Ánh Mắt Ma Gà Đất Lạng Sơn - Chương 3: Sáng mùng chín tháng mười hai, sương muối dày đến nỗi Lan đi dạy phải mặc thêm áo, quàng khăn kín cổ mà hơi lạnh vẫn len vào.
Trên đường từ trường về, cô ghé qua nhà bà Lục Thị Mẩy, người hàng xóm thân thiết nhất của nhà họ Hoàng. Bà Mẩy năm mươi tuổi, chồng mất đã ba năm, ở một…
Nội dung chương
Trên đường từ trường về, cô ghé qua nhà bà Lục Thị Mẩy, người hàng xóm thân thiết nhất của nhà họ Hoàng. Bà Mẩy năm mươi tuổi, chồng mất đã ba năm, ở một mình trong căn nhà sàn nhỏ cuối bản. Thấy Lan ghé, bà mừng rỡ kéo vào nhà, rót chén nước chè nóng hổi.
- Ngồi đi con. Dạo này cái bụng to vượt mặt rồi nhỉ? Mấy tháng nữa sinh?
- Dạ bảy tháng rồi bác. Dự kiến cuối tháng này ạ.
Bà Mẩy nhìn cái bụng bầu của Lan, ánh mắt vừa thương vừa lo, một cái nhìn mà Lan đã bắt đầu quen thuộc ở những người đàn bà lớn tuổi trong bản mỗi khi họ nhìn cô. Nhưng ánh mắt bà Mẩy có thêm một thứ gì đó nữa. Sợ hãi.
- Lan này... - Bà Mẩy hạ giọng, dù trong nhà chỉ có hai người. - Bác dặn con điều này, con nhớ kỹ nhé. Ở bản mình, có một luật bất thành văn. Đừng bao giờ... khen ai.
Lan ngớ người:
- Khen ai ạ? Ý bác là...
- Khen đứa trẻ nào bụ bẫm. Khen con lợn nào nạc thịt. Khen nương ngô nào tốt tươi. - Bà Mẩy nắm chặt tay Lan, bàn tay gầy guộc run run. - Khen là mang họa, con ạ. Nhất là... nhất là đừng để ai khen con cái nhà mình.
- Sao lại thế hả bác? Khen là quý mến nhau mà.
Bà Mẩy lắc đầu, mắt nhìn ra cửa như sợ có ai nghe trộm:
- Ngày xưa thì không sao. Nhưng từ mấy chục năm nay, bản Nà Lừa mình có cái lệ ấy. Ai được khen nhiều quá... là ốm. Ốm nặng. Có đứa trẻ được khen bụ bẫm, ba hôm sau sốt li bì, nôn ra toàn thứ gớm ghiếc. Có nhà được khen lợn nạc, tuần sau lợn lăn ra chết, mổ bụng thấy...
Bà bỏ lửng câu nói, uống một ngụm chè để trấn tĩnh.
- Thấy gì hả bác?
- Thôi. Bác già rồi, nói linh tinh. - Bà Mẩy xua tay, nhưng rồi lại ghé sát tai Lan, giọng thì thầm: - Con nhớ lời bác. Đừng khen ai. Và... đừng để mẹ chồng con khen đứa bé trong bụng.
Lan sững sờ. Câu nói cuối cùng như một gáo nước lạnh dội vào người cô. Tại sao lại là mẹ chồng cô? Bà Mẩy biết điều gì về bà Phiên?
- Bác ơi, bác nói rõ cho con...
- Thôi thôi, bác phải đi cho lợn ăn. - Bà Mẩy đứng dậy đột ngột, như vừa nhận ra mình đã nói quá nhiều. - Con về đi, trời sắp tối rồi. Nhớ lời bác dặn đấy.
Lan ra về với đầu óc quay cuồng. Luật "đừng khen ai". Khen là mang họa. Và lời dặn đặc biệt: đừng để mẹ chồng khen đứa bé trong bụng.
Cô vừa đi vừa nghĩ, chân bước mà không hay mình đã về đến cổng nhà. Từ xa, cô nhìn thấy ông Kiên đang khập khiễng bước qua sân, tay chống gậy tre, chân trái tật nguyền lê từng bước nặng nhọc.
Lan đã nhìn thấy chân ông nhiều lần, nhưng hôm nay, lần đầu tiên cô nhìn kỹ. Ống quần ông xắn cao vì lội qua vũng nước sân, để lộ một vết sẹo dài vắt ngang bắp chân trái, từ đầu gối xuống gần mắt cá. Vết sẹo lồi lên, màu nâu sẫm, ngoằn ngoèo như hình một hàm răng. Không phải sẹo dao cắt. Không phải sẹo bỏng. Mà như... vết cắn. Một vết cắn rất lớn, của một con vật rất lớn, đã cắn xuyên qua bắp chân ông từ hai mươi năm trước và không bao giờ lành hẳn.
