THƯƠNG HẢI QUAN TRƯỜNG - Chương 77: Bao cát trước cửa
Bốn giờ bốn mươi lăm, ông Thành gọi Khang dậy. Đi thôi. Khang bật dậy trong bóng đèn vàng nhạt. Mưa vẫn rơi y hệt đêm qua, đều và bền. Anh xỏ dép, khoác…
Nội dung chương
Bốn giờ bốn mươi lăm, ông Thành gọi Khang dậy.
Đi thôi.
Khang bật dậy trong bóng đèn vàng nhạt. Mưa vẫn rơi y hệt đêm qua, đều và bền. Anh xỏ dép, khoác áo mưa mỏng, cầm theo hai cuộn bao tải đã buộc sẵn ở cửa.
Bà Hậu đứng ở bếp, đưa cho chồng con mỗi người một cái bánh mì gói giấy báo.
Đi đường cẩn thận. Chỗ cống đầu ngõ sâu lắm đó.
Ừ.
Ông Thành dắt xe ra trước, Khang đi sau đẩy phụ. Đầu ngõ đã có vài người đàn ông cùng khu tập thể chờ sẵn, ai cũng cầm bao tải, xẻng hoặc dây thừng.
Bác tổ trưởng vẫy tay:
Đi chung luôn cho nhanh. Đội dân phòng mở kho lúc năm giờ.
Đoàn người đạp xe trong mưa tối nhờ ánh đèn xe yếu.
Đường chưa ngập sâu, nhưng những đoạn trũng đã lút quá mắt cá. Xe đi chậm, bánh trước chạm ổ gà là nước bắn lên tận ống quần. Không ai nói chuyện nhiều. Mỗi người vừa đi vừa nhìn mặt đường để tránh chỗ cống hở.
Tới điểm phát cát, đã có gần hai chục người đứng chờ.
Sân đội dân phòng sáng đèn tuýp, chất đầy bao tải cũ, xẻng, cọc tre, áo phao. Một anh dân phòng ghi tên từng tổ dân cư, phát theo số hộ và mức ngập của từng khu.
Bác tổ trưởng trình danh sách:
Khu Trưng Vương dãy tập thể thấp, xin ưu tiên thêm mười bao.
Anh dân phòng liếc sổ, gạch bút chì:
Trước mắt phát mười hai bao có cát sẵn, thêm hai mươi bao rỗng. Muốn nhiều nữa thì tự xúc ở đống cát sau.
Ông Thành nhận phiếu, quay sang Khang:
Con kéo bao rỗng, ba nhận bao đầy.
Dạ.
Hai cha con làm liền tay.
Bao đầy nặng hơn năm mươi ký, kéo trên nền xi măng ướt vẫn nghe nặng trịch. Bao rỗng thì nhẹ nhưng cồng kềnh, dính mưa là dẹp bết vào nhau, phải giũ từng cái mới tách được. Khang kéo liên tục sáu lượt, lòng bàn tay nóng rát.
Một chú dân phòng nhìn Khang thở gấp:
Học sinh mà kéo dữ hen.
Khang cười ngắn:
Nhà cháu cần chắn trước cầu thang chú ạ.
Vậy lấy thêm mấy dây buộc ni, đỡ trôi bao.
Chú quăng cho anh hai đoạn dây nylon. Khang chụp lấy, nói cảm ơn.
Xếp xong hàng lên xe, trời đã sáng hẳn.
Đoàn người quay về theo từng tốp. Bánh xe chở nặng lún sâu, mỗi đoạn lên dốc nhỏ đều phải xuống dắt. Một lần, bánh xe của bác Hinh kẹt hẳn vào nắp cống lỏng, ba người mới nhấc ra được.
Khi về tới khu tập thể, mưa vẫn không giảm.
Bà Hậu đã đứng chờ ở hành lang, thấy xe chở bao thì thở ra:
Có được nhiều không anh?
Tạm đủ cho đầu cầu thang với cửa nhà.
Khang chưa kịp nghỉ đã cúi xuống tháo dây.
Ông Thành chỉ luôn vị trí:
Tám bao chắn chân cầu thang chung.
Ba bao chắn cửa nhà mình.
Một bao chặn miệng rãnh sau.
Dạ.
Hai cha con kéo bao vào vị trí, xếp thành lớp thấp.
Khang đặt bao theo hình zíc zắc để nước va vào sẽ tản ra hai bên. Ông Thành làm theo, chỉ điều chỉnh góc ép giữa hai bao cho kín chân.
Bác tổ trưởng đi qua, nhìn bờ bao rồi gật:
Xếp kiểu ni ổn, đỡ hở lưng.
Nhà tầng một thấy vậy cũng bắt chước.
