CÓC TÍA NHẢ NGỌC Ở THẤT SƠN - Chương 27: Người ở lại
Đêm ngày mười sáu tháng mười một, Đạt nằm trên chiếc giường tre trong căn phòng nhỏ của mình mà không tài nào ngủ được, dù người anh đã mệt rã rời sau…
Nội dung chương
Đêm ngày mười sáu tháng mười một, Đạt nằm trên chiếc giường tre trong căn phòng nhỏ của mình mà không tài nào ngủ được, dù người anh đã mệt rã rời sau hai đêm liền gần như thức trắng. Cứ nhắm mắt lại là hai đốm đỏ hiện ra. Không phải hiện ra như một hình ảnh nhớ lại bình thường, mà hiện ra đúng theo cách chúng đã mở ra ở cuối tầng một, chậm rãi, từ một khe hẹp thành hai vòng tròn đỏ sẫm, treo lơ lửng trong bóng tối và nhìn thẳng vào anh. Rồi chân anh lại mềm ra trong giấc ngủ chập chờn, và anh giật mình tỉnh dậy với hai bàn chân đạp mạnh vào cuối giường, tim đập thình thịch trong lồng ngực còn yếu vì hơi độc.
Mẹ anh nghe tiếng động, gõ nhẹ cửa phòng, hỏi vọng vào rằng anh có sao không. Đạt nói dối là anh chỉ trở mình. Anh đã nói dối mẹ nhiều lần trong mấy ngày qua, nói dối thành quen đến mức câu nói dối tự nó bật ra trước khi anh kịp nghĩ. Nhưng đêm nay, sau câu chuyện ở nhà cậu Tư Lực, những lời nói dối đó bỗng nặng trong miệng anh như ngậm phải một nắm cát.
Sáng hôm sau, Đạt quyết định nói thật một phần. Anh ngồi ở bàn ăn với mẹ, trước mặt là nồi cháo trắng bà nấu cho người con trai vừa đi một chuyến khảo sát hang về mà ho suốt hai ngày không dứt. Anh nói rằng công việc không đơn giản như anh từng kể. Rằng cái hang đó thật sự nguy hiểm, rằng đã từng có người chết vì nó từ rất lâu rồi, và rằng cậu Tư Lực dẫn đường không phải vì tiền mà vì sợ bọn anh tự đi sẽ chết oan. Anh không nói tới viên đá sáng. Anh không nói tới đường dây, tới tiền cọc, tới sáu trăm triệu. Phần thật mà anh dám nói ra chỉ tới đó, và ngay cả chừng đó thôi cũng làm mẹ anh đặt đũa xuống bàn. Nhìn anh rất lâu bằng ánh mắt của người mẹ biết con mình đang đứng giữa một ngã rẽ mà bà không kéo lại được bằng sức của một người mẹ nữa.
Bà không khóc, không la. Bà chỉ hỏi anh một câu, rằng vậy con còn đi nữa không. Đạt im lặng. Sự im lặng đó là câu trả lời trung thực nhất anh có trong buổi sáng hôm đó, và cả hai mẹ con đều hiểu nó. Bà thở dài, đứng dậy đi vào buồng, lấy ra một chiếc khăn tay cũ, đặt lên bàn trước mặt anh. Trong khăn là một ít tiền lẻ bà dành dụm, tiền bán rau, bán trứng, từng tờ đã được vuốt phẳng. Bà nói nếu anh cần tiền cưới đến mức phải đi vào chỗ chết đó, thì bà cho anh số này, tuy không nhiều, nhưng là tiền sạch, tiền không phải trả bằng mạng. Đạt nhìn xấp tiền lẻ trên bàn mà cổ họng nghẹn lại. Anh đẩy khăn tiền trở lại phía mẹ, nói rằng tiền cưới anh còn thiếu nhiều hơn số này gấp mấy lần, và rằng anh không muốn lấy tiền dưỡng già của mẹ để đi cưới vợ.
