TRÂU VÀNG KIM NGƯU HỒ TÂY - Chương 8: Chuông Được Cẩu Lên Bờ Lúc 17:40

Chiều ngày 13 tháng 08 năm 2026, Nguyễn Văn Thuần đang ở trong xưởng đúc họ Nguyễn sắp xếp lại những trang gia phả vừa tra cứu buổi sáng. Nguyễn Đức…

Nội dung chương

Chiều ngày 13 tháng 08 năm 2026, Nguyễn Văn Thuần đang ở trong xưởng đúc họ Nguyễn sắp xếp lại những trang gia phả vừa tra cứu buổi sáng. Nguyễn Đức Thắng chạy vào, thở hổn hển, áo ướt đẫm mồ hôi. Thắng vịn vào khung cửa, nói không kịp thở:

- Ông ơi, không kịp rồi. Ở bến người ta đang chuẩn bị cẩu chuông lên thật đấy. Ghe sắt của ông Bạo đã ra giữa hồ rồi, cáp cũng thả xuống rồi. Anh Lực đang lặn ở dưới móc cáp vào chuông. Cháu nói lại lời ông dặn mà không ai nghe cháu cả.

Thuần đứng phắt dậy, cuốn gia phả trên bàn suýt rơi xuống đất. Ông vội khoác áo, cầm theo cuốn sổ tay rồi cùng Thắng chạy ra bờ hồ. Con đường ven hồ vào giờ ấy đông nghịt người làng nghe tin kéo đến xem. Tiếng máy ghe nổ ầm ĩ từ mặt hồ vọng vào, hòa cùng tiếng người bàn tán xôn xao khắp bãi đất trước đền Kim Ngưu. Khi hai ông cháu chen được qua đám đông ra đến mép bờ kè, cảnh tượng trước mắt khiến Thuần đứng sững lại.

Một chiếc ghe sắt lớn đang neo giữa vùng nước trước đền Kim Ngưu, trên ghe có khung cẩu tự chế bằng sắt hộp vươn ra phía trước, dây cáp thép căng xuống mặt nước và chìm sâu vào lớp bùn bên dưới. Hoàng Văn Bạo đứng ngay trên ghe, tay cầm bộ đàm, miệng liên tục ra lệnh cho người lái máy tời. Trần Văn Lực vừa ngoi lên khỏi mặt nước, bám vào mạn ghe, ra hiệu bằng tay rằng cáp đã được móc chắc vào thân chuông ở dưới bùn. Hai thợ lặn nữa đang nổi gần đó, sẵn sàng lặn xuống hỗ trợ. Trên bờ, trưởng làng Phạm Thị Sen cũng vừa đến, đang lớn tiếng gọi ra ghe yêu cầu dừng lại để chờ họp làng, nhưng tiếng máy tời ồn ào át hết tiếng người trên bờ.

Thuần bước sát xuống mép nước, cup hai tay làm loa, gọi lớn hết sức:

- Lực! Dừng lại! Cụ đã dặn thế nào? Chưa rõ lệ làng thì không được cẩu lên! Bạo! Anh cho dừng máy lại, làng còn chưa họp đâu!

Bạo quay lại nhìn về phía bờ, giơ tay lên như ra hiệu đã nghe thấy, nhưng rồi lại quay sang người lái tời và gật đầu. Tiếng máy tời gầm lên lớn hơn. Dây cáp thép căng ra kêu ken két, mặt nước quanh ghe sủi bọt và bùn đục cuộn lên thành từng mảng lớn. Thuần nắm chặt cuốn sổ tay trong tay, lòng ông như có ai bóp nghẹt. Ông biết rõ, một khi dây cáp đã căng đến mức này, việc dừng lại giữa chừng cũng nguy hiểm không kém việc kéo tiếp. Một quả chuông nặng vài tạ đang treo lơ lửng trong bùn mà đứt cáp thì hậu quả khôn lường cho những người lặn ở ngay bên dưới.

