BẠCH TRẠCH CHÍN MẮT Ở NÚI NGA MI - Chương 7: Truyền Thuyết Hoàng Đế Gặp Bạch Trạch

Sáng ngày mười lăm tháng mười, sau giờ thắp hương. Vương Thủ Nhất giữ Lý Thanh Huyền lại ở hiên chính điện để kể cho anh nghe tích xưa về Bạch Trạch. Ni…

Nội dung chương

Sáng ngày mười lăm tháng mười, sau giờ thắp hương. Vương Thủ Nhất giữ Lý Thanh Huyền lại ở hiên chính điện để kể cho anh nghe tích xưa về Bạch Trạch. Ni sư Lâm Diệu Liên cũng có mặt, bà ngồi ở đầu hiên sắp lại những cuốn kinh chép tay của tuần tang. Vừa làm vừa nghe sư phụ kể, thỉnh thoảng gật đầu ở những đoạn bà đã thuộc từ lâu. Sư phụ nói buổi học hôm qua mới là học hình, buổi kể hôm nay mới là học gốc, người giữ miếu thuộc hình mà không biết gốc thì như người thuộc mặt chữ mà không biết nghĩa.

Theo tích trong Bạch Trạch Đồ mà sư phụ kể lại, vào thời thượng cổ, Hoàng Đế tuần du tới bờ biển ở phía đông, đi qua vùng đất hoang vu nhiều yêu ma quỷ quái quấy nhiễu dân lành. Ở đó, Hoàng Đế gặp Bạch Trạch, thần thú điềm lành lông trắng, sừng ngọc bích, râu dài như râu dê và chín mắt nhìn thấu mọi loài. Bạch Trạch biết nói tiếng người. Thần thú không nhận lễ vật, không đòi thờ cúng, mà truyền lại cho Hoàng Đế một kho tri thức lớn lao chưa từng có: danh tính, hình tướng. Nguồn gốc và tử huyệt của mười một nghìn năm trăm hai mươi loài yêu ma quỷ quái trong thiên hạ.

Con số mười một nghìn năm trăm hai mươi được sư phụ đọc chậm rãi, từng chữ một, rồi ông nhắc lại lần thứ hai cho Thanh Huyền ghi nhớ cho thật kỹ. Không được nhớ nhầm thành một con số tròn nào khác cho dễ thuộc. Đó là tổng số loài yêu được ghi trong Bạch Trạch Đồ, từ những loài lớn đi thành bầy cho tới những loài nhỏ ẩn trong khe đá. Mặt nước và bóng cây. Mỗi loài trong sách đều có tên gốc gác của nó, gọi là chân danh, gồm tên loài, nguyên hình của loài và nguồn gốc của loài, đi kèm với tử huyệt của loài ấy. Sư phụ nhấn mạnh: chân danh trong Bạch Trạch Đồ là tên của một loài, không phải tên riêng của từng con yêu, vì yêu đi thành bầy thì bầy không có tên riêng, chỉ có loài mới có gốc gác để gọi.

Cũng theo tích ấy, Bạch Trạch truyền tri thức không phải để người đời đi săn giết yêu ma, mà để người đời biết mà tránh, biết mà nhận ra. Và khi buộc phải đối mặt thì biết gọi đúng gốc gác của loài yêu để yêu lực của nó tự suy. Sư phụ nói đạo lý của Bạch Trạch Đồ nằm ở chỗ đó: vũ khí của thần thú là tri thức. Không phải nanh vuốt. Nơi nào có hình vẽ Bạch Trạch trấn giữ, yêu ma cúi đầu quy phục hoặc tự tan yêu lực mà lui, không phải vì hình vẽ ấy có phép đánh. Mà vì hình vẽ ấy là dấu hiệu cho thấy ở đó có người biết rõ gốc gác của chúng, và gốc gác bị biết rõ là điều yêu ma sợ nhất.

