ANH LINH CẦU TÀU 914 CÔN ĐẢO - Chương 18: Tùng Và Chuyện Tàu Bạn Trôi Dạt

Bảy giờ tối ngày hai mươi sáu, ở quán cơm của chị Mai, hai cha con ăn cơm chung với anh Tùng, thuyền trưởng tàu cá bạn đang neo cùng bến. Anh Đoàn Thanh…

Nội dung chương

Bảy giờ tối ngày hai mươi sáu, ở quán cơm của chị Mai, hai cha con ăn cơm chung với anh Tùng, thuyền trưởng tàu cá bạn đang neo cùng bến.

Anh Đoàn Thanh Tùng năm nay ba mươi sáu tuổi, là thuyền trưởng của một tàu cá từ đất liền ra neo ở Côn Đảo cùng đợt với tàu Sóng Lành. Anh Tùng người cao, giọng nói rổn rảng, tính tình thẳng thắn và vui vẻ, quen biết ông Sơn qua nhiều chuyến đi biển chung vùng nước. Tối nay anh qua quán của chị Mai ăn cơm, gặp hai cha con, liền kéo ghế ngồi chung một bàn, gọi thêm món cá hấp và nồi canh chua lớn, nói là bữa cơm gặp mặt bạn biển ở đảo xa phải ăn cho đàng hoàng mới vui.

Chị Mai bưng thức ăn ra, nghe anh Tùng nói vậy chỉ cười, dọn thêm chén đũa và một ấm trà nóng. Rồi quay vào bếp làm việc của mình, thỉnh thoảng đi ra nghe mấy người đàn ông đi biển nói chuyện với nhau bằng sự quen thuộc của người đã mở quán ở bến này nhiều năm.

Câu chuyện trên bàn cơm bắt đầu bằng những chuyện làm ăn rất đời thường: giá cá ở vựa của anh Hùng mấy hôm nay. Luồng cá quanh đảo đang lên như anh Hùng đã nói, chuyện lọc dầu và máy móc sau sự cố khựng máy trưa nay của tàu Sóng Lành, và chuyện anh Tùng dự định ở lại đảo thêm mấy ngày nữa mới quay về đất liền. Ông Sơn kể chuyện thay lọc dầu trên biển bằng giọng bình thản, anh Tùng nghe xong gật đầu. Nói tàu nào đi biển lâu cũng phải thủ sẵn lọc dự phòng và phải thuộc bước xả cặn như thuộc lòng bàn tay, hai người thuyền trưởng nói chuyện nghề với nhau một cách ăn ý mà Khôi ngồi nghe cũng học thêm được nhiều điều.

Rồi anh Tùng đổi giọng, kể một câu chuyện mà Khôi nhớ rất lâu sau bữa cơm tối hôm ấy. Anh kể rằng mấy năm trước, một người quen của anh, cũng là thuyền trưởng tàu cá từ đất liền ra đánh bắt quanh đảo, đã gặp một đêm rất đáng nhớ trên vùng nước gần cầu tàu này. Đêm đó sóng lớn, tàu của người quen anh đang trên đường quay về bến thì chết máy giữa chừng, máy nổ lại không được, tàu mất lái và bắt đầu trôi dạt theo sóng và dòng nước về phía bãi đá ngầm cạnh Cầu Tàu 914.

- Lúc đó trên tàu ai cũng lo hết anh Sơn. Đêm tối, sóng lớn, máy chết, tàu cứ trôi về phía đá ngầm. Người quen của em nó nói nó đã tính tới chuyện xấu nhất rồi, vì mỏm đá ở vùng đó sắc lắm, va vô là thủng đáy liền.

Khôi ngồi yên, tay cầm chén cơm mà quên cả ăn. Câu chuyện của anh Tùng làm anh nhớ ngay tới bài học địa hình hôm trước: bãi cát an toàn trước cửa Dinh và mỏm đá ngầm sắc lẹm cạnh cầu tàu. Hai nơi nằm sát bên nhau, và lời bác Tám dặn rằng ban đêm không ai nhìn thấy gì ở vùng nước ấy. Anh hình dung ra con tàu chết máy trôi dạt trong đêm tối, giữa sóng lớn, tiến dần về phía mỏm đá mà người trên tàu không nhìn thấy rõ, và thấy sống lưng mình hơi lạnh dù đang ngồi trong quán cơm ấm áp và sáng đèn.

