Linh Quang Giám Bảo - Quyển 3: Đấu Bảo Đoạt Danh - Chương 47: Hào Quang Của Kẻ Từ Chối
Tầng ba mươi sáu của khách sạn Grand Hyatt nhìn xuống vịnh Victoria trong một buổi sáng đầy sương xám. Phía dưới sảnh chính, hàng chục chiếc xe phát hình…
Nội dung chương
Tầng ba mươi sáu của khách sạn Grand Hyatt nhìn xuống vịnh Victoria trong một buổi sáng đầy sương xám. Phía dưới sảnh chính, hàng chục chiếc xe phát hình lưu động của các hãng thông tấn lớn vẫn đậu chật kín lề đường Harbour Road. Sau đêm truyền hình trực tiếp vạch trần đường dây làm giả cổ vật nghìn tỷ của Trần Bá Hùng, cái tên Lâm Tuấn trở thành từ khóa chấn động giới sưu tầm nghệ thuật toàn cầu.
Bên trong phòng khánh tiết dành cho khách thương gia, hai tập hồ sơ bọc da cá sấu màu xanh thẫm và đỏ bordeaux đặt song song trên mặt bàn gỗ cẩm lai. Cạnh đó, hai nhân vật quyền lực bậc nhất của thị trường đấu giá nghệ thuật khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang ngồi đối diện Lâm Tuấn.
Người đàn ông mặc âu phục may đo thủ công từ phố Savile Row là Julian Vance, Phó Chủ tịch cao cấp phụ trách thẩm định của Christie’s khu vực châu Á. Ngồi bên cạnh ông ta là bà Trần Nhã Phấn, Trưởng đại diện điều hành Sotheby’s tại Hong Kong. Giữa họ là bầu không khí cạnh tranh ngầm được che đậy khéo léo bằng những nụ cười ngoại giao hoàn hảo.
Diệp Nhi ngồi bên cạnh Lâm Tuấn, chiếc cặp tài liệu pháp lý đặt ngay ngắn trên đùi. Cô im lặng quan sát từng cử chỉ của hai vị khách quý, ánh mắt sắc sảo ghi nhận từng chi tiết nhỏ nhất trong bản hợp đồng đang mở sẵn.
- Thưa cậu Lâm, tôi xin phép đi thẳng vào vấn đề. - Julian Vance mở lời bằng chất giọng Anh chuẩn mực, bàn tay đeo nhẫn vàng khắc gia huy đẩy nhẹ tập tài liệu màu xanh về phía trước. - Màn trình diễn phân tích quang phổ và giải phẫu lớp màu bằng bước sóng 254 nanomet của cậu tối qua đã viết lại toàn bộ tiêu chuẩn giám định hội họa cổ điển Á Đông. Ban quản trị của chúng tôi tại London đã họp khẩn cấp vào lúc ba giờ sáng theo giờ Greenwich. Chúng tôi trân trọng gửi đến cậu lời mời chính thức đảm nhiệm vị trí Giám đốc Thẩm định Cổ vật Cung đình khu vực châu Á.
Lâm Tuấn hạ tách trà Phổ Nhĩ xuống đĩa lót, thanh âm sứ chạm vào nhau vang lên rất khẽ. Anh nhìn con số ghi trên trang đầu tiên của bản hợp đồng nguyên tắc: mức lương cơ bản một phẩy năm triệu đô la Mỹ mỗi năm, căn hộ áp mái tại khu The Peak do tập đoàn chi trả toàn bộ chi phí, cùng quyền phủ quyết tối cao đối với mọi lô hàng cổ vật xuất xứ từ phương Đông trước khi bước lên sàn gõ búa.
Chưa để Lâm Tuấn kịp lên tiếng, bà Trần Nhã Phấn đã mỉm cười, giọng nói bằng tiếng Quan Thoại xen lẫn tiếng Anh đầy tự tin:
- Sotheby’s chúng tôi hiểu rõ giá trị của một đôi mắt vàng hơn bất kỳ ai. Bản hợp đồng của chúng tôi không chỉ dừng lại ở con số một phẩy tám triệu đô la. Cậu Lâm sẽ nhận thêm ba phần trăm hoa hồng trích trực tiếp từ giá gõ búa của mỗi phiên đấu giá đồ gốm sứ và tranh lụa cổ mà cậu đích thân ký tên bảo chứng. Với doanh số trung bình hàng năm của chúng tôi tại Hong Kong và New York, khoản thu nhập thực tế của cậu sẽ vượt qua con số năm triệu đô la.
