CÔ HOẠCH ĐIỂU BÊN SÔNG MÂN - Chương 40: Không Cho Đốt Xác
Người của phủ kéo tới sân nhà họ Vương khi trời còn chưa sáng hẳn, mang theo củi và dầu. Trương Huyền Thanh nghe tiếng dầu sóng sánh trong thùng trước…
Nội dung chương
Người của phủ kéo tới sân nhà họ Vương khi trời còn chưa sáng hẳn, mang theo củi và dầu.
Trương Huyền Thanh nghe tiếng dầu sóng sánh trong thùng trước khi nghe tiếng người. Họ đi thành một đoàn từ cổng trước: đi đầu là tổng quản Đỗ Hữu Tài, áo khoác chỉnh tề như đi làm việc công giữa ban ngày, sau lưng là mấy gia nhân khiêng bó củi khô, xách thùng dầu, mang theo cả bó đuốc chưa châm. Họ bước vào sân nhà dân giữa lúc gần sáng như bước vào một nơi họ có quyền định đoạt, và người đi đầu nói bằng cái giọng đã quen ra lệnh trong phủ suốt mấy chục năm. - Theo lệnh phu nhân, xác tà này là nguồn họa của trấn, phải đốt ngay tại chỗ trước khi trời sáng để trừ họa. Ai cản trở việc của phủ, người ấy tự chịu trách nhiệm.
Dân trấn ở đầu ngõ dạt ra, nửa vì sợ, nửa vì thói quen sợ đã ăn vào xương suốt ba năm và lâu hơn thế nữa. Một bó củi được đặt xuống nền đá, cách thi thể chỉ mấy bước. Mùi dầu bốc lên trong sân lạnh, át cả mùi nước và mùi lá tùng.
Huyền Thanh đứng dậy.
Anh đứng chắn ngay trước thi thể, giữa nàng và đoàn người của phủ, bụi ngói còn trên vai áo, tay trái còn vệt xước vì vỏ tùng. Anh không mang cung. Cung của anh còn để trên cây, ống tên sau lưng chỉ còn một mũi, và anh cố ý không cầm thứ gì trong tay khi đối diện với đoàn người này. Vì việc sắp diễn ra ở sân này không phải việc của tên, mà là việc của lời nói đặt đúng chỗ trước mặt nhiều người.
- Đây không phải xác tà, - anh nói, giọng không to nhưng rõ từng chữ, vang khắp sân. - Đây là xác một người chết oan. Nàng tên Tô Uyển Nhi, thiếp của huyện lệnh, chết cách đây ba năm trong phủ này, và đêm nay nàng hiện nguyên hình trước mắt bộ đầu, trước mắt dân trấn. Trước mắt chính người nha hoàn cũ của nàng, người vừa nhận diện nàng bằng bớt đỏ sau gáy và vết sẹo ở cổ tay ngay tại sân này. Từ giờ phút này, thi thể này là vật chứng của một vụ án mạng. Ai đốt xác là kẻ hủy chứng cứ. Ai ra lệnh đốt xác, người ấy tự nói cho cả trấn biết mình sợ điều gì trong cái xác này.
Đỗ Hữu Tài sững lại nửa bước. Ông ta không ngờ đạo sĩ nói thẳng tới mức ấy, và nói trước mặt dân trấn đang tụ mỗi lúc một đông ở ngõ. Ông ta lấy lại giọng rất nhanh:
- Đạo sĩ là người ngoài trấn, biết gì việc phủ? Phu nhân lo cho an nguy của cả trấn. Thứ vừa rơi xuống sân này đêm nay là điểu chín đầu, dân trấn ai cũng thấy. Để một thứ như thế nằm tới sáng, lòng dân thế nào?
- Dân trấn ai cũng thấy, - Huyền Thanh đáp. - Và dân trấn cũng đang thấy nó nằm đây là một người đàn bà trẻ, ướt như vừa vớt từ nước lên, áo rách, không một giọt máu trên nền đá. Bộ đầu, xin ông nói cho rõ trước mặt mọi người: đêm nay, trên sân này, có ai bị nó làm hại không? Đứa trẻ trong buồng còn sống hay đã chết?
