SƠN TIÊU ĐỘC CƯỚC NÚI NGA MI - Chương 13: Bản Đồ Giấy Và La Bàn Chệch
Sáng ngày mười bảy tháng năm, sương trong thung lũng tan chậm hơn mọi ngày. Lâm Kiến Quốc thức dậy với cái lưng đau nhức vì nằm trên nền đất ẩm lạnh. Ông…
Nội dung chương
Sáng ngày mười bảy tháng năm, sương trong thung lũng tan chậm hơn mọi ngày.
Lâm Kiến Quốc thức dậy với cái lưng đau nhức vì nằm trên nền đất ẩm lạnh.
Ông ngồi bên bếp tro, nhìn hơi sương bốc lên từ mặt đất như khói mỏng.
Trại dã chiến sau một đêm trông nhỏ bé và tạm bợ giữa rừng cây cao vút.
Triệu Vân Anh và Tôn Tú Lan đã ra khe nước gần trại để rửa mặt và lấy nước.
Trong trại chỉ còn ba người đàn ông với tấm bản đồ giấy trải trên phiến đá.
Lâm Kiến Quốc là người trải bản đồ ra, dùng bốn viên sỏi chặn bốn góc giấy.
Tờ bản đồ đã mềm vì ẩm, các nếp gấp cũ hằn lên như những vết nứt nhỏ.
Ngô Thiết Sơn ngồi đối diện ông, đầu gậy đặt ngang đầu gối, mắt nhìn bản đồ.
Chu Tiểu Phong ngồi bên cạnh, ôm chiếc la bàn trong lòng bàn tay như ôm của quý.
Đó là la bàn của cậu, thứ dụng cụ cậu tin nhất từ ngày còn học việc.
Sáng nay, cả ba người ngồi lại để trả lời một câu hỏi duy nhất cho đoàn.
Đoàn đang ở đâu, và phải đi hướng nào để gặp lại tuyến đường cũ.
Lâm Kiến Quốc lấy đầu bút chì chỉ vào đường đồng mức vòng quanh khu vực trại gốc.
Theo bản đồ, từ trại gốc đi lên phía bắc sẽ gặp suối đá, rồi tới đường mòn.
Nhưng đoàn đã đi về phía mà ông tưởng là phía bắc suốt cả ngày hôm qua.
Kết quả là đoàn chui sâu vào một thung lũng không hề có trên tờ giấy này.
- Hay là bản đồ này vẽ thiếu một thung lũng hả trưởng đoàn.
Chu Tiểu Phong hỏi, mắt vẫn không rời khỏi mặt la bàn trong tay mình.
Lâm Kiến Quốc chưa kịp trả lời thì Ngô Thiết Sơn đã khẽ lắc đầu trước.
- Bản đồ không thiếu đâu, là chân mình đi lệch khỏi bản đồ từ chỗ đất sạt.
Ông Sơn nói chậm, rồi lấy ngón tay khô gầy vạch một đường cong trên giấy.
Ngón tay ông đi từ điểm trại gốc, vòng qua mép tờ bản đồ rồi dừng lại.
- Mình vòng theo rìa đất sạt xa quá, nên giờ mình ở ngoài khung này rồi.
Câu nói ấy khiến Lâm Kiến Quốc im lặng nhìn tờ bản đồ một lúc rất lâu.
Ông là người của bản đồ, của số liệu và của những đường kẻ chính xác.
Suốt nhiều năm đi thực địa, ông chưa từng ở ngoài khung của một tờ bản đồ.
Vậy mà sáng nay, thợ săn dẫn đường nói đoàn đang ở một nơi giấy không tới.
Ông hít một hơi dài, cố giữ giọng bình tĩnh khi hỏi lại cho thật rõ ràng.
- Ngoài khung thì ông dựa vào đâu để dẫn đoàn đi tiếp những ngày tới.
Ngô Thiết Sơn không trả lời ngay, ông ngẩng đầu nhìn quanh thung lũng sương.
Ông nhìn vách cây, nhìn dòng sương đang trôi chậm và nhìn nền đất dưới chân.
- Dựa vào suối, vào triền dốc và vào dấu chân còn in lại trên đất.
Ông nói câu đó như một điều hiển nhiên mà ông đã sống cùng cả đời.
Chu Tiểu Phong lúc này mới mở nắp la bàn, đặt nó lên mặt phiến đá phẳng.
Cả ba người cùng cúi xuống nhìn cây kim nhỏ đang run rẩy sau mặt kính.
Kim la bàn xoay một vòng chậm, chao sang trái, rồi chao mạnh sang phải.