Năm triệu đô la một năm. Một vị thế quyền uy có thể định đoạt số phận của hàng ngàn món cổ vật lưu lạc khắp năm châu. Một bước chân đưa một người thợ phục chế vô danh bước thẳng vào tầng lớp thượng lưu tinh hoa của giới nghệ thuật thế giới.
Julian Vance khẽ nhíu mày trước đòn ngáng chân công khai của đối thủ, nhưng ông ta nhanh chóng lấy lại vẻ điềm tĩnh:
- Cậu Lâm, ngoài các chế độ đãi ngộ tài chính, Christie’s cam kết tài trợ toàn bộ kinh phí thành lập một viện nghiên cứu vật liệu phục chế mang tên cậu tại London hoặc Geneva. Cậu sẽ có trong tay những thiết bị phân tích hạt nhân tiên tiến nhất, các phòng thí nghiệm đồng vị phóng xạ carbon và quyền tiếp cận những bộ sưu tập hoàng gia kín cổng cao tường nhất châu Âu. Danh tiếng của cậu sẽ được khắc ghi vào lịch sử giám định học hiện đại.
Diệp Nhi khẽ liếc nhìn sang Lâm Tuấn. Dưới góc nhìn của một luật sư thương mại quốc tế, cô hiểu rõ hai bản hợp đồng kia có sức nặng khủng khiếp đến mức nào. Đó là những bản giao kèo mà bất kỳ chuyên gia thẩm định nào trên hành tinh này cũng sẵn sàng đánh đổi cả đời để có được chữ ký.
Thế nhưng, Lâm Tuấn vẫn ngồi bất động. Gương mặt anh phẳng lặng như mặt hồ không một gợn sóng. Đôi mắt anh lướt qua các điều khoản dày đặc bằng chữ in hoa ở phần phụ lục: nghĩa vụ bảo mật thương mại, cam kết độc quyền thẩm định, và quan trọng nhất là điều khoản ràng buộc trách nhiệm pháp lý với các tài phiệt ủy thác.
Lâm Tuấn dùng hai ngón tay, nhẹ nhàng khép lại cả hai tập hồ sơ da cá sấu.
- Tôi rất cảm kích sự ưu ái và tôn trọng mà hai sàn đấu giá hàng đầu thế giới đã dành cho tôi. - Giọng Lâm Tuấn cất lên, trầm ổn và rành rọt từng chữ. - Nhưng tôi e rằng mình phải từ chối cả hai lời đề nghị này.
Căn phòng khánh tiết rơi vào sự tĩnh lặng đột ngột. Nụ cười ngoại giao trên môi Julian Vance thoáng cứng đờ. Bà Trần Nhã Phấn tròn mắt, tách trà trên tay hơi nghiêng đi khiến vài giọt nước nâu sẫm sánh ra mặt đĩa.
- Cậu Lâm... cậu nói từ chối sao? - Julian Vance thốt lên, vẻ kinh ngạc lộ rõ trên gương mặt vốn luôn giữ vẻ quý tộc lạnh lùng. - Cậu có hiểu bản hợp đồng này có ý nghĩa gì không? Cậu từ chối chiếc ghế quyền lực nhất trong giới sưu tầm Á Đông? Nếu cậu chưa hài lòng về tỷ lệ phần trăm hoa hồng gõ búa, chúng tôi hoàn toàn có thể thảo luận lại với hội đồng quản trị...
- Vấn đề nằm ở chính tỷ lệ phần trăm hoa hồng đó, thưa ông Vance. - Lâm Tuấn nhìn thẳng vào mắt đối phương, ánh mắt anh sáng quắc và sắc bén lạ thường. - Trong Bộ quy tắc đạo đức nghề nghiệp của Hiệp hội Bảo tồn và Phục chế Di sản Quốc tế, điều cấm kỵ cốt lõi nhất luôn là: chuyên gia giám định không bao giờ được phép nhận thù lao dựa trên giá trị thương mại của hiện vật.
