BẠCH XÀ NGÃ BA SÔNG TAM GIANG - Chương 13: Người Mua Cá Giá Cao

Chiều ngày 9 tháng 2 năm 2027, chợ cá ở bến Bạch Hạc đông hơn thường lệ vì mấy thuyền cá của làng vừa về bến với cá sông đầu mùa. Quân xuống chợ thay bà…

Nội dung chương

Chiều ngày 9 tháng 2 năm 2027, chợ cá ở bến Bạch Hạc đông hơn thường lệ vì mấy thuyền cá của làng vừa về bến với cá sông đầu mùa. Quân xuống chợ thay bà Sen mua ít cá tươi cho bữa tối của nhà đền, tiện mang theo cuốn sổ kho nhỏ để ghi lại giá cá mà bà dặn dò từ trước. Chợ ồn ào tiếng mặc cả, tiếng nước đá tan chảy xuống nền xi măng và tiếng thuyền gỗ va nhẹ vào cọc bến theo từng đợt sóng.

Quân đang đứng ở hàng cá của bà Lụa thì thấy hai người đàn ông lạ mặt đi vào chợ từ phía đường bờ sông. Người đi trước chừng ngoài ba mươi tuổi, dáng cao, vai rộng, mặc áo khoác sẫm màu đã cũ ở cổ tay, ánh mắt đảo rất nhanh qua từng sạp cá như người quen đi chợ mua buôn. Người đi sau trẻ hơn vài tuổi, dáng gầy hơn, tay xách một chiếc túi vải rỗng. Cả hai đều không phải người làng Bạch Hạc, điều này Quân nhận ra ngay vì ở bến này, người mua cá quen mặt chỉ cần nhìn dáng đi là anh đã biết gần hết.

Hai người dừng lại ở sạp cá lớn nhất chợ, sạp của ông Thắng vừa bày cá buổi chiều. Ông Thắng hôm nay không ra sông vì phải ở lại phụ thôn việc đội tuần, nên mang ít cá đánh được từ hôm trước ra bán, trong đó có hai con cá trắm đen khá lớn nằm trên lớp đá bào, vảy còn óng ánh.

Người đàn ông đi trước cúi xuống xem cá rất kỹ, lật mang cá, ấn nhẹ vào bụng cá rồi gật đầu hài lòng.

- Cá sông thật, thịt chắc. Ông bán bao nhiêu một cân, tôi lấy cả hai con này, không cần chọn nữa.

Ông Thắng nói giá. Người kia không mặc cả một lời, rút ví trả tiền mặt ngay, còn nói thêm một câu làm mấy người đứng quanh đều nghe rõ.

- Tôi mua cho nhà hàng trên Việt Trì, chuyên cá sông ngã ba này. Nhà hàng cần cá lớn đều đặn, giá cao hơn chợ bao nhiêu tôi cũng mua, miễn là cá thật của ngã ba, không phải cá nuôi. Ông có cá lớn cứ để phần cho tôi, tôi xuống tận bến lấy, trả tiền tươi.

Quân đứng cách đó chỉ vài bước, nghe câu nói ấy mà nhớ ngay tới lời anh Kiên từng nhắc từ trước Tết, rằng ngoài sông dạo này có người lạ hỏi mua cá giá cao bất thường. Anh nhìn kỹ hai người thêm một lần nữa. Người mua cá nói năng lịch sự, tiền bạc sòng phẳng, không có vẻ gì là người đáng ngờ. Nhưng cái cách anh ta nhấn mạnh vào cá lớn và cá thật của ngã ba làm Quân thấy một sự sốt ruột không giấu hết được sau vẻ hào phóng.

Người mua cá giới thiệu mình tên Hào, người đi cùng là Đức, em họ của anh ta. Hai anh em nói đang chạy mối cá cho mấy nhà hàng trên thành phố, đầu xuân là mùa khách ăn cá sông nhiều nhất nên phải xuống tận bến tìm nguồn hàng chắc chắn.

Ông Thắng nhận tiền, gói cá, nhưng nét mặt ông không hề vui như một người vừa bán được giá cao. Ông hỏi lại một câu rất thản nhiên.

