HỒN MA NHÀ CHÚ HỎA SÀI GÒN - Chương 32: Lần Hiện Rõ Đầu Tiên
Mười tám giờ mười lăm phút ngày tám tháng tám, Phan Diệu Linh có mặt tại hành lang tầng cao cùng Chu Ngọc Trâm. Buổi kiểm kê theo đúng phiếu phân công…
Nội dung chương
Mười tám giờ mười lăm phút ngày tám tháng tám, Phan Diệu Linh có mặt tại hành lang tầng cao cùng Chu Ngọc Trâm. Buổi kiểm kê theo đúng phiếu phân công kiểm kê hiện vật buổi hoàng hôn đã được ký từ buổi sáng. Phiếu phân công ghi rõ phạm vi của buổi làm việc. Kiểm kê các hiện vật trưng bày cố định dọc hành lang tầng cao. Hai người đi cùng nhau trong suốt buổi. Kết thúc trước mười chín giờ. Không vào bất kỳ phòng nào ngoài danh sách ghi trong phiếu.
Buổi kiểm kê hoàng hôn này nằm trong lịch kiểm kê chung của bảo tàng. Đây là phân công chính thức bằng văn bản của bộ phận kiểm kê. Đây không phải việc ở lại tự ý ngoài giờ, cũng không phải một buổi làm việc riêng của dự án phục chế. Linh có mặt ở đây với tư cách nhân viên kiểm kê tư liệu đang trong thời gian đình chỉ khỏi dự án phục chế. Cô mang theo bảng kiểm kê, bút và đèn pin cầm tay theo đúng danh mục dụng cụ ghi trong phiếu. Trâm mang theo bản sao danh sách hiện vật và chìa khóa tủ hồ sơ lưu động của hành lang.
Hai người bắt đầu từ đầu hành lang phía cầu thang chính. Từng hiện vật được đối chiếu theo thứ tự trong danh sách. Tủ trưng bày nhỏ. Tranh phong cảnh treo tường. Bộ khung ảnh tư liệu về quá trình trùng tu tòa nhà. Linh đọc số hiệu, Trâm đối chiếu và đánh dấu. Mưa chiều vừa tạnh, ánh sáng hoàng hôn còn đọng lại trên sân trong của dinh thự, hắt qua các khung cửa vòm một lớp sáng mỏng và ẩm.
Tới khung cửa vòm ở giữa hành lang, Trâm dừng lại để ghi dòng ghi chú về tình trạng rèm nhung. Linh đứng cách Trâm vài bước, tay giữ bảng kiểm kê, mắt nhìn về phía cuối hành lang theo thói quen nghề nghiệp của người đã đi qua hành lang này nhiều buổi hoàng hôn. Ngay lúc ấy, cô thấy bóng áo tím.
Bóng đứng lặng bên khung cửa vòm cuối hành lang, ngay vị trí mà cô từng ghi nhận trong các buổi trước. Nhưng buổi này khác hẳn mọi buổi trước. Bóng không mờ. Cô thấy rõ dáng áo dài thướt tha buông xuống gần tới sàn gạch hoa văn. Cô thấy rõ mái tóc dài đen buông xõa qua vai. Cô thấy nửa gương mặt nghiêng về phía ánh sáng cuối ngày, đường nét buồn và lặng, khóe miệng không cười. Bóng đứng quay mặt về phía phòng phục chế, yên lặng hoàn toàn, không một cử động nào trong suốt những giây cô nhìn.
Linh không nghe thấy bất kỳ âm thanh nào phát ra từ phía bóng. Không tiếng nói. Không tiếng bước chân. Không tiếng vải chạm vào khung cửa. Bóng cũng không tiến lại gần cô, không giơ tay và không chạm vào bất kỳ vật gì trong hành lang. Nó chỉ đứng yên ở đúng vị trí cũ, như một sinh hoạt cũ của tòa nhà đang lặp lại trong buổi hoàng hôn này, rõ hơn mọi lần trước mà vẫn giữ nguyên sự lặng lẽ của nó.
Cô đưa tay chạm nhẹ vào cánh tay Trâm để gọi bạn đồng hành cùng nhìn, theo đúng cách hai người đã thỏa thuận từ đầu buổi. Bất kỳ điều gì bất thường trong buổi kiểm kê đều được cả hai cùng chứng kiến và ghi riêng. Trâm ngẩng lên và nhìn về phía cuối hành lang trong vài giây.
