Báo cáo khai quật số 13 - Chương 3: Nến Trấn Mộ
Không ai châm lửa, nhưng mười ba cây nến quanh quan tài tự cháy khi Nhiên bước qua ngưỡng cửa. Ngọn lửa bùng lên đồng loạt, không có tiếng diêm hay bật…
Nội dung chương
Không ai châm lửa, nhưng mười ba cây nến quanh quan tài tự cháy khi Nhiên bước qua ngưỡng cửa.
Ngọn lửa bùng lên đồng loạt, không có tiếng diêm hay bật lửa, chỉ một tiếng "phù" nhẹ. Lõi lửa xanh lục nhạt, lập lòe in bóng nhóm khảo cổ lên vách đá vôi xù xì.
Nhiên khựng lại ngay trên bậu cửa đá. Bàn chân cô, vốn đang định hạ xuống nền đất ẩm của buồng mộ ngoài, đông cứng giữa không trung. Một luồng khí lạnh buốt từ dưới lòng đất thốc thẳng lên mặt cô. Nó mang theo mùi đất ẩm lâu năm, mùi đá vôi mục nát và thứ mùi ngai ngái của mỡ động vật bị để đông lâu ngày trong hũ kín.
Phía sau cô, Khải Minh suýt nữa thì đâm sầm vào lưng đồng nghiệp. Anh ta lùi lại một bước, tay giữ chặt chiếc chân máy quét LiDAR, miệng lầm bầm một câu chửi thề nhỏ.
- Cái quái gì thế này? - Khải Minh thì thầm, giọng anh ta lạc đi dưới ánh sáng xanh lét của mười ba ngọn nến - Hệ thống đánh lửa tự động à? Nhưng đây là mộ cổ từ thế kỷ thứ sáu cơ mà? Làm sao có công nghệ đó được?
Giáo sư Lễ không trả lời. Ông bước lên bên cạnh Nhiên, chiếc kính cận dày cộm phản chiếu mười ba đốm lửa xanh. Ông không nhìn vào quan tài đá đặt ở trung tâm buồng mộ, mà chăm chú quan sát những bệ nến bằng đất nung được xếp thành một vòng tròn hoàn hảo xung quanh nó.
- Bình tĩnh, Khải Minh - Giáo sư Lễ nói, giọng ông trầm xuống nhưng vẫn giữ được sự nghiêm nghị của một người đứng đầu đoàn - Ghi chép lại hiện trường trước. Nhiên, em có mang theo máy đo nồng độ khí độc không?
Nhiên siết chặt quai túi bên hông để lấy lại sự bình tĩnh. Cô cúi xuống bấm nút trên thiết bị cầm tay đeo bên hông. Màn hình điện tử nhỏ hiện lên những con số nhảy liên tục, rồi dừng lại ở mức an toàn.
- Chỉ số oxy bình thường, thưa thầy. Không có khí metan hay các loại khí độc thường gặp trong hầm mộ khép kín. Nhưng nhiệt độ ở đây giảm rất nhanh. Chỉ trong vòng vài phút kể từ khi chúng ta mở cửa đá, nhiệt độ đã giảm xuống còn mười hai độ C.
Cô bước hẳn vào buồng mộ, tránh chạm vào nến. Mười ba cây nến đặt trên mười ba đĩa đất nung thô, thân to bằng cổ tay trẻ con, màu xám xịt. Sáp nến không cứng như hiện vật cổ. Nó mềm, hơi dính, còn hằn dấu vân tay của thợ làm nến.
- Kỳ lạ thật - Nhiên dùng một chiếc kẹp y tế nhỏ, nhẹ nhàng gạt một chút sáp ở rìa một cây nến - Sáp nến có tuổi cổ rất cao, cấu trúc phân tử đã bị phân rã một phần, nhưng chất sáp vẫn mềm như mới được đúc ngày hôm qua. Tim nến được làm bằng sợi bân khô, loại sợi thực vật cổ hay dùng làm bấc đèn, nhưng ngọn lửa cháy lại rất ổn định, không có khói đen hay tiếng nổ lách tách của hơi ẩm.
Khải Minh đặt máy quét xuống, anh ta lấy một ống nghiệm thủy tinh từ trong túi đồ nghề ra, định hứng lấy một giọt sáp nến đang chảy xuống đĩa đất nung.
- Đừng chạm vào thứ đó - Giọng ông Phúc vang lên từ phía sau cửa mộ.