Chỉ trong nửa tiếng, cả dãy hành lang thành công trường nhỏ: người xúc cát, người cột miệng bao, người lăn bao, người kê gạch. Tiếng xẻng chạm nền, tiếng gọi nhau, tiếng trẻ con khóc đòi bế, tiếng mưa trên mái tôn trộn vào nhau nghe sít đặc.
Khang phụ bác Hinh xúc thêm cát vào bao rỗng.
Xúc cát trong mưa không khó ở lực, khó ở nhịp. Xẻng cắm xuống cát ướt là nặng, rút lên chậm là nước ngấm thêm, đổ vào bao thì cát dính thành cục, phải lắc cho đều.
Sau gần một giờ, áo Khang ướt từ vai xuống gấu.
Bà Hậu mang ra cái khăn cũ:
Lau tay rồi uống miếng nước.
Con làm thêm hai bao nữa.
Làm nữa thì cũng phải thở.
Bà đưa cốc nước gừng nóng tận tay con. Khang nhận, uống nhanh rồi quay lại đống cát.
Đến mười giờ, lớp chắn đầu tiên hoàn thành.
Nước ngoài sân đã dâng chạm mép ngoài bờ bao. Chưa tràn, nhưng lực nước tạt vào rõ hơn lúc sáng. Khang lấy phấn ghi mốc mới lên tường cầu thang, cách mốc đêm qua gần một gang tay.
Ông Thành đứng cạnh đọc mốc, nói:
Lên nhanh hơn dự tính.
Dạ.
Trưa ni phải làm lớp thứ hai.
Không ai phản đối.
Cả dãy nhà tạm nghỉ ăn cơm trưa theo ca.
Nhà họ Võ ăn vội trong tiếng mưa. Cơm nóng, cá kho, bát rau luộc. Mọi thứ như ngày thường, trừ việc cả ba người đều ngồi sát cửa, để nghe nếu ngoài hành lang có ai gọi.
Ăn xong, ông Thành chưa kịp đặt bát đã đứng dậy:
Con ra phụ bác tổ trưởng phát bao tiếp.
Khang định trả lời thì bà Hậu chen vào:
Để hắn nghỉ mười phút đã.
Mười phút thôi nghe.
Ông nói rồi đi ra.
Khang ngồi xuống ghế, hai tay úp lên đầu gối. Lòng bàn tay đỏ rần vì cọ dây thừng và miệng bao.
Bà Hậu cầm lọ dầu ra xoa nhẹ:
Đau không?
Rát chút thôi má.
Con làm như dân chuyên nghiệp.
Khang nhìn xuống:
Có gì đâu má, ai cũng làm mà.
Ai cũng làm, nhưng cách con nhìn nước, nhìn rãnh, nhìn cửa... nó khác.
Bà nói xong thì im. Khang cũng im. Mười phút trôi qua trong tiếng mưa đều và mùi dầu nóng.
Đủ mười phút, anh đứng dậy đi tiếp.
Buổi chiều là phần nặng nhất.
Mưa kéo dài làm cát ngoài đống nhão hơn, bao vừa buộc xong đã nặng chình chịch. Nhiều người mỏi lưng bắt đầu hụt hơi. Bác tổ trưởng chia lại nhóm:
Nhóm khỏe xúc cát.
Nhóm còn lại buộc bao và lăn về vị trí.
Phụ nữ với người lớn tuổi lo nước uống, canh trẻ con.
Khang ở nhóm lăn bao.
Anh với hai anh lớn kéo từng bao vào lớp chắn thứ hai. Có đoạn nền trơn, bao trượt hụt, cả ba người ngã quỵ một lượt rồi bật dậy kéo tiếp.
Một anh hàng xóm thở hổn hển:
Mi học mấy tuổi rồi Khang?
Mười một.
Học mười một mà lực như thợ bốc vác.
Khang cười:
Em kéo theo mẹo thôi anh, không thì đứt hơi.
Anh chỉ luôn:
Đừng bưng. Cho bao nằm nghiêng, kéo theo mép nền sẽ nhẹ hơn.
Mấy người thử theo, thấy đỡ sức thật.
Đầu giờ chiều, điện tắt hẳn mười lăm phút.
Cả dãy hành lang tối đi một nhịp, rồi lại sáng khi điện có lại. Nhưng chỉ cần mười lăm phút đó, ai cũng thấy rõ mình phải chuẩn bị phương án mất điện dài.
Bà Hậu bắt đầu chia nến cho mấy nhà neo đơn.
Bà vừa chia vừa dặn:
Để lên cao, đừng để sát rèm.
Khang nhìn mẹ đi hết nhà này đến nhà khác, lòng chùng xuống. Ở đời trước, mẹ anh đã không có quãng bình tĩnh để đi dặn từng nhà như vậy.
