Bến Vô Danh - Chương 5: Chuẩn bị xuống vực
Ông Ba Thuận làm việc với sự chính xác của một người đã chuẩn bị cho cái chết của mình suốt ba mươi năm. Trong khoang ghe chật hẹp, dưới ánh đèn dầu leo…
Nội dung chương
Ông Ba Thuận làm việc với sự chính xác của một người đã chuẩn bị cho cái chết của mình suốt ba mươi năm.
Trong khoang ghe chật hẹp, dưới ánh đèn dầu leo lét, ông bày tất cả đồ nghề lặn ra sàn gỗ. Mỗi món đồ được ông kiểm tra ba lần, lau chùi cẩn thận, xếp ngay ngắn theo thứ tự sử dụng. Bàn tay ông thoăn thoắt nhưng chắc chắn, không một chút run rẩy. Sự run rẩy lúc nhìn tấm ảnh đã biến mất. Bây giờ, ông là thợ lặn. Và thợ lặn không được phép run tay.
Đầu tiên là bộ đồ lặn cao su đã vá chằng vá đụp. Ông kiểm tra từng đường may, từng miếng vá, bóp nhẹ các khớp nối xem có chỗ nào rò rỉ không.
Thứ hai là mặt nạ lặn và ống thở. Ông hà hơi lên kính, lau bằng vạt áo, đeo thử, siết dây cho vừa khít.
Thứ ba là con dao lặn. Lưỡi dao dài một gang tay, sắc như dao cạo, cán bọc cao su chống trượt. Ông rút dao ra khỏi vỏ, liếc lưỡi dao dưới ánh đèn. Ba mươi năm, con dao này đã cắt đứt không biết bao nhiêu sợi dây, mảnh lưới, cành cây mắc vào người ông dưới đáy sông. Đêm nay, nó có thể sẽ phải cắt những thứ khác.
Thứ tư là dây néo xác. Cuộn dây thừng bện từ vỏ dừa, to bằng ngón tay cái, dài hơn hai chục mét, được bọc ngoài bằng một lớp vải đỏ đã sờn cũ. Đây là thứ quan trọng nhất trong nghề của ông. Ông không bao giờ bế xác lên ghe, sợ vía lạnh của người chết ám vào ghe, ám vào người sống. Ông dùng dây néo buộc vào cổ tay hoặc thắt lưng xác chết, rồi chèo ghe kéo xác lờ đờ theo đuôi ghe về bến giao cho công an. Lớp vải đỏ bọc ngoài, theo lời các cụ truyền lại, là để "giữ vía" người chết không lạc mất trên đường về.
Ông vuốt ve cuộn dây, ánh mắt trầm ngâm. Đêm nay, ông không biết mình sẽ phải néo bao nhiêu cái xác.
Thứ năm là hệ thống dây khí. Một chiếc máy bơm khí nhỏ chạy bằng ắc quy đặt trên ghe, nối với một cuộn dây dẫn khí dài ba chục mét. Đầu dây nối với mặt nạ lặn của ông. Đây là "dây rốn" của thợ lặn: chừng nào dây còn thông, ông còn thở được dưới nước. Ông kiểm tra kỹ từng khớp nối, bóp thử van, nghe tiếng khí xì ra đều đặn mới yên tâm.
Cuối cùng là bình khí dự phòng. Một bình thép nhỏ đeo sau lưng, đủ cho mười lăm phút thở trong trường hợp dây khí gặp sự cố. Ông kiểm tra đồng hồ áp suất: kim chỉ mức đầy. Ông gật đầu.
Xong đồ lặn, ông Ba mở chai rượu gừng, uống một ngụm dài. Rồi ông đổ rượu gừng ra lòng bàn tay, xoa đều lên cổ, lên ngực, lên hai cánh tay. Hơi nóng của gừng thấm qua da, giúp cơ thể chống chọi với cái lạnh cắt da cắt thịt của nước sông đêm rằm.
Tiếp theo là dầu khuynh diệp. Ông mở nắp lọ thủy tinh nhỏ, chấm dầu lên đầu ngón tay, bôi một vòng quanh mũi và dưới hai cánh mũi. Mùi dầu nồng nặc xộc lên, át đi mùi bùn sình, mùi xác chết ngâm nước mà ông sắp phải đối mặt dưới đáy vực. Ba mươi năm, ông đã quen với nghi thức này như quen với hơi thở của mình.