Lâm Tuấn đưa tay chỉ vào dòng chữ in nhỏ ở trang số mười hai của bản hợp đồng phía Sotheby’s:
- Khi thu nhập của một người giám định gắn chặt với tỷ lệ phần trăm của chiếc búa gõ xuống sàn đấu giá, con mắt của người đó sẽ không còn thuộc về sự thật nữa. Món đồ càng được thổi giá lên cao, chuyên gia càng bỏ túi nhiều tiền. Trong cấu trúc lợi ích đó, áp lực phải chứng minh một món đồ là thật, áp lực phải nâng tầm giá trị của nó để làm hài lòng người bán và thu hút người mua sẽ từng bước bẻ cong phán đoán chuyên môn. Đó chính là mảnh đất màu mỡ đã sinh ra những kẻ như Trần Bá Hùng.
Bà Trần Nhã Phấn vội vàng thanh minh:
- Cậu Lâm, cậu đánh đồng chúng tôi với Trần Bá Hùng là bất công. Sotheby’s và Christie’s vận hành dựa trên hệ thống kiểm định đa tầng độc lập, có bảo hiểm quốc tế bảo chứng...
- Hệ thống kiểm định đa tầng đó đã để lọt bức tranh lụa giả của Trần Bá Hùng lên sàn đấu giá chính thức tối qua. - Diệp Nhi cất lời, giọng điệu đanh thép của một luật sư tranh tụng. - Nếu đêm qua Lâm Tuấn không can thiệp bằng kỹ thuật quang phổ độc lập, bức tranh đó đã được gõ búa với giá tám mươi triệu đô la Hong Kong. Khi ấy, sàn đấu giá thu về hàng triệu đô tiền phí hoa hồng, người mua ôm một món đồ giả tinh vi, còn sự thật lịch sử bị chôn vùi vĩnh viễn. Bản hợp đồng các vị mang đến đây thực chất chỉ là một chiếc lồng son. Các vị muốn mua chiếc kính lúp và tên tuổi của Lâm Tuấn để khoác lên những món hàng thương mại một tấm bùa hộ mệnh tuyệt đối.
Julian Vance thở dài một hơi, tựa lưng vào ghế salon. Vị phó chủ tịch kỳ cựu nhận ra bức tường nguyên tắc trước mặt ông ta kiên cố hơn bất kỳ rào cản tài chính nào.
- Cậu Lâm, cậu là một tài năng trăm năm hiếm gặp. Nhưng cậu cũng nên hiểu, thế giới cổ vật hiện đại là một thị trường khổng lồ vận hành bằng tư bản. Không có tiền bạc của các nhà đấu giá, cổ vật sẽ chỉ nằm mục nát trong lòng đất hoặc phủ bụi trong những góc tối tăm không ai biết đến. Cậu từ chối chúng tôi, cậu định dùng cách gì để theo đuổi đam mê bảo tồn? Cậu muốn quay về làm một thợ sửa đồ gốm ven đường sao?
Lâm Tuấn mỉm cười. Ký ức về mười năm trước dội về trong tâm khảm anh. Những ngày tháng lang bạt ở khu chợ ve chai Lạc Song, những buổi chiều dầm mưa lục lọi từng đống mảnh gốm vỡ lẫn trong bùn tanh, những vết sẹo do mảnh sứ cứa vào đầu ngón tay khi anh cố tìm lại những mảnh ghép của lịch sử. Anh từng nếm trải tận cùng của sự nghèo đói và khinh rẻ, nhưng chính những năm tháng ấy đã tôi luyện cho anh một tâm hồn không thể bị mua chuộc bằng những con số triệu đô.
