THẠCH CẢM ĐƯƠNG NGÃ BA PHỐ CỔ - Chương 4: Lời Can Ngăn Trước Thềm

Mười giờ sáng ngày chín tháng chín, thợ sơn tới đo mặt tiền và báo giá cho Đức. Người thợ đi dọc thềm, gõ nhẹ lên tường và ghi số đo vào sổ. Anh ta nói…

Nội dung chương

Mười giờ sáng ngày chín tháng chín, thợ sơn tới đo mặt tiền và báo giá cho Đức. Người thợ đi dọc thềm, gõ nhẹ lên tường và ghi số đo vào sổ. Anh ta nói tường cũ phải cạo lớp sơn bong rồi mới sơn mới được. Công việc mất hai ngày. Giá tiền nằm trong khoản Đức đã dự tính từ trước. Đức gật đầu và hẹn thợ cuối tuần quay lại làm. Khi thợ sơn ra về, Đức vẫn đứng ở thềm nhìn mặt tiền nhà mình. Anh tưởng tượng lớp sơn sáng màu phủ lên tường cũ. Anh tưởng tượng biển hiệu đèn mới treo cao hơn. Rồi mắt anh lại dừng ở tấm bia rêu phong bên trái thềm. Trong bức tranh anh vừa vẽ ra, tấm bia là vệt tối duy nhất còn sót lại.

Hiền mang ra một ấm nước và thấy chồng đứng lặng trước thềm. Chị đặt ấm nước xuống bàn nhỏ trong cửa hàng và bước ra đứng cạnh anh.

- Anh lại nghĩ về tấm bia à? - Chị hỏi.

- Anh nghĩ mặt tiền như thế này thì không ổn. - Đức đáp. - Sơn mới cả dãy mà riêng góc thềm này để một tấm bia rêu xanh thì trông rất lệch. Khách chưa vào nhà đã thấy cũ kỹ. Anh muốn xử lý luôn trong đợt sửa mặt tiền này cho gọn một lần.

- Xử lý là anh định làm gì? - Hiền hỏi chậm rãi.

- Đập bỏ. - Đức nói thẳng. - Cho thợ đập bỏ tấm bia, san phẳng thềm trái, lát lại gạch cho đều với bên phải. Đặt hai chậu cây ở hai bên cửa. Mặt tiền sẽ sáng và cân đối hẳn.

Hiền im lặng một lúc. Chị nhìn tấm bia rồi nhìn chồng. Chị biết Đức nói ra hai chữ đập bỏ nghĩa là anh đã cân nhắc mấy ngày nay chứ không phải nói trong lúc nóng giận. Nhưng chị vẫn thấy quyết định này quá vội.

- Anh từ từ đã. - Chị nói. - Mình mới nghe bà Sen kể có một buổi chiều. Chưa ai đọc được hết chữ trên bia. Chưa ai nói rõ bia này giữ hay bỏ thì có hệ quả gì cụ thể. Em xin anh giữ bia lại cho tới khi hỏi rõ thêm. Ít nhất là hỏi thêm người phố cũ và hỏi cả người biết chữ Hán cho chắc.

- Hỏi ai nữa bây giờ? - Đức hỏi lại. - Bà Sen là người ở lâu nhất phố này rồi. Bà ấy cũng chỉ kể được chuyện xưa. Bà ấy có dám nói chắc bỏ bia thì nhà mình gặp chuyện gì đâu. Toàn là lời truyền miệng mơ hồ.

- Chính vì mơ hồ nên mới phải hỏi kỹ. - Hiền đáp. - Việc không rõ ràng thì càng không nên làm vội. Tấm bia đứng đó hơn sáu mươi năm. Nó không cản mình bán hàng ngày một ngày hai. Anh sơn mặt tiền cứ sơn. Thềm trái cứ để nguyên thêm một thời gian. Đâu có ai giục mình phải đập ngay tuần này.

Đúng lúc đó, bà Sen từ nhà bên đi sang, tay cầm một túi rau vừa mua ở chợ về. Bà nghe được cuối câu chuyện của hai vợ chồng. Bà dừng lại ngay ở mép thềm và đặt túi rau xuống bậc đá.

