THẦN CÙ DƯỚI CHÙA CẦU HỘI AN - Chương 43: Đèn lặn tắt một bên
Lúc hai giờ hai mươi lăm rạng sáng 18/12/2026, đèn lặn chính trên vai Trần Văn Hải tắt phụt giữa một quầng bùn đen. Cả thế giới dưới mố trụ Chùa Cầu của…
Nội dung chương
Lúc hai giờ hai mươi lăm rạng sáng 18/12/2026, đèn lặn chính trên vai Trần Văn Hải tắt phụt giữa một quầng bùn đen. Cả thế giới dưới mố trụ Chùa Cầu của anh thu lại thành một màu tối đặc quánh. Sự cố đến không một tiếng động nào đáng kể. Chỉ có một cái chớp yếu ở mép quầng sáng, như một con mắt nhắm lại, rồi bóng tối phủ xuống miệng khe, thân kiếm và đôi tay của ông Thọ cùng một lúc.
Hải không hoảng. Nghề lặn dạy anh một thứ tự xử lý không bao giờ được đảo ngược: giữ người trước, giữ vị trí sau, giữ thiết bị cuối cùng. Tay phải anh vẫn ghì chặt thân kiếm đang treo trước miệng khe. Tay trái anh giữ dây dẫn, cảm được độ căng của nó chạy về phía bệ đá nơi ông Thọ đang đứng. Cả hai thứ đó đều còn nguyên sau khi đèn tắt. Chỉ có ánh sáng là mất. Anh hít chậm qua ống thở, đếm thầm ba nhịp, và bắt đầu xử lý phần việc của mình trong bóng tối.
Nguyên nhân của sự cố nằm ngay trong tầm tay anh. Khi thân kiếm bị thớt nước hút ngang kéo lệch ở lần trượt trước, phần chuôi của nó đã va vào vỏ đèn trên vai anh. Lúc đó đèn vẫn sáng, và anh đã không kiểm tra lại vỏ đèn vì cả hai tay đều bận giữ kiếm. Giờ đây, nước đã len qua vòng gioăng bị cấn ở mép vỏ đèn, ngấm vào khoang pin từng chút một cho tới khi mạch điện tắt hẳn. Một lỗi nhỏ, có nguyên nhân rõ ràng, xảy ra đúng vào những phút không được phép có lỗi nào. Hải ghi nhớ nó để khai vào nhật ký lặn sau ca, rồi gạt nó sang một bên. Nhật ký là việc của bờ. Việc của anh bây giờ là ánh sáng.
Phương án xấu nhất là nổi lên thay đèn. Anh biết rõ giá của nó nếu làm vậy. Nổi lên nghĩa là buông thân kiếm đúng lúc nó đang treo trước miệng khe. Nổi lên nghĩa là ông Thọ đứng một mình trên bệ đá trong bóng tối, không người giữ dây ở cự ly gần. Nổi lên và xuống lại sẽ ăn mất của đoàn ít nhất mười lăm phút, trong khi cửa sổ triều đứng chỉ còn chưa đầy mười lăm phút nữa là mở và chỉ dài bốn mươi phút. Một thợ lặn đổi đèn trong mười lăm phút có thể làm hỏng cả một đêm cắm lại đã chuẩn bị chín ngày. Hải loại phương án đó ngay trong nhịp thở đầu tiên sau khi đèn tắt.
Phương án đúng đã nằm sẵn trên cổ tay trái của anh từ đầu ca. Chiếc đèn dự phòng buộc cổ tay. Nó là một món trong danh sách thiết bị đã nghiệm thu chiều 17/12, được Linh ký xác nhận từng món một, được chính tay anh bật tắt kiểm tra hai lần trước giờ xuống nước, và được nhắc lại trong lượt nhắc việc lúc không giờ năm mươi. Nó không phải một vật xuất hiện giữa chừng để cứu nguy. Nó là một phần của phương án, nằm đúng vị trí của nó, chờ đúng sự cố của nó.