Ông lão canh mộ đứng tựa lưng vào vách đá, hai tay khoanh trước ngực, mắt nhìn đăm đăm vào vòng nến xanh. Gương mặt ông chìm trong bóng tối của hành lang dẫn vào, chỉ có đôi mắt phản chiếu ánh lửa xanh lét trông như hai đốm lân tinh trong rừng sâu.
- Bác Phúc, chúng cháu cần lấy mẫu để xét nghiệm đồng vị carbon - Khải Minh giải thích, tay vẫn giữ chiếc kẹp - Đây là quy trình bắt buộc của Viện Khảo cổ. Chúng ta cần biết chính xác chất liệu cấu thành nên những cây nến này.
- Chất liệu gì thì cũng là mỡ người - Ông Phúc nói, giọng ông lạnh tanh như gió mùa đông bắc - Mỡ của những kẻ từng bước qua bậc đá thứ bảy mà không được sự cho phép của ngôi mộ. Thợ trấn yểm xưa trộn mỡ ấy với dầu thông và nhựa trám để làm nến trấn giữ nơi này. Các cậu muốn mang thứ đó về Hà Nội để thờ à?
Khải Minh khựng lại. Anh ta nhìn kỹ lại chất sáp màu xám xịt đang chảy ra dưới chân nến. Dưới ánh sáng xanh lục, thứ sáp đó trông có vẻ bóng nhẫy và có những hạt mỡ li ti chưa tan hết, tạo nên một kết cấu lổn nhổn đáng sợ. Anh ta từ từ thu chiếc kẹp lại, đút ống nghiệm vào túi áo khoác với vẻ mặt không mấy dễ chịu.
Nhiên quay sang nhìn chiếc quan tài đá ở giữa phòng. Nó là một khối đá sa thạch màu xám đen, dài khoảng hai mét rưỡi, rộng gần một mét. Bề mặt quan tài không được mài nhẵn mà để lại những vết đục đẽo thô ráp, loang lổ những vệt rêu phong đã khô héo và những vết ố màu nâu sẫm.
Nhưng điều khiến cô chú ý nhất là vị trí đặt của nó.
Trong những ngôi mộ cổ chịu ảnh hưởng văn hóa Hán-Việt mà cô từng nghiên cứu, quan tài luôn được đặt dọc theo trục chính của mộ. Đầu quan tài thường hướng về phía bắc hoặc phía đông để đón sinh khí, hoặc tuân theo quy luật phong thủy của chủ mộ. Nhưng chiếc quan tài này lại đặt lệch hẳn một góc khoảng mười lăm độ so với trục của buồng mộ. Đầu quan tài quay vào một góc tối của vách đá vôi, còn phần đuôi lại chĩa thẳng ra phía cửa vào, tạo ra một cảm giác vô cùng lệch lạc và bất an cho bất kỳ ai bước vào phòng.
- Tại sao người ta lại đặt quan tài lệch thế này? - Nhiên lẩm nhẩm, cô đi vòng quanh chiếc quan tài để quan sát - Trông như thể người ta cố tình đặt nó quay lưng lại với lối vào, hoặc giả là... nó đã bị dịch chuyển sau khi chôn cất?
- Không phải bị dịch chuyển đâu - Giáo sư Lễ bước lại gần, ông dùng chiếc đèn pin chuyên dụng soi vào phần chân đế của quan tài - Nhìn những vết hằn trên nền đá này đi. Quan tài được đặt cố định ở vị trí này ngay từ đầu. Nền đá dưới chân quan tài được đục sâu xuống để tạo thành một cái rãnh khớp với đáy quan tài. Đây là một sự sắp đặt có chủ ý.
Khải Minh điều chỉnh chiếc máy quét LiDAR để quét toàn bộ căn phòng. Trên màn hình máy tính bảng của anh ta, mô hình ba chiều của buồng mộ hiện lên với những đường lưới màu xanh dương. Chiếc quan tài đá hiện lên như một khối hộp màu đỏ nằm chéo ngay giữa phòng.
- Thầy nhìn xem - Khải Minh chỉ vào màn hình - Nếu chúng ta kéo dài trục của chiếc quan tài này ra, nó sẽ cắt thẳng vào vách đá phía tây nam, nơi có một đường đứt gãy địa chất nhỏ. Còn nếu đi theo trục chính của ngôi mộ, lối đi sẽ dẫn thẳng ra ngoài thung lũng Hang Mắt Rồng. Người thiết kế ngôi mộ này gần như muốn chuyển hướng dòng năng lượng hoặc một luồng khí hoặc dòng nước ngầm từ bên trong quan tài đi lệch ra khỏi lối ra vào.
