BẠCH HỔ NGẬM KIẾM NÚI TRÀ BỒNG - Chương 24: Sáu người trong sổ theo dõi

Đức ngồi ở lán tuần tra ghép mọi mảnh dữ kiện đã có từ đầu mùa. Hai khách trọ đầu tiên. Dấu cưa ở bìa rừng. Ký hiệu sơn trên đường mòn, đầu mối gỗ huê…

Nội dung chương

Đức ngồi ở lán tuần tra ghép mọi mảnh dữ kiện đã có từ đầu mùa. Hai khách trọ đầu tiên. Dấu cưa ở bìa rừng. Ký hiệu sơn trên đường mòn, đầu mối gỗ huê ngoài huyện, việc gỡ lệnh bài và tin chuyến đi rừng đêm bão. Từng mảnh rời xếp lại thành một hồ sơ hoàn chỉnh trên bàn làm việc của anh, với tên người, giờ giấc và địa điểm khớp nhau.

Mây sà xuống thấp che mất đỉnh Cà Đam từ sớm, nhìn từ bản chỉ thấy một biển mây trắng xám trải ngang lưng núi. Tiếng chim trong rừng cấm thưa dần khi mây sà xuống thấp, chỉ còn tiếng nước suối chảy qua khe đá nghe rõ mồn một. Nước suối dâng lên sau mỗi trận mưa lớn, chảy xiết và đục, qua cầu tạm phải vịn tay vào dây mới dám bước.

Gió trên sườn Cà Đam thổi mạnh hơn dưới bản, cây cối nghiêng theo một hướng quen thuộc của mùa bão. Bản dưới chân Cà Đam thức dậy sớm theo tiếng gà và tiếng chày giã gạo, khói bếp lên từ nhiều mái nhà cùng một lúc. Mưa ở miền núi không rào rào một trận rồi thôi, mưa dầm dề nhiều ngày, thấm vào đất, vào áo, vào cả giấc ngủ.

Sổ theo dõi kết luận: toán người lạ có đúng 6 người. Cầm đầu là Võ Tấn Dũng, 44 tuổi, cựu thợ xẻ thuê, người nhận đơn đốn cây từ đầu mối thu mua ngoài huyện. Trong toán có Nguyễn Văn Bảy là thợ cưa chính, Trần Văn Cư và Lê Văn Phấn là hai tay súng săn, Phạm Văn Rô là thợ cưa phụ, và Đinh Văn Lực là người dẫn đường rành rừng từ nhỏ.

Người Cor trong bản sống nép vào chân núi, nhà nào cũng có vườn sau trồng rau và chuồng nhỏ nuôi vài con gà. Đêm ở chân núi tối đặc, không có đèn đường, ánh sáng duy nhất là đèn dầu và đèn pin của người gác đêm. Già làng Ơn được cả bản nghe theo không phải vì ông nói to, mà vì ông nhớ hết lệ cũ và chưa từng thiên vị nhà nào.

Điện thoại ở vùng núi sóng chập chờn, muốn gọi một cuộc cho trọn vẹn phải ra chỗ đất cao hoặc đứng yên một chỗ. Suối trong rừng cấm chảy xiết hơn sau mưa, nước đục màu đất, cuốn theo lá khô và cành nhỏ trôi về phía hạ lưu. Buổi tối ở bản yên tĩnh sớm, đèn trong các nhà tắt dần theo giờ, chỉ còn tiếng chó sủa vu vơ ở đầu bản.

- Báo cáo hạt trưởng, hồ sơ theo dõi đã đủ. Toán có đúng 6 người, cầm đầu là Võ Tấn Dũng, mục tiêu là cây huê trong rừng cấm, thời điểm là đêm bão.

- Cậu chắc về số người không? Thiếu một người là kế hoạch chặn bắt hở một hướng đấy.

- Dạ chắc, hạt trưởng. Sáu người này khớp qua nhà trọ, chợ gỗ và người chở thuê. Đồ nghề có súng săn và cưa xích, số lượng cụ thể em sẽ xác nhận lại bằng quan sát trước đêm bão.

- Tốt. Tôi đồng ý kế hoạch chặn bắt quả tang ở đường mòn. Nhưng nhớ: biên bản, nhân chứng, an toàn cho dân bản, ba việc đó không được thiếu.