Hải chuyển tay trái từ dây dẫn sang cổ tay phải của mình trong một cử động chậm và chắc. Anh lần theo dây buộc, tìm công tắc bằng đầu ngón tay đeo găng, và bật đèn. Một quầng sáng nhỏ bung ra, yếu hơn đèn chính nhiều, hẹp hơn, nhưng đủ gần và đủ thật. Anh xoay cổ tay, hướng quầng sáng đó xuống thấp, chiếu sát vào miệng khe đá trước mặt ông Thọ. Đường khe hiện lại trong làn bùn lơ lửng: một đường tối thẳng chạy dọc mặt đá, mép khe rõ từng đoạn ngắn theo nhịp nước lay.
- Đèn dự phòng đã bật. - Ông Thọ nói lớn từ phía bệ đá, giọng ông bình tĩnh một cách có chủ ý. - Tôi thấy đường khe rồi. Giữ nguyên góc đèn đó, Hải.
Hải đáp bằng cách giật dây tín hiệu một nhịp ngắn về phía bờ, rồi giữ dây căng nguyên như vậy không buông. Độ căng của sợi dây trong tay Sơn trên giàn là một thông điệp không cần chữ: người dưới nước còn đó, còn tỉnh, còn làm việc. Anh biết trên bờ, quầng sáng lớn của đèn chính vừa biến mất khỏi mặt lạch sẽ làm cả giàn căng thẳng. Anh cũng biết kỷ luật của đêm nay: bờ sẽ không kéo người lên khi chưa có hai nhịp giật dây. Việc của anh là không để sợi dây nói dối trong lúc chờ bờ hiểu chuyện gì vừa xảy ra.
Vài chục giây sau, dây dẫn rung lên theo nhịp hỏi đã thống nhất. Bờ hỏi tình trạng. Hải đáp bằng nhịp đã khóa trong lượt nhắc việc: một nhịp dài cho người an toàn, hai nhịp ngắn cho thiết bị chính hỏng nhưng thiết bị dự phòng đang chạy, một nhịp dài nữa cho yêu cầu giữ nguyên phương án. Anh giật từng nhịp chậm và tách bạch, để người đọc dây trên giàn không thể nhầm một nhịp nào. Cổ tay trái của anh vừa giữ đèn, vừa giữ hướng sáng, vừa truyền tín hiệu, và anh làm cả ba việc đó bằng một sự tiết kiệm cử động mà chỉ những năm lặn trong nước đục mới dạy được.
Đáp lại từ bờ tới nhanh. Dây rung lên nhịp xác nhận: đã hiểu, giữ nguyên phương án, cửa sổ giữ nguyên mốc hai giờ bốn mươi. Linh không đổi một chữ nào trong kế hoạch vì một chiếc đèn hỏng. Hải thở ra một hơi dài qua ống thở. Đoàn này đã khác hẳn công trường của đêm 12/12 ở chính chỗ đó. Đêm đó, một sự cố nối tiếp một quyết định vội. Đêm nay, một sự cố chỉ nối tiếp một xác nhận ngắn, rồi công việc quay lại đúng đường của nó.
Anh điều chỉnh lại vị trí của mình trong nước để quầng đèn cổ tay không bị thân kiếm che khuất. Anh lặn thấp xuống một chút, chếch về phía dòng chảy yếu hơn, và giữ cổ tay trái ở khoảng giữa thân kiếm và miệng khe. Quầng sáng nhỏ đó giờ là con mắt duy nhất của cả ca cắm lại. Nó soi rõ một đoạn đường khe dài chừng một gang tay, một đoạn thân kiếm đồng đen ướt bùn, và đôi tay của ông Thọ đang đặt hai bên thân kiếm, chờ đợi. Ngoài quầng sáng đó, mọi thứ vẫn tối và vẫn chuyển động.
Ông Thọ gật đầu trong quầng sáng nhỏ. Cái gật đầu của một ông lão bảy mươi tám tuổi, trong nước ngập tới ngực, giữa mưa bão, có sức nặng riêng của nó. Rồi ông bắt đầu niệm kinh Bắc Đế Trấn Vũ thành tiếng. Đầu ông ở trên mặt nước, nên tiếng niệm đi ra trọn vẹn, không bị nước nuốt mất. Nó không lớn. Nó đều, chậm, và rõ từng chữ, theo đúng nhịp hơi ông đã lấy ở gian thờ tối qua. Tiếng kinh lẫn vào tiếng mưa quất trên mặt lạch, lẫn vào tiếng nước vỗ vào chân mố, nhưng không lúc nào mất hẳn. Cứ mỗi khi mưa nhẹ đi một nhịp, tiếng niệm lại hiện ra nguyên vẹn như một sợi dây thứ hai buộc miệng khe với gian thờ trên cầu.
