NỎ THẦN KIM QUY Ở CỔ LOA - Chương 41: Mở tủ lúc 21 giờ 40
Đồng hồ treo trên vách lán điều hành chỉ 21 giờ 40 khi Châu đặt bút xuống tờ biên bản. Ngoài kia mưa quật vào mái tôn thành từng đợt không đều. Gió đổi…
Nội dung chương
Đồng hồ treo trên vách lán điều hành chỉ 21 giờ 40 khi Châu đặt bút xuống tờ biên bản.
Ngoài kia mưa quật vào mái tôn thành từng đợt không đều. Gió đổi hướng liên tục, lúc dồn từ phía chân lũy vào, lúc quét ngang qua sân công trường làm những tấm bạt che vật liệu đập phành phạch. Thịnh đứng ở cửa lán, áo mưa còn nhỏ nước xuống nền xi măng, tay vẫn nắm chặt mép dây cảnh báo vừa buộc lại ngoài ô đào. Ông vừa từ lán y tế dã chiến quay sang. Bảo nằm ở đó, cổ tay phải đã được nẹp tạm bằng hai thanh tre và băng vải, mặt còn tái nhưng mắt mở, nói rõ ràng từng câu. Trong cabin không còn ai. Điều ấy cả tổ đã nghe chính miệng Bảo nói.
Lâm ngồi đối diện Châu, hai tay đặt trên bàn, nhìn tờ biên bản như nhìn một bản án đã viết sẵn phần tên mình.
- Đọc lại lần nữa cho tôi nghe, đoạn điều kiện kích hoạt.
Châu đọc chậm, giọng đều, không thêm một chữ ngoài văn bản cô đã soạn từ ngày 22 tháng 7.
- Biên bản sử dụng khẩn cấp hiện vật khảo cổ tại hiện trường tuyến mương tiêu C2. Điều kiện kích hoạt: tồn tại nguy cơ sinh mạng không thể xử lý bằng cách rút người và máy, đồng thời khối đất tại bờ sụt đang chuyển động ngoài khả năng kiểm soát bằng biện pháp kỹ thuật thông thường. Hiện vật được phép sử dụng một lần duy nhất tại vị trí đã ghi. Sau khi nguy cơ qua, hiện vật phải được thu hồi, kiểm kê và bàn giao theo quy trình.
Cô ngẩng lên.
- Cả hai điều kiện đều đã xảy ra tối nay. Bảo đã ở trong cabin khi máy trượt. Máy không người vẫn đang ở trong hố bùn. Khối đất trên bờ sụt chưa dừng. Tôi ký với tư cách chuyên gia của Viện Khảo cổ học được cử tới hiện trường. Ông ký với tư cách chỉ huy trưởng công trường. Không ai ký thay ai được.
Lâm cầm bút. Tay ông run nhẹ, không phải vì sợ tờ giấy, mà vì cả đêm nay ông đã chạy ngoài mưa, đã hét khản giọng qua bộ đàm, đã tự tay đóng dấu dừng lên lịch tiến độ. Ông ký. Nét chữ kéo dài hơn thường lệ ở cuối họ, nhưng rõ và đủ.
- Tôi ký. Mọi hậu quả về quyết định giữ máy từ chiều tới giờ, tôi chịu. Phần này ghi vào biên bản luôn cho tôi.
Châu không an ủi. Cô ghi thêm đúng câu ấy vào mục ý kiến của người ký thứ hai, rồi ký phần của mình, đóng dấu thời gian bằng đồng hồ của cô: 21 giờ 40, ngày 24 tháng 7 năm 2027.
Khánh đã đứng chờ sẵn bên tủ kim loại ở góc văn phòng, sổ xuất nhập kẹp dưới nách, chùm chìa khóa thứ nhất trong tay. Anh ta trẻ, mặt căng thẳng, nhưng các thao tác thì thuộc nằm lòng vì đã làm đúng quy trình ấy suốt từ ngày 16 tháng 7. Châu tra chìa thứ hai. Hai ổ khóa mở cách nhau vài giây. Cánh tủ bật ra, hơi lạnh của kim loại và mùi vải không xơ ùa nhẹ.
Bốn hiện vật nằm nguyên như lần kiểm kê gần nhất.
Ba mũi tên đồng ba cạnh nằm riêng trên khay thứ nhất, mỗi mũi trong một ống vải có ghi ký hiệu bằng bút không phai: NT-01, NT-02, NT-03. Bề mặt đồng vẫn sáng bất thường dưới ánh đèn lán, không một vết oxy hóa xanh đen. Mảnh mai rùa hóa thạch nằm trên khay thứ hai, mặt ngoài ánh vàng khoáng chất, cong nhẹ, dài hơn bàn tay người lớn một chút. Khánh đọc to từng ký hiệu, Châu đối chiếu sổ, Lâm đứng sau làm chứng. Không thiếu vật nào. Không thừa vật nào.