- Đức à, bà nghe Hiền nói vậy là phải đấy. - Bà nói. - Cháu sơn nhà, cháu sửa cửa, bà không có ý kiến gì. Nhưng tấm bia thì cháu đừng động vào vội. Người xưa dựng nó ở đúng chỗ đó là có tính toán của họ. Cháu chưa rõ tính toán đó là gì thì đừng phá đi. Phá một tấm bia chỉ mất một buổi. Nhưng dựng lại cho đúng như cũ thì không ai dám chắc làm được nữa đâu.

Đức quay sang bà Sen. Anh vẫn giữ giọng lễ phép với người già nhưng ý trong lời nói đã cứng hơn hẳn so với buổi chiều bà sang chào nhà mới.

- Bà ơi, cháu tôn trọng lời bà kể. - Anh nói. - Nhưng nhà này giờ là nhà của cháu. Mặt tiền này là chỗ cháu làm ăn nuôi cả nhà. Cháu không thể để một tấm bia không rõ lai lịch quyết định việc sửa nhà của cháu được. Khách vào cửa hàng nhìn mặt tiền xấu là họ quay đi ngay. Mất khách là mất tiền thật. Tiền vay ngân hàng thì tháng nào cũng phải trả đúng hạn. Không ai trả thay cháu được.

- Bà hiểu cháu phải lo làm ăn. - Bà Sen đáp. - Bà không bảo cháu giữ bia vì mê tín suông. Bà chỉ bảo cháu hỏi cho tới nơi tới chốn đã. Phố này còn mấy người già nữa biết chuyện bia. Cháu cứ thong thả hỏi hết một vòng. Sau đó cháu quyết thế nào bà cũng không ngăn nữa.

- Hỏi hết một vòng thì mất bao lâu hả bà? - Đức hỏi. - Một tuần hay một tháng? Trong lúc cháu đi hỏi, cửa hàng vẫn phải mở, tiền lãi vẫn phải trả. Cháu không chờ được lâu như vậy vì một tấm đá.

Hiền nắm nhẹ tay áo chồng, ý muốn anh hạ giọng xuống. Đức hít một hơi dài rồi nói chậm lại.

- Cháu nói thật với bà và với Hiền. - Anh nói. - Cháu đã quyết rồi. Cháu sẽ cho thợ xem việc đập bia và sửa thềm ngay trong tuần này. Cháu giữ lại lời can của hai người ở trong lòng. Nhưng việc sửa mặt tiền thì cháu phải làm cho xong trước khi mùa mưa tới. Mưa xuống mà thềm còn lôm côm thì nước sẽ hắt hết vào cửa hàng.

Bà Sen nhìn Đức một lúc lâu rồi khẽ thở dài. Bà nhấc túi rau lên và bước chậm về nhà mình. Trước khi đi, bà chỉ nói thêm một câu ngắn.

- Cháu đã quyết thì bà không nói nữa. - Bà nói. - Chỉ mong cháu nghĩ lại thêm một đêm nữa thôi.

Hiền đứng lặng ở thềm nhìn theo bà Sen. Đức nhìn vợ đứng yên một lúc lâu rồi mới quay vào nhà. Anh biết mình vừa nói chữ đã quyết ngay trước mặt bà Sen. Với anh, lời đã nói ra trước hàng xóm thì rất khó rút lại ngay trong ngày. Rút lại lúc này chẳng khác nào tự nhận mình nói mà chưa nghĩ kỹ. Lời bà Sen dặn nghĩ thêm một đêm vẫn còn vang trong đầu anh. Nhưng ý định xử lý mặt tiền của anh không đổi.

Sau khi bà Sen về, hai vợ chồng ăn trưa trong im lặng khác hẳn mọi ngày. Khang và Lan đi học chưa về. Hiền gắp cho chồng miếng thịt rồi lại đặt đũa xuống. Chị nói thêm một lần nữa, giọng nhỏ và chậm, rằng chị không cần anh giữ bia mãi mãi. Chị chỉ cần anh hoãn lại ít ngày để chị tự đi hỏi thêm mấy người già trong phố và tìm người đọc được chữ trên bia. Nếu hỏi xong mà ai cũng nói bia chỉ là đá cũ vô hại thì chị sẽ không ngăn anh nữa. Đức nghe hết câu của vợ mà không ngắt lời. Anh nhìn ra cửa chính, nơi ánh nắng trưa chiếu xiên qua thềm và rọi đúng vào chân bia. Vệt nắng làm rêu xanh trên đá sáng lên một màu xanh ướt át.

