BẠCH HỔ NGẬM KIẾM NÚI TRÀ BỒNG - Chương 30: Lán tuần tra bị phá

Tối đó, Đức trở về lán tuần tra sau ca canh phía rừng thì thấy cửa lán đã bung, ổ khóa bị phá, đèn trong lán tắt tối om. Anh bật đèn pin đi vào: giấy tờ…

Nội dung chương

Tối đó, Đức trở về lán tuần tra sau ca canh phía rừng thì thấy cửa lán đã bung, ổ khóa bị phá, đèn trong lán tắt tối om. Anh bật đèn pin đi vào: giấy tờ trên bàn bị xáo trộn, ngăn kéo bị lục tung, hồ sơ theo dõi bị lật dở nhiều trang. Và tấm bản đồ tuần tra có đánh dấu ba lớp chốt treo trên tường đã biến mất, chỉ còn lại bốn chiếc đinh ghim trống.

Ông Thao ít nói về việc làm của mình, nhưng việc gì ông đã nhận thì ông làm tới nơi, chậm mà chắc. Những gốc cây lớn trong rừng cấm đứng cách nhau vừa đủ để ánh sáng lọt xuống, tạo thành những khoảng trống yên tĩnh lạ thường. Bản dưới chân Cà Đam thức dậy sớm theo tiếng gà và tiếng chày giã gạo, khói bếp lên từ nhiều mái nhà cùng một lúc.

Thân cây trong rừng cấm cây nào cũng phủ rêu ở phía bắc, vỏ cây sẫm màu vì ẩm, sờ vào thấy mát và nhám. Người trẻ trong bản đi làm ăn xa nhiều, nhưng mùa lễ vía và mùa bão thì lần lượt quay về, bản lại đông như cũ. Mưa ở miền núi không rào rào một trận rồi thôi, mưa dầm dề nhiều ngày, thấm vào đất, vào áo, vào cả giấc ngủ.

Đức lập tức gọi điện báo hạt trưởng Trực và giữ nguyên hiện trường chờ người xuống. Anh đi vòng quanh lán kiểm tra: cửa sổ phía sau bị cạy, dấu giày lạ in trên nền đất ẩm sau lán, hướng đi về phía đường mòn phụ ít người qua lại. Toán người lạ đã chọn đúng lúc tổ tuần tra dồn hết ra phía rừng để ra tay với lán trống.

Điện thoại ở vùng núi sóng chập chờn, muốn gọi một cuộc cho trọn vẹn phải ra chỗ đất cao hoặc đứng yên một chỗ. Mây sà xuống thấp che mất đỉnh Cà Đam từ sớm, nhìn từ bản chỉ thấy một biển mây trắng xám trải ngang lưng núi. Buổi chiều sau mưa, sương lên từ các thung lũng, phủ trắng những sườn đồi gần bản rồi mới lan tới chân núi.

Đêm càng về khuya, sương càng dày, đứng cách nhau chục bước đã chỉ còn thấy bóng người mờ trong sương. Càng vào sâu trong rừng cấm, tiếng người càng lùi xa, chỉ còn tiếng gió qua ngọn cây và tiếng bước chân của chính mình. Đường mòn trong rừng cấm hẹp và trơn, hai bên là dây leo chằng chịt, chỉ người quen rừng mới biết chỗ nào đặt chân cho chắc.

- Báo cáo hạt trưởng, lán bị phá trong lúc tổ đi canh phía rừng. Giấy tờ bị lục, bản đồ tuần tra có ba lớp chốt đã mất.

- Cậu dồn hết người ra ngoài, để trống cơ sở như vậy là sai lầm lớn, Đức. Bản đồ mất là đối phương biết hết chốt gác của mình rồi.

- Dạ, em nhận lỗi này. Em đã quá tin vào việc dồn lực ra rừng sau đêm không dấu chân ở miếu.

- Từ ngày mai, vai trò chỉ huy chốt chuyển cho tổ phối hợp của bản và miếu. Cậu phụ trách chuyên môn tuần tra thôi, rõ chưa?

- Dạ rõ, hạt trưởng. Em sẽ bàn giao đầy đủ và hỗ trợ tổ phối hợp bằng kinh nghiệm đường rừng của em.

