MA HÓ CÂY SA MỘC ĐỈNH CỔNG TRỜI - Chương 28: Sùng Lên Núi Ngăn Cản Một Mình
Chiều muộn ngày hai mươi bảy tháng mười hai, sau khi xuống núi báo việc lán trại sau mỏm đá cho trưởng bản Hạng A Dì và Thầy Mo Thào A Chư nghe, Giàng A…
Nội dung chương
Chiều muộn ngày hai mươi bảy tháng mười hai, sau khi xuống núi báo việc lán trại sau mỏm đá cho trưởng bản Hạng A Dì và Thầy Mo Thào A Chư nghe, Giàng A Sùng không về nhà. Trưởng bản nói bản sẽ họp ngay trong tối nay để bàn cách đối phó với việc ca gác bị vòng qua, và dặn anh về nghỉ, giữ sức cho những ngày sắp tới còn dài. Thầy Mo không nói gì thêm ngoài một cái gật đầu chậm rãi khi nghe tới vị trí lán nằm trong phạm vi rễ cây. Nhưng khi Sùng đi qua đầu đường mòn chính để về nhà, anh nhìn lên mỏm đá trong ánh chiều đang tắt dần và thấy, qua khoảng trời xám phía trên tán cây, một điều làm anh không thể bước tiếp về phía nhà mình. Từ dưới bản nhìn lên, anh thấy thấp thoáng bóng người di chuyển ngay quanh gốc cây sa mộc, ở đúng vòng đất mà người của bản không bao giờ bước vào. Toán người lạ không chỉ dựng lán sau mỏm đá. Ngay trong buổi chiều nay, họ đã bắt đầu dọn dẹp quanh gốc cây.
Anh quay lại đường mòn ngay lúc ấy. Anh đi một mình, không gọi người anh họ gác cùng ca, không quay lại báo cho trưởng bản thêm một lần nữa. Vì trong đầu anh lúc ấy chỉ có một ý nghĩ duy nhất chạy nhanh hơn mọi sự cẩn thận mà anh đã tự dặn mình suốt mấy ngày qua. Nếu để họ dọn xong vòng đất quanh gốc cây trong chiều nay, thì sáng mai, hoặc bất cứ lúc nào họ muốn, lưỡi cưa sẽ đi thẳng vào thân cây mà không còn gì vướng víu nữa. Anh đi nhanh trên đường mòn chính, qua vị trí ca gác còn chưa tới giờ thay người, leo lên thềm đá dưới mỏm đá khi nắng cuối ngày chỉ còn là một vệt sáng mỏng ở phía tây. Tiếng nói chuyện và tiếng cành cây bị kéo lê trên đá vọng xuống từ phía trên mỗi lúc một rõ, kèm theo tiếng dao chặt vào những cành thấp và tiếng chân người đi lại ngay quanh gốc cây.
Khi anh bước lên tới phần đất quanh gốc cây, cảnh tượng trước mắt đúng như điều anh sợ nhất. Trần Văn Đức và Hoàng Văn Sơn đang dọn vòng đất quanh gốc cây sa mộc: những cành khô rơi tự nhiên từ nhiều năm. Những bụi cây nhỏ mọc ở rìa vòng rễ và cả những viên đá mà người trong bản cố ý để nguyên quanh gốc cây từ đời trước, tất cả đang bị kéo ra, vác ra, chất thành một đống ở phía ngoài hướng về lán trại sau mỏm đá. Nguyễn Văn Kiên đứng ở phía trong cùng, gần thân cây nhất, tay cầm một con dao phát, đang chỉ cho hai người kia dọn tới đâu thì dừng. Vòng đất quanh gốc cây, nơi anh đã thấy dấu giày in đè lên rễ cây hai ngày trước, giờ đang được dọn sạch thành một khoảnh đất trống trơn và phẳng. Vừa đủ cho người đứng vòng quanh thân cây và cho một chiếc cưa máy đặt xuống mà không vướng bất cứ thứ gì. Sùng đứng ở rìa khoảnh đất ấy, thở dốc vì leo dốc nhanh, và gọi to về phía ba người.
