CÔ HOẠCH ĐIỂU BÊN SÔNG MÂN - Chương 34: Trên Cây Tùng Cổ
Đêm rằm tháng Chạp, sương muối xuống trắng sân nhà họ Vương từ khi trời vừa tối. Trương Huyền Thanh đứng dưới gốc cây tùng cổ sau nhà, ngẩng đầu nhìn tán…
Nội dung chương
Đêm rằm tháng Chạp, sương muối xuống trắng sân nhà họ Vương từ khi trời vừa tối.
Trương Huyền Thanh đứng dưới gốc cây tùng cổ sau nhà, ngẩng đầu nhìn tán cây lần cuối trước khi leo lên. Cây tùng này già hơn cả nhà họ Vương. Thân nó hai người ôm không hết, vỏ xù xì, cành lớn vươn ngang qua phía đông, phủ bóng lên đúng mái ngói gian buồng nơi Tú Liên sẽ ôm con ngồi canh. Tú Liên từng nói với anh về cây này từ những ngày đầu anh tới nhà khảo sát: cây do ông nội của Trường Hải trồng, mùa hè che mát cả sân sau, mùa đông rụng lá kim khô xuống mái nghe như mưa nhỏ. Đêm nay, tán cây ấy là chỗ nấp của người duy nhất trong trấn mang cung.
Bố trí phục kích đã hoàn tất từ trước giờ Tuất, từng phần một, không vội, không thiếu.
Vương Trường Hải đã về tới trấn từ sáng hôm trước, cả ngày hôm nay anh không đi đâu xa nhà nửa bước. Từ đầu hôm, anh đứng ở vòng ngoài ngõ sau cùng Hàn Thiết và hai nha dịch tin cẩn mà bộ đầu tự tay chọn: một người là cháu họ của Hàn Thiết. Một người từng đi tuần đê với ông nhiều năm, cả hai đều là người ít nói và đã được dặn rõ việc đêm nay không phải để bắt người, mà để giữ người và giữ sân. Họ đứng trong bóng tối của ngõ, không đốt đèn, mỗi người một vị trí che kín các lối ra vào sân sau, đề phòng hai việc. Dân trong ngõ nghe động kéo tới làm loạn, và người không mời từ phía phủ huyện mò tới giữa lúc việc đang xảy ra.
Trong buồng, Tú Liên ôm Tiểu Bảo. Đứa bé mặc đúng chiếc áo có vết máu tròn ở cổ, vết máu giờ đã khô sẫm lại, mùi tanh lợm vẫn còn khi ghé gần. Ban ngày, như dự đoán, Tiểu Bảo sốt nhẹ một đợt, người nóng hơn thường ngày, hai lần co giật nhẹ trong lúc ngủ khiến cả nhà thót tim. Tú Liên làm đúng lời dặn: cho con bú, giữ ấm, không tẩy áo, không hoảng loạn gọi thầy lang. Tới tối, cơn sốt lui dần, đứa bé ngủ yên trong tay mẹ, như bốn đứa trẻ trước cũng từng yên lặng như thế vào buổi tối cuối cùng của chúng. Bên cạnh chỗ ngồi của Tú Liên là bó ngải khô bó chặt, một bếp lửa nhỏ đã nhóm sẵn than hồng phủ tro, chỉ cần thổi nhẹ là bùng lên, và nhúm muối hạt trong bát sành. Đó là lớp che cuối cùng, chỉ dùng khi Huyền Thanh ra hiệu hoặc khi tình thế vượt khỏi kế hoạch.
Mẹ chồng Tú Liên ngồi ở gian ngoài, cửa buồng khép hờ sau lưng bà. Bà không vào buồng trong, vì kế hoạch đã định: trong buồng chỉ có hai mẹ con, càng ít hơi người lạ càng tốt. Bà ngồi với tràng hạt và một ngọn đèn dầu che kín, sẵn sàng là người đầu tiên chạy ra sân khi nghe hiệu lệnh, cũng là người giữ cho không ai trong nhà hoảng loạn la lên giữa chừng.
Huyền Thanh leo lên cây khi trăng chưa lên hẳn.
