ÂM BINH ĐÀO KÊNH VĨNH TẾ - Chương 7: Áp Lực Tiến Độ Từ Bờ

Mười giờ sáng ngày mười một tháng mười, phòng họp của văn phòng dự án tại Châu Đốc nóng hầm hập dù máy lạnh đã chạy hết công suất. Ánh nắng miền Tây…

Nội dung chương

Mười giờ sáng ngày mười một tháng mười, phòng họp của văn phòng dự án tại Châu Đốc nóng hầm hập dù máy lạnh đã chạy hết công suất. Ánh nắng miền Tây chiếu qua rèm cửa thành những vệt sáng dài trên mặt bàn gỗ dài. Lê Quốc Trung ngồi ở phía cuối bàn. Trước mặt anh là tập hồ sơ gồm ba biên bản hiện tượng mà anh đã mang theo từ sà lan. Hồ sơ gồm biên bản về dải tín hiệu dịch chuyển dưới lớp phù sa, biên bản về la bàn quay giữa khúc cua và trang ghi nhận tiếng hò trong đêm trực. Ngồi ở đầu bàn là Bùi Quốc Anh, giám đốc dự án, đại diện chủ đầu tư, năm mươi tuổi, dáng người cao, giọng nói chậm rãi và luôn giữ vẻ điềm tĩnh của người quen ra quyết định bằng con số. Ngồi bên phải ông là Đặng Trọng Nghĩa, đại diện nhà thầu, cặp hồ sơ quen thuộc đặt ngay trước mặt.

Cuộc họp bắt đầu bằng phần báo cáo tiến độ do Nghĩa trình bày. Ông ta chiếu lên màn hình lịch thi công tổng thể. Trong lịch đó, mốc hạ mũi khoan cọc nhồi thử được đánh dấu đỏ. Kèm theo là một bảng tính chi tiết về chi phí đứng máy, chi phí nhân công chờ việc và khoản phạt tiến độ cộng dồn theo từng ngày chậm. Con số cuối cùng của bảng tính khiến cả phòng họp im lặng vài giây. Nghĩa đọc to con số đó một lần nữa, chậm rãi, như muốn nó in vào đầu từng người có mặt.

- Tôi nhắc lại để cả đội khảo sát cùng nghe cho rõ. - Nghĩa nói, mắt nhìn thẳng về phía Trung. - Mỗi ngày chậm là một khoản trừ tiền thật, không phải con số trên giấy để dọa nhau. Nếu đội khảo sát cứ giữ sà lan đứng yên để chờ những hiện tượng chưa rõ ràng, thì cuối tháng người chịu khoản phạt đầu tiên là nhà thầu, và người chịu tiếp theo chính là uy tín của đội khảo sát trước chủ đầu tư.

Bùi Quốc Anh giơ tay ngắt lời Nghĩa một cách nhẹ nhàng, rồi quay sang Trung.

- Anh Trung, tôi đã đọc ba biên bản anh gửi lên. - ông Anh nói. - Tôi tôn trọng cách ghi chép cẩn thận của đội. Nhưng tôi phải nói thẳng ở vị trí của chủ đầu tư. Tôi yêu cầu giữ nguyên lịch khoan cọc nhồi và giữ nguyên tọa độ thiết kế khi chưa có chứng cứ kỹ thuật đủ mạnh để đổi tuyến. Chứng cứ kỹ thuật, theo cách hiểu của dự án, là số liệu đo lặp lại được, có mẫu vật đối chiếu được, và có kết luận của đơn vị tư vấn độc lập nếu cần. Một dải tín hiệu trên máy siêu âm, một chiếc la bàn quay trong vài chục giây và một tiếng hò không ghi âm được lời, tất cả những thứ đó cộng lại vẫn chưa thành chứng cứ để tôi ký một quyết định đổi tuyến tốn kém.