- Dạ rõ, hạt trưởng. Em sẽ bố trí lại toàn bộ chốt theo kế hoạch mới ngay ngày mai.

Về đồ nghề, hồ sơ ghi nhận toán có súng săn và cưa xích, số lượng cụ thể sẽ được xác nhận lại bằng quan sát hiện trường trước khi chúng vào rừng. Mục tiêu của toán là cây huê ngàn năm giữa rừng cấm, và thời điểm ra tay là đêm bão lớn nhất của mùa, để mưa xóa dấu vết trên đường mòn và tiếng bão át tiếng cưa trong rừng.

Giấy tờ trong ngăn kéo của lán tuần tra được xếp theo ngày, tháng nào ra tháng đó, ai cần tra cứu cũng tìm được ngay. Không khí trước bão nặng và đứng gió một cách khác thường, chim chóc im tiếng, người già trong bản nhìn trời mà lo. Đức ghi chép mọi việc vào sổ tay bằng chữ nhỏ và đều, ngày giờ viết rõ ở đầu trang, không để sót một mốc nào.

Ông Thao ít nói về việc làm của mình, nhưng việc gì ông đã nhận thì ông làm tới nơi, chậm mà chắc. Người bản dặn nhau vào rừng cấm thì đi nhẹ, nói khẽ, không chặt phá bừa bãi, vì rừng này là của chung nhiều đời để lại. Vách đá trong rừng cấm dựng đứng, mặt đá loang lổ nước mưa, dây rừng buông xuống như những tấm màn xanh thẫm.

Đức mang hồ sơ báo cáo lên hạt trưởng Nguyễn Văn Trực và xin kế hoạch chặn bắt tại đường mòn. Hạt trưởng xem kỹ hồ sơ, đồng ý về nguyên tắc chặn bắt quả tang khi toán mang đồ nghề vào rừng, đồng thời nhắc Đức rằng mọi hành động phải có biên bản, có nhân chứng và không được để người dân trong bản bị cuốn vào nguy hiểm.

Sau nửa đêm, bản chìm hẳn vào yên tĩnh, chỉ còn người gác và người trực ở miếu thức cùng tiếng mưa đều đều. Trang làm hồ sơ theo cách của người làm văn hóa: chụp ảnh trước, ghi lời kể nguyên văn sau, rồi mới đối chiếu tư liệu. Trong các cuộc họp của bản và kiểm lâm, người ta nói thẳng, nói ngắn, và ghi lại điều đã thống nhất ngay tại chỗ.

Tiếng chó sủa trong đêm là tín hiệu quen thuộc của bản: sủa một hồi rồi im là khách quen, sủa dai dẳng là có chuyện lạ. Người trẻ trong bản đi làm ăn xa nhiều, nhưng mùa lễ vía và mùa bão thì lần lượt quay về, bản lại đông như cũ. Buổi chiều sau mưa, sương lên từ các thung lũng, phủ trắng những sườn đồi gần bản rồi mới lan tới chân núi.

Về lán, Đức viết trang kết luận của sổ theo dõi bằng chữ rõ ràng: toán 6 người đã rõ mặt, kế hoạch đêm bão đã rõ hướng, việc còn lại là giữ đường mòn và gốc cây huê cho tới đêm đó. Anh kẹp hồ sơ vào ngăn tủ khóa kín, rồi ra đứng ở cửa lán nhìn về phía rừng cấm đang chìm dần vào bóng chiều.

Càng vào sâu trong rừng cấm, tiếng người càng lùi xa, chỉ còn tiếng gió qua ngọn cây và tiếng bước chân của chính mình. Đức quen với những đêm tuần tra dài, áo mưa sũng nước, sổ tay phải bọc trong túi nilon mới giữ được khô. Đường trong bản là đường đất pha đá, mưa xuống thì lầy, nắng lên thì bụi, trẻ con đi học phải xắn quần qua đoạn suối cạn.

Mấy người phụ nữ trong bản gùi củi về lúc chiều xuống, gùi nặng mà bước chân vẫn đều trên con dốc quen thuộc. Ở bìa rừng cấm, cỏ tranh mọc cao ngang thắt lưng, ướt đẫm sương sớm, quét qua ống quần làm người đi đường ướt lạnh. Người gác đêm ở bản chia nhau theo ca, mỗi ca hai người, đi một vòng quanh các điểm đã hẹn rồi quay về nhà rông.