- Em chỉ thấy một vệt mờ màu tím nhạt bên cửa vòm thôi, chị Linh. - Trâm nói khẽ. - Nó tan rồi. Em không thấy rõ dáng, cũng không thấy mặt gì cả.
Linh nhìn lại vị trí khung cửa vòm. Bóng đã tan trong ánh sáng đang nhạt dần của hành lang. Nơi bóng vừa đứng chỉ còn khung cửa trống, rèm nhung buông yên và sàn gạch hoa văn ẩm hơi mưa. Cô đứng yên thêm một lúc, chờ nhịp thở của mình chậm lại, rồi mở sổ tay ghi nhận hiện tượng mà cô mang theo trong túi áo.
Cô ghi buổi chứng kiến này theo đúng mẫu mà dự án đã dùng từ đầu. Ngày tám tháng tám. Giờ mười tám giờ mười lăm phút. Vị trí khung cửa vòm cuối hành lang tầng cao. Người chứng kiến thứ nhất là cô, thấy rõ dáng áo, tóc dài và nửa gương mặt buồn chưa cười. Người chứng kiến thứ hai là Trâm, chỉ thấy một vệt mờ màu tím nhạt trong vài giây rồi tan. Hai lời kể lệch nhau về mức độ rõ, và cô ghi nguyên sự lệch nhau ấy vào sổ, không sửa lời kể của Trâm cho khớp với mắt mình.
Theo hồ sơ hiện tượng của dự án, đây là lần thấy bóng áo tím thứ 4 kể từ đầu dự án. Và theo cách ghi riêng mà ban quản lý đã thống nhất cho những buổi chứng kiến đặc biệt, đây cũng là lần hiện rõ bóng áo tím thứ 1 trong toàn bộ hồ sơ. Ba lần trước, bóng chỉ là vệt mờ không rõ mặt và dáng. Lần này, lần đầu tiên, dáng áo và nửa gương mặt hiện rõ trước mắt cô trong ánh hoàng hôn sau mưa.
Linh ghi hai con số ấy thành hai dòng riêng trong sổ, mỗi dòng kèm giờ giấc và tên hai người chứng kiến. Cô không ghi thêm bất kỳ dòng kết luận nào. Cô không ghi bóng là ai. Cô không ghi bóng muốn điều gì. Hồ sơ của dự án từ đầu tới nay chỉ ghi những gì mắt người chứng kiến nhìn thấy, và buổi này cũng vậy. Cái khác duy nhất là mắt cô đã nhìn rõ hơn, còn mắt Trâm thì không, và sự khác nhau ấy cũng là một phần của hồ sơ.
Trước khi quay lại với bảng kiểm kê, hai người dành mấy phút đứng ngay tại hành lang để mỗi người tự ghi bản ghi riêng của mình, theo đúng thỏa thuận từ đầu buổi. Trâm ghi vào mặt sau của bảng kiểm kê, nét chữ nhanh và gọn. Vệt mờ màu tím nhạt bên khung cửa vòm cuối hành lang. Thời gian khoảng vài giây. Không thấy rõ dáng. Không thấy mặt. Cô ký tên ngay dưới bản ghi và ghi giờ mười tám giờ hai mươi phút theo đồng hồ hành lang. Linh đọc lại bản ghi của Trâm một lần, không sửa một chữ nào, rồi kẹp nó vào bìa hồ sơ lưu động cùng bản ghi của chính mình.
- Hai bản ghi để cạnh nhau như vậy mới là đủ của buổi này. - Linh nói. - Nếu em ghi giống hệt chị, người đọc hồ sơ về sau sẽ tưởng hai chị em đã bàn nhau trước khi ghi.
- Em ghi xong mới thấy tay mình vẫn còn run một chút. - Trâm đáp. - Nhưng em không muốn sửa gì thêm. Mắt em thấy tới đâu, bản ghi của em dừng đúng tới đó.
Hai người hoàn thành phần kiểm kê còn lại trong im lặng làm việc đều đặn. Các hiện vật cuối hành lang gồm bộ khung ảnh tư liệu về đợt trùng tu gần nhất và tấm bảng giới thiệu không gian trưng bày của tầng cao. Linh đối chiếu số hiệu từng khung ảnh với danh sách trong tay Trâm. Một khung ảnh bị lệch nhẹ khỏi vị trí treo chuẩn, cô ghi vào dòng ghi chú để bộ phận kỹ thuật chỉnh lại trong giờ hành chính của ngày hôm sau. Không ai trong hai người chụp bất kỳ tấm ảnh nào trong buổi kiểm kê này. Việc ghi hiện trạng đều bằng chữ viết tay trên bảng kiểm kê, đúng phạm vi của phiếu phân công.