Trung ngồi yên nghe hết, tay đặt lên tập hồ sơ của mình. Anh đã lường trước những lời này từ khi bước vào phòng họp, và anh cũng hiểu chúng không vô lý trong khung quản lý của một dự án. Điều làm anh khó chịu không phải là yêu cầu về chứng cứ. Đó là cái cách mọi hiện tượng có thật, có người chứng kiến và có rung động vật lý đi kèm, lại bị gạt xuống thành gần như không có giá trị chỉ vì chúng chưa vừa với mẫu biểu báo cáo quen thuộc.

- Tôi xin trình bày ngắn gọn. - Trung nói khi được mời phát biểu. - Đội khảo sát không đề xuất đổi tuyến trong buổi họp hôm nay. Đội chỉ xin hai việc. Việc thứ nhất là cho phép thực hiện thêm một lượt quét đối chứng dọc hành lang tọa độ, có mẫu bùn độc lập đi kèm, để xác nhận hoặc loại trừ dải tín hiệu bất thường. Việc thứ hai là ghi nhận chính thức ba hiện tượng đã xảy ra vào hồ sơ dự án, ở mức hiện tượng chưa giải thích được, để sau này nếu có sự cố thì trách nhiệm không bị đổ qua lại vì thiếu ghi chép từ đầu.

Nghĩa cười khẽ, lật bảng tính chi phí của mình sang trang phụ lục.

- Lượt quét đối chứng thì phải có ngân sách. - Nghĩa nói. - Ngân sách khảo sát bổ sung đã khóa từ đầu gói thầu. Anh Trung xin thêm một lượt quét trọn gói, kèm lấy mẫu và phân tích phòng thí nghiệm, thì khoản đó ai trả? Nhà thầu không thể tự bỏ tiền cho một việc mà chủ đầu tư chưa công nhận là cần thiết.

Ông Anh gật đầu, như thể đã chờ đúng câu hỏi đó.

- Chủ đầu tư đồng ý chi một phần cho lượt quét đối chứng rút gọn, giới hạn trong hành lang tọa độ hiện tại, không mở rộng phạm vi. - ông Anh nói. - Phần còn lại, gồm phân tích mẫu chuyên sâu và thuê tư vấn độc lập, tôi từ chối ở giai đoạn này. Chưa có cơ sở để chi. Đội khảo sát cứ làm trong phần ngân sách được duyệt, và nếu kết quả đối chứng vẫn cho ra bất thường lặp lại, chúng ta sẽ họp lại.

Trung nghe rõ hai chữ một phần và hiểu ngay giới hạn của mình. Lượt quét rút gọn nghĩa là ít tuyến quét hơn, ít mẫu hơn, và kết luận sẽ yếu hơn khi đưa ra tranh luận ở những buổi họp sau. Nhưng một phần ngân sách vẫn tốt hơn là không có gì. Và quan trọng hơn, quyết định hôm nay đã chính thức cho phép đội của anh quay lại hành lang đó bằng danh nghĩa của dự án, thay vì làm như một việc tự phát của đội khảo sát.

- Tôi chấp nhận phần ngân sách được duyệt. - Trung nói. - Nhưng tôi xin ghi vào biên bản họp câu này. Đội khảo sát thực hiện lượt quét đối chứng rút gọn theo ngân sách được duyệt một phần. Và kết quả của lượt quét đó, dù theo hướng nào, cũng phải được ghi đầy đủ vào hồ sơ dự án.

Ông Anh nhìn Trung một lúc, rồi gật đầu đồng ý cho thư ký ghi câu đó vào biên bản. Nghĩa không nói gì thêm, chỉ ghi chép nhanh vào sổ tay của ông ta, thỉnh thoảng lại liếc nhìn bảng tính phạt tiến độ trên màn hình như một lời nhắc im lặng cho cả phòng.

Phần còn lại của cuộc họp chuyển sang những việc điều hành quen thuộc. Lịch trực đêm trên sà lan trong mùa lũ, kế hoạch vận chuyển thiết bị khoan từ kho bãi về bến tập kết, phương án neo đậu cho sà lan khoan khi nó được đưa tới trong những tuần sau, tất cả đều được thông qua nhanh chóng. Trung ngồi nghe, ghi chép, nhưng trong đầu anh vẫn quay lại ba biên bản nằm trong tập hồ sơ trước mặt. Ba hiện tượng, ba ngày liên tiếp, cùng một hành lang không gian trên đoạn kênh, và cho tới giờ, phản ứng duy nhất của bộ máy dự án là một khoản ngân sách bị cắt đi một phần cùng một yêu cầu giữ nguyên mọi thứ như cũ.