- Thưa ông Vance, bảo tồn di sản chưa bao giờ là việc định giá xem một mảnh gốm hay một bức tranh đáng giá bao nhiêu cọc tiền trên sàn đấu giá. - Lâm Tuấn đứng dậy, dáng người cao gầy toát lên uy nghiêm của một bậc tông sư. - Sứ mệnh của người phục chế là lắng nghe ký ức của tiền nhân, bảo vệ sự thật lịch sử ẩn giấu trong từng thớ đất, thớ lụa, lớp men. Nếu tôi bước vào tòa tháp ngà của các ông, nhận hàng triệu đô la để phục vụ cho các cuộc chơi tài chính của giới siêu giàu, tôi sẽ đánh mất đôi mắt thực sự của mình. Đôi mắt ấy không thể nhìn xuyên qua lớp bụi thời gian nếu nó bị che mờ bởi bụi vàng.
Julian Vance và Trần Nhã Phấn nhìn nhau. Họ nhận ra mọi lời thuyết phục, mọi con số hấp dẫn đều trở nên vô nghĩa trước người thanh niên này. Trong suốt hàng chục năm làm nghề, họ từng chứng kiến biết bao học giả uyên bác, biết bao chuyên gia danh tiếng gục ngã trước những tấm séc nhiều chữ số không. Nhưng kẻ đứng trước mặt họ hôm nay lại chọn cách quay lưng với danh vọng tột đỉnh mà không một chút do dự.
- Tôi hiểu rồi. - Julian Vance đứng dậy, đưa tay ra với vẻ kính trọng thực lòng. - Dù rất tiếc nuối cho Christie’s, nhưng tôi phải thừa nhận sự khâm phục dành cho nhân cách của cậu. Thị trường nghệ thuật thế giới thiếu những người như cậu, nhưng có lẽ cũng chính vì thế mà cậu trở nên độc nhất vô nhị.
Bà Trần Nhã Phấn cũng thu lại tập tài liệu da đỏ, gật đầu chào Lâm Tuấn:
- Nếu cậu thay đổi ý định, cánh cửa của Sotheby’s luôn mở rộng đón tiếp cậu. Chúc cậu bình an trên con đường mình đã chọn.
Hai vị khách quyền lực cúi chào rồi rời khỏi phòng khánh tiết. Cánh cửa gỗ sồi dày đóng lại, trả lại không gian yên tĩnh cho căn phòng.
Diệp Nhi đứng dậy, bước đến bên cạnh Lâm Tuấn, mỉm cười nhẹ nhõm:
- Từ chối năm triệu đô la một năm mà mặt anh không biến sắc lấy một giây. Nếu các thân chủ tài phiệt của tôi ở văn phòng luật mà thấy cảnh này, chắc họ sẽ nghĩ anh bị mất trí rồi.
Lâm Tuấn quay sang nhìn cô, ánh mắt ấm áp hơn:
- Tiền bạc rất quan trọng, nhưng có những thứ bán đi rồi sẽ không bao giờ mua lại được. Nếu tôi ký vào bản hợp đồng đó, tôi sẽ phải ở lại Hong Kong, bị trói chân trong những phòng thẩm định sang trọng, trở thành công cụ hợp thức hóa cho các giao dịch ngầm. Khi ấy, ai sẽ cùng cô trở về Ninh Bình? Ai sẽ bảo vệ Kim Ấn Hoàng Đế trước nanh vuốt của tổ chức Bạch Hạc?
Diệp Nhi cắn môi, ánh mắt long lanh nhìn anh. Cô hiểu rằng sự từ chối này không đơn thuần là đạo đức nghề nghiệp, mà còn là lời cam kết bằng hành động của Lâm Tuấn dành cho vận mệnh của di sản đất nước, và dành cho chính mối duyên nợ giữa hai người.
- Chúng ta phải xuống sảnh thôi. - Diệp Nhi nhìn đồng hồ trên tay. - Báo chí quốc tế đã đợi anh suốt ba tiếng đồng hồ rồi. Cảnh sát Hong Kong đã bố trí lối đi an toàn, nhưng anh không thể trốn tránh họ mãi được.
Lâm Tuấn gật đầu. Anh chỉnh lại cổ áo sơ mi, cùng Diệp Nhi bước ra thang máy chuyên dụng để đi xuống sảnh tầng trệt.