Thời gian trôi qua chậm chạp và căng thẳng. Dây cáp rung lên từng hồi. Mặt nước sủi bọt mạnh hơn, rồi một vành cong lớn phủ đầy bùn và gỉ xanh từ từ nhô lên khỏi mặt nước trong tiếng reo hò và bàn tán ầm ĩ của đám đông trên bờ. Quả chuông cổ hiện ra dần dần, to lớn hơn nhiều so với tưởng tượng của Thuần khi nhìn qua ảnh chụp. Thân chuông bám đầy bùn đen và rong ướt, nước hồ chảy thành dòng từ vành chuông xuống mặt nước. Khung cẩu kêu cót két dưới sức nặng, chiếc ghe sắt chao nghiêng đi một chút rồi lấy lại thăng bằng.

Đồng hồ trên tay Thuần chỉ đúng mười bảy giờ bốn mươi phút. Ông ghi nhớ mốc giờ ấy một cách vô thức, như một người thợ quen ghi lại giờ giấc của từng mẻ đúc quan trọng. Quả chuông đã rời khỏi mặt nước hoàn toàn, treo lơ lửng trên dây cáp, quay chậm chậm trong không trung. Bạo đứng trên ghe, mặt rạng rỡ, liên tục chỉ đạo người lái tời quay khung cẩu vào phía bờ, chuẩn bị hạ chuông xuống bãi đất trống nơi một chiếc xe tải nhỏ đã chờ sẵn.

Chính vào lúc khung cẩu quay ngang, một sự cố bất ngờ xảy ra. Dây cáp phụ giữ thăng bằng cho thân chuông bỗng trượt khỏi móc, quả chuông mất thăng bằng, chao nghiêng và đập mạnh vào thành ghe sắt. Một tiếng ngân trầm và dài vang lên từ thân chuông, lan rộng trên mặt hồ trong buổi chiều đang dần tối. Tiếng ngân ấy không giống tiếng chuông chùa ngân vào buổi sớm, cũng không giống tiếng kim loại va chạm thông thường. Nó trầm, sâu và ngân dài đến mức Thuần cảm thấy lồng ngực mình rung lên theo, mặt nước quanh ghe như cũng rung theo từng đợt sóng âm vô hình. Đám đông trên bờ im bặt trong mấy giây, rồi mới xôn xao trở lại bằng những tiếng thì thầm kinh ngạc.

Thuần đứng lặng trên bờ, tay ông nắm chặt cuốn sổ đến mức các khớp ngón tay đau nhói. Ông biết chắc chắn một điều: không ai trên ghe cố ý gõ chuông cả. Không có chày, không có người đánh. Tiếng ngân ấy vang lên hoàn toàn do va chạm vô tình khi dây cáp trượt và thân chuông đập vào thành ghe sắt. Ông quay sang Thắng đang đứng bên cạnh, mặt tái đi, và nói chậm rãi để Thắng nghe cho rõ giữa tiếng ồn ào:

- Cháu nghe cho kỹ. Tiếng chuông vừa rồi là do chuông va vào thành ghe khi cáp trượt. Không ai gõ cả. Sau này ai kể lại thế nào thì cháu cũng phải nói đúng như thế.

- Dạ, cháu nghe rõ rồi ông. Cháu đứng ngay đây, cháu thấy cáp trượt mà.

Ngay sau tiếng ngân, một hiện tượng lạ nữa xảy ra khiến đám đông trên bờ lại một lần nữa im lặng. Mặt hồ quanh chiếc ghe sắt bỗng nổi lên từng chùm bọt khí vàng rực, lấp lánh dưới ánh nắng chiều cuối ngày. Những chùm bọt khí ấy nổi lên từ sâu dưới nước, vỡ tan trên mặt nước thành những vòng sáng vàng nhạt rồi tan biến, cứ thế tiếp nối nhau trong gần một phút đồng hồ mới thưa dần. Thuần nhìn những chùm bọt khí ấy không chớp mắt. Ông không nói gì, không kết luận gì. Ông chỉ đứng yên và ghi nhớ từng chi tiết, từ màu sắc của bọt khí cho đến khoảng thời gian chúng xuất hiện sau tiếng ngân.