Hàn Thiết bước lên.
Ông đi từ phía đầu sân tới đứng cạnh Huyền Thanh, đối diện đoàn người của phủ, và hai nha dịch tin cẩn cùng hai người nữa ông cho gọi thêm trong đêm bước theo sau. Tản ra phong tỏa kín sân sau nhà họ Vương: một người giữ cổng trước, một người giữ ngõ sau, hai người đứng hai đầu sân, đèn lồng giơ cao. Đó không còn là tư thế của một bộ đầu tới xem chuyện lạ. Đó là tư thế tiếp quản hiện trường.
- Ta là Hàn Thiết, bộ đầu huyện nha Thanh Khê, - ông nói to, cho cả ngõ nghe. - Ta tuyên bố trước mặt dân trấn: từ giờ này, thi thể người phụ nữ trên sân này thuộc về hồ sơ của huyện nha. Nha môn tiếp quản. Ai động vào thi thể, ai mang củi dầu vào sân này nữa, người ấy chống lại việc tra án của huyện nha, ta bắt ngay tại chỗ, bất kể người ấy đang làm việc cho ai trong phủ.
- Bộ đầu, - Đỗ Hữu Tài hạ giọng, chuyển sang cách nói của người cùng làm việc trong phủ bao năm. - Ông nên nghĩ kỹ. Lệnh này là của phu nhân. Ông giữ xác này lại, sáng mai ở phủ sẽ có người hỏi ông đấy.
- Thì sáng mai ta trả lời, - Hàn Thiết nói. - Ta đã trả lời nhiều thứ trong phủ này suốt mười mấy năm rồi. Có những câu ta trả lời mà đêm về không ngủ được. Câu này, ta trả lời xong chắc ngủ được.
Ông quay sang ra lệnh cho gia nhân của phủ đặt củi và dầu xuống ngoài cổng, không được mang vào sân thêm một bó nào. Mấy người gia nhân nhìn tổng quản, nhìn bộ đầu, rồi lặng lẽ lùi ra, đặt thùng dầu xuống đất ngoài ngõ, tiếng thùng chạm đá nghe nhẹ như một tiếng thở phào. Không ai trong số họ thực lòng muốn đốt một người đàn bà trẻ nằm trên nền đá trước mắt cả xóm. Lệnh là lệnh của người khác, và khi có một người của nha môn đứng ra nhận trách nhiệm thay, họ lùi rất nhanh.
Trong sân, không một người dân nào lên tiếng ủng hộ đoàn người của phủ, và sự im lặng ấy tự nó cũng là một câu trả lời. Suốt nửa tháng qua, trấn này đã học được nhiều thứ: học thu áo trẻ trước giờ Dậu, học hơ ngải bảy lần và rắc muối, học rằng bốn đứa trẻ chết không phải vì bệnh như tờ giấy họ bị ép ký. Đêm nay họ học thêm một điều cuối cùng và quan trọng nhất: khi người của phủ mang củi dầu tới đốt một thi thể giữa lúc gần sáng, việc ấy tự nó đã nói lên thi thể kia là gì. Không ai đốt một xác tà một cách vội vàng và lén lút như thế, vào giờ ấy, với đoàn người ấy. Người ta chỉ vội đốt đi một thứ khi thứ ấy, nếu còn nằm lại tới sáng, sẽ biết nói thay cho người không còn nói được nữa. Mấy bà già ở đầu ngõ bắt đầu xì xào câu ấy cho nhau nghe, và Huyền Thanh nghe được, lòng thầm biết từ sáng mai, câu chuyện trong trấn sẽ không còn do hậu viện viết nữa.
Đỗ Hữu Tài đứng lại một mình giữa sân thêm một lúc, nhìn thi thể phủ áo khoác của A Hoàn, nhìn mũi tên gỗ đào còn cắm ở thái dương nàng dưới lớp khăn che vội, nhìn A Hoàn đang ngồi bên cạnh thi thể không rời nửa bước. Ánh mắt ông ta dừng ở A Hoàn lâu nhất. A Hoàn ngẩng lên nhìn lại, không tránh, không cúi. Ba năm trước ông ta là người đưa nàng ra cổng sau với gói bạc và lời dặn cuối cùng. Giờ nàng ngồi đây, giữa sân sáng đèn, và người phải tránh ánh mắt trước là ông ta.