Ông Phúc bước lên một bước, nhưng chân ông vẫn dừng lại ngay sát vòng nến, tuyệt đối không bước qua ranh giới của những đốm lửa xanh. Ông chỉ tay vào chiếc quan tài đá, giọng khàn khàn:
- Tôi đã nói với các người từ trước rồi. Đây không phải là quan tài để chôn người chết. Các người nhìn thấy cái nắp của nó không? Nó dày và nặng hơn bình thường gấp ba lần. Đây là một cái nắp giếng.
- Nắp giếng? - Nhiên quay lại nhìn ông Phúc - Ý bác là dưới chiếc quan tài này có một cái giếng nước?
- Một cái giếng không có nước, chỉ có bóng tối và những thứ không nên nhìn thấy - Ông Phúc nói, mắt ông vẫn không rời chiếc quan tài - Người xưa đào cái giếng này sâu vào lòng núi đá vôi để dẫn khí âm từ mạch đất lên. Sau đó họ dùng cái hòm đá này đè lên trên để chặn lại, không cho khí âm thoát ra ngoài quá nhanh. Mười ba cây nến kia là để giữ cho cái nắp này không bị dịch chuyển. Khi nào nến còn cháy, cái thứ bên dưới còn chưa thể lên được.
Giáo sư Lễ lắc đầu, ông có vẻ không đồng tình với cách giải thích mang đậm màu sắc thần bí của ông Phúc. Ông chỉ vào những vết khắc chạy dọc theo mép nắp quan tài đá, nơi những lớp bụi đất đã được thời gian làm khô lại thành một lớp màng cứng.
- Nhiên, em lại đây xem cái này. Đây là những vết khắc chữ Hán cổ. Có vẻ như chúng thuộc cùng một niên đại với dòng chữ trên cánh cửa đá ngoài kia. Em đọc thử xem có phát hiện ra điều gì không.
Nhiên lấy chiếc chổi lông nhỏ và một chai cồn chuyên dụng từ trong túi dụng cụ. Cô quỳ xuống bên cạnh chiếc quan tài đá, nhẹ nhàng quét sạch lớp bụi bám trên những vết khắc. Dưới ánh sáng của chiếc đèn pin đội đầu, những nét chữ cổ dần hiện ra.
Những chữ này không được khắc một cách nắn nót như trên các bia đá công đức thông thường. Chúng được đục một cách vội vã, những nét khắc sâu nông không đều nhau, có chỗ nét chữ bị đứt quãng như thể người thợ khắc đang phải làm việc trong một tình trạng vô cùng khẩn cấp hoặc sợ hãi.
Nhiên nheo mắt, cô cố gắng nhận diện cấu trúc của từng ký tự. Do thời gian và độ ẩm của hang đá vôi, nhiều phần của chữ đã bị bong tróc, chỉ còn lại những bộ thủ rời rạc.
- Chữ này... là chữ "Khai" - Nhiên chỉ vào một ký tự có hai cánh cửa mở ra - Nghĩa là mở.
Cô di chuyển chổi lông sang bên phải khoảng mười phân, nơi có một ký tự khác bị che phủ bởi một lớp rêu đen đã khô cứng. Cô cẩn thận cạo nhẹ lớp rêu đi.
- Chữ tiếp theo là chữ "Chấp"... nghĩa là giữ, hoặc nắm giữ.
- Còn chữ này? - Giáo sư Lễ chỉ vào một vết khắc nằm gần góc của nắp quan tài.
Nhiên quan sát kỹ bộ thủ phía trên và phần nét ngang phía dưới. Cô suy nghĩ một lát rồi nói:
- Đây là chữ "Dịch", trong từ giao dịch hoặc thay đổi. Nhưng ở đây, đi kèm với bộ thủ chỉ người bên cạnh, nó có nghĩa là thay thế, hoặc đổi ca.
Cô tiếp tục di chuyển dọc theo mép quan tài. K ký tự cuối cùng nằm ngay sát phần đầu của quan tài đá, nơi bóng tối của vách đá bao trùm. Chữ này bị mòn đi rất nhiều, chỉ còn lại một nét sổ thẳng và một nét móc xiên.
- Chữ "Canh" - Nhiên nói, giọng cô có chút ngập ngừng - Trong từ canh gác, hoặc cũng có nghĩa là canh giờ, ca trực.
