THẦN NGƯ CÁ HÔ Ở VÀM NAO - Chương 41: Đêm Cào Trộm Thứ 4

Ghe cào ra khỏi cửa rạch lúc hai mươi ba giờ mười lăm. Và từ giây phút mũi ghe chạm hẳn vào dòng sông Tiền, ông Thọ biết đêm nay không còn là một chuyến…

Nội dung chương

Ghe cào ra khỏi cửa rạch lúc hai mươi ba giờ mười lăm. Và từ giây phút mũi ghe chạm hẳn vào dòng sông Tiền, ông Thọ biết đêm nay không còn là một chuyến đi giống ba đêm cào trộm trước trong mùa nước này. Nước triều cường đỉnh đổ về ngã ba Vàm Nao thành một khối nước đục nặng và nhanh, mặt sông không còn gợn sóng lăn tăn như những đêm ghe chạy ngoài vực. Mà cuộn thành từng vệt dài phẳng lì, mỗi vệt nước đi qua thân ghe sắt đều đẩy ghe chao nghiêng một nhịp sâu hơn hẳn mọi đêm trước. Ông ngồi ở ghế hoa tiêu ở mũi ghe, hai tay vịn mạn ghe, mắt nhìn về phía miệng vực tối đen phía trước, tai nghe tiếng nước réo ở xa. Tiếng nước đêm nay không réo một giọng đều như đêm mười sáu, đêm hai mươi bốn hay đêm ba mươi, mà đổi giọng liên tục. Lúc trầm xuống như nước đang rút xuống đáy, lúc dâng lên gấp như có một dòng nước khác vừa đổ ập vào miệng vực từ phía bờ Đồng Tháp.

Ông Thọ gọi thấp về phía sau cho Tân giữ lái và cho cả đội ghe nghe rõ, theo đúng lệ hoa tiêu thấy gì ở mũi ghe thì cả ghe đều được biết ngay trong đêm. Ông nói nước ở miệng vực đêm nay đang xếp xoáy khác mọi đêm trước trong mùa: xoáy không mở thành vòng tròn đều ở một chỗ như ông đã chỉ cho Sơn hồi đầu mùa. Mà xếp thành nhiều lớp chồng lên nhau, lớp nước mặt chảy xuôi về phía Đồng Tháp, lớp nước dưới lại cuộn ngược trở vào giữa sông, ghe vào tới miệng vực lúc này sẽ bị hai lớp nước níu hai đầu khác nhau. Ông nói chậm và rõ từng câu, vì ông muốn Hùng đứng cạnh trụ tời nghe cho trọn, chớ không phải nghe qua một lời dặn lướt qua trong tiếng máy ghe.

Hùng nghe xong, hắn im lặng một lúc, tay hắn đặt trên thành trụ tời, mắt hắn nhìn về phía miệng vực rồi nhìn xuống đồng hồ trong khoang máy. Hắn nói triều đỉnh chỉ giữ được một khoảng ngắn trong đêm, qua khỏi khoảng đó nước bắt đầu rút, cá lớn ở đáy vực sẽ tản đi chỗ khác. Và toàn bộ giấy cọc của Minh, toàn bộ tiền công của cả đội ghe trong mùa nước này đều trông vào một mẻ lưới duy nhất đêm nay. Hắn nói ghe đã ra tới sông, đội đã đủ bốn người, dàn lưới thép mới đã gắn sẵn ở đuôi ghe từ chiều ngày hai mươi chín, không có lý gì tới miệng vực rồi quay đầu về rạch. Ông Thọ nghe hắn nói, ông hiểu những lời đó không còn là lời bàn việc trên ghe nữa, mà là một quyết định đã chốt từ chiều ngày một trên ghe này. Khi Hùng đã nói rõ ghe ra khỏi rạch lúc hai mươi ba giờ, vào miệng vực khi triều lên đỉnh và thả dàn lưới thép mới xuống đáy vực.