- Việc này chưa xong đâu, - ông ta nói, rồi quay người đi ra cổng, đoàn người của phủ theo sau, củi dầu để lại ngoài ngõ như một đống chứng cứ vụng về của chính họ.
Trời sáng dần trong lúc sân sau được dọn lại theo lệnh của bộ đầu. Thi thể được phủ vải trắng sạch do Tú Liên mang từ trong nhà ra, chính tay nàng và A Hoàn cùng phủ. Hai người đàn bà một người vừa qua một đêm giữ con, một người vừa qua ba năm giữ kín một bí mật, cùng nâng tấm vải trắng lên và đặt xuống nhẹ nhàng. Tiểu Bảo trong buồng đã ngủ yên sau khi bú no, tiếng khóc khỏe của nó lúc nửa đêm giờ thành chuyện cả ngõ kể cho nhau nghe như một bằng chứng sống. Đứa thứ năm không chết, nhịp đoạt trẻ của trấn này đã gãy ngay trên mái nhà này.
Thi thể phủ vải trắng được khiêng lên cáng, bốn nha dịch khiêng, Huyền Thanh và Hàn Thiết đi hai bên, A Hoàn đi ngay sau cáng, một tay giữ mép vải không để gió sông thổi tung. Đoàn người đi qua các ngõ của trấn trong ánh sáng đầu ngày, dân trấn đứng hai bên đường không ai nói to, mấy người già chắp tay, mấy bà mẹ ôm con đứng ở cửa nhìn theo. Thi thể được đưa về nhà xác của nha môn, đặt trên nền sạch, có người của nha môn và người do dân trấn cử cùng canh giữ, chờ ngỗ tác Tôn Cửu tới ghi chép và chờ những việc tiếp theo mà ai cũng hiểu là còn dài.
Trước khi cáng rời sân nhà họ Vương, Huyền Thanh đứng lại nói với Hàn Thiết mấy câu, trong lúc người cha trẻ Trường Hải ôm vợ con đứng ở cửa buồng nhìn theo. Mái nhà trên đầu họ thủng một lỗ lớn in vệt sáng rằm còn sót lại: - Đêm qua chúng ta chỉ mới tìm được người. Tìm được một người đã nằm dưới nước ba năm, trong hình hài mà cả trấn sợ hãi. Nhưng tìm được người chưa phải là xong. Từ hôm nay mới là phần khó: nói cho cả trấn biết cô ấy chết vì sao, chết trong tay ai, và vì sao ba năm nay không một ai dám nói.
Hàn Thiết gật đầu, không đáp ngay. Ông nhìn đoàn cáng bắt đầu di chuyển, rồi mới nói:
- Phần khó thì làm theo cách khó. Từng người khai, từng vật chứng, từng trang sổ. Ta đã mở một cánh cửa lao rồi. Từ đây, cửa nào cần mở, ta mở tiếp.
Đoàn người khiêng thi thể đi qua cổng phủ huyện đúng lúc cửa hậu viện mở. Cánh cửa ấy mở ra một khoảng tối, và trong bóng tối của cổng, một người đàn bà đứng nhìn theo rất lâu. Bà ta đứng yên sau khung cửa, không bước ra, không gọi ai, không ra lệnh gì thêm, chỉ nhìn đoàn cáng phủ vải trắng đi qua trước phủ của mình trong ánh sáng đầu ngày, đi về phía nhà xác của nha môn. Không ai trong đoàn dừng lại. Không ai gọi tên bà ta. Nhưng ai đi qua cổng ấy sáng hôm đó cũng thấy bà ta đứng đó, và nhớ rất lâu cái bóng lặng lẽ sau cánh cửa hậu viện, nhìn theo một người mà ba năm trước bà ta đã tưởng chôn vùi được mãi mãi.
---