- Dừng lại. Đây là đất quanh gốc cây thiêng của bản tôi. Các anh không được dọn ở đây.
Kiên quay lại, nhìn anh một lúc như thể đã đoán trước việc anh sẽ lên, rồi đáp lại bằng một giọng rất bình thản.
- Anh Sùng, chúng tôi chỉ dọn cành khô và đá vụn. Cây vẫn nguyên đó, chúng tôi chưa đụng vào cây.
Sùng bước thêm một bước vào rìa khoảnh đất, chỉ tay về phía đống cành đá đang chất cao ở phía ngoài.
- Dọn sạch quanh gốc cây để làm gì, trong bản này ai cũng hiểu. Các anh dựng lán sau mỏm đá, chuyển đồ lên bằng đường sau, giờ lại dọn quanh gốc cây. Tôi đã báo kiểm lâm rồi, đã ghi hết vào sổ rồi. Các anh dừng tay và xuống núi, trước khi việc này đi xa hơn.
Đức đứng thẳng dậy từ chỗ đang kéo một cành khô lớn, phủi tay vào quần và nhìn anh bằng ánh mắt đã không còn chút khách khí nào của những ngày đoàn còn mang vỏ bọc mua dược liệu.
- Anh báo ai là việc của anh. Chúng tôi làm việc của chúng tôi. Anh về đi, trời sắp tối rồi, đường đá trơn lắm.
Sùng không về. Anh đi thẳng vào giữa khoảnh đất đang dọn dở, đứng chắn giữa Đức và gốc cây, hai tay dang ra như một người thợ săn đứng chắn đường cho thú dữ trong rừng. Dù anh biết rõ ba người đàn ông trước mặt mình không phải thú dữ và anh cũng chỉ có một mình. Anh nói lại một lần nữa, chậm và rõ, rằng ai muốn tới gần gốc cây này phải qua lệ của bản và qua lời của Thầy Mo, và hôm nay không ai trong ba người họ có được hai thứ ấy. Sơn từ phía bên kia vòng đất đi vòng lại gần, không nói gì, chỉ đứng ở một khoảng cách đủ để Sùng hiểu mình đã bị vây vào giữa. Kiên nhìn anh một lúc lâu, rồi khẽ lắc đầu, như thể anh ta đã hết kiên nhẫn với một người dẫn đường không chịu nhận tiền đến cùng.
Việc xảy ra sau đó rất nhanh. Sùng quay người định đi về phía đống cành đá để kéo một cành lớn trở lại vị trí cũ của nó, như một cách tuyên bố bằng hành động rằng vòng đất này chưa thuộc về ai ngoài bản. Đức bước theo anh, và khi anh vừa cúi xuống nắm lấy đầu cành, Đức đưa cả hai tay đẩy mạnh vào vai anh từ phía sau, một cái đẩy của người đã quen dùng sức trong những việc nặng nhọc ở rừng. Sùng không kịp chống tay. Mặt đất dưới chân anh là dốc đá đang dọn dở, lẫn đá vụn và đất ẩm, chân anh trượt đi trên một viên đá tròn, cả người anh đổ về phía dốc. Rồi lăn xuống theo triền đá phía đông của mỏm đá trong tiếng cành khô gãy và tiếng đá lăn theo ầm ầm một đoạn ngắn mà với anh dài như không dứt.
Anh đập tay phải xuống đá trong lúc rơi, theo phản xạ của một người đi rừng muốn bám lại bất cứ thứ gì để dừng cú ngã. Cổ tay và mu bàn tay phải của anh quệt mạnh qua một cạnh đá sắc, rồi cả cánh tay hứng trọn sức nặng của thân người anh trên mặt đá lởm chởm. Cơn đau buốt chạy thẳng từ bàn tay lên tới vai làm anh kêu lên một tiếng ngắn và nghẹn. Khi thân người anh dừng lại ở một thềm đá thấp hơn, cách vòng đất quanh gốc cây chừng mười bước chân dốc, anh nằm yên một lúc. Thở hổn hển, tai ù đi vì cú đập, và điều đầu tiên anh nhận ra là bàn tay phải của mình không cử động được như bình thường nữa. Các ngón tay phải co lại rất khó, mu bàn tay sưng lên nhanh chóng và một vết rách dài chạy qua cạnh bàn tay đang rỉ máu xuống mặt đá lạnh.