Anh chọn một chạc ba ở độ cao vừa qua mái buồng một tầm, nơi hai cành lớn giao nhau tạo thành một chỗ ngồi vững, tán lá kim dày che kín người từ phía trên và phía ngoài sông nhìn vào. Từ chỗ này, anh nhìn xuống thấy toàn bộ mái gian buồng, một phần sân đá sau nhà, và xa hơn là mặt sông Mân lấp loáng dưới ánh trăng đang lên. Anh buộc mình vào thân cây bằng một sợi dây thừng ngắn quấn qua thắt lưng, không chặt, chỉ đủ để khi ngủ gật hoặc bị quật bất ngờ cũng không rơi. Cung gỗ đào dựng tựa vào cành bên phải, ống tên đeo chéo sau lưng, ba mũi tên nằm yên trong ống, đầu chu sa đỏ thẫm quay xuống dưới để không phản chiếu ánh trăng.
Trước khi vào vị trí hẳn, anh đã dặn mọi người hai điều, nói riêng với từng nhóm, chậm rãi, và bắt mỗi người nhắc lại.
Điều thứ nhất: dù nghe tiếng gì trên mái, dù tiếng ấy giống tiếng trẻ khóc hay tiếng người gọi, cũng không ai được la lên. Tiếng la của người lớn trong đêm sẽ làm cả ngõ thức giấc, và tệ hơn, sẽ khiến thứ kia biết vòng người dưới đất đã rối. Im lặng là một phần của cái bẫy, như chính sự im lặng của nó suốt ba năm.
Điều thứ hai: dù thấy gì rơi xuống sân, dù nó trông giống chim, giống người, hay giống thứ không ai gọi tên được, cũng không ai được chạm vào trước anh. Không đắp vải, không lật lên, không lay gọi. Anh phải là người đầu tiên tới gần, vì chỉ anh mới biết khi nào oán thể đã rời hình điểu hẳn và khi nào nó còn có thể quật cánh tự vệ. Một bàn tay người sống chạm vào sai lúc có thể làm hỏng việc khó nhọc nhất đêm nay: giữ nguyên hiện trường cho nhân chứng và công đường.
Hàn Thiết nghe hai điều ấy ở ngõ sau, gật đầu, rồi tự thêm một điều của riêng ông cho hai nha dịch: ai vi phạm hai điều trên, sáng mai tự tới phòng giam nhận lỗi với ông, bất kể đêm nay kết quả thế nào.
Trăng lên cao dần. Đêm rằm tháng Chạp, trăng tròn và sáng khác thường trong cái lạnh khô của mùa đông Tứ Xuyên. Ánh trăng phủ lên mái ngói nhà họ Vương một lớp sáng bạc mỏng, sáng tới mức Huyền Thanh ngồi trên cây nhìn rõ từng viên ngói, từng đường vữa nứt, từng vệt rêu khô ở chân ống khói. Sáng thế này là tốt cho người bắn tên. Cũng sáng thế này, theo những gì thư tịch ghi và lời dân trấn kể, là lúc mắt người nhìn rõ nhất hình thật của thứ kia, nếu nó chịu hiện ra trọn vẹn.
Anh ngồi yên. Rất yên. Nghề canh đêm anh học được không phải ở đạo quán, mà từ những đêm ngồi trên mái nhà dân trong trấn suốt nửa tháng qua, nghe tiếng cánh lướt qua mà không thấy gì, ghi lại giờ giấc, hướng gió, tiếng chó sủa xa gần. Đêm nay khác mọi đêm trước ở một điểm: anh biết chắc nó sẽ tới. Không phải đoán. Không phải hy vọng. Dấu máu còn trên cổ áo đứa bé trong buồng dưới kia là một lời hẹn mà chính nó đã viết, và thứ bị oán niệm dẫn đi như nó thì không bao giờ lỗi hẹn với dấu máu của mình.
Anh nghĩ về đoạn đường đã dẫn tới cái chạc cây này. Một cuốn sổ khám nghiệm riêng của một ngỗ tác không cam chịu. Bốn chiếc áo có cùng một vết máu tròn. Một thử nghiệm ở nhà họ La mà cả trấn nửa tin nửa ngờ. Một khoản chi mai táng không có quan tài, một nghĩa địa không có mộ trẻ con của phủ, một chiếc vòng bạc nằm ba năm trong đáy hòm cá của một lão chài sợ hãi. Một đêm trong lao. Và một buổi chiều một người mẹ trẻ tự mình quyết định để nguyên dấu máu trên áo con. Tất cả những thứ ấy, nếu đêm nay không có gì rơi xuống sân đá này, sẽ lại bị gọi là lời đồn, là yêu ngôn, là chuyện đàn bà trẻ con trong trấn dọa nhau. Anh hiểu rõ điều đó hơn ai hết, vì anh đã nếm mùi của nó trong buồng giam: chứng cứ nằm trong đầu người ta thì nặng, mà đặt lên bàn công đường thì nhẹ, nhẹ tới mức một tờ lệnh từ hậu viện cũng thổi bay được. Đêm nay cần một thứ đặt được lên bàn. Một thứ ai cũng nhìn thấy, không ai chối được, và không một tờ lệnh nào ém nổi.
