BIA BÙA TRẤN THỦY QUÁI Ở HỘI AN - Chương 8: Hai giờ sáng, tiếng nước dưới nền nhà
Gió từ phía cửa biển thổi ngược vào kênh cổ, mang theo hơi nước mặn và tiếng sóng xa vọng lại qua những con hẻm nhỏ. Trong không khí ấy, Lê Thị Ngọc Lan…
Nội dung chương
Gió từ phía cửa biển thổi ngược vào kênh cổ, mang theo hơi nước mặn và tiếng sóng xa vọng lại qua những con hẻm nhỏ. Trong không khí ấy, Lê Thị Ngọc Lan làm công việc của mình chậm hơn mọi ngày, như thể tay chân cũng nghe được một điều chưa rõ sắp đổi thay trong khu phố.
Đúng 02:00, Lan giật mình tỉnh giấc vì nghe tiếng nước sông chảy ầm ầm ngay dưới nền gạch phòng khách, rõ tới mức như có một con kênh đang chảy xuyên qua nhà. Bà lay Phú dậy, hai vợ chồng cầm đèn pin đi xuống, nền gạch khô, cửa đóng kín, ngoài sân mưa đã ngớt, mà tiếng nước vẫn chảy đều thêm một lúc rồi mới tắt. Phú nói là tiếng cống thoát nước của khu phố, còn Lan nằm lại mà không ngủ được nữa.
Người dân trong phố vẫn giữ thói quen ghé miếu đầu cầu thắp một nén hương trước khi ra đồng hay mở hàng, một thói quen cũ kỹ mà bền như chính những viên đá lát đường. Không ai trong số họ ngờ rằng sự bình yên của cả dãy phố lại đang treo trên một tấm đá nằm im dưới chân cầu, thứ mà họ đi qua hằng ngày mà không hề hay biết.
Đúng hai giờ sáng, dưới nền gạch phòng khách bỗng vang lên tiếng nước chảy xa và đều, như có một con kênh nhỏ đang lững lờ trôi ngay bên dưới căn nhà, dù ngoài sân mưa đã tạnh và mặt đất quanh biệt thự không hề ngập. Chỉ hai vợ chồng nghe rõ tiếng nước ấy trong đêm đầu tiên, và cả hai đều nằm im rất lâu không ai nói với ai một lời.
- Việc này, theo Phú, rồi sẽ đi tới đâu? Lê Thị Ngọc Lan hỏi khẽ, mắt không rời mặt nước kênh đang dâng ngoài kia. - Tới đâu thì cũng phải đi cho hết, không dừng giữa chừng được nữa. {cp} đáp, giọng chậm và chắc.
Lê Thị Ngọc Lan không phải người dễ tin vào những chuyện không nhìn thấy bằng mắt, nhưng Lê Thị Ngọc Lan cũng là người sống đủ lâu ở đất này để biết rằng có những điều tổ tiên dặn dò không phải để dọa trẻ con. Giữa tin và không tin, còn có một khoảng rất rộng tên là biết sợ, và khoảng ấy đang lớn dần lên theo từng ngày mưa.
Ai sống lâu ở Hội An cũng thuộc nằm lòng quy tắc của mùa mưa: nghe dự báo bão thì chằng chống mái nhà, kê cao đồ đạc, và tuyệt đối không coi thường nước lên trong đêm. Thế nhưng mùa mưa năm nay, thứ khiến người ta mất ngủ lại không chỉ nằm ở ngoài kênh.
Sổ sách, biên bản và những ghi chép tay trong những ngày ấy đều được giữ lại cẩn thận. Vì Lê Thị Ngọc Lan hiểu rằng một câu chuyện càng khó tin thì càng cần những bằng chứng trần thế rõ ràng để đứng vững trước mọi lời chất vấn về sau.
Những người buôn bán lâu năm góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn và đó cũng là cách khu phố tự bảo vệ mình lâu nay. Những người chài lưới lâu năm kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều không cần ai ra lệnh, cũng không cần ai nhắc nhở. Những người chài lưới lâu năm trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão như giữ một ngọn đèn nhỏ cháy đều trong đêm mưa.
Bà con dãy phố ven bờ ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa để khi nước lớn tràn về, cả dãy phố không ai bị bất ngờ. Và chính sự nặng nề ấy là một phần của việc trấn giữ, vì vật trấn phải nằm yên tuyệt đối mới giữ được yên cho cả đoạn kênh. Đội thợ hồ trong phường ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa và đó cũng là cách khu phố tự bảo vệ mình lâu nay. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy. Mấy bà hàng quán ở đầu phố bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão đều đặn như tiếng chuông đình vào mỗi buổi chiều muộn.
Bà con dãy phố ven bờ giữ thói quen thắp hương ở miếu đầu cầu mỗi đầu tháng thành một thói quen tốt đẹp được giữ qua nhiều thế hệ. Bà con dãy phố ven bờ góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn không cần ai ra lệnh, cũng không cần ai nhắc nhở. Người dân ven kênh đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều để câu chuyện của khu phố được kể tiếp một cách bình yên.
Những người buôn bán lâu năm bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão như một lời nhắc âm thầm về cách giữ phố của người xưa. Các cụ cao niên trong phố kể cho khách xa nghe chuyện cây cầu mấy trăm năm tuổi mà lớp trẻ trong phố nhìn vào đó để học theo. Bà con dãy phố ven bờ trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão giữa những ngày nước kênh dâng cao nhất trong năm.
