RÙA ĐỒNG TRẤN MẠCH HỒ CON RÙA - Chương 36: Báo Cáo Sơ Bộ

Sáng mùng bảy tháng mười hai, báo cáo sơ bộ của nhóm khảo sát được hoàn thành lúc chín giờ bốn mươi phút. Thu Hằng in ba bản. Mực còn thơm mùi giấy mới.…

Nội dung chương

Sáng mùng bảy tháng mười hai, báo cáo sơ bộ của nhóm khảo sát được hoàn thành lúc chín giờ bốn mươi phút. Thu Hằng in ba bản. Mực còn thơm mùi giấy mới. Khôi cầm bản đầu tiên, lật từ trang đầu tới trang cuối một lượt chậm rãi, kiểm tra từng con số, từng chú thích dưới biểu đồ, từng dòng kết luận. Hôm nay là ngày thứ sáu trong mười ngày hoãn trục vớt. Tập giấy này là thứ duy nhất đứng giữa khối kim loại dưới đáy hồ và chiếc cần cẩu chưa được gọi tới.

Báo cáo gồm bốn phần chính. Phần một trình bày kết quả khoan thăm dò: cốt thép của kết cấu cũ gỉ sét nặng dưới đáy hồ và quanh chân năm cột, ken dày nhất ở vùng tâm. Phần hai trình bày số liệu nước ngầm: mạch nước chảy xiết dưới đáy, mạnh lên sau mưa, đổi dòng quanh nửa đêm theo nhịp triều của hệ thống kênh rạch liên thông. Phần ba là bảng đối chiếu ba vụ việc lúc nửa đêm với thời tiết, khe nứt mặt đường và nhật ký chập đèn. Phần bốn là kết luận sơ bộ và kiến nghị.

Khôi đọc phần bốn thành tiếng cho Thu Hằng nghe một lần cuối trước khi mang đi trình.

- Nhiễu thiết bị do từ trường cục bộ từ khối kim loại lớn và cốt thép gỉ sét dưới đáy hồ kết hợp dòng nước ngầm chảy xiết, anh đọc. Tai nạn lúc nửa đêm do mặt đường trơn vì nước rò qua khe nứt trong đêm mưa và đèn đường chập chờn do cáp cũ. Báo cáo kết luận không cần trục vớt khối kim loại vì nó không phải nguyên nhân trực tiếp gây tai nạn.

Thu Hằng gật đầu. Cô chỉ tay vào dòng chữ in nghiêng ngay dưới phần kết luận.

- Đừng quên đọc cả dòng này khi trình bày, cô nói. Đây là báo cáo sơ bộ. Kết luận chính thức chỉ được chốt sau khi hoàn thành sửa chữa hạ tầng và qua được một đêm mưa kiểm chứng lúc nửa đêm không xảy ra vụ việc nào.

- Anh sẽ đọc nguyên văn, Khôi đáp. Không ai được hiểu lầm tập này là giấy đóng dấu cuối cùng.

Mười giờ, cuộc họp trình báo cáo bắt đầu ở phòng họp tầng ba. Ông Trọng ngồi đầu bàn. Bên phải ông là hai cán bộ của ban quản lý dự án. Bên trái là đại diện đơn vị thi công và một cán bộ phụ trách an toàn giao thông khu vực được mời tới nghe. Khôi trình bày trong bốn mươi phút. Anh không đọc thuộc lòng. Anh đi từng biểu đồ, từng ảnh mẫu, từng hàng trong bảng đối chiếu. Thu Hằng ngồi cạnh, sẵn sàng mở đúng trang số liệu mỗi khi có người hỏi sâu.

Câu hỏi đầu tiên tới từ cán bộ an toàn giao thông.

- Cậu khẳng định cả ba vụ đều do đường trơn và đèn chập? ông hỏi. Không còn yếu tố tốc độ hay chủ quan của người lái sao?

- Báo cáo không loại bỏ yếu tố con người, Khôi đáp. Người chạy nhanh trong đêm vắng vẫn là một phần của tai nạn. Nhưng ba vụ cùng rơi vào đoạn đường có khe nứt rò nước, cùng vào đêm mưa, cùng lúc đèn có vấn đề. Phần hạ tầng ấy là phần dự án sửa được ngay. Phần con người thì cần biển báo và người trực trong lúc chờ sửa xong.