Ý nghĩ ấy làm tay anh vững hơn. Anh không bắn cho riêng nhà họ Vương. Anh bắn cho bốn nhà đã ký giấy chết vì bệnh, cho người đàn bà dưới giếng chưa có tên trên một tấm bia nào, và cho chính người bộ đầu đang đứng dưới ngõ kia. Người đã tự tay mở cửa lao và giờ đang chờ một lý do đủ nặng để không bao giờ phải đóng cánh cửa im lặng ấy lại nữa.
Gió sông thổi từng đợt qua tán tùng, lá kim xào xạc rất khẽ, mang theo hơi lạnh và mùi nước. Dưới sân, sương muối dày thêm, trắng xóa trên nền đá, trên miệng chum nước, trên bờ rào nơi chiều qua những chiếc áo nhỏ còn phơi. Trong buồng, anh không nghe thấy tiếng gì, nghĩa là Tú Liên đang làm đúng phần việc khó nhất của nàng: ngồi yên, ôm con, và đợi.
Đồng hồ trong đầu anh đếm chậm dần về phía giờ Tý. Theo cơ chế đã khóa, thứ kia mạnh nhất vào giờ Tý và giờ Sửu, và bốn đứa trẻ trước đều chết trong khoảng ấy. Anh kiểm tra lại dây cung bằng ngón tay, không kéo, chỉ lướt qua. Anh lấy mũi tên thứ nhất ra khỏi ống, đặt ngang trên đùi, đầu chu sa hướng về phía mái buồng. Mũi thứ hai và thứ ba vẫn trong ống sau lưng. Anh không cầu khấn thành tiếng. Sư phụ anh từng nói, đêm nào phải dùng tới tên thì đêm ấy lời khấn hay nhất là một bàn tay không run.
Rồi, đúng lúc anh vừa nghĩ tới hai chữ bàn tay, gió từ sông thổi về bỗng ngừng hẳn.
Không phải gió yếu dần. Nó tắt ngang, như có ai đóng sập một cánh cửa vô hình giữa sông và trấn. Lá tùng trên đầu anh đang xào xạc bỗng đứng yên giữa chừng. Khói bếp nhà ai trong ngõ đang bay thẳng lên bỗng khựng lại rồi tan ra không hướng. Dưới ngõ sau, tiếng côn trùng mùa đông vốn đã thưa, nay tắt sạch. Cả khu nhà họ Vương rơi vào một sự im lặng không tự nhiên, thứ im lặng mà người từng nghe qua một lần sẽ nhận ra ngay, vì nó không phải vắng tiếng, mà là mọi tiếng động đều đang nín lại cùng một lúc.
Từ rất xa, phía hạ lưu sông, hoặc phía trên cao hơn cả mái ngói, Huyền Thanh nghe thấy một tiếng trẻ con khóc.
Tiếng khóc dài và nghẹn, vọng lại mơ hồ như qua mấy lớp sương, lúc đầu nhỏ tới mức anh tưởng mình nghe nhầm vì đã chờ quá lâu. Nhưng nó không tắt. Nó kéo dài, ngắt quãng, rồi lại kéo dài, đúng cái nhịp khóc của một đứa trẻ đã khóc lâu tới khản mà vẫn không có ai bế lên. Và nó đang tới gần.
Anh lắp mũi tên thứ nhất lên dây cung, rất chậm, không gây một tiếng động nào trên cành tùng. Dưới sân, trong bóng tối của ngõ sau, anh thấy một bóng người khẽ động đậy: Hàn Thiết đã nghe thấy. Trong buồng dưới mái ngói sáng trăng, không một tiếng la, không một tiếng gọi. Chỉ có tiếng khóc lạ ngoài kia mỗi lúc một gần, lướt trên các mái ngói của trấn Thanh Khê, hướng thẳng về phía nhà họ Vương.
---