HỒN MA NHÀ CHÚ HỎA SÀI GÒN - Chương 35: Minh Oan Cho Người Gác Đêm
Chín giờ ba mươi phút ngày mười bốn tháng tám, Phan Diệu Linh có mặt tại phòng họp ban quản lý theo giấy mời dự họp ghi rõ tư cách của cô trong buổi này.…
Nội dung chương
Chín giờ ba mươi phút ngày mười bốn tháng tám, Phan Diệu Linh có mặt tại phòng họp ban quản lý theo giấy mời dự họp ghi rõ tư cách của cô trong buổi này. Cô dự họp với tư cách nhân viên kiểm kê đã cùng tìm thấy ghi chép cũ trong kho tư liệu, và là một trong hai người trực tiếp nghe một buổi nức nở trong đêm trực đối chiếu hồi đầu tháng bảy. Thời hạn đình chỉ khỏi dự án phục chế của cô còn nguyên hiệu lực tới hết ngày hôm nay. Buổi họp này không thay đổi điều đó.
Có mặt trong phòng họp gồm Trịnh Quốc Bảo chủ trì, Dương Văn Hậu, Đặng Thu Vân giữ hồ sơ buổi họp, Chu Ngọc Trâm và Ngô Thanh Tùng. Trên bàn họp, trước mặt Bảo, đặt ba nhóm giấy tờ được xếp thành ba tập riêng. Tập thứ nhất là các cuốn sổ trực đêm của Hậu trong những năm gần đây, chính là những cuốn sổ từng bị nghi ngờ trong buổi họp ngày hai mươi sáu tháng sáu. Tập thứ hai là bản sao cuốn sổ chung của ca trực nhiều năm trước, phần ghi chép cũ mà Linh và Trâm tìm thấy trong kho tư liệu ngày mười lăm tháng bảy. Tập thứ ba là các biên bản ghi nhận hiện tượng của dự án trong hai tháng qua.
Bảo mở đầu buổi họp bằng việc nêu rõ phạm vi của nó, ngắn gọn như mọi buổi họp ông chủ trì.
- Buổi họp hôm nay chỉ làm một việc. - Bảo nói. - Đối chiếu sổ trực đêm của anh Hậu với tư liệu cũ của bảo tàng, trước mặt những người liên quan trực tiếp, và kết luận bằng văn bản về độ tin cậy của sổ trực ấy. Không bàn việc khác. Không bàn người khác.
Bảo đọc to từng dòng ghi được chọn để đối chiếu, theo thứ tự thời gian. Ông đọc một dòng trong sổ chung của ca trực nhiều năm trước, ghi tiếng dương cầm lúc hoàng hôn khi tòa nhà không còn khách. Rồi ông đọc một dòng trong sổ trực đêm của Hậu ở một năm khác hẳn, ghi tiếng đàn vào cùng một dải giờ buổi chiều muộn. Hai dòng ghi cách nhau nhiều năm, do hai người khác nhau viết, bằng hai nét chữ khác nhau, trong hai cuốn sổ thuộc hai hệ hồ sơ khác nhau của tòa nhà.
Ông tiếp tục đối chiếu thêm hai cặp dòng ghi nữa. Một cặp về tiếng nức nở trong đêm khuya, đều rơi vào dải giờ sau hai mươi giờ. Một cặp về khung giờ hoàng hôn của tiếng đàn, đều nằm trong khoảng từ mười bảy giờ bốn mươi phút tới mười tám giờ. Từng cặp dòng ghi được Vân chiếu đối chiếu trên bảng theo dõi của phòng họp, ghi rõ nguồn của từng dòng, cuốn sổ nào, trang nào, người nào ký ghi nhận thời đó.
Linh ngồi nghe phần đối chiếu với cuốn sổ tay mở trước mặt. Cô là người đã cùng Trâm tìm thấy cuốn sổ chung cũ trong hộp hồ sơ của bộ phận bảo vệ. Cô biết rõ từng trang của nó đã nằm yên trong kho bao nhiêu năm trước khi được hai người mở ra. Chính vì biết rõ điều đó, cô hiểu sức nặng của buổi đối chiếu này. Sổ của Hậu không còn đứng một mình trong hồ sơ nữa. Nó có một cuốn sổ cũ hơn, do người khác viết, đứng cạnh và nói cùng một điều về cùng một tòa nhà.