Câu hỏi thứ hai khó hơn. Đại diện đơn vị thi công hỏi vì sao nhiễu thiết bị lại được đưa vào cùng một báo cáo với tai nạn giao thông, hai chuyện tưởng như không liên quan.

Thu Hằng trả lời phần này. Cô mở biểu đồ chồng hai đường cong lên màn hình.

- Vì hai chuyện dùng chung một đồng hồ, cô nói. Nhiễu mạnh quanh nửa đêm vì nước ngầm đổi dòng quanh nửa đêm. Tai nạn cũng rơi vào đúng khoảng giờ ấy vì đó là lúc nước rò lên mặt đường nhiều nhất sau một buổi tối mưa, và cũng là lúc cáp đèn cũ dễ chập nhất khi ngấm nước lâu. Nhiễu không gây tai nạn. Nhiễu là dấu hiệu cho thấy mạch nước đang mạnh. Nó là chiếc chuông báo, không phải bàn tay đẩy ngã.

Phòng họp yên lặng vài giây. Ông Trọng nhìn biểu đồ rất lâu. Ông gõ nhẹ bút xuống bàn, một thói quen Khôi đã quen thuộc mỗi khi ông cân nhắc điều gì thật sự đáng tiền.

- Nói cách khác, khối kim loại dưới hồ chỉ làm loạn máy đo của chúng ta, ông nói. Nó không làm ngã xe. Cái làm ngã xe nằm trên mặt đường và trên cột đèn.

- Đúng vậy, thưa anh, Khôi đáp. Trục vớt khối kim loại sẽ không bịt được một khe nứt nào. Nó cũng không thay được một mét cáp mục nào. Nó chỉ làm tốn tiền, tốn ngày, và phá bỏ một phần của công trình cũ mà sau này muốn giữ lại cho cảnh quan cũng không còn.

Ông Trọng không gật đầu ngay. Ông lật lại phần kiến nghị, đọc chậm. Kiến nghị gồm bốn dòng. Một: giữ nguyên khối kim loại dưới đáy bùn, không trục vớt. Hai: bịt toàn bộ khe rò nước ngầm ở mặt đường vòng xoay. Ba: thay mới cáp và đèn quanh hồ. Bốn: duy trì biển cảnh báo và người trực ở vòng xoay vào đêm mưa cho tới khi sửa chữa xong và kiểm chứng đạt yêu cầu.

- Kiến nghị này chưa có phiến đá nào cả, ông nói, ngước lên nhìn Khôi.

- Phiến đá nằm trong phương án tổng sẽ trình vào ngày mười, thưa anh, Khôi đáp. Báo cáo sơ bộ hôm nay chỉ nói phần nguyên nhân và phần kỹ thuật. Phần lệ cũ và phần thiết kế giữ hồ sẽ nằm trong phương án tổng, tách bạch rõ ràng.

Ông Trọng khẽ hừ một tiếng, không rõ là đồng ý hay chưa. Ông đóng tập báo cáo lại, đặt tay lên bìa.

- Ban quản lý ghi nhận báo cáo sơ bộ, ông nói. Nguyên nhân tự nhiên mà các cậu đưa ra, tôi cho là có cơ sở để tiếp tục. Nhưng ghi nhận chưa phải duyệt phương án. Mai tôi muốn nghe tranh luận thẳng về chi phí. Trục vớt một lần nghe qua vẫn rẻ hơn sửa đường, thay cáp, rồi theo dõi dài hạn đấy, Khôi à.

- Tôi sẽ chuẩn bị bảng chi phí đối chiếu cho ngày mai, Khôi đáp.

Cuộc họp tan lúc mười một giờ rưỡi. Ra hành lang, Thu Hằng thở ra một hơi dài.

- Qua được cửa đầu tiên rồi, cô nói.

- Cửa đầu tiên là cửa dễ nhất, Khôi đáp. Người ta gật đầu với nguyên nhân vì nguyên nhân không tốn tiền. Ngày mai họ sẽ cãi nhau vì tiền. Lúc ấy mới biết phương án sống hay chết.