Ghe chạy chậm qua quãng sông từ cửa rạch tới mép ngoài miệng vực trong khoảng hai mươi lăm phút. Sơn đứng ở đuôi ghe giữ dây kéo lưới tay, thỉnh thoảng anh nhìn xuống mặt nước hai bên mạn ghe. Nơi những vệt bọt trắng nhỏ bắt đầu xuất hiện rồi tan nhanh trong dòng nước xiết, khác hẳn mặt nước yên của những đêm cào trộm ở rìa vực. Tân giữ máy ở mức ga thấp đều, hai mắt anh nhìn thẳng theo hiệu lệnh tay của ông Thọ ở mũi ghe, vì ở vùng nước này. Chỉ cần lệch lái một nhịp là mũi ghe sẽ bị lớp nước dưới đẩy chệch khỏi đường nước an toàn mà ông đã thuộc lòng mấy chục năm. Ông Thọ chỉ đường bằng những hiệu lệnh ngắn: giữ giữa dòng qua khỏi bãi bồi đã ngập sâu, vòng nhẹ sang trái tránh vệt nước xoáy sớm ở mép vực, rồi giảm ga thêm nữa khi tiếng nước réo phía trước đổi giọng lần thứ hai trong đêm.

Đúng hai mươi ba giờ bốn mươi phút, ghe cào vào tới miệng vực Vàm Nao. Ông Thọ nhận ra mốc đó không phải bằng đồng hồ, mà bằng thân ghe: cả chiếc ghe sắt hai mươi tấn bỗng nhẹ bẫng đi một nhịp như vừa trượt qua một ngưỡng nước vô hình. Rồi nặng hẳn xuống khi lớp nước sâu của vực đỡ lấy thân ghe từ phía dưới, tiếng máy ghe đổi âm trầm hơn, và mặt nước quanh ghe phẳng lì một cách lạ thường giữa dòng sông đang chảy xiết ở hai bên. Đây là miệng vực sâu nhất vùng, nơi hai dòng nước gặp nhau khoét đáy sông qua nhiều năm, nơi ông đã thấy dấu nước lần lộ dấu thứ 1 đêm mười tám. Thấy mắt xanh lần lộ dấu thứ 2 đêm hai mươi tám, và thấy sống lưng cùng vây lưng cá trồi lên lành lặn sáng ngày một. Ông mở sổ tay nghề ở mũi ghe, ghi nhanh một dòng trong ánh đèn pin che nửa của Tân: hai mươi ba giờ bốn mươi ngày một tháng mười một, ghe vào tới miệng vực, đêm nay là đêm cào trộm thứ 4.

Ông nói thành tiếng cho cả ghe nghe, chậm và rõ, rằng đây là đêm cào trộm thứ 4 trên tổng số bốn đêm cào trộm trong mùa nước này. Và cũng là đêm đầu tiên ghe vào tận miệng vực chớ không còn cào ở rìa vực như ba đêm trước. Ông nói luôn phần quan trọng hơn: nước trong vực đêm nay đang xếp xoáy khác mọi đêm, ông đọc giờ triều theo kinh nghiệm của mình thì đỉnh nước tới sớm hơn giờ Hùng tính từ hai mươi tới ba mươi phút. Nghĩa là lúc này nước trong vực đã qua đỉnh và bắt đầu xếp lại thành xoáy ngầm, thả lưới xuống đáy vực lúc này là thả vào đúng lúc miệng xoáy đang gom nước. Ông đề nghị rõ ràng: ghe giữ nguyên vị trí ở mép vực, chờ qua một con nước cho xoáy yếu bớt. Hoặc rút ra ngoài rìa vực như ba đêm trước rồi quyết định lại, chớ không hạ dàn lưới thép mới xuống đáy vực ngay trong nhịp nước này.

Hùng bước từ trụ tời lên phía mũi ghe, đứng ngay sau ghế hoa tiêu của ông Thọ. Hắn nhìn mặt nước phẳng lì quanh ghe một lúc lâu, rồi hắn nói mặt nước yên như vậy là dấu nước tốt, thợ sông nào cũng biết nước phẳng là nước sâu và cá lớn nằm yên ở đáy khi nước phẳng. Còn chuyện xoáy xếp khác mọi đêm chỉ là cảm giác của người đã lớn tuổi ngồi ở mũi ghe trong đêm triều đỉnh. Hắn nói tới đó, giọng hắn cứng lại: hắn ra lệnh hạ dàn lưới thép mới xuống đáy vực ngay bây giờ. Theo đúng kế hoạch đã chốt chiều ngày một, và người nào trên ghe này đã ký vào sổ ghe thì làm trọn phần việc của mình trong đêm nay. Hắn quay về trụ tời, ra hiệu cho Tân chuẩn bị tời và cho Sơn vào vị trí ở đuôi ghe.