Thanh Huyền nghe kể mà liên hệ ngay tới trang đồ hình chín mắt anh vừa học chiều qua. Anh hỏi sư phụ rằng nếu chỉ cần hình vẽ trấn giữ thì vì sao miếu còn phải giữ cả cuốn sách dày như thế. Vương Thủ Nhất đáp rằng hình là để trấn ở bề mặt, sách là để giữ gốc ở bề sâu. Hình vẽ treo lên thì ai cũng thấy, nhưng chân danh của từng loài, tử huyệt của từng loài, đều nằm trong sách, phải học, phải thuộc, phải truyền từ người này sang người khác bằng miệng và bằng chữ, mất sách là mất gốc. Ông nói người giữ miếu không thuộc sách thì hình vẽ trên tường cũng chỉ là một bức vẽ đẹp, không còn là Bạch Trạch Đồ nữa.

Sư phụ còn giảng kỹ hơn về hai chữ tử huyệt cho Thanh Huyền nghe, vì ông nói người trẻ nghe tới chữ huyệt thường nghĩ ngay tới chỗ hiểm để đánh vào, mà hiểu như thế là hiểu sai hẳn đạo của cuốn sách này. Tử huyệt của một loài yêu trong Bạch Trạch Đồ, theo lời ông, trước hết là gốc gác và ngày tận số của loài ấy đã được ghi sẵn trong thiên thư, là chỗ mà yêu lực của loài ấy không che giấu được. Khi chân danh và gốc gác của một loài bị gọi đúng, yêu lực của nó sụp xuống không phải vì bị ai đánh trúng, mà vì nó không còn ẩn được mình trong bóng tối và trong hình dạng vay mượn nữa. Ông nói người học Bạch Trạch Đồ phải thuộc điều này trước khi thuộc bất cứ trang nào khác, vì thuộc sai đạo thì sách quý tới đâu cũng thành sách hại người.

Thanh Huyền nghe mà nhớ tới những câu chuyện đánh yêu trừ quái mà người làng hay kể dưới chân núi, chuyện nào cũng có đao kiếm, bùa chú thiêu đốt và những trận đánh kéo dài suốt đêm. Trong tích sư phụ vừa kể, không có một trận đánh nào cả. Hoàng Đế không rút kiếm, Bạch Trạch không vồ cắn, chỉ có một cuộc truyền tri thức bên bờ biển và một kho tên tuổi gốc gác được trao lại cho người đời. Anh nhận ra sự khác biệt ấy chính là điều làm cho cuốn sách trong kinh các của miếu mình trở nên riêng biệt. Và cũng là điều khiến việc học sách trở nên nặng nề hơn nhiều so với việc học một môn võ hay một lá bùa.

Diệu Liên lúc ấy mới góp một câu. Bà nói cố hòa thượng lúc sinh thời cũng từng kể tích này cho người làng nghe vào những đêm rằm. Và mỗi lần kể xong ông đều dặn người làng một câu: biết tên thật của một thứ là giữ được một nửa phần thắng trước thứ ấy. Nửa còn lại nằm ở lòng người có vững hay không. Bà nói người làng dưới chân núi thuộc câu ấy hơn thuộc kinh, vì nó đúng với cả việc làm ruộng, giữ nhà và đi rừng của họ.

Sư phụ kể tiếp đoạn cuối của tích. Sau khi truyền tri thức, Bạch Trạch rời đi, không ở lại nhận thờ cúng của Hoàng Đế, cũng không hứa hẹn sẽ quay lại khi người đời gọi. Tri thức ở lại với người, còn thần thú thì trở về nơi của thần thú, và từ đó về sau, Bạch Trạch chỉ còn xuất hiện trong sách, trong hình vẽ và trong lời kể của những người giữ Bạch Trạch Đồ qua các đời. Sư phụ nói rõ cho Thanh Huyền nghe điều này, nói chậm và chắc: tới hôm nay, trong miếu này, thần thú chỉ tồn tại qua truyền thuyết và đồ hình, không ai còn sống đã thấy Bạch Trạch thật. Và không ai được kể tích này như thể thần thú đang ở gần đâu đây chờ được gọi.