Ánh nắng xuyên qua tán rừng cấm thành từng vệt mỏng, rơi xuống thảm lá khô thành những đốm sáng di động theo gió. Tiếng côn trùng trong đêm mưa thưa hẳn, chỉ còn tiếng ếch nhái ngoài đồng và tiếng nước nhỏ giọt từ mái hiên. Đường mòn trong rừng cấm hẹp và trơn, hai bên là dây leo chằng chịt, chỉ người quen rừng mới biết chỗ nào đặt chân cho chắc.

Bà Hoa không quen giấy tờ hành chính, nhưng sổ vía của miếu thì bà thuộc từng trang, từng dòng, từng tên người. Người dân vùng này nhìn màu mây và hướng gió là đoán được mưa bão sắp về, kinh nghiệm truyền qua nhiều đời làm ruộng nương. Tiếng nói của người bản trầm và ngắn, khách tới nhà được mời nước chè trước rồi mới hỏi tới chuyện làm ăn hay chuyện rừng.

Đêm càng về khuya, sương càng dày, đứng cách nhau chục bước đã chỉ còn thấy bóng người mờ trong sương. Trong bản, chuyện của miếu và chuyện của rừng là chuyện chung, nhà nào cũng có phần, không ai đứng ngoài được. Làm kiểm lâm ở vùng này là làm bạn với đường mòn, với bản đồ và với những buổi chờ đợi dài hơn là chạy đuổi.

Mỗi biên bản Đức lập đều có đủ người chứng kiến ký tên, ảnh chụp đính kèm và số đo ghi bằng số rõ ràng. Bà Hoa thức giấc giữa đêm là chuyện thường trong mùa vía, bà ngồi dậy nghe ngóng một lúc rồi mới nằm xuống lại. Đèn pin của tổ tuần tra quét qua màn mưa thành một quầng sáng vàng, soi rõ từng bụi cây rồi tắt khi qua khúc cua.

Tiếng mưa trên mái tôn của điểm trường và nhà dân gõ liên hồi, át cả tiếng người nói chuyện trong nhà. Những gốc cây lớn trong rừng cấm đứng cách nhau vừa đủ để ánh sáng lọt xuống, tạo thành những khoảng trống yên tĩnh lạ thường. Điểm trường của bản nằm ở khoảng đất cao giữa bản, mái tôn mới lợp lại sau mùa bão năm trước, sân trường quét sạch.

Thân cây trong rừng cấm cây nào cũng phủ rêu ở phía bắc, vỏ cây sẫm màu vì ẩm, sờ vào thấy mát và nhám. Sau cơn mưa đêm, đất trong vườn và trên đường mòn mềm nhũn, dấu chân của người và vật in lại rõ hơn ngày nắng. Người làm nghề giữ rừng hiểu rằng một dấu vết nhỏ bị bỏ qua hôm nay có thể thành một mất mát lớn vào tuần sau.

Trong đêm khuya, mọi âm thanh nhỏ đều nghe rõ hơn ban ngày: tiếng lá rơi, tiếng cành khô gãy, tiếng bước chân xa. Trời Trà Bồng cuối tháng mười đổi tính từng ngày, nắng vừa lên được một buổi thì mây từ phía biển lại kéo về đen kịt. Rừng cấm dưới chân Cà Đam vào mùa này xanh sẫm lại, lá nào cũng nặng nước, đi dưới tán rừng nghe tiếng giọt rơi suốt dọc đường.

Đêm đó, lán tuần tra sáng đèn muộn. Đức ngồi một mình xem lại trang kết luận trong sổ theo dõi, lòng vừa vững vì hồ sơ đã rõ, vừa nặng vì cây huê ngàn năm và đêm bão đang tới gần cùng lúc. Anh biết từ đây tới đêm bão, mỗi ngày trôi qua đều là một ngày đếm ngược, và sai lầm nhỏ nhất của tổ tuần tra cũng có thể phải trả giá bằng cả khoảnh rừng.

Chương khác

Xem thêm