BIA BÙA TRẤN THỦY QUÁI Ở HỘI AN - Chương 12: Khớp sưng không rõ bệnh Mưa dầm ở Hội An những ngày giữa tháng mười một không ồn ào mà dai dẳng,. Thấm qua mái ngói, thấm qua tường vôi, làm cả khu phố cổ lúc nào cũng phảng phất mùi ẩm của gỗ cũ và nước kênh. Đỗ Trọng Phú bắt đầu ngày mới trong cái ẩm ướt ấy, với một mối bận tâm không nói ra được cùng ai.

Đầu gối phải của Phú sưng lên trông thấy, bước đi phải vịn. Bác sĩ Lê Hoàng Nam khám, chụp chiếu và làm xét nghiệm, kết luận không có chấn thương, không…

Nội dung chương

Đầu gối phải của Phú sưng lên trông thấy, bước đi phải vịn. Bác sĩ Lê Hoàng Nam khám, chụp chiếu và làm xét nghiệm, kết luận không có chấn thương, không có dấu hiệu bệnh khớp thường gặp tương xứng với mức sưng, kê thuốc giảm đau và dặn theo dõi. Phú giấu nhẹm chuyện tấm bia và tiếng nước, chỉ nói mình làm việc quá sức. Thuốc uống vào, cơn đau chỉ dịu được ban ngày.

Những người buôn đồ cổ trong vùng vẫn thường nói với nhau rằng đồ vật càng cổ càng có vía, chạm vào phải biết kiêng, giữ trong nhà phải biết nể. Có những món đồ không sinh ra để làm bàn trà hay vật khoe khoang, và cái giá của việc đặt sai chỗ của chúng luôn đắt hơn mọi món tiền người ta tưởng mình kiếm được.

Bác sĩ Lê Hoàng Nam xem kỹ khớp gối sưng của Phú, đối chiếu phim chụp và xét nghiệm rồi lắc đầu: không có chấn thương, không có bệnh nền nào giải thích được mức sưng cứng này. Ông kê thuốc giảm đau theo đúng phận sự của mình và dặn nếu khớp còn sưng thêm thì phải quay lại ngay, tuyệt đối không tự ý xoa bóp mạnh.

- Việc này, theo Minh Quân, rồi sẽ đi tới đâu? Đỗ Trọng Phú hỏi khẽ, mắt không rời mặt nước kênh đang dâng ngoài kia. - Tới đâu thì cũng phải đi cho hết, không dừng giữa chừng được nữa. {cp} đáp, giọng chậm và chắc.

Đỗ Trọng Phú không phải người dễ tin vào những chuyện không nhìn thấy bằng mắt, nhưng Đỗ Trọng Phú cũng là người sống đủ lâu ở đất này để biết rằng có những điều tổ tiên dặn dò không phải để dọa trẻ con. Giữa tin và không tin, còn có một khoảng rất rộng tên là biết sợ, và khoảng ấy đang lớn dần lên theo từng ngày mưa.

Có những món nợ không ghi trong sổ sách nào mà vẫn phải trả đủ, trả đúng chỗ, đúng cách. Người Hội An xưa vẫn dạy con cháu rằng của trấn giữ là của chung, động vào của chung thì một mình hưởng lợi mà cả phố gánh họa, thứ họa ấy sớm muộn cũng quay lại đúng nhà kẻ đã động tay.

Sổ sách, biên bản và những ghi chép tay trong những ngày ấy đều được giữ lại cẩn thận. Vì Đỗ Trọng Phú hiểu rằng một câu chuyện càng khó tin thì càng cần những bằng chứng trần thế rõ ràng để đứng vững trước mọi lời chất vấn về sau.