Cuối cùng nó dừng lại, chỉ về hướng vách cây rậm nhất của thung lũng.
Nhưng sáng nay mặt trời vừa lên sau lớp sương mỏng ở hướng ngược lại hẳn.
Ai cũng biết mặt trời lên ở phía đông, dù chỉ thấy qua một quầng sáng mờ.
Hướng kim chỉ và hướng quầng sáng ấy lệch nhau gần như một góc vuông.
Chu Tiểu Phong nhấc la bàn lên, lắc nhẹ, rồi đặt xuống phiến đá lần nữa.
Kim vẫn chao đảo một hồi rồi dừng đúng ở cái hướng sai lệch ban đầu.
Cậu đặt la bàn sang một phiến đá khác xa hơn, kết quả vẫn y như vậy.
- Nó hỏng rồi hay sao ấy trưởng đoàn ơi.
Giọng cậu đầy hoang mang, vì la bàn là thứ cậu kiểm tra kỹ nhất trước chuyến đi.
Lâm Kiến Quốc cầm la bàn lên tay mình, đi ra xa khỏi phiến đá vài bước.
Kim trong tay ông vẫn lệch, dù ông đã đứng cách xa mọi vật kim loại của trại.
Ông quay người một vòng chậm, và cây kim gần như không đổi hướng theo ông.
Nó như bị một lực vô hình nào đó giữ chặt về một phía cố định duy nhất.
Ngô Thiết Sơn đứng dậy, đi tới bên một vạt đá xám đen lộ ra sau gốc cây.
Ông gõ đầu gậy vào vạt đá, tiếng gõ vang lên đục và nặng hơn đá thường.
- Đất đá vùng này có quặng sắt trong ruột đấy, các anh không biết sao.
Ông nói và cúi xuống nhặt một mảnh đá nhỏ, đưa cho Lâm Kiến Quốc xem.
Mảnh đá nặng hơn vẻ ngoài của nó rất nhiều, mặt vỡ lấp lánh hạt đen nhỏ.
Lâm Kiến Quốc cầm mảnh đá mà chợt nhớ tới bài học địa chất từ rất lâu rồi.
Quặng sắt trong đá có thể làm nhiễu từ trường nhỏ quanh một vùng rừng núi.
La bàn đặt giữa vùng đá như vậy sẽ chỉ theo quặng, chứ không chỉ theo bắc.
Ông nhìn lại chiếc la bàn trong tay, rồi nhìn thung lũng sương quanh mình.
Thì ra từ hôm qua, đoàn đã đi theo một cây kim bị đá dưới đất đánh lừa.
Chu Tiểu Phong nghe ông Sơn giải thích xong thì ngồi thừ ra một lúc lâu.
Cậu đóng nắp la bàn lại, bỏ nó vào túi áo như cất đi một niềm tin cũ.
- Vậy từ giờ em giữ la bàn cũng như không, phải không trưởng đoàn.
- Không hẳn là như không, nhưng trong vùng đá này thì không tin nó được nữa.
Lâm Kiến Quốc trả lời thành thật, vì ông không muốn dỗ dành cậu bằng lời rỗng.
Ông trải lại bản đồ giấy lên phiến đá, lần này nhìn nó bằng con mắt khác.
Bản đồ vẫn đúng ở khung lớn, nhưng chi tiết đường đi phải nhường cho thợ săn.
Ông gấp bản đồ lại cẩn thận, bỏ vào túi chống nước và trao một quyết định.
- Từ hôm nay, đường đi trong ngày do ông Sơn quyết theo dấu suối và triền dốc.
Ông nói câu đó trước mặt Chu Tiểu Phong, rõ ràng và không hề vòng vo.
- Tôi giữ sổ đoàn và giữ nhịp nghỉ, còn hướng đi thì tôi nghe ông Sơn.
Ngô Thiết Sơn nghe vậy chỉ gật đầu một cái, không tỏ ra vui hay đắc ý.
Với ông, việc dẫn đường vốn là việc của ông từ ngày ông nhận lời vào đoàn.
Chỉ là từ hôm nay, quyền ấy được trưởng đoàn nói ra thành lời chính thức.
Chu Tiểu Phong hỏi vậy đoàn sẽ đi theo dấu gì để không lạc sâu thêm nữa.
Ông Sơn chỉ tay xuống nền đất ẩm ngay bên cạnh phiến đá cả ba đang ngồi.
Trên nền đất ấy, dấu chân của đoàn từ hôm qua vẫn còn in mờ trong lá mục.