Khi Bảo đối chiếu tới cặp dòng ghi về đêm trực đối chiếu ngày mười tháng bảy, ông dừng lại và nhìn về phía Linh.
- Dòng ghi đêm mười tháng bảy trong sổ của anh Hậu có chữ ký xác nhận người chứng kiến của cô Linh. - Bảo nói. - Cô xác nhận trước buổi họp là chữ ký ấy của cô và dòng ghi ấy đúng với những gì cô cùng nghe đêm đó.
- Dạ, em xác nhận. - Linh đáp. - Đêm đó em trực theo giấy phân công để đối chiếu sổ trực. Hai anh em cùng nghe, anh Hậu ghi giờ vào sổ trước mặt em, và em ký xác nhận ngay trong đêm. Từng chữ trong dòng ghi ấy đúng với buổi tối hôm đó.
Sau phần đối chiếu, Bảo đọc dự thảo kết luận của buổi họp mà Vân đã soạn sẵn theo hồ sơ. Ông đọc chậm từng ý, dừng lại ở từng ý để cả phòng cùng nghe rõ. Ý thứ nhất, các dòng ghi về tiếng đàn và tiếng nức nở trong sổ trực đêm của Dương Văn Hậu trùng khớp về dải giờ và loại hiện tượng với ghi chép cũ của bảo tàng do các ca trực nhiều năm trước để lại. Ý thứ hai, không có cơ sở nào trong hồ sơ để cho rằng các dòng ghi ấy là ghi bịa. Ý thứ ba, ý kiến nghi ngờ nêu trong buổi họp ngày hai mươi sáu tháng sáu được rút lại trong hồ sơ của dự án kể từ hôm nay.
Bảo ký kết luận ngay tại bàn họp và đóng dấu của phòng bảo quản. Ông tuyên bố phần kết luận thực hiện kèm theo, cũng bằng lời rõ ràng để Vân ghi vào biên bản.
- Từ hôm nay, sổ trực đêm của anh Hậu là một phần chính thức của hồ sơ dự án. - Bảo nói. - Mọi ghi nhận về sau của anh Hậu trong ca đêm được lưu vào hồ sơ theo cùng một đường như các biên bản của nhóm. Và tôi giao anh Hậu giữ chìa khóa ca đêm phục vụ các buổi làm việc hoàng hôn của dự án từ nay về sau, theo danh sách buổi làm việc được duyệt từng lần một.
Hậu ngồi yên một lúc sau câu tuyên bố ấy. Ông đặt hai bàn tay lên mép bàn, nhìn xuống những cuốn sổ của mình đang nằm ngay ngắn trong tập hồ sơ thứ nhất, rồi mới lên tiếng.
- Tôi cảm ơn ban quản lý đã đối chiếu tới nơi tới chốn. - Hậu nói. - Mười mấy năm trực đêm ở tòa nhà này, tôi chỉ có một thói quen. Nghe thấy gì thì ghi nấy, ghi giờ trước, ghi cảm nghĩ sau, và cảm nghĩ thì tôi không ghi vào sổ bao giờ. Hôm nay sổ của tôi được ở trong hồ sơ của dự án, tôi mừng không phải vì được khen. Tôi mừng vì từ nay những dòng tôi ghi trong đêm sẽ có chỗ đứng rõ ràng, ai cần đối chiếu cũng đối chiếu được.
Linh nhìn người bảo vệ ca đêm đang ngồi đối diện mình trong phòng họp sáng nay. Cô nghĩ về buổi tối cuối tháng bảy, khi chính ông là người phát hiện cô ở lại không phép và lập biên bản tại chỗ không một chút nể nang. Ông đã làm đúng việc của mình trong buổi tối làm cô bị đình chỉ, và ông cũng đã ghi sổ đúng việc của mình trong suốt mười mấy năm trước khi cô tới tòa nhà này. Hai việc ấy, trong buổi sáng này, cùng nằm trong một hồ sơ và cùng được nhìn bằng một con mắt công bằng như nhau.
