THƯƠNG HẢI QUAN TRƯỜNG - Chương 63: Cái bóng của tai họa
Ngồi trong phòng khách nhà Phạm Hữu Dân, Minh Khang bỗng thấy ký ức đời trước của mình là thứ rất bất công. Nó cho anh biết kết cục của một người. Nhưng…
Nội dung chương
Ngồi trong phòng khách nhà Phạm Hữu Dân, Minh Khang bỗng thấy ký ức đời trước của mình là thứ rất bất công.
Nó cho anh biết kết cục của một người.
Nhưng không cho anh giữ lại đủ rõ khuôn mặt của người ấy trước khi bị kết cục nuốt mất.
Kiếp trước, khi nhắc tới Phạm Hữu Dân, người ta toàn dùng những chữ của giai đoạn sau: bị nhắm , bị kéo , bị thay , bị xét . Dần dần, trong đầu anh, ông cũng mờ đi thành một cái tên đứng trong cơn xoáy quyền lực, không còn là một người đàn ông ngồi ở đây, áo sơ mi xắn tay, nói chuyện ngắn gọn, mắt còn giữ độ sáng của người đang muốn sửa việc chứ chưa buông.
Bây giờ nhìn lại, cái bóng của tai họa hiện ra càng rõ vì hình người trước tai họa quá thật.
Phạm Hữu Dân không phải kiểu lãnh đạo dựa vào thuộc cấp nói thay.
Trong lúc chờ dọn cơm, ông vẫn lật từng tờ giấy, hỏi lại từng giờ, từng tuyến vận chuyển hồ sơ, từng người đã chạm vào tủ tài liệu. Có lúc ông dừng lại giữa câu, quay sang Võ Văn Thành hỏi một chi tiết nhỏ về sổ bàn giao bên văn phòng. Không phải hỏi cho có.
Là hỏi để ráp.
Đầu óc ông chạy rất nhanh.
Nhanh tới mức người đối diện nếu không theo kịp sẽ tự thấy mình chậm chạp và cẩu thả.
Người như vậy rất khó bị đánh bằng thứ bẫy lộ liễu.
Cho nên kẻ đứng sau mới phải vòng nhiều lớp, mượn nhiều miệng, chặn nhiều đầu dây.
Minh Khang càng nhìn càng thấy lạnh.
Nếu cả Phạm Hữu Dân còn bị dồn tới chỗ sắp ngã, vậy bàn cờ này lớn hơn trí nhớ rời rạc của anh nghĩ ban đầu nhiều.
Mẹ Thu Hà ra gọi mọi người vào bàn ăn.
Phạm Hữu Dân đứng dậy sau cùng. Lúc rời ghế, ông đặt tay lên mép bàn chậm hơn một nhịp. Rất khẽ thôi, nhưng Minh Khang thấy.
Mệt.
Không phải mệt kiểu người trung niên bình thường đi công tác về.
Mà là mệt của người vừa chống lại một lực kéo ngầm suốt mấy ngày mà chưa thể nói hết với ai trong cơ quan.
Thu Hà cũng thấy.
Cô đi chậm lại sát bên cha, hỏi nhỏ:
Ba nhức đầu hả?
Phạm Hữu Dân nhìn con gái, mặt giãn ra một chút.
Không. Chỉ mệt.
Giọng ông khi nói với con mềm hơn hẳn.
Chính chi tiết đó làm Minh Khang càng khó chịu.
Tai họa luôn tới vào đúng những nhà còn giữ được nếp sống như thế này: cha vẫn dịu giọng với con, mẹ vẫn dọn mâm cơm nóng, đèn phòng khách vẫn đủ ấm để khách ngồi thấy mình được coi trọng. Nó không chọn riêng nhà xấu hay nhà tốt. Nó chỉ chọn đúng chỗ có khe hở để đục.
Trong bữa cơm, Phạm Hữu Dân không nói thêm nhiều về công việc.
Nhưng ông cũng không hoàn toàn rời khỏi nó.
Ai nhắc món ăn ngon, ông gật.
Ai hỏi đường tỉnh xá ngoài đó thế nào, ông trả lời.
Nhưng cứ cách vài phút, mắt ông lại khựng đi một chút như còn đang lật một trang hồ sơ khác trong đầu.
Người ngoài có thể gọi đó là “bận”.
Minh Khang thì biết.
Đó là lúc đầu óc một người làm việc thật không chịu buông vấn đề vì biết chỉ cần buông một đêm thôi, sáng mai mọi thứ có thể bị bẻ sang hướng khác.
Anh ngồi bên mâm cơm, vừa nghe tiếng bát đũa chạm nhau, vừa nhìn cái mái nhà sáng đèn quanh mình. Cảm giác kỳ lạ nhất không phải sợ.
Mà là tiếc.
Tiếc cho thứ đang còn nguyên.
Một người cha chưa gãy.
Một người mẹ chưa mất hẳn vẻ bình tĩnh.
Một đứa con gái vẫn còn đủ vô tư để nhắc cha ăn thêm rau.