Cô đứng thẳng dậy, nhìn lại bốn chữ rời rạc mà mình vừa tìm thấy: Khai, Chấp, Dịch, Canh.
- Mở, giữ, thay, ca - Khải Minh lặp lại những từ đó với vẻ mặt đầy hoài nghi - Nghe như một bản hướng dẫn vận hành của một nhà máy hay một trạm gác hơn là một bài văn bia ca ngợi công đức của người chết. Thầy Lễ, thầy có nghĩ đây là một trạm gác cổ không?
Giáo sư Lễ đăm chiêu nhìn những chữ khắc trên đá. Ông không trả lời Khải Minh ngay mà quay sang hỏi Nhiên:
- Em có thấy cấu trúc của những chữ này quen không, Nhiên?
Nhiên gật đầu. Nét chữ giống lối viết trên vài mảnh ngói đất nung cô từng đọc trong tài liệu cũ, nhưng pha thêm chữ Lệ thời Lương. Nó có thể là một mật mã riêng của nhóm lập trấn.
Đột nhiên, chiếc máy quét LiDAR của Khải Minh phát ra một tiếng bíp dài, rồi màn hình máy tính bảng của anh ta vụt tắt.
- Gì thế này? Lại hết pin à? - Khải Minh đập đập vào lưng máy - Tôi vừa mới sạc đầy pin dự phòng trước khi xuống hầm mà.
Cùng lúc đó, chiếc đèn pin siêu sáng trên tay Giáo sư Lễ bắt đầu nhấp nháy liên tục. Ánh sáng trắng của đèn LED yếu dần, chuyển sang màu vàng đục rồi tắt hẳn. Nhiên vội vàng đưa tay lên bấm nút trên chiếc đèn đội đầu của mình, nhưng chiếc đèn của cô cũng chỉ phát ra một vài tia sáng yếu ớt trước khi chìm vào bóng tối.
Cả căn buồng mộ ngoài đột ngột mất đi nguồn ánh sáng hiện đại. Chỉ còn lại mười ba ngọn nến xanh lục lập lòe xung quanh chiếc quan tài đá. Ánh sáng xanh ấy không đủ để soi rõ gương mặt của từng người, chỉ tạo nên những cái bóng mờ ảo, méo mó trên các vách đá.
- Mọi người đứng yên tại chỗ, đừng di chuyển! - Giáo sư Lễ ra lệnh, giọng ông vang vọng trong không gian hẹp của buồng mộ.
Nhiên đứng im, cô cảm nhận được cái lạnh của nền đá đang thấm qua đế giày bảo hộ. Cô đưa tay lên tìm chiếc bộ đàm đeo bên hông, định liên lạc với nhóm hỗ trợ ở trên mặt đất.
Nhưng trước khi cô kịp bấm nút phát, mười ba ngọn nến xanh lục xung quanh quan tài đá đồng loạt phụt tắt.
Không có gió. Không có một tiếng động nào của không khí di chuyển. Chỉ là mười ba đốm lửa xanh đột ngột biến mất, giống như có một bàn tay khổng lồ vô hình vừa úp xuống toàn bộ căn phòng, dập tắt mọi nguồn sáng trong cùng một tích tắc.
Bóng tối đặc quánh bao trùm lấy tất cả. Đó là một thứ bóng tối tuyệt đối, không có một chút ánh sáng lọt qua, khiến Nhiên có cảm giác như mình đang bị chôn sống dưới hàng chục mét đất đá. Cô có thể nghe thấy tiếng thở dồn dập của Khải Minh ở bên cạnh, tiếng sột soạt của quần áo khi Giáo sư Lễ cố gắng tìm kiếm chiếc bật lửa trong túi.
Và rồi, từ bên trong chiếc quan tài đá ở giữa phòng, vang lên ba tiếng gõ khô khốc.
"Cộc. Cộc. Cộc."
Tiếng gõ rõ ràng, vang lên từ phía dưới cái nắp đá nặng hàng trăm cân. Âm thanh ấy không phải là tiếng cào cấu của móng tay hay tiếng đập phá của một sinh vật muốn thoát ra ngoài. Nó là tiếng gõ đều đặn, có nhịp điệu, giống như tiếng gõ cửa của một vị khách lịch sự đang đứng chờ ở bên ngoài.
Khải Minh lùi lại, va phải chân máy quét tạo nên một tiếng "keng" chói tai.