- Anh biết em lo cho nhà này. - Đức nói. - Anh cũng lo. Nhưng cách lo của anh khác em. Anh lo bằng cách làm cho cửa hàng bán được hàng. Mặt tiền xấu một ngày là mất khách một ngày. Anh không đánh đổi tiền thật lấy mấy lời chưa rõ ràng được.

- Thế anh cho em ba ngày thôi. - Hiền nói. - Ba ngày em hỏi cho ra nhẽ. Sau ba ngày anh muốn làm gì em cũng nghe.

Đức lắc đầu. Anh nói thợ sơn đã hẹn cuối tuần. Thềm và mặt tiền phải làm cùng một đợt mới tiết kiệm được tiền công và tiền che chắn bụi cho hàng trong nhà. Tách ra hai đợt thì tốn gấp đôi. Anh đã tính kỹ con số đó từ tối qua. Hiền nghe nhắc tới tiền công gấp đôi thì im hẳn. Chị hiểu con số đó là thật. Nhà vừa mua, vốn đã căng, từng khoản chi nhỏ đều phải cân nhắc. Chị không còn lý lẽ nào đủ nặng để đặt lên bàn cân với khoản tiền công ấy nữa. Chị thu bát đũa và mang vào bếp rửa, tiếng nước chảy át đi tiếng thở dài rất khẽ của chị.

Buổi chiều cùng ngày, Đức lấy điện thoại gọi cho Phạm Văn Tùng. Tùng là thợ xây tự do trong vùng, từng làm công trình sửa nhà cho một người quen của Đức ở phố bên. Đức đã lưu số của Tùng từ trước khi mua nhà. Tiếng chuông đổ hai hồi thì Tùng bắt máy.

- Anh Tùng à, tôi Đức ở ngã ba phố cổ đây. - Đức nói. - Tôi có việc sửa thềm và đập bỏ một tấm bia đá cũ trước nhà. Anh qua xem việc giúp tôi được không?

- Bia đá cũ to cỡ nào anh? - Tùng hỏi ở đầu dây bên kia.

- Cao ngang thắt lưng, chôn sâu một phần ba dưới thềm. - Đức đáp. - Đá nguyên phiến, khá nặng. Anh mang theo đồ nghề xem thử độ cứng của đá.

- Được. - Tùng nói. - Chiều mai tôi qua xem. Nếu đá không quá cứng thì một buổi là xong cả đập lẫn dọn.

Đức cúp máy và ghi vào sổ tay của mình một dòng ngắn. Anh ghi thợ Tùng chiều mai qua xem việc đập bia và sửa thềm trái. Hiền đứng ở cửa bếp nhìn dòng chữ đó một lúc. Chị không nói gì thêm trong buổi chiều hôm ấy. Chị quay người đi lên tầng trên và khép cửa phòng lại sau lưng. Đức ngồi lại ở tầng trệt và nhìn ra ngã ba qua cửa chính. Anh lật lại trang sổ vừa ghi và đọc thêm một lần nữa. Ngày giờ hẹn thợ đã rõ ràng trong sổ của anh. Anh tự nhủ việc đã hẹn thì cứ để thợ tới xem đá cứng mềm ra sao trước đã. Xe vẫn chạy qua đều đặn trước nhà. Một chiếc xe tải nhỏ chạy từ phía chợ lên. Tiếng máy của nó dội thẳng vào cửa chính nhà anh trước khi rẽ sang nhánh đường ngang. Đức nhìn xuống tấm bia bên trái thềm. Rêu xanh trên mặt bia sẫm lại trong nắng chiều. Tấm bia vẫn đứng yên ở đó như đã đứng yên suốt mấy chục năm qua. Còn anh thì đã hẹn thợ tới xem việc ngay chiều mai.

Chương khác

Xem thêm