Hạt trưởng Trực xuống hiện trường ngay trong đêm, xem xét lán bị phá và nghe Đức báo cáo. Ông phê bình Đức thẳng thắn trước mặt tổ viên: dồn hết người ra ngoài mà để trống cơ sở là sai lầm nghiệp vụ. Bản đồ tuần tra mất là mất toàn bộ sơ đồ chốt gác vào tay đối phương, hậu quả của việc này sẽ kéo dài tới tận đêm bão.

Sau nửa đêm, bản chìm hẳn vào yên tĩnh, chỉ còn người gác và người trực ở miếu thức cùng tiếng mưa đều đều. Rừng cấm dưới chân Cà Đam vào mùa này xanh sẫm lại, lá nào cũng nặng nước, đi dưới tán rừng nghe tiếng giọt rơi suốt dọc đường. Mỗi biên bản Đức lập đều có đủ người chứng kiến ký tên, ảnh chụp đính kèm và số đo ghi bằng số rõ ràng.

Đèn pin của tổ tuần tra quét qua màn mưa thành một quầng sáng vàng, soi rõ từng bụi cây rồi tắt khi qua khúc cua. Đức quen với những đêm tuần tra dài, áo mưa sũng nước, sổ tay phải bọc trong túi nilon mới giữ được khô. Ánh nắng xuyên qua tán rừng cấm thành từng vệt mỏng, rơi xuống thảm lá khô thành những đốm sáng di động theo gió.

Hạt trưởng yêu cầu từ hôm sau vai trò chỉ huy chốt phải chuyển cho tổ phối hợp của bản và miếu, Đức chỉ còn phụ trách chuyên môn tuần tra và hỗ trợ đường rừng. Đức chấp nhận quyết định này không một lời cãi, ký vào biên bản hiện trường lán bị phá và biên bản bàn giao vai trò chỉ huy ngay trong đêm, dưới ánh đèn pin của tổ viên.

Già làng Ơn được cả bản nghe theo không phải vì ông nói to, mà vì ông nhớ hết lệ cũ và chưa từng thiên vị nhà nào. Người làm nghề giữ rừng hiểu rằng một dấu vết nhỏ bị bỏ qua hôm nay có thể thành một mất mát lớn vào tuần sau. Mấy người phụ nữ trong bản gùi củi về lúc chiều xuống, gùi nặng mà bước chân vẫn đều trên con dốc quen thuộc.

Tiếng chó sủa trong đêm là tín hiệu quen thuộc của bản: sủa một hồi rồi im là khách quen, sủa dai dẳng là có chuyện lạ. Tiếng nói của người bản trầm và ngắn, khách tới nhà được mời nước chè trước rồi mới hỏi tới chuyện làm ăn hay chuyện rừng. Người dân vùng này nhìn màu mây và hướng gió là đoán được mưa bão sắp về, kinh nghiệm truyền qua nhiều đời làm ruộng nương.

Khi mọi người ra về, Đức ở lại lán một mình, sắp xếp lại giấy tờ bị xáo trộn. Anh nhìn bốn chiếc đinh ghim trống trên tường, nơi tấm bản đồ hoàn chỉnh nhất của mình từng treo. Kẻ lấy bản đồ bây giờ đã biết hết ba lớp chốt, giờ đổi ca và đường rút của tổ tuần tra, còn anh thì mất đi công cụ quan trọng nhất của mình ngay trước những ngày quyết định.

Giấy tờ trong ngăn kéo của lán tuần tra được xếp theo ngày, tháng nào ra tháng đó, ai cần tra cứu cũng tìm được ngay. Người Cor trong bản sống nép vào chân núi, nhà nào cũng có vườn sau trồng rau và chuồng nhỏ nuôi vài con gà. Ở bìa rừng cấm, cỏ tranh mọc cao ngang thắt lưng, ướt đẫm sương sớm, quét qua ống quần làm người đi đường ướt lạnh.

Trong đêm khuya, mọi âm thanh nhỏ đều nghe rõ hơn ban ngày: tiếng lá rơi, tiếng cành khô gãy, tiếng bước chân xa. Điểm trường của bản nằm ở khoảng đất cao giữa bản, mái tôn mới lợp lại sau mùa bão năm trước, sân trường quét sạch. Đêm ở chân núi tối đặc, không có đèn đường, ánh sáng duy nhất là đèn dầu và đèn pin của người gác đêm.