Khi đi ngang khung cửa vòm thứ ba của hành lang, nơi có ô cửa kính đã được lập hồ sơ an toàn trong một buổi khảo sát trước đó, Linh chỉ ghi dòng hiện trạng ngắn vào bảng kiểm kê. Ô kính giữ nguyên trạng thái như biên bản khảo sát đã ghi, khung gỗ khô, không có thay đổi nào cần báo gấp. Cô không dừng lại lâu ở khung cửa ấy. Buổi làm việc của hai người đang đi trong giờ cho phép, có phiếu, có người giám sát đi cùng, và cô giữ từng bước chân của mình đúng trong phạm vi mà phiếu phân công đã vẽ ra cho buổi hoàng hôn này. Ba hiện vật cuối hành lang được đối chiếu xong trước mười tám giờ năm mươi phút. Trâm khóa tủ hồ sơ lưu động. Linh ký vào bảng kiểm kê ở mục người thực hiện, Trâm ký ở mục người giám sát buổi kiểm kê. Cả hai cùng xuống cầu thang và ký sổ kết thúc buổi làm việc tại phòng trực lúc mười tám giờ năm mươi lăm phút, trước giờ giới hạn ghi trong phiếu phân công đúng năm phút.
Tại phòng trực, Dương Văn Hậu đang vào ca đêm. Anh tiếp nhận bảng kiểm kê từ tay Trâm và nghe hai người báo cáo ngắn gọn về buổi làm việc theo thủ tục bàn giao. Khi Linh nhắc tới việc hai người vừa chứng kiến ở cuối hành lang, Hậu chỉ gật đầu, mở sổ trực của ca mình và ghi giờ mười tám giờ mười lăm phút kèm một dòng ngắn. Có ghi nhận của nhóm kiểm kê tại hành lang tầng cao, chi tiết theo sổ ghi nhận hiện tượng của dự án. Anh không thêm một chữ nào ngoài phạm vi bàn giao.
Lúc xếp lại giấy tờ trước khi rời hành lang, Linh ghi thêm vào cuối bản ghi của mình một dòng về tư cách có mặt, theo đúng cách cô đã ghi trong suốt những ngày này. Người ghi nhận Phan Diệu Linh có mặt tại hành lang theo phiếu phân công kiểm kê hiện vật, đi cùng cán bộ kiểm kê Chu Ngọc Trâm giữ vai trò giám sát buổi làm việc. Cô không có mặt tại đây với tư cách họa sĩ phục chế của dự án, vì thời hạn đình chỉ khỏi dự án phục chế của cô còn hiệu lực tới hết ngày mười bốn tháng tám. Dòng ghi ấy dài hơn mọi dòng khác trong bản ghi của buổi tối, và cô viết nó chậm nhất.
Cô cũng ghi rõ những việc mình đã không làm trong buổi tối này. Cô không tiến lại gần khung cửa vòm sau khi bóng tan. Cô không rời vị trí đứng cùng Trâm. Cô không lấy bất kỳ thiết bị nào ra ghi hình khu vực cuối hành lang.
Trên đường ra cổng chính, Trâm đi chậm lại bên cạnh Linh dưới mái hiên còn đọng nước mưa.
- Chị Linh, em nói thật lòng nhé. - Trâm nói. - Em hơi sợ lúc ghi lời kể của mình. Em sợ ghi khác chị sẽ làm hồ sơ bị coi là không khớp.
- Em ghi đúng những gì mắt em thấy là cách khớp nhất rồi. - Linh đáp. - Hồ sơ này chưa bao giờ cần hai người thấy giống hệt nhau. Nó cần hai người ghi thật. Nếu buổi này chỉ có một mình chị, lời kể của chị sẽ đứng một mình trong hồ sơ. Nhờ có em đứng cạnh và thấy ít hơn, hồ sơ mới có đủ hai mức của cùng một buổi hoàng hôn.
Linh ký sổ ra về tại cổng chính lúc mười chín giờ mười phút. Trong sổ tay của mình, dưới hai dòng đếm của buổi tối, cô ghi thêm một dòng cuối cùng cho riêng mình đọc. Nửa gương mặt cô thấy rõ trong buổi hoàng hôn này buồn và chưa cười, giống hệt vùng miệng còn bỏ dở trên bức tranh đang chờ trong phòng phục chế. Cô ghi sự giống nhau ấy ở mức cảm nhận cá nhân, không đưa vào bất kỳ biên bản nào của dự án.