Ông Kiên bắt gặp ánh mắt Lan đang nhìn chằm chằm vào chân mình. Ông khựng lại một thoáng, rồi vội vàng buông ống quần xuống che kín vết sẹo, lảng tránh ánh mắt cô, tập tễnh bước nhanh vào nhà như chạy trốn.
Lan đứng giữa sân, sương chiều buông xuống lạnh buốt. Trong đầu cô, những mảnh ghép rời rạc bắt đầu chạm vào nhau. Lời dặn "đừng khen ai" của bà Mẩy. Ánh mắt sợ hãi của bà khi nhắc đến mẹ chồng cô. Vết sẹo hình hàm răng trên chân ông Kiên. Bát máu giờ Tý. Tiếng mổ thóc trong buồng tối.
Tất cả đều hướng về một điểm. Về bà Lục Thị Phiên.
Tối hôm đó, trong bữa cơm, Lan lén quan sát mẹ chồng kỹ hơn bao giờ hết. Bà Phiên ăn uống bình thường, thỉnh thoảng hỏi Đức chuyện xe cộ, dặn Mai mai đi chợ sớm. Một người mẹ chồng bình thường. Nhưng mỗi khi bà đưa mắt nhìn Lan, đôi mắt sắc lạnh ấy lại khiến cô nhớ đến đêm hôm qua, nhớ đến cái nhìn xuyên thấu trong ánh đèn dầu.
- Mẹ ơi... - Lan bỗng lên tiếng, cả mâm cơm im lặng quay sang nhìn cô. - Con hỏi mẹ chuyện này được không?
- Hỏi đi.
- Cái buồng tối góc nhà... trong đó thờ gì hả mẹ? Con thấy mẹ hay vào đó đêm hôm.
Không khí trên mâm cơm đông cứng lại. Đũa của Đức khựng giữa không trung. Mai cúi gằm mặt xuống bát. Ông Kiên ho khan một tiếng, tay run run đặt chén cơm xuống.
Bà Phiên từ từ ngẩng đầu lên, nhìn thẳng vào Lan. Đôi mắt sắc lạnh. Lạnh đến nỗi Lan cảm thấy hơi thở mình nghẹn lại.
- Thờ tổ tiên. - Bà đáp gọn lỏn. - Việc của người lớn. Con dâu mới, đừng tò mò những chuyện không phải của mình.
- Nhưng con nghe thấy tiếng...
- Ăn cơm đi. - Bà Phiên cắt ngang, giọng không cao nhưng đanh như thép. - Cơm canh nguội hết.
Lan cúi đầu ăn, không dám hỏi thêm. Nhưng cô cảm nhận rõ ánh mắt bà Phiên vẫn dán trên người mình suốt bữa cơm, nặng như một tảng đá.
Tối đó, trong buồng riêng, Đức ôm vợ từ phía sau, giọng lo lắng:
- Hôm nay em sao thế? Hỏi mẹ chuyện buồng thờ làm gì? Em biết tính mẹ mà, mẹ không thích ai động vào chuyện đó.
Lan tựa đầu vào ngực chồng, nghe nhịp tim anh đập đều đều. Cô muốn kể hết cho anh nghe: chuyện bát máu giờ Tý, chuyện tiếng khóc trong buồng tối, chuyện vết cắn trên cổ tay mẹ anh. Nhưng nhìn gương mặt mệt mỏi của Đức sau chuyến xe dài, cô lại nuốt lời vào trong.
- Em chỉ... tò mò thôi. - Cô nói khẽ. - Anh này, anh có bao giờ... vào buồng đó chưa?
Đức im lặng một lúc lâu, lâu đến nỗi Lan tưởng anh đã ngủ. Rồi anh đáp, giọng trầm xuống:
- Chưa. Từ bé đến giờ, chưa một lần. Mẹ cấm. Bố cũng cấm. Hồi anh mười tuổi, có lần anh tò mò hé rèm nhìn vào, mẹ đánh anh một trận nhớ đời. Từ đó anh không dám nữa.
- Trong đó có gì hả anh?
- Anh không biết. - Đức thở dài. - Mẹ bảo thờ tổ tiên bên ngoại. Nhà mình giàu có được như hôm nay... là nhờ cái buồng đó phù hộ.
Lan sững người. "Nhà mình giàu là nhờ cái buồng đó." Câu nói vô tình của chồng như một mảnh ghép nữa rơi vào đúng chỗ. Sự giàu có của nhà họ Hoàng, cái danh "giàu nhất bản", có liên quan đến thứ trong buồng tối. Một sự đánh đổi. Máu gà mỗi đêm, đổi lấy tiền tài.
- Ngủ đi em. - Đức hôn lên trán vợ. - Đừng nghĩ nhiều. Mai anh lại đi chuyến xa, mấy hôm mới về.
Lan gật đầu, nhưng mắt vẫn mở trừng trừng nhìn vào bóng tối. Chồng cô không biết gì. Hoặc anh cũng như mọi người trong nhà này: biết nhưng không dám biết.