- Nhà hàng trên Việt Trì sao không lấy cá ở chợ đầu mối cho gần, phải xuống tận bến Bạch Hạc này làm gì cho xa.

Hào cười, đáp trơn tru như đã chuẩn bị sẵn câu trả lời từ trước.

- Chợ đầu mối toàn cá lẫn lộn, khách sành ăn người ta phân biệt được ngay. Cá ngã ba sông này nước xiết, thịt dai và thơm, nhà hàng của chúng tôi treo biển là cá sông Bạch Hạc thì phải lấy đúng cá ở đây, sai một lần là mất khách.

Ông Thắng gật đầu, không hỏi thêm, nhưng Quân đứng gần nhìn rõ ông đã liếc nhanh về phía hai con cá lớn vừa bán với một vẻ tiếc rẻ khó hiểu. Sau này Quân mới tự hiểu ra một điều. Có lẽ ngay từ lúc ấy, bản năng của một ngư dân sống cả đời ở ngã ba đã mách ông Thắng rằng người mua cá này quan tâm tới cá lớn của ngã ba hơn mức một người chạy mối thông thường.

Mua xong cá, Hào không đi ngay. Anh ta đứng lại ở sạp, mua thêm một ấm trà nóng ở hàng nước cạnh đó, mời ông Thắng một chén rồi bắt chuyện rất khéo về chuyện sông nước. Anh ta hỏi năm nay nước lên sớm hay muộn, hỏi mùa này cá lớn hay tụ ở luồng nào, hỏi cả chuyện nghe nói trước cửa đền có vùng nước sâu cá tụ nhiều quanh năm có đúng không.

Ông Thắng trả lời mấy câu đầu còn vui vẻ, tới câu hỏi về vùng nước trước cửa đền thì ông chậm lại, đặt chén trà xuống.

- Trước cửa đền là khu cấm của làng, không ai đánh bắt ở đó hết. Cá có tụ ở đó thì cũng là cá để cho thần giữ, không phải cá để bán. Anh mua cá thì cứ mua cá dân làng đánh ở ngoài luồng, thiếu gì cá lớn. Đừng hỏi tới vùng nước ấy làm gì.

Hào cười xòa, nói mình chỉ nghe người ta đồn nên hỏi cho biết, không có ý gì. Nhưng Quân đứng ở hàng cá bên cạnh, tay giả vờ chọn cá mà tai nghe không sót một lời, đã thấy rõ ánh mắt của Hào khi ông Thắng nói tới khu cấm. Đó không phải ánh mắt của người nghe chuyện cho biết, mà là ánh mắt của người vừa xác nhận được một điều mình đã nghe ngóng từ trước và đang cố giấu sự hài lòng ấy sau một nụ cười.

Đức, người em họ, từ đầu tới giờ ít nói hơn hẳn. Anh ta đứng sau lưng Hào, mắt thỉnh thoảng nhìn ra phía mặt sông và vòng phao mốc xa xa trước cửa đền, rồi lại cúi xuống nhìn sạp cá như sợ người khác bắt gặp ánh nhìn của mình. Một lần, khi ông Thắng quay đi lấy thêm đá bào, Đức khẽ nói với Hào một câu rất nhỏ mà Quân chỉ nghe được loáng thoáng mấy chữ về vùng nước sâu, rồi Hào khẽ gạt đi, ra hiệu cho anh ta im lặng.

Chừng nửa giờ sau, hai anh em rời sạp cá đi về phía đầu chợ. Quân mua xong phần cá của nhà đền, xách giỏ đi sau họ một quãng không chủ ý, vì đường về đền cũng phải qua đầu chợ. Ở đầu chợ có hàng rèn của ông Tứ, chuyên rèn dao, liềm và lưỡi câu lớn cho dân làng. Hào dừng lại ở hàng rèn rất lâu.