Bốn giờ chiều, lớp chắn thứ hai xong.
Bờ bao trước cầu thang giờ cao ngang đầu gối người lớn. Miệng rãnh sau được chèn thêm gạch và một bao dẹt để nước không xoáy ngược vào chân tường.
Khang đi kiểm tra từng điểm.
Anh phát hiện một bao ở góc rãnh bị cọ vào cạnh bê tông, rách một đường mảnh, cát rỉ ra thành vệt. Anh thay ngay, lót dưới bằng bao rỗng gấp đôi rồi chèn lại.
Ông Thành thấy con trai xử lý, hỏi:
Ai chỉ con lót đáy?
Hồi sáng con thấy chú dân phòng làm.
Ông “ừ” một tiếng, không hỏi thêm. Nhưng ánh mắt ông dừng lại ở mặt con lâu hơn bình thường.
Tối xuống chậm vì trời đã xám từ trưa.
Mưa chưa lớn hơn, cũng chưa nhẹ đi.
Nước ngoài sân dâng thêm vài phân, va vào bờ bao tạo thành tiếng ục nhỏ liên tục. Tiếng đó nghe không to, nhưng nghe lâu dễ làm người ta mỏi thần kinh.
Bữa tối, ba người lại ăn nhanh.
Ông Thành nói:
Đêm ni thay nhau canh.
Để con canh trước.
Con canh từ chín đến mười một. Sau đó ba thay.
Dạ.
Bà Hậu chen:
Nếu điện tắt là gọi nhau liền, không ai tự chạy một mình.
Hai cha con cùng gật.
Chín giờ kém, Khang ra vị trí mốc nước.
Anh soi đèn pin, ghi giờ, ghi mức, rồi đi một vòng từ cầu thang đến rãnh sau, kiểm tra miệng bao nào bị xê thì chỉnh lại. Mỗi mười lăm phút anh ghi một lần.
Chín giờ ba mươi lăm, nước lên nhanh hơn.
Mười giờ, nước cách mép lớp thứ nhất chưa tới một ngón tay.
Khang quay vào báo:
Ba, nước đang lên nhanh.
Ông Thành đứng dậy ngay:
Đánh thức bác tổ trưởng.
Hai cha con gõ cửa ba nhà đầu dãy, gọi người ra kiểm tra. Không ai la hét, không ai chạy loạn. Mọi người chỉ kéo áo mưa, cầm đèn pin, xuống hành lang nhìn mốc rồi quay vào dời thêm đồ.
Đúng mười giờ bốn mươi, nước chạm lớp chắn đầu.
Bờ bao giữ được.
Nước tạt vào rồi chảy ngang, chưa lọt qua trong. Cả dãy nhà thở ra một nhịp, rồi quay lại làm nốt phần việc còn dở.
Mười một giờ mười, ông Thành ra thay ca.
Con vô nghỉ.
Con ghi mốc cuối rồi vô.
Khang cúi ghi lên tường: “23:10 - chạm lớp 1, chưa tràn.” Vừa đứng dậy, anh thấy bà Hậu đứng ở bậc cầu thang thứ ba, khoác áo mỏng, tay ôm hai cây nến.
Má chưa ngủ hả?
Ngủ sao được.
Bà bước xuống gần hơn, nhìn dòng chữ mốc Khang vừa ghi.
Con ghi từ hồi nào tới giờ?
Từ hôm qua.
Ừ.
Bà im một chút, rồi hỏi:
Con không mệt à?
Mệt chứ má.
Mệt mà vẫn cứ làm tới.
Khang cười nhẹ:
Giờ nghỉ là mai cực hơn.
Bà Hậu không cười lại.
Bà nhìn thẳng vào mắt con:
Má biết con lo cho nhà. Nhưng má càng ngày càng thấy con… như biết trước đường nước sẽ đi.
Khang cứng người.
Anh không trả lời ngay được.
Ngoài sân, nước tạt vào bờ bao thêm một đợt, tiếng ục vang lên rõ hơn trong khoảng lặng.
Bà không ép. Bà chỉ đặt hai cây nến vào tay con:
Cất chỗ cao đi. Rồi vô ngủ một chút.
Dạ.
Khang cầm nến, đứng thêm một nhịp mới quay vào.
Trên bàn phòng khách, quyển sổ của anh mở sẵn.
Anh viết một dòng trước khi khép lại:
“Đêm thứ hai: giữ được cửa. Má bắt đầu hỏi.”
Anh tắt bớt đèn, để lại một bóng ở phòng khách.
Ngoài kia, mưa vẫn rơi đều, không một khoảng ngắt.