Một ngôi nhà chưa bị những câu hỏi ngoài đời cắm đầy lên tường.
Kiếp trước, lúc nghe người ta kể lại về gia đình Phạm Hữu Dân, tất cả chỉ còn là hậu quả. Không ai kể đủ về cái phần nguyên lành trước đó. Không ai kể để người nghe biết thứ bị phá vốn từng đẹp ở chỗ nào.
Minh Khang cúi xuống nhìn bát cơm.
Anh chợt hiểu mình đang ngồi ở đúng khoảnh khắc quan trọng nhất của kiểu bi kịch này.
Khoảnh khắc trước khi nó lộ hẳn mặt.
Khoảnh khắc mà tất cả vẫn còn tưởng mình chỉ đi qua một đoạn khó, chưa biết phía trước là dốc gãy.
Phạm Hữu Dân gắp cho Thu Hà miếng cá, bảo:
Ăn đi. Học suốt.
Thu Hà đáp:
Ba cũng ăn đi.
Rồi cô quay sang Minh Khang, mắt như bảo thấy chưa, mình nói ba mệt mà .
Anh cười nhẹ, nhưng trong ngực đau âm ỉ.
Cái bóng của tai họa không phải lúc nào cũng hiện ra bằng đe dọa hay máu me.
Khi khang nhìn ông với cảm giác của người đã biết ông sắp gục, cậu học cách giữ hai nhịp cùng lúc: nhịp ấm của quan hệ người với người và nhịp lạnh của chuẩn bị. Cậu không muốn biến mình thành cái máy chỉ biết cảnh báo. Cậu cũng không cho phép bản thân trôi hẳn vào cảm xúc thanh xuân để quên việc cần làm. Cân bằng đó mệt, nhưng là cách duy nhất để đi qua đoạn chuyển mùa mà không kéo người khác vào hoảng loạn.
Ở chặng này, mỗi việc nhỏ đều có giá trị rõ rệt: kê cao một thùng giấy, sạc đầy một đèn pin, dặn sẵn một lối đi, nhớ tên một người cần hỗ trợ trước. Khang gom các việc nhỏ đó thành danh sách theo thứ tự ưu tiên. Nhờ vậy, khi mưa hoặc tin xấu tăng tốc, cậu và những người quanh cậu không phải bắt đầu từ con số không. Ở sân chung dãy nhà, cậu nhắc lại phần việc bằng câu ngắn để ai cũng làm được.
Khang nhận ra cộng đồng dịch nhịp bằng thói quen, không bằng khẩu hiệu. Một nhà làm trước, hai nhà làm theo, rồi cả dãy vào guồng. Cậu chủ động đứng ở điểm nối, không phải để làm thay hết, mà để giữ thông tin chạy đúng hướng. Nếu chỗ nào có nguy cơ lệch, cậu chỉnh ngay bằng dữ kiện cụ thể. tiếng radio rè nhẹ. Kiểu điều phối yên lặng này bền hơn nhiều so với một lần hô hào rồi tắt.
Nhịp sinh hoạt ở hành lang khu tập thể cho Khang khoảng thở ngắn, nhưng cậu vẫn giữ mức cảnh giác cao. Cậu nhìn cách bạn bè và hàng xóm phản ứng với thời tiết, với tin đồn, với nhịp sinh hoạt thay đổi dần. Những phản ứng đó là bản đồ sống của thành phố trước khi biến cố bùng thật. Nhờ bám vào bản đồ sống này, cậu tránh được việc chỉ đi bằng ký ức cũ đã bắt đầu lệch.
Ở lần chạm mặt kế tiếp, cậu vẫn giữ hai nhịp: nhịp ấm của quan hệ người với người và nhịp lạnh của chuẩn bị. Cậu không muốn biến mình thành cái máy chỉ biết cảnh báo. Cậu cũng không cho phép bản thân trôi hẳn vào cảm xúc thanh xuân để quên việc cần làm. Cân bằng đó mệt, nhưng là cách duy nhất để đi qua đoạn chuyển mùa mà không kéo người khác vào hoảng loạn.
Trong nhịp chuẩn bị kế tiếp, cậu vẫn ưu tiên việc nhỏ theo thứ tự rõ ràng: kê cao một thùng giấy, sạc đầy một đèn pin, dặn sẵn một lối đi, nhớ tên một người cần hỗ trợ trước. Khang gom các việc nhỏ đó thành danh sách theo thứ tự ưu tiên. Nhờ vậy, khi mưa hoặc tin xấu tăng tốc, cậu và những người quanh cậu không phải bắt đầu từ con số không. Ở chiếu nghỉ cầu thang, cậu nhắc lại phần việc bằng câu ngắn để ai cũng làm được.
Nhiều khi nó chỉ là việc bạn ngồi trong một căn phòng sáng đèn, nhìn một gia đình đang ăn cơm, và biết rất rõ bữa cơm kiểu này rồi sẽ có ngày trở thành thứ khó quay lại nhất.