Quân đứng ở hàng rau phía đối diện, nhìn thấy Hào cầm thử từng con dao bày trên tấm vải bạt, rút dao ra khỏi vỏ, xem lưỡi, xem độ nặng tay, rồi chọn một con dao găm cán gỗ mới, lưỡi sáng và ngắn. Thứ dao người đi sông hay mang theo để cắt lưới và phòng thân. Ông Tứ nói giá. Hào trả tiền mặt ngay, không mặc cả một lời, giống hệt cách anh ta vừa mua cá, rồi đeo con dao mới vào thắt lưng, vỗ nhẹ lên cán gỗ như người vừa sắm được một món đồ ưng ý.

Đức đứng bên cạnh nhìn con dao, nét mặt thoáng một vẻ không thoải mái, nhưng anh ta không nói gì. Hai anh em rời hàng rèn, đi thẳng ra phía bến xe đầu đường bờ sông rồi khuất dần sau hàng quán cuối chợ.

Quân đứng lại ở hàng rau một lúc lâu sau khi hai người đã đi khuất. Trong đầu anh, buổi chiều hôm nay tự sắp xếp thành một dãy hình ảnh rất rõ: một người lạ xuống bến mua cá giá cao không mặc cả, hỏi khéo về vùng nước cá lớn tụ trước cửa đền. Bị ông Thắng từ chối bán tin về khu cấm và quay lưng đi, rồi mua ngay một con dao găm mới cũng bằng tiền mặt không mặc cả. Từng việc riêng lẻ đều có thể giải thích bằng lý do buôn bán bình thường, nhưng đặt cạnh vệt cá chết vì điện ở bờ cát thắng và ánh đèn lạ đêm giao thừa, chúng không còn bình thường nữa.

Anh về đền, đưa cá cho bà Sen, nhưng không kể lại buổi chợ chiều nay cho ai nghe ngay lúc ấy. Vì anh tự nhủ người mua cá là khách buôn thật hay là ai khác thì anh cũng chưa có bằng chứng nào ngoài cảm giác của chính mình. Anh chỉ ghi vào sổ trực của đền một dòng ngắn: chiều 9 tháng 2, ở chợ cá bến Bạch Hạc có hai khách lạ mua cá giá cao, một người tên Hào, một người tên Đức. Hỏi chuyện cá lớn tụ ở ngã ba và mua một dao găm cán gỗ ở hàng rèn đầu chợ. Lần này, khác với chuyện ánh đèn đêm giao thừa, Quân đã ghi lại. Anh tự an ủi mình rằng ghi lại đã là một bước tiến, dù anh chưa dám mang dòng ghi ấy ra nói với anh Kiên hay ông nội như một nghi vấn chính thức.

Trên đường từ chợ về đền, Quân còn ghé qua nhà văn hóa đưa lại anh Kiên cuốn sổ kho của thôn mà bà Sen nhờ trả. Anh Kiên đang sắp xếp lại lịch tuần sông cho những đêm sau, hỏi Quân chiều nay chợ có đông không, có gì khác lạ không. Quân đáp chợ đông như mọi ngày, cá đầu mùa bán chạy, rồi xách giỏ cá đi thẳng về đền mà không nhắc tới hai người mua cá lạ mặt. Tới cổng đền anh mới thấy hối hận vì sự ngập ngừng ấy, nhưng cổng đền đã ở ngay trước mặt và anh Kiên đã ở lại sau lưng, nên anh lại tự nhủ dòng ghi trong sổ trực tối nay cũng là một cách báo. Dù là cách báo chậm và kín đáo nhất.

Tối đó, ông Thắng ghé đền trả lại chiếc cân mượn từ hôm trước. Trước khi về, ông đứng ở sân đền nói với Quân một câu bâng quơ mà như có ý.

- Thằng cha mua cá chiều nay, mắt nó không nhìn cá. Nó nhìn mặt sông.

Quân ngẩng lên nhìn ông, chưa kịp hỏi thêm thì ông Thắng đã khoát tay, đội nón đi xuống bậc đá về thôn trong bóng tối. Câu nói ấy ở lại với Quân suốt đêm hôm đó, rõ ràng hơn mọi lời giải thích dài dòng, và anh biết ông Thắng cũng đã cảm thấy điều anh cảm thấy ở chợ. Chỉ là cả hai người đều chưa có gì trong tay ngoài một ánh mắt nhìn sai chỗ của một người mua cá lạ mặt.

Chương khác

Xem thêm