Buổi chiều, vợ sắp cưới của anh ghé nhà. Cô mang theo một danh sách viết tay những khoản cần lo cho đám cưới vào tháng sau. Tiền cỗ. Tiền rạp. Tiền áo dài cho hai họ. Tiền sửa lại căn phòng nhỏ mà hai người sẽ ở sau khi cưới. Mỗi khoản là một con số không lớn khi đứng riêng, nhưng cộng lại thành một gánh nặng mà lương thợ theo mùa của Đạt không gánh nổi nếu không có phi vụ này. Cô không biết gì về hang, về đá sáng, về ba người chết năm một nghìn chín trăm chín mươi mốt. Cô chỉ biết anh vừa đi một chuyến khảo sát về và ho nhiều, và cô hỏi anh bằng giọng lo lắng thật lòng rằng chuyến sau anh còn phải đi nữa không, đi bao lâu. Có nguy hiểm gì không mà sao mẹ anh cả buổi cứ nhìn anh rồi thở dài.
Đạt nói thật với cô nhiều hơn với mẹ một chút, nhưng vẫn không phải là tất cả. Anh nói công việc trong hang có rủi ro, đã có người suýt ngất vì hơi độc, và chuyến chính sắp tới sẽ đi sâu hơn. Anh nói cậu Tư Lực là người dẫn đường giỏi nhất vùng này, và cả nhóm đã giao kèo rõ ràng về việc nghe lệnh rút. Cô nghe xong, cầm tay anh, nói một câu làm anh nhớ mãi tới tận sau này, rằng tiền cưới thiếu thì cưới nhỏ lại cũng được, rạp nhỏ. Cỗ ít bàn, cô không cần một đám cưới lớn bằng cái giá là phải ngồi nhà chờ một người đi vào hang không biết có ra được không. Đạt nắm tay cô, hứa miệng rằng anh sẽ cẩn thận, nhưng trong lòng anh biết lời hứa cẩn thận trong một cái hang có hai đốm đỏ biết kéo chân người ta đi, là một lời hứa rất mỏng.
Tới tối, khi cô đã về, điện thoại của Đạt rung lên trên mặt bàn. Tin nhắn của anh Hùng. Ngắn, đúng kiểu của Hùng khi nói chuyện tiền bạc. Rằng đợt chính nếu lấy được mẫu đá đạt yêu cầu, tiền công của mỗi người sẽ được tính gấp đôi so với thỏa thuận ban đầu, vì khách bên kia đang cần gấp và đã tăng giá. Rằng phần của Đạt, tính ra, đủ để anh trả sạch nợ cỗ cưới và còn dư một khoản nhỏ để sửa lại mái nhà cho mẹ trước Tết. Rằng anh ta biết Đạt đang sợ sau đêm tầng một, nhưng sợ thì ai cũng sợ, còn tiền thì không phải lúc nào cũng có cơ hội kiếm một lần cho xong nợ đời người như lần này.
Đạt đọc tin nhắn đó ba lần. Lần đầu đọc bằng mắt của một người thợ đang nợ tiền cưới. Lần thứ hai đọc bằng tai của một người vừa nghe trọn chuyện ba người chết trong ba ngày vì một viên đá. Lần thứ ba, anh đọc bằng đôi chân của chính mình, đôi chân đã tự bước về phía hai đốm đỏ trong bóng tối mà đầu óc anh không hề ra lệnh. Ba lần đọc cho ra ba cảm giác khác nhau, và chúng đánh nhau trong người anh suốt cả buổi tối hôm đó, không bên nào thắng hẳn.
Anh đi ra sân, ngồi xuống bậc thềm, nhìn về phía núi Bà Đội Ôm đang tối dần trong sương chiều. Cái núi đó, anh đã nhìn nó từ sân nhà mình suốt hai mươi sáu năm, nhìn nó như một phần của phong cảnh quen thuộc đến mức không đáng chú ý, như cây xoài trước ngõ hay con mương sau nhà. Chỉ trong mấy ngày ngắn ngủi, nó đã biến thành một nơi chứa một cái hang, một con thú, một viên đá giết người và một món nợ quá khứ của cậu anh mà anh chưa từng được nghe kể trong suốt thời thơ ấu. Anh tự hỏi có bao nhiêu thứ khác trong đời mình cũng đang nằm yên như cái núi đó, quen thuộc và im lặng, chỉ chờ một ngày nào đó mở mắt ra nhìn lại mình.