- Xuất khẩn cấp bốn hiện vật theo biên bản vừa ký, Khánh ghi, giọng khàn đi vì phải át tiếng mưa. Người nhận tại hiện trường: Nguyễn Văn Thịnh. Người giám sát: Lê Minh Châu. Người ra lệnh phong tỏa: Đỗ Văn Lâm.
Thịnh bước tới. Ông không cầm thẳng vào mảnh mai rùa. Từ ngày 21 tháng 7, theo yêu cầu của ông, Khánh đã chuẩn bị sẵn một hộp bảo quản cứng có đệm chống sốc, dán nhãn rõ ràng và ghi vào sổ dòng chữ chỉ dùng khi có biên bản khẩn cấp. Tối nay biên bản ấy đã tồn tại. Châu tự tay đặt mảnh mai rùa vào lớp đệm, kiểm tra các cạnh không cấn vào thành hộp, rồi mới giao hộp cho Thịnh bằng hai tay.
Ba mũi tên vẫn nằm trong ống vải riêng. Thịnh đeo chéo ba ống vải qua vai, bên trong lớp áo mưa, để thân đồng không va vào nhau và không chạm nước trực tiếp. Ông thử lại nút buộc một lần nữa. Tay ông lạnh, nhưng các ngón vẫn chắc.
Hằng đứng ở cửa với máy toàn đạc đã tắt, chỉ còn cầm sổ đo và đèn pin đội đầu. Cô nói ngắn gọn.
- Điểm T0 vẫn nguyên mốc. Nền ở đó khô hơn phía bờ sụt, tôi vừa kiểm tra lại bằng đèn lúc 21 giờ 30. Cách mép trượt bốn mét. Tấm ván và thanh kê đã để sẵn từ ca chiều, chưa dịch.
- Đức đâu? Châu hỏi.
- Đang giữ đầu dây an toàn ở mép đường công vụ. Cậu ấy chờ bác Thịnh ở đó.
Lâm cầm bộ đàm, giọng ông vang ra cả lán lẫn các đầu máy trực.
- Tất cả các tổ nghe rõ. Từ giờ phút này, khu vực ô đào và bờ sụt phong tỏa hoàn toàn. Không ai vào vùng trượt trừ tổ được nêu tên trong biên bản khẩn cấp. Ai đang ở vị trí quan sát thì giữ nguyên vị trí. Lặp lại, không ai tự ý vào vùng trượt.
Thịnh mở cửa lán. Mưa tạt thẳng vào mặt, lạnh và rát. Sương đỏ vẫn phủ thấp ở phía chân lũy, một lớp mờ quạch quạch như hơi nước nhuốm màu bùn, chỉ dày ở sát chân thành và quanh lán trại gần đó. Xa hơn về phía làng, đèn nhà dân vẫn vàng bình thường sau màn mưa. Ông nhìn rõ ranh giới ấy và tự nhắc mình chỉ đi trong phần việc của mình.
Đường ra điểm T0 không qua ô đào. Đó là đường vòng theo mép đường công vụ mà Hằng và Dũng đã cắm cọc đánh dấu từ ngày 23 tháng 7, khi ba điểm quan trắc A, B, C được đo lại. Đất dưới chân Thịnh mềm nhưng chưa nhão. Mỗi bước ông đều dậm thử bằng mũi giày trước khi đặt cả bàn chân. Đức đứng ở đầu dây, một đầu dây buộc vào cọc thép đóng sâu ở nền ổn định, đầu kia anh quấn quanh tay, phần giữa thả chùng về phía Thịnh.
- Bác buộc vào thắt lưng, đừng buộc vào cổ tay, Đức nói. Đất mà giật thì cháu kéo bác về phía nền cứng, không kéo ngang.
Thịnh làm theo. Ông đã 58 tuổi, đã leo xuống không biết bao nhiêu ô đào trong đời, nhưng tối nay ông không giấu rằng mình cần sợi dây ấy. Cái thời người thợ cho rằng nhận dây là yếu tay đã qua lâu rồi, và chính Bảo đang nằm trong lán y tế là bằng chứng đắt nhất của lối nghĩ ấy.
Điểm T0 hiện ra trong ánh đèn pin: một cọc trắc địa nhỏ, tấm ván phẳng đặt trên hai thanh kê, cao hơn mặt đất xung quanh đúng một gang tay ngắn. Hằng quỳ xuống ở phía nền cứng, lấy thước đo lại chiều cao kê.