Đội dân phòng của phường kể cho khách xa nghe chuyện cây cầu mấy trăm năm tuổi cho tới khi mùa mưa qua đi và nắng mới lại về trên mái ngói. Người dân ven kênh nhắc nhau không coi thường nước đêm đều đặn như tiếng chuông đình vào mỗi buổi chiều muộn. Bà con dãy phố ven bờ kể lại cho con cháu nghe chuyện giữ cầu giữ phố theo đúng nếp cũ của tổ dân phố ven kênh.
Bà con dãy phố ven bờ kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều bởi lòng người yên thì phố mới yên qua được mùa bão. Đội thợ hồ trong phường bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão khiến khách phương xa tới phố cũng phải nể nếp sống ấy. Người giữ đình của khu phố trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão để câu chuyện của khu phố được kể tiếp một cách bình yên. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy.
Đội thợ hồ trong phường góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn như một lời nhắc âm thầm về cách giữ phố của người xưa. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy. Người giữ đình của khu phố ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa như thể đó là phần việc tự nhiên của mỗi người trong phố. Đội thợ hồ trong phường nhắc nhau không coi thường nước đêm chậm rãi mà chắc chắn như cách người phố cổ vẫn làm mọi việc.
Những người buôn bán lâu năm góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn mà lớp trẻ trong phố nhìn vào đó để học theo. Những người buôn bán lâu năm giữ thói quen thắp hương ở miếu đầu cầu mỗi đầu tháng không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ mà bền. Đội thợ hồ trong phường ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa giữ cho khu phố một nhịp sống yên ổn giữa mùa mưa bão. Và chính sự nặng nề ấy là một phần của việc trấn giữ, vì vật trấn phải nằm yên tuyệt đối mới giữ được yên cho cả đoạn kênh.
Người dân ven kênh góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn và người trong phố ai cũng coi đó là bổn phận của mình. Người giữ đình của khu phố kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều như thể đó là phần việc tự nhiên của mỗi người trong phố. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy. Đội thợ hồ trong phường kể cho khách xa nghe chuyện cây cầu mấy trăm năm tuổi giữa những ngày nước kênh dâng cao nhất trong năm.
Bà con dãy phố ven bờ góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn để khi nước lớn tràn về, cả dãy phố không ai bị bất ngờ. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy. Đội dân phòng của phường kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều giữ cho khu phố một nhịp sống yên ổn giữa mùa mưa bão. Người dân ven kênh ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa thành một thói quen tốt đẹp được giữ qua nhiều thế hệ.
Mấy bà hàng quán ở đầu phố đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều và người trong phố ai cũng coi đó là bổn phận của mình. Những người buôn bán lâu năm ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa theo đúng nếp cũ của tổ dân phố ven kênh. Mấy anh em thợ sửa cầu trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão chậm rãi mà chắc chắn như cách người phố cổ vẫn làm mọi việc.
Mấy bà hàng quán ở đầu phố ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa để đời sau còn có người nối tiếp việc giữ gìn của cha ông. Các cụ cao niên trong phố phân công nhau trực ở đầu cầu những đêm triều lớn cho tới khi mùa mưa qua đi và nắng mới lại về trên mái ngói. Đội dân phòng của phường giữ thói quen thắp hương ở miếu đầu cầu mỗi đầu tháng để đời sau còn có người nối tiếp việc giữ gìn của cha ông. Bà con dãy phố ven bờ phân công nhau trực ở đầu cầu những đêm triều lớn từng chút một, ngày này qua ngày khác, không bỏ sót.
Người dân ven kênh góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn như giữ một ngọn đèn nhỏ cháy đều trong đêm mưa. Đội thợ hồ trong phường kể cho khách xa nghe chuyện cây cầu mấy trăm năm tuổi không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ mà bền. Đội dân phòng của phường ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa khiến khách phương xa tới phố cũng phải nể nếp sống ấy. Các cụ cao niên trong phố kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều để đời sau còn có người nối tiếp việc giữ gìn của cha ông.
Đêm xuống dần trên phố cổ, đèn lồng được thắp lên lác đác sau những ô cửa còn mở. Và dòng kênh cổ vẫn chảy qua chân cầu như nó đã chảy mấy trăm năm nay, mang theo trong lòng nó một bí mật mà từ nay không còn là bí mật của riêng ai nữa.
Chương khác
- Chương 5: Đêm đào dưới chân cầu
- Chương 6: Mặt bàn trà bằng đá xanh Mưa dầm ở Hội An những ngày giữa tháng mười một không ồn ào mà dai dẳng,. Thấm qua mái ngói, thấm qua tường vôi, làm cả khu phố cổ lúc nào cũng phảng phất mùi ẩm của gỗ cũ và nước kênh. Đỗ Minh Quân bắt đầu ngày mới trong cái ẩm ướt ấy, với một mối bận tâm không nói ra được cùng ai.
- Chương 7: Tiệc trà khoe đẳng cấp
- Chương 9: Cái gối nhói và lời đổ cho cống
- Chương 10: Hốc đá trống dưới mố cầu
- Chương 11: Gạch lạnh thành vệt