Đạt quyết định ở lại nhóm. Anh không tự lừa mình rằng quyết định đó cao thượng. Nó là quyết định của một người đàn ông hai mươi sáu tuổi đang nợ tiền cưới, không muốn lấy tiền dưỡng già của mẹ, không muốn vợ sắp cưới phải chịu một đám cưới tằn tiện vì chồng không kiếm nổi tiền. Và cũng không muốn mang tiếng là kẻ bỏ chạy giữa chừng để cậu già sáu mươi tám tuổi của mình phải vào hang với hai người đàn ông khác mà không có anh phụ một tay khiêng vác và dìu đỡ khi cần. Tất cả những lý do đó trộn lại thành một quyết định mà anh biết là nguy hiểm, và anh chấp nhận nó bằng cách tự đặt ra cho mình một giới hạn duy nhất, một giới hạn mà anh tin là sẽ giữ được mạng mình.
Đợt chính, anh sẽ đi theo nhóm tới miệng vực. Tới đó là hết phần của anh. Anh sẽ giữ dây, giữ đèn, giữ đường rút, làm bất cứ việc gì ở trên miệng vực, nhưng anh tuyệt đối không xuống vực. Xuống vực là phần của người tham hơn anh, khỏe hơn anh, và anh tự hứa rằng dù có chuyện gì, dù ai nói gì, dù tiền công có tăng lên gấp mấy lần nữa, anh cũng không phá cái giới hạn đó. Anh viết giới hạn đó trong đầu mình như người ta khắc một dấu phấn lên vách đá, rõ ràng và không thể nhầm lẫn.
Anh nhắn lại cho Hùng một tin ngắn, chỉ hai chữ là em theo, rồi tắt màn hình điện thoại úp xuống mặt bàn như không muốn nhìn thấy nó sáng lên thêm lần nào nữa trong đêm nay. Gửi xong tin đó, anh thấy người mình nhẹ đi theo một kiểu rất lạ, không phải nhẹ của người vừa trút được gánh nặng. Mà là nhẹ của người vừa đặt gánh nặng xuống một chỗ cố định và biết sáng mai mình sẽ vác nó lên lại, đi hết con đường đã chọn. Anh vào phòng, hôn lên trán mẹ đang ngủ một cái thật khẽ như hồi anh còn nhỏ. Rồi quay ra sân ngồi thêm một lúc nữa với điếu thuốc không châm lửa kẹp giữa hai ngón tay, chỉ để có một thứ nào đó cầm trong tay trong lúc đầu óc mình còn đang rối.
Trước khi đi ngủ, Đạt soạn lại ba lô cho đợt chính theo thói quen đã thành nếp từ lần vào hang đầu. Đèn pin dự phòng. Găng tay. Khăn che mặt. Và ở đáy ba lô, gói tro bếp bọc lá chuối khô của mẹ anh vẫn nằm ở đó từ chuyến trước, tro bếp thường của một căn bếp quê. Không có tác dụng gì với hơi độc hay với bất kỳ con thú nào, anh biết rõ điều đó sau khi đã thấy tận mắt tro rơm nếp của cậu mình chặn hơi tím ra sao. Nhưng anh không lấy nó ra. Anh để nó ở đáy ba lô, như để một lời dặn của mẹ nằm lại bên cạnh những thứ đồ nghề lạnh lùng kia, cho chắc bụng, như lời bà đã nói.
Anh kéo khóa ba lô lại, nhìn gói tro bếp lấp ló qua lớp vải, và tự nói với mình, nửa như một lời hứa, nửa như một lời cầu khấn.
- Đi thì đi, mà con không xuống cái vực đó đâu.
---