Ông đang siết dây giày lặn thì nghe tiếng chân chạy huỳnh huỵch trên bờ.
- Ba Thuận! Ba Thuận! Mày đâu rồi?
Ông Hai Lực, thợ sửa ghe ở xóm vạn đò, hớt hải chạy xuống bến. Ông Lực năm mươi hai tuổi, người đậm chắc, mặt đỏ gay vì chạy vội. Thấy ông Ba trong bộ đồ lặn, ông Lực sững người, rồi gầm lên:
- Mày điên rồi! Mày định xuống vực đêm nay thật à? Nước rằm siết như dao cắt, mày xuống là bỏ mạng! Mày quên bốn điều cấm kỵ của mày rồi à?
Ông Ba ngẩng lên, nhìn người bạn cũ. Hai người đã quen nhau hơn hai chục năm, từ hồi ông Lực còn là thợ lặn, sau một lần suýt chết dưới vực Thanh Đa thì bỏ nghề lên bờ sửa ghe.
- Tao không quên. Nhưng tao phải xuống.
- Vì con mụ giàu kia cho mày bao nhiêu? Năm trăm triệu? Một tỷ? Mày định bán mạng vì tiền à, thằng ngu này?
Ông Lực túm lấy vai ông Ba, lay mạnh.
- Tao không lấy một đồng nào của bà ta.
Ông Ba gạt tay bạn ra, giọng bình tĩnh đến lạ.
- Tao xuống vì thằng Minh.
Ông Lực sững người.
- Thằng Minh? Ý mày là...
Ông Ba rút từ túi áo trong ra tấm ảnh bà Hương đưa, chìa cho bạn xem. Dưới ánh đèn dầu, ông Lực nheo mắt nhìn, rồi ông cũng chết sững như ông Ba lúc nãy.
- Cái vòng... vòng T-M của thằng Minh... Sao nó lại ở trên tay thằng này?
- Đó là Trương Tuấn, con trai bà Hương. Nó nhảy cầu chiều nay. Năm năm nay nó đeo chiếc vòng của thằng Minh không rời.
Ông Ba nói, giọng ông nghẹn lại.
- Lực ơi, tao nghĩ... tao nghĩ cái chết của thằng Tuấn với sự mất tích của thằng Minh có liên quan. Chiếc vòng là bằng chứng. Tao phải xuống đó. Tao phải biết thằng Minh ra sao. Năm năm rồi, tao không thể chờ thêm được nữa.
Ông Lực nhìn bạn, nhìn tấm ảnh, rồi quay mặt ra sông. Ông thở dài một hơi não nuột, ngồi phịch xuống sàn ghe.
- Tao biết có nói mày cũng không nghe. Mày với tao giống nhau, cứ dính đến con là mất hết lý trí. Nhưng mày nghe tao dặn đây: xuống đó, mày phải bám chắc dây neo. Dòng xoáy đêm rằm nó đổi hướng liên tục, không như ban ngày. Mày thấy bọt khí sủi lên từ đáy thì lập tức nép vào thành hố, đừng bơi ngược dòng. Và nhớ...
Ông Lực nắm chặt tay bạn.
- Nhớ là dưới đó tối lắm. Tối đến mức mày sẽ tưởng như có ai đang nhìn mày. Đừng hoảng. Hoảng là chết. Cứ bám dây, cứ thở đều, cứ nghĩ đến thằng Minh đang chờ mày trên bờ. Nghe chưa?
Ông Ba gật đầu, siết chặt tay bạn. Hai người đàn ông nhìn nhau, không nói thêm lời nào. Giữa những người sống bằng nghề sông nước, có những lời dặn không cần nói hết cũng hiểu.
Ông Lực đứng dậy, vỗ vai bạn lần cuối rồi bước lên bờ. Nhưng đi được vài bước, ông quay lại:
- Tao ở đây canh máy bơm khí cho mày. Mày xuống, tao trông dây. Có chuyện gì, tao kéo mày lên.
Ông Ba mỉm cười, nụ cười đầu tiên trong đêm.
- Ừ. Nhờ mày.