Hải nghe tiếng niệm đó ở khoảng cách rất gần, nửa chìm trong nước, nửa qua lớp không khí ướt ngay trên mặt sông. Anh không thuộc bài kinh này. Anh chỉ biết ba điều về nó, đều đã khóa trong biên bản: nó phải do chính người cắm niệm, nó phải vang trong lúc cắm, và còn nghe tiếng niệm thì không ai được can thiệp vào tay người cắm. Đêm nay, anh là người ở gần tiếng niệm đó nhất, và phần việc của anh là giữ cho nó một quầng sáng, một sợi dây căng, và một khoảng nước yên để nó đi hết phần đường của nó.
Trong lúc giữ đèn, Hải tranh thủ kiểm tra lại một vòng những thứ mà bóng tối có thể đã làm anh bỏ qua. Anh lần tay theo dây an toàn của ông Thọ từ điểm móc ở hông ông xuống tới đoạn dây chạy về bệ đá, xác nhận nó không bị thân kiếm đè lên và không cọ vào mép đá sắc ở thành khe. Anh kiểm tra luôn dây hạ của thân kiếm: dây vẫn căng đều, mũi kiếm vẫn treo trước miệng khe đúng đoạn mà lần trượt để lại, không trôi thêm một phân nào kể từ lúc anh ghì giữ. Mọi thứ quanh miệng khe, trừ chiếc đèn đã tắt, đều đang ở đúng vị trí mà phương án cần chúng ở vào tám phút trước cửa sổ.
Vai phải của anh, nơi dây cáp quật vào trong đêm 12/12, nhói lên một nhịp khi anh đổi tư thế giữ thân kiếm. Vết trầy đó đã lành da từ mấy hôm trước, chỉ còn một vệt sậm màu và cái nhói nhắc chủ của nó mỗi khi ghì sức lâu. Hải đổi hẳn trọng lượng sang vai trái và ghi nhớ cả điều này cho nhật ký lặn. Sáu đêm trước, anh đã hai lần xin hoãn một lệnh kéo và cả hai lần đều không được nghe. Đêm nay, không ai bắt anh phải gượng giữ một vị trí quá sức trong im lặng. Nếu vai anh không còn giữ nổi thân kiếm, anh chỉ cần giật dây theo nhịp báo đổi người, và bờ sẽ xử lý theo phương án. Nhưng anh biết mình còn giữ được tới cuối cửa sổ, và anh cũng biết chiếc đèn nhỏ trên cổ tay mình lúc này quan trọng hơn cơn nhói ở vai rất nhiều.
Anh ngẩng lên nhìn mặt nước trên đầu một lần. Mưa vẫn rơi dày, đập lên mặt lạch thành vô số vòng tròn chồng lên nhau ngay cả trong bóng tối. Trên đó là sàn giàn, là Linh với tập biên bản, là Hà với những con số, là Khải với tay quay của tời phụ. Sáu đêm trước, người đàn ông giữ tay quay lệnh kéo đứng ở vị trí ra lệnh cho cả công trường. Đêm nay, ông đứng ở vị trí chờ lệnh như mọi người khác, và chính sự chờ lệnh đó giữ cho quầng sáng nhỏ dưới nước này được yên. Hải hạ mắt xuống, hướng cổ tay trái trở lại miệng khe, và giữ quầng sáng đứng yên trên đường đá tối mà ông Thọ sắp đưa mũi kiếm vào.
Đồng hồ lặn trên cổ tay phải của anh chỉ hai giờ ba mươi hai. Tám phút nữa cửa sổ mở. Hải giữ nguyên tư thế, giữ nguyên góc đèn, và cảm được dòng nước quanh người mình đang yếu đi từng chút một, chậm đến mức chỉ một thợ lặn ở trong nước mới nhận ra. Dưới quầng sáng nhỏ của anh, đôi tay ông Thọ vẫn đặt yên hai bên thân kiếm, và tiếng kinh Trấn Vũ vẫn đều đều đi qua mưa, chờ khoảng nước đứng yên đầu tiên của đêm.