Điều thứ hai anh nhận ra làm ngực anh thắt lại còn hơn cả cơn đau ở tay. Vỏ dao đeo ở hông anh đã trống rỗng. Con dao săn truyền đời của cha anh, con dao mà cha anh dùng suốt đời đi rừng và để lại cho anh trong ngày ông nằm xuống. Con dao có cán gỗ mun đã mòn bóng theo tay cầm của hai đời người, đã tuột ra khỏi vỏ trong lúc anh lăn xuống dốc. Anh chống tay trái xuống đá, gượng ngồi dậy, nhìn quanh quất trên triền đá phủ sương và cành vụn, rồi nhìn xuống phía dưới nữa, nơi triền đá của mỏm đá kết thúc bằng một khe đá sâu chạy dài giữa hai vách đá dựng đứng. Trong ánh chiều đã gần tắt, anh nhìn thấy một vệt sáng kim loại rất mờ nằm sâu dưới khe, ở một độ sâu mà từ thềm đá anh đang ngồi, anh chỉ vừa đủ nhìn thấy chứ không thể nào với tới được. Con dao của cha anh đã rơi xuống khe đá ấy.
Anh cố thò tay trái xuống khe đá ở đoạn gần nhất, nằm ép cả người xuống mặt đá lạnh. Đưa tay vào khoảng tối giữa hai vách đá tới khi vai anh chạm vào mép đá mà đầu ngón tay vẫn chỉ chạm được vào không khí lạnh và rêu ẩm. Anh đổi tư thế, dùng một cành cây dài khều xuống, nhưng cành cây ngắn hơn độ sâu của khe và đầu cành chỉ quệt vào vách đá trơn mà không chạm được vào con dao. Anh gọi với lên phía trên, không phải để cầu cứu cho bàn tay đang chảy máu của mình, mà để hỏi một câu mà anh biết trước câu trả lời. Đức đứng ở mép vòng đất phía trên, nhìn xuống anh một lúc, rồi quay đi về phía lán, không nói một lời nào. Sơn cũng quay đi. Chỉ có Kiên là còn đứng lại ở chỗ cũ, nhìn xuống thềm đá nơi anh đang nằm ép người bên khe đá. Và chính Kiên là người nói câu cuối cùng của buổi chiều hôm ấy, bằng một giọng không to nhưng đủ rõ để vọng xuống tận chỗ anh nằm.
- Người bị thương thì nên ở nhà. Núi này không phải chỗ cho một người tay đang chảy máu leo lên nữa đâu, anh Sùng ạ.
Sùng không đáp lại. Anh ngồi dậy, dùng răng và bàn tay trái còn lành để xé một vạt khăn dày anh mang theo, quấn chặt quanh bàn tay phải đang sưng và rỉ máu, buộc nút thắt bằng cách kéo căng sợi dây khăn bằng răng. Bàn tay phải của anh từ lúc này không còn cầm nắm được như trước: anh thử nắm cây gậy của mình bằng tay phải và cây gậy tuột ra ngay khi anh vừa nhấc lên. Nên quãng đường xuống núi sau đó anh phải chống gậy bằng tay trái, đi từng bước chậm chạp trên đường mòn đã bắt đầu phủ sương tối. Trước khi rời mỏm đá, anh quay lại nhìn khe đá sâu một lần cuối. Vệt sáng kim loại dưới khe đã mờ hẳn trong bóng chiều. Anh biết, bằng kinh nghiệm của một người thợ săn đã thuộc từng khe đá trên mỏm đá này, rằng không có cách nào lấy lại con dao ấy nữa. Không phải tối nay, không phải ngày mai, và có lẽ không phải bất cứ ngày nào còn lại trong đời anh. Anh xuống núi với một bàn tay phải băng khăn thấm máu, một vỏ dao trống rỗng ở hông, và một mình, đúng như cách anh đã một mình leo lên.