước mắt hai cha con. Bà không ép mình phải nối hai trang đó lại thành một kết luận trong đêm nay. Bà chỉ ghi nhận là chúng nằm rất gần nhau trong cuốn sổ của bà, gần như mọi dấu lạ khác của mùa Tết này đều nằm gần nhau một cách khó coi là ngẫu nhiên.
Gia Kiệt nghe tiếng nói chuyện ngoài hiên, bước ra coi. Cậu nhìn nén hương tắt nằm trên mặt quầy, rồi nhìn mặt mẹ và ông ngoại. Bà Mai kể lại ngắn gọn cho con nghe những gì vừa xảy ra. Cậu ngồi xuống bậc thềm cạnh mẹ, coi lại dòng sổ bà vừa ghi. Cậu nói ngày mai cậu sẽ hỏi quanh thêm về đêm hai mươi tám, hỏi từ những tiệm còn mở khuya ở cuối dãy. Bà Mai gật đầu, dặn con hỏi khéo, chỉ hỏi chuyện đêm đó dãy phố có gì lạ không, không nhắc tới ghi hình bị mất và không nhắc tới chậu cây nhà mình. Cậu dạ rồi vào trong trước.
Đêm đó, bà Mai thay một nén hương mới như bà từng làm đêm mùng năm. Nhưng lần này bà không tự nhủ là hương ẩm nữa. Bà thắp nén mới, đứng chờ cho nó cháy ổn định, khói bốc thẳng lên mái hiên, rồi mới vào nhà. Trước khi khép cửa, bà quay lại nhìn chậu cây lần cuối trong đêm. Nửa chậu lá vàng nằm im trong bóng đèn đường. Bà biết sáng mai cây có thể còn vàng thêm. Bà cũng biết từ đêm nay, nhà bà không còn ai coi những chuyện quanh chậu cây này là chuyện nhỏ nữa. Ngay cả người điềm tĩnh nhất trong nhà, cha bà, cũng đã nói thành lời điều mà bấy lâu nay cả nhà mới chỉ nghĩ trong bụng. Bà khép cửa lại. Bà mang theo câu nói của cha vào giấc ngủ chập chờn của mình. Trong đầu bà còn một quyết tâm rõ ràng. Lần thầy Diệp ghé tới, bà sẽ kể hết mọi chuyện cho thầy nghe, không sót một dấu nào. Từ nén hương đầu tiên của đêm mùng năm, cho tới nén hương vừa tắt trong đêm nay.