Khi cuộc họp kết thúc, mọi người lần lượt rời phòng. Nghĩa đi ngang qua chỗ Trung, dừng lại nửa bước.

- Anh Trung, tôi không có ác ý với đội của anh. - Nghĩa nói nhỏ, chỉ đủ cho hai người nghe. - Nhưng hợp đồng là hợp đồng. Anh giữ được số liệu của anh, tôi phải giữ được ngày tháng của tôi. Đừng để hai thứ đó đâm vào nhau giữa chừng, người thiệt đầu tiên là anh em ngoài sà lan.

- Tôi hiểu. - Trung đáp. - Vì vậy tôi mới ghi mọi thứ vào sổ từ ngày đầu tiên. Tới lúc cần, sổ sẽ phân xử thay cho lời nói của cả hai bên.

Trên thuyền máy quay về sà lan, Trung tranh thủ gọi điện cho Hà để nghe báo cáo tình hình neo đậu buổi sáng. Hà nói nước lũ vẫn đang lên đều. Cáp neo phụ đã được Phước siết lại thêm một nấc. Các ống mẫu bùn lấy ở hai đầu hành lang tín hiệu đã được gửi đi từ sáng 08/10. Đội đang chờ kết quả phân tích từ phòng thí nghiệm Châu Đốc. Cô còn nói Quân đã rà soát lại toàn bộ dữ liệu thô của lượt quét đầu tiên và khẳng định không phát hiện lỗi phần mềm nào trong quá trình xử lý tín hiệu. Trung nghe từng báo cáo một cách chăm chú, ghi nhanh vài con số vào cuốn sổ nhỏ mang theo người. Mỗi dữ kiện kỹ thuật chắc chắn như vậy đều có giá trị riêng của nó. Chúng lần lượt bịt lại những lối thoát dễ dàng mà người ta vẫn dùng để gạt bỏ một hiện tượng lạ, rằng neo đã trôi, rằng máy đã lỗi, rằng người đã nghe nhầm. Trên đường về, thuyền chạy qua khúc cua hiểm trong nắng trưa gay gắt, mặt nước phẳng lặng không một gợn lạ, la bàn trên thuyền nằm yên như chưa từng quay tròn trong buổi chiều nào. Anh nhìn vùng nước đó rất lâu. Sự yên lặng ban ngày của khúc cua không làm anh yên lòng hơn. Ngược lại, nó khiến anh hiểu rằng những điều đội của anh đang đối mặt chỉ xuất hiện trong những điều kiện rất riêng, vào những khung giờ rất riêng. Và nếu đội bỏ lỡ việc ghi chép ở đúng những khung giờ đó, mọi tranh luận ở phòng họp sẽ mãi mãi nghiêng về phía những con số phạt tiến độ lạnh lùng. Khi thuyền cập vào sà lan, anh bước lên boong với tập hồ sơ ôm chặt trước ngực. Anh cảm thấy rõ rệt rằng đội của anh đang phải tự xây từng viên gạch chứng cứ bằng chính công việc tỉ mỉ hằng ngày của mình. Trong khi đó, phía bên kia, chỉ một bảng tính chi phí là đủ để giữ nguyên mọi quyết định cũ.

Ngay khi lên sà lan, anh lập tức gọi Quân và Hà vào khoang điều khiển. Anh thông báo kết quả cuộc họp và giao nhiệm vụ chuẩn bị lượt quét đối chứng rút gọn trong những ngày tới. Nhiệm vụ kèm yêu cầu ghi chép chặt chẽ hơn cả những lượt quét trước. Ngoài khoang, nước lũ vẫn chảy mạnh qua khúc cua, mang theo phù sa đỏ và những mảng lục bình trôi dài về phía hạ lưu.

Chương khác

Xem thêm