Trước khi tuyên bố phần kết luận thực hiện kèm theo, Bảo làm rõ thêm phạm vi của việc giao chìa khóa ca đêm, để biên bản không có một dòng nào bị hiểu rộng hơn ý của nó. Ông nói rõ chìa khóa Hậu giữ chỉ được dùng cho các buổi làm việc có tên trong danh sách duyệt, đúng người, đúng giờ và đúng khu vực ghi trong danh sách. Ngoài các buổi ấy, chìa khóa ca đêm vẫn tuân theo quy trình kiểm tra cửa và ghi sổ như suốt những năm qua, không thêm quyền ra vào nào cho bất kỳ ai. Vân ghi nguyên ý ấy vào biên bản và đọc lại một lần để Hậu nghe và gật đầu xác nhận ngay tại buổi họp.
Linh ký vào biên bản buổi họp ở hai mục khác nhau, và cô đọc kỹ tên của từng mục trước khi ký. Mục thứ nhất là người xác nhận chữ ký chứng kiến trong dòng ghi đêm mười tháng bảy. Mục thứ hai là người cùng tìm thấy ghi chép cũ trong kho tư liệu ngày mười lăm tháng bảy. Cả hai mục đều ghi rõ tư cách có mặt của cô trong buổi họp này là nhân viên kiểm kê đang trong ngày cuối của thời hạn đình chỉ. Cô ký chậm rãi từng mục một, vì cô biết những chữ ký này sẽ nằm cạnh kết luận minh oan trong hồ sơ rất lâu về sau, và người đọc lại hồ sơ cần thấy rõ cô đã đứng ở vị trí nào trong buổi sáng này.
Buổi họp kết thúc lúc mười giờ bốn mươi lăm phút. Vân đọc lại biên bản tại chỗ, các bên ký xác nhận, và bản sao kết luận minh oan được giao cho Hậu ngay tại phòng họp. Trâm nhận nhiệm vụ kẹp kết luận vào tập hồ sơ hiện tượng theo đúng thứ tự thời gian. Tùng vỗ nhẹ vào vai Hậu khi cả nhóm đứng dậy, một cái vỗ vai ngắn của đồng nghiệp, không một lời chúc mừng dài dòng nào.
Trên hành lang trở về kho tư liệu, Linh đi cạnh Vân một đoạn ngắn.
- Kết luận hôm nay có ảnh hưởng gì tới hồ sơ đình chỉ của em không, chị Vân. - Linh hỏi.
- Không. - Vân đáp rõ ràng. - Hai hồ sơ khác nhau và vẫn đi hai đường khác nhau. Hồ sơ của anh Hậu được minh oan vì sổ của anh ấy đúng. Hồ sơ của em vẫn giữ nguyên quyết định đình chỉ tới hết hôm nay, kiểm điểm vẫn lưu, phụ cấp tháng này vẫn theo quyết định đã ký. Ngày mai em quay lại theo quyết định riêng, không phải theo buổi họp này.
- Dạ, em hỏi để ghi cho đúng vào sổ của mình thôi. - Linh nói. - Em không mong hai hồ sơ ấy dính vào nhau.
Linh về kho tư liệu và hoàn thành nốt danh sách kiểm kê của ngày cuối cùng trong thời hạn đình chỉ. Cô ký sổ ra về lúc mười bảy giờ ba mươi phút. Trong sổ tay, dòng ghi của ngày mười bốn tháng tám có hai ý nằm cạnh nhau mà cô cố ý không nối bằng bất kỳ chữ nào. Một người gác đêm đã được minh oan bằng văn bản sau nhiều năm ghi sổ trong lặng lẽ. Và thời hạn đình chỉ của chính cô sẽ hết vào cuối ngày hôm nay, lặng lẽ như cách nó đã bắt đầu bằng một quyết định đóng dấu trong một buổi sáng đầu tháng.