CÚ CÁO CÂY ĐỀ Ở LỤC NGẠN - Chương 17: Đêm Chuỗi Hạt

Sáng hôm ấy, đêm 25/12/2026; nhà thịnh. ánh sáng đứng bóng trên sân đình, gạch lát nóng lên dưới chân người đi dép mỏng, buổi trưa hiếm hoi có nắng gắt.…

Nội dung chương

Sáng hôm ấy, đêm 25/12/2026; nhà thịnh. ánh sáng đứng bóng trên sân đình, gạch lát nóng lên dưới chân người đi dép mỏng, buổi trưa hiếm hoi có nắng gắt. khói bếp của từng nhà bốc lên thẳng trong gió lặng, hương rơm khô và mùi cơm mới làm con ngõ nhỏ ấm lên đôi chút giữa mùa đông, chiều xuống. đất quanh miệng hốc có chỗ sẫm màu hơn đất sân, tơi và xốp, khác hẳn lớp đất nện cứng đã bao năm không ai động tới ở phía tây, dưới chân cây. còn trong bóng cây đề thì đất vẫn ẩm và lạnh suốt cả ngày, nắng yếu của tháng chạp chỉ đủ làm tan hơi sương trên mái ngói rêu.

Đây là đêm thứ 8. ghi rõ ngày tháng và giờ giấc, vì anh không muốn trông cậy vào trí nhớ trong những việc cần nói lại sau này, dũng ghi lại điều vừa thấy vào quyển sổ tay mang theo người.

Trong buồng ngủ có treo chuỗi hạt ngâm nước gừng, tiếng khóc dưới gốc cây nghe nhỏ hẳn và xa hẳn, bé Bảo ngủ yên suốt đêm lần đầu tiên sau nhiều đêm chập chờn. từ chuẩn bị giỗ, rà giấy tờ đất cho tới lo chuyện đêm hôm ở khoảng sân trước miếu, việc nhà họ hoàng những ngày này nhiều mà không việc nào xong hẳn.

Nhưng Dũng ra hiên đứng nghe thì tiếng khóc ngoài sân vẫn rõ nguyên, và sáng hôm sau bà Nhàn báo ngoài ngõ vẫn có người nghe khóc như mọi đêm. anh càng thấy nỗi sợ của cả nhà không nằm ở một âm thanh động lạ, mà nằm ở chỗ không ai gọi đúng tên được việc đang xảy ra, càng đi sâu vào việc này.

Hai vợ chồng nhìn nhau hiểu rõ: chuỗi hạt chỉ che được một căn buồng, còn cái phát ra tiếng khóc vẫn ở nguyên ngoài gốc cây.

ông Thịnh đi một vòng quanh sân để kiểm tra cửa nẻo trên sân đình. Sương lạnh bám trên lá vải thành một lớp trắng mỏng nhìn rõ dưới đèn. Sân nhà trở lại yên lặng như thường lệ.

chị Mai kiểm lại từng việc đã ghi trong ngày ở đầu ngõ thôn. Mùi rơm khô và hương cơm mới làm con ngõ nhỏ ấm lên đôi chút. Dũng khép cuốn sổ lại.

Dũng đi một vòng quanh sân để kiểm tra cửa nẻo bên bờ ao sau nhà. Tiếng gà gáy đầu tiên ở xóm dưới vang lên khi trời còn tối hẳn. Ngoài sân, bóng cây đứng yên trong sương.

cụ Tỵ kiểm lại từng việc đã ghi trong ngày cạnh chuồng gà. Tiếng chổi tre quét sân của nhà bên vang đều đều từ sớm. Sân nhà trở lại yên lặng như thường lệ.

ông Thịnh đi một vòng quanh sân để kiểm tra cửa nẻo trên sân đình. Gió luồn qua khe cửa mang theo hơi lạnh của đồng đất sau miếu. Ngoài sân, bóng cây đứng yên trong sương.

ông Thịnh rót thêm nước vào ấm và đặt lên bếp trước bàn thờ họ. Mùi rơm khô và hương cơm mới làm con ngõ nhỏ ấm lên đôi chút. Đèn trong nhà tắt dần từng gian. nhưng tay bà không lúc nào ngơi, hết dọn nơi thờ cúng lại xuống bếp, như thể làm việc liên tục là cách bà giữ cho lòng mình yên, bà mến ít nói. đứa nào cũng co ro trong áo ấm, vừa đi vừa hà hơi vào hai bàn tay đỏ lên vì lạnh, đám trẻ con trong thôn đi học qua sân đình. thân to tới mấy người ôm, vỏ sần sùi, rễ bện xoắn rủ xuống quanh gốc như một tấm lưới bằng gỗ, cây bồ đề đứng ở khoảng sân trước miếu đã khoảng ba trăm tuổi. gạch chân những chỗ trùng nhau và khoanh lại những chỗ còn chưa có lời giải đáp, anh đem điều mới ghi được đối chiếu với những trang sổ trước.