Chiều hôm ấy, Khôi ở lại văn phòng soạn bảng chi phí đối chiếu. Anh liệt kê từng khoản của phương án trục vớt. Thuê đội chuyên dụng, cần cẩu và xà lan. Xử lý khối kim loại sau khi kéo lên. San lấp và phục hồi đáy hồ. Ngoài ra còn rủi ro làm chậm toàn bộ giai đoạn thi công chính, nếu việc kéo lên gặp sự cố dưới bùn sâu. Rồi anh liệt kê phương án giữ nguyên: vật liệu bịt khe, nhân công sửa đường theo từng đoạn đêm, cáp và đèn mới, biển báo, ca trực đêm mưa, và chi phí theo dõi số liệu trong vài tháng. Từng dòng đều có đơn giá tham khảo từ các đơn vị liên quan mà anh đã gọi điện hỏi trong buổi chiều.

Anh Thủy ghé văn phòng lúc chiều muộn, đọc lướt bảng chi phí qua vai Khôi.

- Kéo lên tốn vậy sao? anh hỏi.

- Tốn nhất là phần rủi ro, Khôi đáp. Khối kim loại nằm trong bùn mấy chục năm, không ai biết nó vướng vào kết cấu cũ ở những chỗ nào. Kéo mạnh tay là kéo theo cả một mảng đáy hồ. Chưa ai dám ký cam kết kéo lên trong một ngày là xong.

Anh Thủy gật gù. Anh đặt xuống bàn một tin nhỏ: đội lặn kiểm chứng sẵn sàng xuống nước bất cứ ngày nào nhóm cần xác nhận lại vị trí khối kim loại trước khi chốt phương án tổng. Khôi ghi lời ấy vào sổ, cảm ơn anh.

Sau cuộc họp, Khôi còn ở lại phòng họp một lúc để thu dọn bản đồ và biểu đồ in khổ lớn. Anh cuộn từng tấm cẩn thận, buộc dây, ghi nhãn ngoài ống đựng. Thu Hằng giúp anh kiểm lại danh sách người đã nhận báo cáo, để chắc chắn không bản nào thất lạc ra ngoài khi nội dung còn ở mức sơ bộ. Một tập giấy ghi chữ sơ bộ mà lọt ra ngoài dưới dạng tin đồn thì rất dễ biến thành kết luận chính thức trong miệng người khác. Cả hai đều hiểu rõ điều đó.

- Anh có thấy ông Trọng đổi giọng ở đoạn cuối không? Thu Hằng hỏi khi hai người ra tới hành lang.

- Có, Khôi đáp. Lúc đầu ông ấy nghe như nghe một bản án tốn tiền. Lúc sau ông ấy bắt đầu tính xem bản án ấy cứu được bao nhiêu tiền về lâu dài.

- Ngày mai mới là ngày khó, cô nói.

- Anh biết. Nhưng khó vì tiền thì còn cãi bằng số được. Khó vì định kiến mới thật sự mệt.

Hai người xuống sân, đi bộ về văn phòng hiện trường trong nắng trưa gắt. Mặt hồ loang loáng. Người bán hàng rong đẩy xe qua vòng xoay, tiếng rao kéo dài rồi tan vào tiếng xe. Khôi ôm ống bản đồ trước ngực, bước chậm rãi. Trong đầu anh, bảng chi phí ngày mai đã bắt đầu tự sắp xếp thành từng cột, từng hàng, chờ được in ra và đặt lên bàn họp.

Tối hôm ấy, trước khi về, Khôi nhận được tin nhắn ngắn từ ông Trọng qua hệ thống nội bộ của dự án. Chỉ một dòng. Báo cáo sơ bộ đọc được. Mai họp đúng mười lăm giờ. Mang theo con số, đừng mang theo cảm tính. Khôi đọc tin nhắn hai lần, rồi mỉm cười rất khẽ. Đó là cách ông Trọng nói rằng cửa đầu tiên đã thật sự mở. Anh tắt đèn văn phòng, khóa cửa, bước ra bờ hồ trong gió đêm mát rượi. Mặt hồ tối và yên. Dưới lớp bùn sâu, khối kim loại vẫn nằm nguyên. Nó vừa qua được một ngày nữa không bị kéo lên, nhờ một tập giấy đầy biểu đồ và những con số biết nói.

Chương khác

Xem thêm