- Mười tám xăng ti mét, cô nói. Đúng như biên bản.
Thịnh mở hộp bảo quản cứng. Mảnh mai rùa nằm yên trong đệm. Ông lấy từ túi áo ngực ra dải vải điều đỏ của mẹ để lại. Dải vải vuông, mỗi chiều 45 xăng ti mét, màu đỏ sẫm đã ngả theo năm tháng, mép có vài đường chỉ khâu tay không đều. Suốt mấy chục năm, ông dùng nó buộc sổ tay, buộc cán xẻng, có khi buộc tạm miệng bao dụng cụ. Nó chưa từng là vật thiêng trong nhà ông. Nó chỉ là thứ của mẹ, bền và sạch.
Ông trải dải vải lên tấm ván, đặt mảnh mai rùa vào giữa, gấp bốn góc vải lên theo cách Châu đã thống nhất với ông từ trước: bọc kín phần thân mảnh mai, nhưng để lộ một góc nhỏ có ánh vàng khoáng chất. Châu đứng ở mép nền ổn định, đèn trong tay cô chiếu thẳng, tay còn lại ghi biên bản tại chỗ trên tấm bìa cứng chống nước.
- Ghi, cô nói cho Lâm nghe qua bộ đàm. 21 giờ 47. MR-04 đặt tại điểm T0, trên ván kê cao 18 xăng ti mét, bọc vải điều đỏ, đúng vị trí tâm trận trong biên bản.
Từ hướng núi Thất Diệu, tiếng gáy the thé lại vẳng tới, bị gió xé thành từng mảnh. Nó không gần hơn. Nó cũng không yếu đi. Thịnh nghe mà không ngẩng đầu lâu. Việc của ông bây giờ ở ngay dưới tay.
Hằng đọc tọa độ góc A: đầu thượng lưu của bờ sụt, nơi cọc gỗ mới thay ngày 23 tháng 7 vẫn còn, đầu cọc buộc một dải nilon trắng để nhận diện trong mưa. Khoảng cách từ T0 tới A nằm trong tầm dây an toàn. Đức chuyển vị trí giữ dây theo đúng đường đã tập. Thịnh rút ống vải ghi NT-01, lấy mũi tên đồng ra. Thân ba cạnh mát lạnh, nặng hơn vẻ ngoài của nó. Đầu mũi nhọn, chuôi ngắn, rãnh nông chạy dọc thân.
Ông quỳ xuống cạnh cọc A, tìm đúng vị trí đã đo. Đó là mép chắc của đầu thượng lưu, không phải trên khối đất đang trượt. Mũi tên cắm ở đó sẽ đứng ngoài khối trượt, phần thân còn lại hướng về phía nó. Ông đặt mũi tên thẳng đứng, hai tay ấn xuống trước cho đầu mũi ăn vào lớp đất mặt đã mềm vì mưa, rồi lấy vồ gỗ trong túi đồ nghề, gõ từng nhịp ngắn, đều, không vội.
Chín xăng ti mét. Hằng đọc số trên thước đo tay mà cô áp sát thân mũi tên, sau khi trừ phần chuôi. Cô đọc hai lần.
- NT-01 cắm tại góc A, sâu chín xăng ti mét, lúc 21 giờ 53.
Mũi tên đứng yên trong đất. Không rung. Không tự dịch. Nó chỉ là một thân đồng nhỏ, ướt mưa, đứng ở đầu thượng lưu của một bờ đất đang sụt, nhỏ bé tới mức nếu không có ánh đèn pin chiếu vào, người đứng cách vài mét cũng không thấy.
Rồi tiếng gáy từ xa ngừng lại.
Sự im lặng đột ngột ấy làm Đức ngẩng phắt đầu. Hằng ngừng ghi giữa một nét bút. Trong khoảng vài giây, chỉ còn tiếng mưa và tiếng gió qua hàng cây. Sau đó tiếng gáy quay lại, gấp hơn, dồn hơn, như bị chia thành nhiều nhịp ngắn chồng lên nhau. Thịnh vẫn quỳ, tay đặt nhẹ lên cán vồ gỗ, nhìn mũi tên thứ nhất đứng một mình trong mưa.
Ông hiểu rất rõ điều mọi người trong tổ đều hiểu mà không ai nói thành lời. Một góc chưa phải là trận. Tâm đã đặt, một góc đã cắm, nhưng hai góc còn lại còn nằm trong ống vải trên vai ông, và khối đất ngoài kia vẫn chưa dừng.
Ông đứng dậy, siết lại dây an toàn quanh thắt lưng, quay mặt về phía đường đi tới góc B ở đầu hạ lưu.
- Đi tiếp, ông nói. Đừng để nó chờ.