Quả chuông cuối cùng cũng được hạ xuống bãi đất trống trên bờ bằng khung cẩu, nằm nghiêng trên mấy thanh gỗ kê sẵn, thân chuông vẫn còn ướt sũng và nhỏ nước tong tong xuống nền đất. Người làng xúm lại quanh chuông, người thì trầm trồ về kích thước, người thì chỉ trỏ vào hình khắc trâu thần đang lộ ra một phần giữa lớp bùn và gỉ, người thì bàn tán về số tiền bán chuông sẽ được bao nhiêu. Sen chen vào đám đông, lớn tiếng yêu cầu mọi người giữ khoảng cách và tuyên bố chuông tạm thời phải được trông giữ tại chỗ, chờ làng họp vào tối mai mới quyết định. Không ai được tự ý di chuyển hay cạo gỉ chuông khi chưa có ý kiến chung.

Bạo từ trên ghe bước xuống bờ, phủi tay, cười nói với Sen:

- Trưởng làng cứ yên tâm. Chuông đã lên bờ rồi thì cứ để làng bàn. Tôi là người làm ăn, tôi chờ được. Nhưng tôi cũng nói trước, tôi không chờ lâu đâu. Hàng đã kéo lên rồi thì phải có ngày chốt giá.

Thuần bước đến gần quả chuông, quỳ một chân xuống nền đất ẩm, đưa tay chạm nhẹ lên vành chuông còn lạnh hơi nước hồ. Lớp gỉ và bùn dưới tay ông nhám và mát. Ông nhìn kỹ hình khắc trâu thần ở khoảng cách gần nhất từ trước đến nay, thấy rõ từng đường đục sâu mà buổi sáng ông mới chỉ nhìn qua màn hình điện thoại. Lòng ông vừa đau xót vừa giận dữ, nhưng trên hết là một nỗi lo sâu sắc rằng một việc không nên làm vội đã trót làm rồi, và hậu quả của nó, nếu có, sẽ không ai lường trước được.

Trong lúc chờ Sen sắp xếp người trông giữ, Thuần còn đi một vòng chậm quanh quả chuông đang nằm nghiêng trên bãi đất. Ông quan sát kỹ những vết bùn còn bám trên thân chuông, những mảng rong ướt quấn quanh vành chuông và vệt sáng mới lộ ra ở chỗ thân chuông vừa va vào thành ghe sắt. Vệt va chạm ấy nhỏ, chỉ bằng bàn tay, nhưng nó là dấu vết duy nhất trên thân chuông không phủ bùn và gỉ, và nó nằm ngay gần hình khắc trâu thần. Ông cúi xuống nhìn thật gần, thấy ở mép vệt sáng, những đường đục của hình trâu hiện ra rõ nét hơn hẳn so với những chỗ còn bị che phủ. Ông không cho ai cạo thêm bùn hay lau thêm gỉ vào lúc này. Ông bảo Thắng lấy một tấm bạt sạch phủ tạm lên phần thân chuông đã lộ ra để tránh mưa đêm làm trôi mất những dấu vết còn nguyên vẹn từ dưới bùn lên. Ông dặn người trông giữ phải ghi lại tên bất cứ ai đến gần chuông trong đêm nay. Thắng làm theo lời ông ngay, động tác cẩn thận và lặng lẽ giữa đám đông vẫn còn chưa tản hết.

Trời tối dần. Đám đông tản bớt, chỉ còn lại mấy thanh niên được Sen cắt cử ở lại trông chuông cùng Thắng và Lực. Lực ngồi bệt xuống đất gần ghe, áo lặn còn chưa thay, mặt mệt mỏi và tránh nhìn thẳng vào Thuần. Thuần đi ngang qua Lực, dừng lại một nhịp, nói khẽ đủ cho hai người nghe:

- Việc đã rồi, cụ không nói thêm nữa hôm nay. Nhưng cháu nhớ lấy giờ này, ngày này. Mười bảy giờ bốn mươi phút, ngày mười ba tháng tám. Chuông lên bờ vào giờ ấy, và tiếng ngân ấy là do va chạm mà thành. Đừng để sau này ai kể khác đi.

Lực gật đầu rất khẽ, không nói gì. Thuần quay về xưởng trong bóng tối đang buông xuống mặt hồ, mở sổ tay ghi lại toàn bộ sự việc buổi chiều bằng những dòng chữ ngắn gọn và chính xác nhất mà ông có thể viết trong lúc tay vẫn còn run nhẹ vì xúc động.

Chương khác

Xem thêm