Đêm ấy được ghi vào sổ là đêm thứ 8. âm thanh khóc giả lại vọng lên từ phía gốc cây trong bán kính quanh sân miếu, lúc gần lúc xa, và người trong nhà chỉ dám nghe qua cửa đóng kín, từ nửa đêm tới lúc gà gáy. giờ dứt và người cùng nghe, không thêm một lời suy đoán nào vào trang sổ của đêm này, dũng ghi rõ giờ bắt đầu.

ông Thịnh nói chuyện với người nhà bằng giọng nhỏ sau vườn vải. Tiếng cú từ tán cây thỉnh thoảng lại vọng xuống một hồi ngắn. Rồi ai về việc nấy. bà Nhàn hỏi lại người nhà về việc của ngày mai bên bờ ao sau nhà. Tiếng vải khô xào xạc ngoài đồi vọng về theo từng cơn gió mùa đông bắc. Sân nhà trở lại yên lặng như thường lệ. rễ cây chìm trong hơi sương như chìm trong nước đục, sương dày tới mức đứng ở hiên nhà nhìn sang gốc đề chỉ thấy một khối đen lớn. nhưng hễ nhắm mắt lại là anh lại nghe thấy âm thanh động của đêm trước và thấy mình không thể làm như không biết, có những lúc anh muốn bỏ qua cho yên nhà.

Việc quan trọng nhất của ngày hôm ấy, với Dũng, là điều này: đêm thứ 8; hiệu quả thật và giới hạn thật của chuỗi hạt được kiểm chứng trên sân khấu. để ai cũng nhớ rõ phần việc của mình và không ai làm khác đi trong lúc lo lắng, anh nhắc lại điều ấy với mọi người trong nhà một lần nữa trước khi trời tối.

Chiều muộn ngày thứ 17 trong chuỗi ngày điều tra của Dũng, ánh sáng tắt dần sau đồi vải và thôn Đề Am lên đèn sớm. âm thanh dao chặt củi và tiếng gà cục tác sau vườn hòa vào nhau thành thứ âm thanh quen thuộc của một buổi sáng làm việc ở thôn Đề Am, tiếng máy tuốt. rồi lặng đi khi người qua đường đã khuất sau rặng tre cuối xóm, âm thanh chó sủa từ đầu ngõ vọng lại từng hồi ngắn. mang theo hơi lạnh khô làm da mặt rát và đầu ngón tay tê đi rất nhanh, gió mùa đông bắc luồn qua hàng vải thiều trụi lá ngoài đồi. hương trầm trên bàn thờ và mùi lông thú ướt ngoài sân là ba thứ mùi Dũng nhớ rõ nhất của những ngày này, mùi gừng tươi giã nhỏ. mới hơn năm giờ chiều mà bóng tối đã phủ kín lối vào khoảng sân trước miếu, đèn dầu trong nhà phải thắp sớm hơn thường lệ, đêm xuống nhanh ở vùng đồi. nhưng bước chân ai qua đoạn khoảng sân trước miếu cũng nhanh hơn và mắt không nhìn lâu vào gốc cây, bà con trong xóm đi lại ngoài ngõ vẫn chào nhau như thường. giẫm lên nghe lạo xạo dưới đế dép như giẫm lên lớp muối mỏng vừa rắc, hơi sương muối phủ trắng mặt sân đất nện trước nhà. một cây bút, chiếc đèn pin đã thay pin mới và tấm bản đồ tay anh tự vẽ quanh khoảng sân trước miếu, trên bàn làm việc tạm của dũng là cuốn sổ tay. thân to tới mấy người ôm, vỏ sần sùi, rễ bện xoắn rủ xuống quanh gốc như một tấm lưới bằng gỗ, cây bồ đề đứng ở khoảng sân trước miếu đã khoảng ba trăm tuổi.

Hội lau lại mặt bàn và xếp giấy tờ cho ngay ngắn bên gốc đề. Tiếng chổi tre quét sân của nhà bên vang đều đều từ sớm. Dũng khép cuốn sổ lại.

chị Mai kiểm lại từng việc đã ghi trong ngày bên gốc đề. Mùi trầm và hương gừng tươi quyện vào nhau trong gian nhà chính. Dũng khép cuốn sổ lại.

chị Mai nhìn lại tấm bản đồ tay vẽ quanh sân miếu ngoài hiên nhà. Gió luồn qua khe cửa mang theo hơi lạnh của đồng đất sau miếu. Ngoài sân, bóng cây đứng yên trong sương.