Đêm đó, Lan nằm trên giường mà không tài nào ngủ được. Lời bà Mẩy cứ vang vọng trong đầu: "Đừng để mẹ chồng con khen đứa bé trong bụng." Tại sao? Khen thì sao? Một lời khen có thể làm hại gì một đứa trẻ chưa chào đời?
Cô đặt tay lên bụng, cảm nhận đứa bé đạp nhẹ. Ngoài kia, gió đèo lại rít. Và đúng như mọi đêm, tiếng bước chân nhẹ vang lên, đi về phía buồng tối. Tiếng then cửa. Rồi tiếng "cục... cục... cục..." đều đặn vang lên trong đêm.
Nhưng đêm nay, Lan nghe thêm một âm thanh khác. Xen giữa tiếng mổ thóc, có tiếng rên khẽ khẽ. Như tiếng một người đàn bà đang khóc. Tiếng rên ấy phát ra từ buồng tối, nhỏ đến nỗi Lan phải nín thở mới nghe rõ.
Là giọng bà Phiên. Mẹ chồng cô đang khóc trong buồng tối, bên cạnh tiếng mổ thóc ma quái.
Lan nằm im, nước mắt bỗng ứa ra lúc nào không hay. Cô không hiểu vì sao mình khóc. Có lẽ vì thương. Có lẽ vì sợ. Có lẽ vì cô vừa nhận ra, đằng sau đôi mắt sắc lạnh và vẻ ngoài đanh thép ấy, bà Lục Thị Phiên cũng chỉ là một người đàn bà đang khóc một mình trong bóng tối, bên cạnh một bí mật mà không ai dám chạm vào.
Sáng hôm sau, Lan dậy sớm quét sân như mọi ngày. Ông Kiên đã dậy từ trước, đang ngồi ở hiên nhà vót nan tre, chân trái tật nguyền duỗi thẳng. Thấy Lan, ông ngẩng lên, ánh mắt phức tạp.
Lan bước đến gần, khẽ nói:
- Bố ơi... vết sẹo ở chân bố... là do đâu ạ?
Tay ông Kiên khựng lại, con dao vót nan trượt một đường vào ngón tay, máu ứa ra. Ông không kêu, chỉ lặng lẽ đưa ngón tay lên miệng mút, mắt nhìn xa xăm về phía dãy núi đá vôi mờ sương.
Một lúc lâu sau, ông mới lên tiếng, giọng khàn đặc như đã lâu không dùng:
- Đừng hỏi. Hỏi... là rước họa vào thân.
Nói rồi ông chống gậy đứng dậy, khập khiễng bước qua sân, bỏ lại Lan đứng chơ vơ giữa màn sương muối buổi sáng. Cô nhìn theo bóng lưng còng của ông, nhìn cái chân trái tật nguyền lê từng bước, và vết sẹo hình hàm răng mà cô tưởng tượng ra dưới lớp ống quần.
Hai mươi năm. Vết sẹo ấy ít nhất cũng hai mươi năm tuổi. Chuyện gì đã xảy ra với ông Kiên hai mươi năm trước? Con vật nào đã cắn ông? Và tại sao cả nhà, cả bản, đều im lặng như thể chưa từng có chuyện gì xảy ra?
Lan cúi xuống nhặt chổi tre, tiếp tục quét sân. Nhưng tay cô run. Vì cô vừa nhận ra một điều: trong ngôi nhà này, không chỉ có buồng tối là bị cấm. Mà cả quá khứ cũng bị cấm. Cả sự thật cũng bị cấm.
Và cô, đứa con dâu người Kinh mới về bốn tháng, đang đứng giữa tất cả những điều cấm kỵ ấy, mang trong bụng một đứa trẻ mà bà Mẩy dặn phải "giữ cho kỹ".
Phía cuối bản, tiếng gà gáy vang lên muộn màng, lạc lõng giữa màn sương trắng xóa. Lan ngẩng đầu nhìn về phía buồng tối góc nhà sàn. Tấm rèm chàm vẫn buông kín, bất động như một nấm mồ.
Cô có cảm giác, đằng sau tấm rèm ấy, có một đôi mắt đang nhìn cô. Đỏ rực. Không chớp.
---
Chương khác
- Chương 1: Sương muối đổ xuống bản Nà Lừa từ lúc nào không hay.
- Chương 2: Đêm thứ ba, Lan quyết định không ngủ.
- Chương 4: Đêm mùng chín tháng mười hai, Lan làm một việc mà sau này cô hối hận suốt đời: cô áp tai vào cửa buồng tối.
- Chương 5: Sáng mùng mười tháng mười hai, Lan dậy từ tinh mơ với quyết tâm phải moi được sự thật từ Mai.
- Chương 6: Chợ phiên bản Nà Lừa họp vào ngày mười một tháng mười hai, đông như hội.