Ông Thọ ngồi im ở mũi ghe vài giây sau lệnh đó. Ông biết mình không còn lời can nào mới hơn những lời ông vừa nói, và ông cũng biết rõ vị trí của mình trên chiếc ghe này: ông là hoa tiêu đã ký vào sổ ghe ngày hai mươi hai. Đã nhận tiền ứng công, đã bị dòng ký đó đóng lối thoát khi ông mang tiền tới trả sáng ngày ba mươi mốt. Ông không đứng dậy khỏi ghế hoa tiêu, vì hoa tiêu rời vị trí giữa miệng vực trong đêm triều đỉnh là bỏ mặc cả đội ghe cho dòng nước lạ. Và đó là điều ông không làm được dù ông biết dàn lưới sắp xuống đáy vực là dàn lưới mắt dày siết được cả vây cá lớn. Ông chỉ nói thêm một câu cuối cùng cho cả ghe nghe, rằng khi lưới đã xuống, bất cứ ai thấy dây cáp đổi nhịp bất thường đều phải báo ngay lên mũi ghe. Không được tự ý tăng ga kéo, và câu đó Hùng nghe rõ nhưng không đáp lại.

Tân vào vị trí bên trụ tời, kiểm tra lại trống cáp và ròng rọc cần cẩu một lần chót trong ánh đèn pin che kín. Dàn lưới thép mới ở đuôi ghe, dàn lưới Hùng cho gắn thêm từ chiều ngày hai mươi chín với khung sắt nặng, mắt lưới dày nhỏ hơn lòng bàn tay, hai đầu gắn xích sắt, bắt đầu được nhả dần xuống nước theo nhịp tời quay chậm. Sơn ở đuôi ghe giữ dây kéo lưới tay, hai tay anh nắm chặt dây, mắt anh nhìn dàn lưới chìm dần vào mặt nước đục phẳng lì của miệng vực mà không gợn lên một vòng sóng đáng kể nào. Như thể vực sâu phía dưới đang nuốt trọn cả khung sắt nặng đó xuống đáy không một tiếng động thừa. Tiếng xích sắt chạm vào đuôi ghe nghe vài tiếng ngắn rồi tắt hẳn khi toàn bộ khung lưới rời khỏi mạn ghe.

Ông Thọ đặt một tay lên mạn ghe, tay còn lại ông để lên đùi, ngay cạnh túi áo có dao bấm và sổ tay nghề. Chiếc khăn rằn đỏ vẫn quấn quanh cổ ông, nút thắt ngay ngắn, áo khoác bà Năm đưa lúc tối giữ ấm cho cổ và vai ông trong gió chướng đang thổi mạnh dần ngoài miệng vực. Ông nhìn đồng hồ trong khoang máy qua vai Tân: hai mươi ba giờ bốn mươi đã qua được ít phút, ghe đang neo giữ vị trí giữa miệng vực bằng máy chạy cầm chừng, dàn lưới thép mới đang chìm xuống đáy vực theo sợi cáp tời căng dần. Đêm cào trộm thứ 4 đã bắt đầu đúng lúc hai mươi ba giờ bốn mươi ngày một tháng mười một tại miệng vực Vàm Nao, và nó là đêm án của cả mùa nước nổi này. Dù trong giây phút lưới còn đang chìm đó, chưa có người nào trên ghe biết đáy vực phía dưới đang giữ điều gì chờ sẵn trong bóng nước sâu nhất vùng.

Ông Thọ ghi thêm vào sổ tay nghề một dòng ngắn nữa rồi cất sổ vào túi áo: đêm cào trộm thứ 4. Ghe đủ bốn người, dàn lưới thép mới đang xuống đáy vực, nước xếp xoáy khác mọi đêm, lời can của hoa tiêu đã nói trọn và chủ ghe không nghe. Ông ghi xong, ông ngẩng lên nhìn mặt nước phẳng lì quanh ghe, nghe tiếng tời quay đều phía sau lưng, và giữ nguyên vị trí hoa tiêu của mình ở mũi ghe trong đêm triều cường đỉnh.

Chương khác

Xem thêm