ông Thịnh đi một vòng quanh sân để kiểm tra cửa nẻo cạnh chuồng gà. bước chân nghe rõ từng âm thanh một, mặt đất sân miếu cứng lại vì lạnh. Ngoài sân, bóng cây đứng yên trong sương. bà Mến lau lại mặt bàn và xếp giấy tờ cho ngay ngắn ngoài hiên nhà. Tiếng gà gáy đầu tiên ở xóm dưới vang lên khi trời còn tối hẳn. Rồi ai về việc nấy.

Hoài kiểm lại từng việc đã ghi trong ngày trước bàn thờ họ. Sương lạnh bám trên lá vải thành một lớp trắng mỏng nhìn rõ dưới đèn. Rồi ai về việc nấy.

chị Mai đứng lặng một lúc lâu để nghe ngóng ở sân miếu. Mùi trầm và hương gừng tươi quyện vào nhau trong gian nhà chính. Rồi ai về việc nấy.

cụ Tỵ đứng lặng một lúc lâu để nghe ngóng ngoài hiên nhà. Tiếng gà gáy đầu tiên ở xóm dưới vang lên khi trời còn tối hẳn. Việc ấy cả nhà nhớ kỹ.

Hoài đứng lặng một lúc lâu để nghe ngóng bên gốc đề. Tiếng gà gáy đầu tiên ở xóm dưới vang lên khi trời còn tối hẳn. Dũng khép cuốn sổ lại.

bà Nhàn thắp thêm một nén hương trên bàn thờ dưới mái hiên đình. Tiếng gà gáy đầu tiên ở xóm dưới vang lên khi trời còn tối hẳn. Rồi ai về việc nấy.

Hoài nhìn lại tấm bản đồ tay vẽ quanh sân miếu cạnh chuồng gà. bước chân nghe rõ từng âm thanh một, mặt đất sân miếu cứng lại vì lạnh. Mọi người đi ngủ muộn hơn thường lệ.

cụ Tỵ thắp thêm một nén hương trên bàn thờ trước bàn thờ họ. Tiếng cú từ tán cây thỉnh thoảng lại vọng xuống một hồi ngắn. Việc ấy cả nhà nhớ kỹ.

ông Thịnh thắp thêm một nén hương trên bàn thờ trước bàn thờ họ. Tiếng chổi tre quét sân của nhà bên vang đều đều từ sớm. Rồi ai về việc nấy.

bà Nhàn nói chuyện với người nhà bằng giọng nhỏ sau vườn vải. Gió luồn qua khe cửa mang theo hơi lạnh của đồng đất sau miếu. không ai nói thêm, câu chuyện dừng ở đó.

bà Nhàn thắp thêm một nén hương trên bàn thờ ngoài hiên nhà. Tiếng chổi tre quét sân của nhà bên vang đều đều từ sớm. Rồi ai về việc nấy.

Dũng ghi thêm mấy dòng ngắn vào cuối trang sổ cạnh chuồng gà. Tiếng chổi tre quét sân của nhà bên vang đều đều từ sớm. Đèn trong nhà tắt dần từng gian.

bà Mến nhìn lại tấm bản đồ tay vẽ quanh sân miếu ngoài hiên nhà. Tiếng chổi tre quét sân của nhà bên vang đều đều từ sớm. Dũng khép cuốn sổ lại.

ông Thịnh nhìn lại tấm bản đồ tay vẽ quanh sân miếu bên bờ ao sau nhà. Tiếng gà gáy đầu tiên ở xóm dưới vang lên khi trời còn tối hẳn. Mọi người đi ngủ muộn hơn thường lệ.

Hội nói chuyện với người nhà bằng giọng nhỏ bên gốc đề. Mùi rơm khô và hương cơm mới làm con ngõ nhỏ ấm lên đôi chút. Dũng khép cuốn sổ lại.

cụ Tỵ kiểm lại từng việc đã ghi trong ngày bên gốc đề. Mùi rơm khô và hương cơm mới làm con ngõ nhỏ ấm lên đôi chút. Dũng khép cuốn sổ lại.

chị Mai nhìn lại tấm bản đồ tay vẽ quanh sân miếu trước bàn thờ họ. Gió luồn qua khe cửa mang theo hơi lạnh của đồng đất sau miếu. Dũng khép cuốn sổ lại.

bà Nhàn đi một vòng quanh sân để kiểm tra cửa nẻo cạnh chuồng gà. Gió luồn qua khe cửa mang theo hơi lạnh của đồng đất sau miếu. Dũng khép cuốn sổ lại.

Trước khi khép lại ngày hôm ấy, một câu nói còn ở lại trong đầu Dũng rất lâu: Hoài tháo chuỗi hạt xuống thay nước gừng mới, nói: 'Ít nhất con mình được ngủ. Còn việc của người lớn thì phải làm cho ra.

Chương khác

Xem thêm