Ông bảo dấu chân người đi trước còn đọc được, huống chi dấu của thú rừng.
Rồi ông nói một câu khiến Lâm Kiến Quốc nhớ mãi trong những ngày sau đó.
- Trong vùng này, thứ đáng tin nhất là dấu chân, kể cả dấu chân không phải của người.
Câu nói nhẹ nhàng ấy vang lên giữa thung lũng sương, nghe lạnh cả sống lưng.
Lâm Kiến Quốc nhìn xuống nền đất quanh trại, bỗng thấy nó không còn trống trơn.
Mỗi vệt lún, mỗi cọng lá gãy đều có thể là một dòng chữ của rừng sâu này.
Ông là nhà khoa học, ông quen đọc mẫu vật, chứ chưa từng học đọc mặt đất.
Sáng nay ông hiểu mình sẽ phải học thứ chữ ấy, nếu muốn đưa đoàn ra ngoài.
Ba người đứng dậy, thu bản đồ và la bàn, rồi bắt đầu gọi đoàn chuẩn bị.
Triệu Vân Anh và Tôn Tú Lan quay lại trại với hai can nước đầy từ khe suối.
Nghe trưởng đoàn nói lại quyết định, cả hai đều gật đầu mà không hỏi thêm gì.
Tôn Tú Lan chỉ hỏi một câu rất thực tế về việc đi theo suối sẽ lấy nước ở đâu.
Ông Sơn đáp rằng đi theo suối thì không bao giờ lo khát, chỉ lo trơn và lạnh.
Trước khi thu trại, Lâm Kiến Quốc còn thử một lần cuối với chiếc la bàn.
Ông đi dọc theo vạt đá xám đen, mắt không rời khỏi cây kim nhỏ sau mặt kính.
Càng tới gần vạt đá, kim càng lệch mạnh về phía vách cây rậm của thung lũng.
Ra xa khỏi vạt đá vài chục bước, kim bắt đầu run rẩy như muốn quay lại.
Ông ghi nhận hiện tượng ấy vào đầu như một bằng chứng rõ ràng và lặp lại được.
Đó là cách làm của một người nghiên cứu, dù đối tượng lần này là sự lạc đường.
Chu Tiểu Phong đi theo sau ông, xem hết thử nghiệm mà không nói một lời nào.
Tới khi ông quay lại, cậu mới khẽ nói rằng mình đã hiểu vì sao hôm qua lạc.
Hôm qua cậu là người cầm la bàn đi giữa đoàn và báo hướng cho trưởng đoàn.
Cậu cứ ngỡ mình đã làm đúng mọi thao tác được học từ những ngày đầu đi rừng.
Lâm Kiến Quốc đặt tay lên vai cậu, bảo lỗi này là lỗi của đá, không phải của người.
Ông nói trưởng đoàn cầm bản đồ mà không nhận ra vùng quặng mới là người đáng trách.
Câu nói ấy làm Chu Tiểu Phong ngẩng lên, mắt cậu đỡ hẳn vẻ dằn vặt ban sáng.
Ngô Thiết Sơn đứng chờ ở đầu hàng, nghe hết mà chỉ khẽ gật đầu một cái.
Ông bảo đi rừng lâu thì ai cũng có lần bị đá, bị sương và bị thú đánh lừa.
Quan trọng là từ lần sau, đoàn biết mình phải tin vào thứ gì trong vùng này.
Đoàn thu trại dã chiến, xóa dấu bếp lửa bằng đất ẩm như lệ đi rừng vẫn làm.
Trước khi rời khoảng đất trống, Lâm Kiến Quốc quay lại nhìn nó một lần cuối.
Đêm đầu tiên lạc rừng của đoàn đã qua ở chính nơi không tên trên bản đồ này.
Ông thầm ghi nhớ cảm giác ấy, rồi quay người bước theo hàng đi của đoàn.
Ngô Thiết Sơn đi đầu, đầu gậy gõ nhẹ xuống đất để dò từng chỗ lún mềm.
Chu Tiểu Phong đi giữa, thỉnh thoảng vẫn sờ tay vào túi áo nơi cất la bàn.
Cậu sờ như một thói quen cũ, rồi lại rút tay ra và nhìn xuống dấu chân trước mặt.
Lâm Kiến Quốc đi cuối hàng, mắt ông lần đầu tiên nhìn đất nhiều hơn nhìn trời.
Ông nhìn những dấu chân của người đi trước in xuống nền lá ẩm trong sương.
Và ông tự hỏi, trong vùng rừng này, còn dấu chân nào khác đang chờ đoàn mình.