Ông quay vào khoang, lấy từ trong hộp gỗ nhỏ ra ba nén nhang đỏ mới. Ông bước ra mũi ghe, cắm ba nén nhang vào cái lon sữa bò, cạnh ba nén nhang cũ đã cháy hết. Ông châm lửa, khói nhang nghi ngút bay lên, quyện vào ánh trăng rằm thành một dải sương mờ ảo.
- Nhang dẫn đường cho người sống lẫn người chết.
Ông Ba lẩm bẩm, vái ba vái về phía mặt sông.
Theo quy tắc nghề, khi kéo xác lên phải cắm nhang dẫn đường cho hồn người chết. Nhưng đêm nay, ông cắm nhang trước khi xuống nước. Ông không biết mình đang dẫn đường cho ai: cho mình, để mình còn đường về, hay cho thằng Minh, để nó biết ba nó đang đến tìm nó.
Từ phía chiếc xe sang, bà Hương vẫn đứng nhìn. Bà ta đã quay trở lại xe từ lúc ông Ba bắt đầu chuẩn bị, nhưng không rời đi. Gã vệ sĩ sẹo má đứng cạnh xe, điện thoại vẫn áp bên tai. Ông Ba nghe loáng thoáng giọng gã, trầm và khẽ, nhưng trong đêm yên tĩnh, từng chữ vẫn lọt vào tai ông:
- ...Ổng chịu lặn rồi... Dạ, đang chuẩn bị... Em canh ở đây...
Gã ngừng một chút, như đang nghe đầu dây bên kia nói, rồi gật đầu:
- Dạ hiểu. Em lo liệu.
Gã cúp máy, nhét điện thoại vào túi, ánh mắt gã quét về phía ông Ba một cái sắc lẹm rồi quay đi.
Ông Ba nhíu mày. Gã báo cáo cho ai? "Em lo liệu" là lo liệu cái gì? Ông có cảm giác bất an, nhưng rồi ông gạt đi. Đêm nay ông đã đủ thứ phải lo rồi. Một gã vệ sĩ với cuộc điện thoại mờ ám, để sau hẵng tính.
Ông kiểm tra lại đồ nghề lần cuối. Dây khí đã nối vào máy bơm. Bình khí dự phòng đã đeo sau lưng. Dao lặn giắt bên hông. Dây néo xác quấn quanh vai. Đèn pin chống nước gắn trên trán.
Ông Ba đứng trên mũi ghe, nhìn xuống mặt sông đen kịt đang cuộn sóng dưới ánh trăng rằm. Vực xoáy Thanh Đa ở phía xa, những vệt nước xoáy tròn vẫn đều đặn hình thành rồi tan ra, như hơi thở của một con quái vật đang ngủ.
Ông hít một hơi thật sâu. Mùi dầu khuynh diệp, mùi rượu gừng, mùi khói nhang, mùi bùn sông... tất cả trộn lẫn thành mùi của định mệnh.
- Minh ơi, ba xuống đây.
Ông thì thầm, rồi đeo mặt nạ lặn vào, cắn chặt ống thở.
Ông Hai Lực từ trên bờ ném dây neo xuống cho ông. Ông Ba bắt lấy, buộc chặt vào thắt lưng. Sợi dây neo là con đường duy nhất dẫn ông trở về mặt nước. Chừng nào dây còn căng, ông còn sống.
Ông bước xuống nước.
Cái lạnh buốt của sông đêm rằm ôm chầm lấy ông ngay lập tức, xuyên qua lớp cao su của bộ đồ lặn, thấm vào tận xương tủy. Ông Ba rùng mình, nhưng rồi ông ổn định lại nhịp thở, ra hiệu cho ông Lực khởi động máy bơm khí.
Tiếng máy bơm rè rè vang lên. Khí tươi tràn vào mặt nạ. Ông Ba gật đầu với bạn, rồi lặn xuống.
Mặt nước khép lại trên đầu ông, đen kịt và lạnh lẽo.
Trên bờ, bà Hương nhìn theo, ngón tay mân mê chuỗi tràng hạt ngọc bích không ngừng. Gã vệ sĩ sẹo má đứng cạnh, ánh mắt gã không nhìn theo ông Ba, mà nhìn chằm chằm vào cuộn dây khí đang từ từ tuôn xuống nước.
Môi gã khẽ nhếch lên thành một nụ cười khó hiểu.