Khi cánh cửa thang máy mở ra, một rừng ống kính máy ảnh và ánh đèn flash bùng nổ liên tiếp như những tia chớp xé toạc không gian sảnh khách sạn Grand Hyatt. Hàng trăm phóng viên từ các hãng thông tấn BBC, CNN, Reuters, Tân Hoa Xã, South China Morning Post đồng loạt ùa lên phía trước, bị chặn lại bởi hàng rào an ninh dày đặc của cảnh sát đặc khu.
Những chiếc micro gắn logo của đủ mọi đài truyền hình chìa về phía Lâm Tuấn. Những câu hỏi dồn dập vang lên bằng cả tiếng Anh, tiếng Quảng Đông và tiếng Quan Thoại:
- Thưa ông Lâm Tuấn! Có tin đồn Christie’s và Sotheby’s vừa đưa ra lời mời triệu đô cho ông, điều đó có thật không?
- Ông đánh giá thế nào về tương lai của thị trường đồ cổ Hong Kong sau khi tập đoàn của Trần Bá Hùng sụp đổ?
- Bức danh họa ngụy tạo tối qua đã được chuyển đi đâu? Liệu ông có tiếp tục ở lại Hong Kong để hỗ trợ cảnh sát điều tra các chi nhánh ngầm khác của Hội Tam Hợp không?
Lâm Tuấn dừng bước trước dãy micro được dựng sẵn tại bục phát biểu ngắn giữa sảnh. Anh đưa tay ra hiệu xin sự im lặng. Cử chỉ dứt khoát và phong thái điềm đạm của anh khiến toàn bộ rừng người đang ồn ào bỗng chốc lắng xuống. Hàng chục máy quay truyền hình trực tiếp lập tức hướng thẳng vào khuôn mặt cương nghị của người chuyên gia phục chế trẻ tuổi.
- Thưa quý vị đại diện các cơ quan thông tấn. - Lâm Tuấn cất tiếng, giọng nói truyền cảm qua hệ thống âm thanh vang vọng khắp đại sảnh. - Tôi xin xác nhận rằng sáng nay, tôi đã nhận được lời mời làm việc từ cả hai nhà đấu giá Christie’s và Sotheby’s. Và tôi đã chính thức từ chối toàn bộ.
Tiếng xì xào kinh ngạc lập tức rộ lên trong đám đông phóng viên. Một phóng viên của tờ South China Morning Post giơ tay hỏi lớn:
- Lý do gì khiến ông từ chối cơ hội đỉnh cao đó, thưa ông Lâm? Phải chăng các điều khoản tài chính chưa đủ tương xứng với danh tiếng của ông?
Lâm Tuấn nhìn thẳng vào ống kính máy quay đang truyền hình ảnh của mình đi khắp thế giới.
- Cổ vật không phải là cổ phiếu. Di sản của tiền nhân để lại không sinh ra để trở thành công cụ rửa tiền hay trò chơi đầu cơ tài chính của các sàn đấu giá. Nghề giám định và phục chế cổ vật là một nghề thiêng liêng. Người làm nghề này đứng ở ranh giới giữa quá khứ và hiện tại, mang trên vai trọng trách bảo vệ sự thật lịch sử chứ không phải định giá sự thật đó bằng bao nhiêu cọc tiền mặt. Khi một chuyên gia thẩm định đặt lợi ích cá nhân lên trên tính chân xác của hiện vật, người đó đã phản bội lại chính linh hồn của những nghệ nhân đã khuất.
Anh ngừng lại một nhịp, ánh mắt quét qua toàn bộ hội trường:
- Hong Kong là một trung tâm tài chính rực rỡ, nhưng mảnh đất này đã chứng kiến quá nhiều sự biến chất khi lòng tham che mờ lương tri. Đêm qua, bức tranh lụa giả bị bóc trần không chỉ là sự sụp đổ của một cá nhân Trần Bá Hùng, mà là lời cảnh tỉnh cho toàn bộ giới sưu tầm quốc tế: công nghệ có thể làm giả hình thức, nhưng không bao giờ làm giả được thời gian và linh hồn của di sản. Tôi từ chối ở lại đây vì sứ mệnh của tôi không nằm trong những căn phòng đấu giá máy lạnh xa hoa. Sứ mệnh của tôi là trở về nơi những di sản đang thực sự cần được che chở, bảo vệ từng mảnh vỡ lịch sử trước sự xâm lăng của những kẻ buôn lậu và cướp bóc xuyên quốc gia.