Khi nước trong kênh đổi màu và chảy xoáy khác thường, những người chài lưới lâu năm là người nhận ra đầu tiên, và họ thường lặng lẽ thu lưới sớm hơn mọi ngày. Người làm nghề buôn bán ở Hội An coi trọng chữ tín hơn mọi giấy tờ, vì một cửa hàng mất chữ tín trong phố cổ thì coi như mất cả con đường làm ăn lâu dài. Tấm bia trong câu chuyện này chỉ có một, bằng đá xanh, dài một trăm bốn mươi hai xăng ti mét. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy.

Khi nước trong kênh đổi màu và chảy xoáy khác thường, những người chài lưới lâu năm là người nhận ra đầu tiên, và họ thường lặng lẽ thu lưới sớm hơn mọi ngày. Trong những ngày triều cường, nước kênh dâng lên làm ướt bậc thềm của mấy ngôi nhà thấp nhất ven bờ, và người dân chỉ lặng lẽ kê cao đồ đạc, chờ nước rút như đã chờ qua bao mùa. Căn biệt thự ở phường Cẩm Châu nằm cách cầu cổ không xa, đi xe chỉ mất ít phút, vậy mà trong những ngày ấy, khoảng cách giữa hai nơi như thể dài ra theo từng đêm mất ngủ của người trong nhà.

Trong những ngày triều cường, nước kênh dâng lên làm ướt bậc thềm của mấy ngôi nhà thấp nhất ven bờ, và người dân chỉ lặng lẽ kê cao đồ đạc, chờ nước rút như đã chờ qua bao mùa. Mọi con số trong câu chuyện này đều được ghi lại cẩn thận: kích thước tấm đá, cân nặng của nó. Độ dài từng vệt nứt trên mố cầu và từng mốc giờ trong đêm, vì người trong cuộc hiểu rằng chỉ những con số đo được mới giữ được họ tỉnh táo giữa những chuyện khó tin. Đội dân phòng của phường đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều theo đúng nếp cũ của tổ dân phố ven kênh.

Bà con dãy phố ven bờ bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão và người trong phố ai cũng coi đó là bổn phận của mình. Mọi con số trong câu chuyện này đều được ghi lại cẩn thận: kích thước tấm đá, cân nặng của nó. Độ dài từng vệt nứt trên mố cầu và từng mốc giờ trong đêm, vì người trong cuộc hiểu rằng chỉ những con số đo được mới giữ được họ tỉnh táo giữa những chuyện khó tin. Đội dân phòng của phường bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão và đó cũng là cách khu phố tự bảo vệ mình lâu nay.

Người dân ven kênh giữ thói quen thắp hương ở miếu đầu cầu mỗi đầu tháng giữa những ngày nước kênh dâng cao nhất trong năm. Bà con dãy phố ven bờ kể lại cho con cháu nghe chuyện giữ cầu giữ phố theo đúng nếp cũ của tổ dân phố ven kênh. Người giữ đình của khu phố trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão chậm rãi mà chắc chắn như cách người phố cổ vẫn làm mọi việc.

Bà con dãy phố ven bờ nhắc nhau không coi thường nước đêm khiến khách phương xa tới phố cũng phải nể nếp sống ấy. Những tấm đá xanh dùng trong các công trình cổ ở vùng này thường được chọn rất kỹ, đá phải liền khối, không nứt, chịu được nước ngâm lâu năm mà không mục. Người dân ven kênh giữ thói quen thắp hương ở miếu đầu cầu mỗi đầu tháng không cần ai ra lệnh, cũng không cần ai nhắc nhở.

Đội thợ hồ trong phường bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão chậm rãi mà chắc chắn như cách người phố cổ vẫn làm mọi việc. Đội dân phòng của phường đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ mà bền. Mấy bà hàng quán ở đầu phố ghi nhớ từng mốc nước lên trong mùa để khi nước lớn tràn về, cả dãy phố không ai bị bất ngờ. Và chính sự nặng nề ấy là một phần của việc trấn giữ, vì vật trấn phải nằm yên tuyệt đối mới giữ được yên cho cả đoạn kênh.