Anh Tùng kể tiếp, giọng chậm lại. Theo lời người quen của anh kể lại, con tàu trôi dạt một lúc lâu trong đêm, sóng đẩy tàu đi từng đợt, người trên tàu làm hết cách mà máy vẫn không nổ, neo thả xuống cũng không giữ được tàu đứng yên trên vùng nước ấy. Rồi không ai trên tàu giải thích được rõ ràng bằng cách nào, con tàu dần dần đổi hướng trôi, tránh được vùng đá ngầm. Và cuối cùng dạt nhẹ vào bãi cát nông trước cửa Dinh, nằm yên trên cát cho tới sáng, người trên tàu an toàn, đáy tàu không thủng, chỉ bị xây xát nhẹ ở phần mạn chạm cát.

- Sáng ra nước lên, người ta kéo tàu nó ra khỏi bãi cát, kiểm tra lại máy, sửa được, chạy về bến bình thường. Nó kể với em là thoát được bữa đó là may lắm, mà nó cũng không dám nói chắc là nhờ cái gì. Nó chỉ nói nước bữa đó đẩy khéo lắm.

Ông Sơn ngồi nghe câu chuyện từ đầu tới cuối, không chen vào một câu nào. Khi anh Tùng kể xong, ông mới cười nhẹ, gật đầu, và nói một câu ngắn gọn bằng giọng của người đã nghe nhiều câu chuyện tương tự trong đời đi biển của mình.

- Ừ. Nước ở vùng này đẩy khéo thật đó.

Chỉ một câu như vậy. Ông không khẳng định thêm điều gì, không phủ nhận điều gì, và anh Tùng cũng không hỏi thêm. Anh Tùng tự nói rõ quan điểm của mình, bằng sự thẳng thắn quen thuộc của anh, và đó là điều làm Khôi quý trọng tiếng nói của anh trong cả chuyến đi này.

- Em thì em tin đó là nước đẩy khéo thôi anh. Sóng với dòng nước ở vùng này nó có đường đi của nó, tàu trôi đúng đường nước thì thoát, trôi sai đường thì gặp đá. Em đi biển, em tin tay nghề với kinh nghiệm trước, còn mấy chuyện khác em nghe thì em nghe vậy thôi, không kết luận gì thêm đâu.

- Vậy là phải rồi. Đi biển mà không tin tay nghề của mình trước thì không đi nổi đâu. Còn chuyện gì nghe được ở bến này, mình cứ nghe, cứ ghi nhớ, tới hồi nào tự mình trải qua thì mình mới hiểu thêm được chút nữa.

Khôi ngồi nghe hai người thuyền trưởng nói chuyện, thấy rõ hai cách nhìn đứng cạnh nhau một cách lành mạnh trên cùng một bàn cơm: anh Tùng hoài nghi, thực tế. Tin vào nước đẩy và tay nghề; cha anh điềm tĩnh, không tranh cãi, không gạt đi, chỉ nói nước ở vùng này đẩy khéo thật, một câu nói mở mà không đóng lại bất kỳ cánh cửa nào. Không ai trong hai người nhắc tới bất kỳ điều gì vượt quá câu chuyện kể trên bàn cơm: không ai nhắc tới một dấu vết nào trên mạn tàu của người quen anh Tùng. Không ai nói tới chuyện có ai cứu con tàu ấy trong đêm sóng lớn năm xưa. Câu chuyện dừng lại đúng ở mức một con tàu chết máy, trôi dạt gần bãi đá, rồi tự dạt vào bãi cát và thoát nạn.