Buổi kể kéo dài gần hết buổi sáng. Có lúc gió từ rừng trúc thổi mạnh qua hiên, làm những cuốn kinh chép tay trước mặt Diệu Liên rung nhẹ ở mép giấy, và sư phụ phải dừng kể một lúc để chờ gió qua. Trong khoảng dừng ấy, Thanh Huyền nhìn xuống sân miếu vắng lặng của tuần tang, nhìn hàng trúc đứng yên sau cơn gió. Và thầm nghĩ về khoảng cách rất xa giữa tích thượng cổ bên bờ biển trong lời kể và ngôi miếu nhỏ trong rừng trúc nơi anh đang ngồi. Cả một kho tri thức về mười một nghìn năm trăm hai mươi loài yêu. Cuối cùng đọng lại trong một cuốn sách bọc vải xanh ở kệ trong cùng của kinh các. Và trong trí nhớ của một lão đạo sĩ bảy mươi hai tuổi đang ngồi kể chuyện ở hiên điện Anh bỗng thấy việc truyền thừa mong manh hơn anh tưởng rất nhiều, và càng hiểu vì sao sư phụ bắt anh học hình. Học gốc một cách nghiêm ngặt tới vậy trong hai ngày liên tiếp.

Thanh Huyền ghi nhớ từng phần của buổi kể như ghi một trang sổ đặc biệt. Anh ghi vào sổ trực sáng ngày mười lăm tháng mười: sư phụ kể tích Hoàng Đế tuần du gặp Bạch Trạch ở bờ biển, thần thú truyền danh tính, hình tướng. Nguồn gốc và tử huyệt của mười một nghìn năm trăm hai mươi loài yêu ma quỷ quái thiên hạ, chân danh là tên loài cộng nguyên hình cộng nguồn gốc theo Bạch Trạch Đồ. Và nơi nào có hình vẽ Bạch Trạch trấn giữ thì yêu ma cúi đầu quy phục Anh ghi thêm một dòng riêng cho chính mình: vũ khí của Bạch Trạch là tri thức về chân danh của vạn yêu, và tới chương này. Thần thú chỉ tồn tại qua truyền thuyết và đồ hình.

Kể xong, Vương Thủ Nhất đứng dậy, nhìn ra rừng trúc đang xào xạc trong gió sáng, nói một câu kết buổi học mà giọng ông nghe vừa tự hào vừa lo lắng.

- Sách còn ở miếu thì miếu còn. - Ông nói. - Người còn thuộc sách thì yêu chưa dám vào. Câu nào trong hai câu ấy cũng là lời dặn cho người ở lại giữ miếu sau này, và ta nói cho con nghe trong tuần tang này là có ý để con khắc vào lòng mà giữ lấy.

Diệu Liên nghe câu kết ấy thì gấp cuốn kinh chép tay đang sắp dở lại, nói thêm rằng tuần tang này người làng lên miếu thắp hương, ai nghe được tích Bạch Trạch cũng đều yên lòng hơn một phần. Vì họ biết trên núi này còn có sách, còn có người thuộc sách, và còn có một nếp giữ miếu đã truyền qua nhiều đời không đứt đoạn.

Thanh Huyền chắp tay cúi đầu. Anh hiểu câu nói ấy vừa là niềm tin của sư phụ vào kho sách trong kinh các. Vừa là một trách nhiệm đặt lên vai người học trò đang đứng trước mặt ông: sách còn mà người không thuộc thì cũng như sách đã mất một nửa Anh ôm sổ trực quay vào chính điện thắp hương. Nhìn lên tượng Phật và gian tháp, trong đầu vẫn vang con số mười một nghìn năm trăm hai mươi loài yêu và hình chín mắt trên trang khắc gỗ. Hai thứ tri thức lớn lao mà một tiểu đạo sĩ mười chín tuổi như anh mới chỉ bắt đầu học những trang đầu tiên, và anh biết buổi tối nay, khi kinh các mở ra lần nữa cho việc chép bài chú. Phần học của anh sẽ còn khó hơn cả phần học hình và học tích trong hai ngày vừa qua.

Chương khác

Xem thêm