- Có... có tiếng động ở bên trong - Khải Minh thì thầm, giọng anh ta run bắn lên - Thầy Lễ, chúng ta phải ra ngoài ngay. Cái nắp đá đó... nó đang chuyển động à?
- Im lặng! - Giọng ông Phúc vang lên từ phía cửa, nhỏ nhưng đanh thép - Ba tiếng không gọi ma. Nó gọi người trả lời thay. Đừng ai đáp.
Nhiên nín thở. Cô cảm nhận được mồ hôi lạnh đang chảy dọc theo sống lưng mình. Ba tiếng gõ ấy vẫn còn vang vọng trong không gian tĩnh mịch của buồng mộ, đập vào các vách đá vôi rồi dội lại bên tai cô. Cô cố gắng giữ cho mình không phát ra bất kỳ âm thanh nào, ngay cả tiếng thở cũng được cô kìm nén đến mức tối đa.
Trong bóng tối, cô nghe thấy tiếng ông Phúc đang lầm nhẩm đọc một bài chú bằng thứ ngôn ngữ cổ mà cô không hiểu. Giọng ông trầm và đều, như một loại nhạc cụ gõ nhịp giữ cho không gian không bị rơi vào sự hỗn loạn hoàn toàn.
Nhưng sự im lặng không kéo dài được lâu.
Chiếc bộ đàm đeo bên hông Nhiên đột ngột phát ra tiếng rè rè của sóng ngắn. Tiếng nhiễu sóng chói tai vang lên giữa không gian tối tăm, làm đứt quãng bài chú của ông Phúc. Nhiên giật mình, cô vội vàng đưa tay xuống định tắt nguồn bộ đàm, nhưng ngón tay cô cứng đờ khi nghe thấy âm thanh phát ra từ chiếc loa nhỏ.
Giữa những tiếng rè rè của sóng từ trường bị nhiễu, có tiếng một người đàn ông đang nói. Giọng nói ấy rất trầm, đứt quãng như thể được truyền đi từ một khoảng cách vô cùng xa xôi, qua nhiều tầng đất đá và thời gian.
- ...còn... ở... đây...
Giọng nói ấy đáp lại ba tiếng gõ từ trong quan tài đá.
Nhiên đứng chết trân tại chỗ. Bộ đàm của cô vốn đang để ở tần số nội bộ của đoàn khảo cổ, một tần số riêng tư được đăng ký riêng cho khu vực Hang Mắt Rồng để tránh bị lẫn với sóng của biên phòng hay người dân địa phương. Nhưng giọng nói này không thuộc về bất kỳ ai trong đoàn của cô. Nó mang một âm điệu vừa xa lạ, vừa quen thuộc đến đáng sợ. Âm điệu ấy gợi lên trong cô một ký ức đứt quãng từ thời thơ ấu, khi cô còn là đứa trẻ năm tuổi ngồi nghe chuyện bên chiếc máy cassette cũ của cha.
- Ai đó? - Khải Minh hét lên trong bóng tối - Ai đang nói trên bộ đàm đấy? Nam à? Hay là người của nhóm trên mặt đất?
Không có tiếng trả lời từ bộ đàm. Chỉ có tiếng rè rè kéo dài rồi tắt hẳn, trả lại khoảng lặng chỉ còn tiếng nước rơi và máy phát rè cho buồng mộ ngoài.
Nhiên run rẩy đưa tay bật công tắc chiếc đèn pin đội đầu một lần nữa. Lần này, ánh sáng đèn LED bùng lên, soi rõ gương mặt nhợt nhạt của Khải Minh và Giáo sư Lễ. Chiếc quan tài đá vẫn nằm yên ở vị trí cũ, cái nắp đá nặng nề không có dấu hiệu bị dịch chuyển hay nứt vỡ. Mười ba cây nến xung quanh đã tắt hoàn toàn, tim nến vẫn còn một chút khói trắng bay lên, tỏa ra mùi mỡ người khét lẹt.
Ông Phúc đứng ở ngưỡng cửa, gương mặt ông già nua hằn rõ những nếp nhăn sâu hoắm dưới ánh đèn pin. Ông nhìn Nhiên, rồi nhìn xuống chiếc bộ đàm trên hông cô, ánh mắt ông chứa đựng một sự cảnh báo lạnh lùng.
- Tôi đã bảo đừng ai đáp rồi mà - Ông Phúc nói, giọng nhỏ dần - Cái xích này đã lỏng rồi. Tiếng ở dưới đó không gọi vô cớ đâu.