Các cụ cao niên trong phố góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn như thể đó là phần việc tự nhiên của mỗi người trong phố. Bà con dãy phố ven bờ trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão như một lời nhắc âm thầm về cách giữ phố của người xưa. Mấy anh em thợ sửa cầu kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều giữ cho khu phố một nhịp sống yên ổn giữa mùa mưa bão.

Người giữ đình của khu phố kể lại cho con cháu nghe chuyện giữ cầu giữ phố không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ mà bền. Người giữ đình của khu phố trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão đều đặn như tiếng chuông đình vào mỗi buổi chiều muộn. Độ dài từng vệt nứt trên mố cầu và từng mốc giờ trong đêm, vì người trong cuộc hiểu rằng chỉ những con số đo được mới giữ được họ tỉnh táo giữa những chuyện khó tin. Người dân ven kênh trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão để câu chuyện của khu phố được kể tiếp một cách bình yên.

Mấy bà hàng quán ở đầu phố bàn nhau chuyện chằng chống nhà cửa trước bão thành một thói quen tốt đẹp được giữ qua nhiều thế hệ. Người giữ đình của khu phố giữ thói quen thắp hương ở miếu đầu cầu mỗi đầu tháng giữa những ngày nước kênh dâng cao nhất trong năm. Và chính sự nặng nề ấy là một phần của việc trấn giữ, vì vật trấn phải nằm yên tuyệt đối mới giữ được yên cho cả đoạn kênh. Người dân ven kênh trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão mà lớp trẻ trong phố nhìn vào đó để học theo.

Dân phố cổ vẫn truyền nhau rằng cây cầu đá bắc qua kênh là cây cầu biết giữ nhà giữ phố, người đi qua cầu mỗi ngày đều vô thức bước nhẹ hơn khi tới giữa nhịp. Đội dân phòng của phường góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn cho tới khi mùa mưa qua đi và nắng mới lại về trên mái ngói. Rộng tám mươi hai xăng ti mét, dày mười hai xăng ti mét và nặng ba trăm tám mươi sáu ký, do tiền nhân lập từ thế kỷ mười bảy. Người giữ đình của khu phố trông chừng dãy phố khi trời chuyển bão khiến khách phương xa tới phố cũng phải nể nếp sống ấy.

Mấy chị em phụ nữ trong tổ dân phố đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều như thể đó là phần việc tự nhiên của mỗi người trong phố. Bà con dãy phố ven bờ đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều và người trong phố ai cũng coi đó là bổn phận của mình. Đội dân phòng của phường phân công nhau trực ở đầu cầu những đêm triều lớn giữ cho khu phố một nhịp sống yên ổn giữa mùa mưa bão. Người dân ven kênh nhắc nhau không coi thường nước đêm để khi nước lớn tràn về, cả dãy phố không ai bị bất ngờ.

Những người chài lưới lâu năm góp sức dọn bùn sau những ngày nước lớn bởi lòng người yên thì phố mới yên qua được mùa bão. Người dân ven kênh kể lại cho con cháu nghe chuyện giữ cầu giữ phố thành một thói quen tốt đẹp được giữ qua nhiều thế hệ. Những người làm nghề chèo đò trên kênh kiểm tra lại bờ kè sau mỗi đợt triều như một lời nhắc âm thầm về cách giữ phố của người xưa. Người dân ven kênh kể lại cho con cháu nghe chuyện giữ cầu giữ phố từng chút một, ngày này qua ngày khác, không bỏ sót. Những người làm nghề chèo đò trên kênh đo lại mực nước ở chân cầu vào mỗi buổi chiều như giữ một ngọn đèn nhỏ cháy đều trong đêm mưa.

Đêm xuống dần trên phố cổ, đèn lồng được thắp lên lác đác sau những ô cửa còn mở. Và dòng kênh cổ vẫn chảy qua chân cầu như nó đã chảy mấy trăm năm nay, mang theo trong lòng nó một bí mật mà từ nay không còn là bí mật của riêng ai nữa.

Chương khác

Xem thêm