Lời tuyên bố đanh thép của Lâm Tuấn vang lên như một hồi chuông cảnh tỉnh giữa trung tâm hoa lệ bậc nhất châu Á. Không một ai trong sảnh khách sạn lên tiếng ngắt lời anh. Nhiều phóng viên kỳ cựu hạ máy ghi âm xuống, nhìn người thanh niên Việt Nam bằng ánh mắt hoàn toàn khác biệt. Giữa một thời đại mà đồng tiền chi phối mọi giá trị, sự từ chối của anh phát ra một thứ hào quang thanh sạch và kiêu hãnh đến mức áp đảo mọi sự xa hoa xung quanh.
- Cảm ơn quý vị. - Lâm Tuấn gật đầu, kết thúc bài phát biểu ngắn gọn.
Anh quay người, cùng Diệp Nhi bước qua hành lang an ninh được cảnh sát mở sẵn, tiến thẳng ra chiếc xe chuyên dụng màu đen đang chờ ngoài cửa sảnh. Đám đông phóng viên dạt ra hai bên, những ánh đèn flash tiếp tục chớp sáng liên hồi, ghi lại hình bóng hiên ngang của kẻ vừa từ chối cả một gia tài để giữ trọn đạo tâm của nghề giám bảo.
Chiếc xe lăn bánh, rời khỏi khách sạn Grand Hyatt, hòa vào dòng xe cộ tấp nập hướng về phía bến cảng.
Ngồi ở hàng ghế sau, Diệp Nhi nhìn qua cửa kính xe. Phía sau lưng họ, tòa cao ốc của khách sạn và những trung tâm thương mại lộng lẫy lùi dần vào màn sương sớm.
- Anh nói rất hay. - Diệp Nhi nói, khóe môi nở một nụ cười tự hào. - Bài phát biểu vừa rồi sẽ được phát sóng trên toàn thế giới trong vòng nửa giờ nữa. Giới tài phiệt đấu giá quốc tế chắc chắn sẽ tức tối, nhưng những người làm công tác bảo tồn chân chính sẽ phải nghiêng mình trước anh.
Lâm Tuấn lắc đầu, ánh mắt anh nhìn về phía mặt biển xám ngắt của vịnh Victoria:
- Danh tiếng đó chỉ là hư ảo. Điều quan trọng là sau tuyên bố này, mọi thế lực đen tối đều đã biết tôi không thể mua chuộc. Chúng sẽ không dùng tiền để tiếp cận chúng ta nữa. Thứ chúng dùng tiếp theo sẽ là bạo lực và những thủ đoạn tàn độc nhất.
Đúng lúc ấy, chiếc điện thoại bảo mật trong túi áo Lâm Tuấn rung lên bần bật. Đó là tin nhắn mã hóa gửi từ số máy của Tôn Chí Kiên, viên thanh tra cao cấp của Cục Cảnh sát Hong Kong đang phụ trách chuyên án Trần Bá Hùng.
Lâm Tuấn mở màn hình. Dòng tin nhắn ngắn gọn nhưng mang theo hơi lạnh thấu xương:
*"Cảnh báo khẩn cấp: Đội pháp y vừa hoàn tất khám nghiệm hiện trường vụ nổ lò nung chân không tại Tân Giới. Thi thể bị cháy đen tìm thấy trong hầm ngầm không phải là Trần Bá Hùng. Kết quả đối chiếu ADN răng giả cho thấy đó chỉ là một kẻ thế thân. Trần Bá Hùng thật đã trốn thoát bằng tàu cao tốc hướng về vùng biển phía Nam từ nửa đêm qua. Hắn đang trên đường hướng về Việt Nam!"*
Bàn tay Lâm Tuấn siết chặt lấy chiếc điện thoại. Mọi cơ bắp trên người anh căng cứng lại. Con cáo già mưu mô bậc nhất Hong Kong đã lột xác ve sầu thoát xác, và điểm đến cuối cùng của hắn không đâu khác ngoài mảnh đất nơi cất giấu bảo vật ngàn năm.