Chị Mai bưng thêm trà ra, nghe được đoạn cuối câu chuyện, cũng chỉ cười hiền, nói rằng ở bến này, chuyện tàu bè trôi dạt rồi thoát nạn quanh vùng cầu tàu. Người đảo nghe kể qua nhiều năm, mỗi người giữ một cách hiểu riêng, không ai ép ai phải tin giống mình. Lời nói của chị làm không khí bàn cơm trở lại nhẹ nhàng, mọi người quay sang chuyện ăn uống và kế hoạch ra khơi ngày mai.

Trong bữa cơm, anh Tùng còn kể thêm về nếp trực đêm của tàu anh, về cách anh chia ca với người phụ tàu. Về thói quen kiểm tra dây neo hai lần trước khi ngủ và thói quen để sẵn đèn pin, áo phao và dao cắt dây ở đầu giường trong khoang tàu. Ông Sơn nghe, gật đầu ở nhiều đoạn, và bổ sung thêm cách ông vẫn làm trên tàu Sóng Lành từ nhiều năm nay. Khôi ngồi giữa hai người thuyền trưởng giàu kinh nghiệm, nghe từng chi tiết nhỏ về đời sống trên tàu neo đêm ở bến đảo. Và nhận ra rằng câu chuyện tàu bạn trôi dạt năm xưa sở dĩ được kể lại trên bàn cơm tối nay một cách bình thản là vì những người kể và người nghe đều là người đi biển lâu năm. Đã quen với việc biển cả luôn giữ lại một phần mà tay nghề và kinh nghiệm của con người không giải thích hết được trong một bữa cơm.

Anh Tùng nói anh kể câu chuyện này không phải để dọa người mới đi biển như Khôi, cũng không phải để khoe rằng vùng nước quanh đảo nguy hiểm. Anh kể để Khôi, một người trẻ lần đầu theo cha ra đảo dài ngày, hiểu rằng địa hình quanh cầu tàu mà anh vừa học ban ngày không phải là bài học lý thuyết. Đã có tàu thật, người thật, chết máy thật và trôi dạt thật trên vùng nước ấy trong một đêm sóng lớn. Và kết cục thoát nạn của con tàu ấy, dù hiểu theo cách nào, cũng là một lời nhắc rằng người đi biển ở vùng này phải thuộc địa hình, thuộc máy móc và giữ đầu óc bình tĩnh cho tới phút cuối cùng.

Ông Sơn nghe anh Tùng nói với con trai mình như vậy, chỉ mỉm cười, rót thêm trà cho anh Tùng. Và nói rằng dạy người trẻ đi biển là phải dạy bằng cả bài học ban ngày lẫn những câu chuyện có thật trên bàn cơm như tối nay, để khi gặp việc thật trên biển, người trẻ không hoảng loạn mà biết mình phải làm gì trước tiên.

Trước khi ra về, anh Tùng vỗ vai Khôi, nói một câu dặn dò thân tình như một người anh đi biển trước.

- Đêm nay con có trực tàu thì để ý nghe ngóng quanh bến nghen. Ở bến này ban đêm yên tĩnh lắm, nghe được nhiều thứ hơn ban ngày nhiều. Trực đêm mà buồn ngủ thì đi lại trên boong cho tỉnh, đừng ngồi một chỗ mà ngủ gục, nguy hiểm lắm.

- Dạ. Tối nay con trực tàu với cha con. Con sẽ để ý nghe ngóng như anh dặn.

Hai cha con đi bộ về phía bến, nơi tàu Sóng Lành đang neo yên trong đêm, chuẩn bị cho ca trực tối nay. Khôi bước bên cạnh cha, trong đầu vẫn còn nguyên câu chuyện tàu bạn trôi dạt của anh Tùng và câu nói ngắn gọn của cha: nước ở vùng này đẩy khéo thật. Anh ghi nhớ câu chuyện này vào sổ tay khi về tới tàu, ghi rõ đây là chuyện anh Tùng kể về tàu của người quen. Ở mức chuyện kể trên bàn cơm tối ngày hai mươi sáu tại quán của chị Mai, không thêm một chi tiết nào ngoài những gì anh Tùng đã kể, và cũng không tự mình kết luận điều gì về con tàu năm xưa ấy.

Chương khác

Xem thêm