Buổi tối ở bản yên tĩnh sớm, đèn trong các nhà tắt dần theo giờ, chỉ còn tiếng chó sủa vu vơ ở đầu bản. Tiếng côn trùng trong đêm mưa thưa hẳn, chỉ còn tiếng ếch nhái ngoài đồng và tiếng nước nhỏ giọt từ mái hiên. Tiếng mưa trên mái tôn của điểm trường và nhà dân gõ liên hồi, át cả tiếng người nói chuyện trong nhà.

Gió trên sườn Cà Đam thổi mạnh hơn dưới bản, cây cối nghiêng theo một hướng quen thuộc của mùa bão. Mùi rừng sau mưa là mùi lá mục, mùi đất ướt và mùi nhựa cây, thứ mùi mà người đi rừng lâu năm nhận ra ngay từ đầu ngõ. Bà Hoa thức giấc giữa đêm là chuyện thường trong mùa vía, bà ngồi dậy nghe ngóng một lúc rồi mới nằm xuống lại.

Đức ghi chép mọi việc vào sổ tay bằng chữ nhỏ và đều, ngày giờ viết rõ ở đầu trang, không để sót một mốc nào. Sau cơn mưa đêm, đất trong vườn và trên đường mòn mềm nhũn, dấu chân của người và vật in lại rõ hơn ngày nắng. Đường trong bản là đường đất pha đá, mưa xuống thì lầy, nắng lên thì bụi, trẻ con đi học phải xắn quần qua đoạn suối cạn.

Trang làm hồ sơ theo cách của người làm văn hóa: chụp ảnh trước, ghi lời kể nguyên văn sau, rồi mới đối chiếu tư liệu. Bà Hoa không quen giấy tờ hành chính, nhưng sổ vía của miếu thì bà thuộc từng trang, từng dòng, từng tên người. Người bản dặn nhau vào rừng cấm thì đi nhẹ, nói khẽ, không chặt phá bừa bãi, vì rừng này là của chung nhiều đời để lại.

Không khí trước bão nặng và đứng gió một cách khác thường, chim chóc im tiếng, người già trong bản nhìn trời mà lo. Trời Trà Bồng cuối tháng mười đổi tính từng ngày, nắng vừa lên được một buổi thì mây từ phía biển lại kéo về đen kịt. Vách đá trong rừng cấm dựng đứng, mặt đá loang lổ nước mưa, dây rừng buông xuống như những tấm màn xanh thẫm.

Người gác đêm ở bản chia nhau theo ca, mỗi ca hai người, đi một vòng quanh các điểm đã hẹn rồi quay về nhà rông. Làm kiểm lâm ở vùng này là làm bạn với đường mòn, với bản đồ và với những buổi chờ đợi dài hơn là chạy đuổi. Suối trong rừng cấm chảy xiết hơn sau mưa, nước đục màu đất, cuốn theo lá khô và cành nhỏ trôi về phía hạ lưu.

Tiếng chim trong rừng cấm thưa dần khi mây sà xuống thấp, chỉ còn tiếng nước suối chảy qua khe đá nghe rõ mồn một. Trong bản, chuyện của miếu và chuyện của rừng là chuyện chung, nhà nào cũng có phần, không ai đứng ngoài được. Trong các cuộc họp của bản và kiểm lâm, người ta nói thẳng, nói ngắn, và ghi lại điều đã thống nhất ngay tại chỗ.

Đêm khuya, Đức khóa lại cánh cửa lán đã bị phá bằng một ổ khóa tạm, ngồi ở bậc cửa nhìn sương phủ trên đường mòn. Thất bại ở lán này, cùng với thất bại bị đánh lạc hướng ở ngã rẽ hôm trước, làm anh hiểu rằng đối thủ của mình không chỉ rành rừng mà còn rất hiểu cách tổ tuần tra vận hành. Anh tự nhủ những ngày còn lại phải làm việc bằng đầu lạnh và bằng sự phối hợp của cả bản, không thể bằng thói quen cũ nữa.

Chương khác

Xem thêm