Con Ma Nhà Họ Hứa - Chương 5: Chiếc Then Cài Và Khay Cơm Nguội
Tiếng gà gáy le te từ xóm lao động phía rạch Bến Nghé xé rách màn sương mù ẩm ướt của buổi sớm mai. Gió sông mang theo hơi nước buốt lạnh thốc qua các…
Nội dung chương
Tiếng gà gáy le te từ xóm lao động phía rạch Bến Nghé xé rách màn sương mù ẩm ướt của buổi sớm mai. Gió sông mang theo hơi nước buốt lạnh thốc qua các khe chấn song sắt dưới tầng trệt dinh thự họ Hứa. Gian bếp rộng thênh thang lúc này tối nhờ nhờ, tanh nồng mùi tro bếp và mỡ lợn nguội ngắt bám trên các phiến đá xanh. Bọn người làm công quả dưới nhà bếp vẫn còn cuộn tròn trong những tấm chiếu rách ở dãy nhà chái, tiếng ngáy ngủ trầm đục đều đặn vang lên hòa cùng tiếng dế rỉ rả dưới chân móng tường.
Tôi ngồi xổm bên lò đất nung, hai mắt cay xè vì khói củi. Đêm qua tôi gần như thức trắng, chùm chìa khóa bằng đồng thau nặng trịch mà bà Mã ném cho cứ cộm cứng bên hông, cọ vào mạn sườn đau nhói. Tôi dùng thanh củi cời đống than đỏ rực, đặt siêu đất lên bếp lửa. Chén thuốc bắc đen ngòm sôi ùng ục, mùi ngải cứu, rễ hoàng liên hòa với vị tanh của xác rắn hổ mang sấy khô bốc lên ngùn ngụt, xộc thẳng vào mũi một thứ mùi nồng nặc đến nghẹt thở.
Tôi với lấy chiếc âu men sứ viền xanh, xới vào đó một xới cơm trắng từ chiếc nồi đồng lớn. Cơm nóng hổi bốc khói, trắng muốt hạt nào ra hạt nấy, thứ gạo thượng hạng của xứ Ba Tri mà chỉ có những bậc quyền quý trong dinh thự này mới được ăn mỗi ngày. Bên cạnh âu cơm là đĩa thịt heo luộc thái mỏng cùng vài nhánh rau đắng chần sơ qua nước sôi. Tất cả được sắp ngay ngắn lên chiếc mâm đồng bóng loáng.
Khi tôi đặt chén thuốc bắc nóng rực lên góc mâm, một bóng đen cao gầy lù lù hiện ra ngay trước bậu cửa bếp.
Bà Mã đứng đó tự bao giờ, chiếc áo bà ba lụa đen rộng thùng thình bay phần phật trong luồng gió chướng sáng sớm. Đôi mắt cú vọ của bà quét thẳng xuống khay cơm, rồi ghim chặt vào khuôn mặt xanh xao của tôi.
"Trời sắp sáng rõ rồi," giọng bà khô khốc, sắc lạnh tựa mảnh sành cạo trên vách đá. "Bưng lên đi. Nhớ lấy khay cũ của chiều hôm qua xuống."
"Dạ, thưa bà, con đi ngay ạ," tôi cúi gầm mặt, giọng lí nhí đáp.
"Mày nhớ kỹ lời tao dặn đêm qua chưa?" Bà Mã bước tới gần, đầu gậy gỗ lim nện xuống nền gạch tàu nghe cồm cộp. "Khay cũ đem xuống phải bỏ thẳng vào nồi nước sôi luộc chín, sau đó hơ qua lửa than. Một hạt cơm thừa cũng không được vứt ra vườn cho chó má hay gà vịt ăn. Mày mà để mầm độc lọt ra ngoài nửa hạt bụi, cái đầu mày khó mà giữ được trên cổ."
Tôi run rẩy bưng chiếc mâm đồng đứng dậy. Khối đồng thau nặng trịch ghì chặt lấy mười đầu ngón tay tôi. Tôi không dám nhìn thẳng vào đôi mắt trũng sâu đen ngòm của quản gia, chỉ biết lẳng lặng cúi đầu, lách qua khoảng trống bên cạnh bà để bước ra lối hành lang phụ dẫn lên các tầng trên.
Dinh thự rộng lớn chìm trong vẻ tĩnh mịch rợn người của một ngôi đền cổ. Những hành lang lát gạch bông bóng loáng in hoa văn hình học kiểu Tây phương trải dài tít tắp, hun hút trong bóng tối nhờ nhờ. Mỗi bước chân trần của tôi chạm xuống nền đá hoa cương lạnh buốt đều phát ra những tiếng bì bõm rất khẽ, dội lại từ trần nhà cao vút. Càng lên cao, không khí càng đặc quánh lại, ngột ngạt và tanh tao.
Tôi đi qua tầng một, nơi đặt những căn phòng ngủ lộng lẫy của các ông lớn bà lớn họ Hứa. Cửa phòng nào cũng đóng kín mít bằng những cánh gỗ gõ đỏ trổ hoa văn tinh xảo, rèm nhung buông rủ nặng trĩu. Đứng từ bên ngoài nhìn vào, dinh thự này là biểu tượng của tiền bạc, sự hưng thịnh và tột đỉnh xa hoa ở xứ Nam Kỳ thuộc Pháp. Nơi đây có những bộ xa lông bọc da ngoại quốc, đèn chùm pha lê rực rỡ và chiếc lồng sắt thang máy dát đồng tinh xảo bậc nhất Sài Gòn. Thế nhưng, khi bước chân tôi đặt lên những bậc thang sắt xoắn ốc dẫn lên tầng ba, sự sang trọng hào nhoáng ấy biến mất hoàn toàn.
Cầu thang sắt uốn lượn hẹp và dốc đứng, rỉ sét bám từng mảng đỏ quạch dưới đế giày. Tiếng kim loại cọt kẹt rên rỉ theo từng bước trèo của tôi, nghe buồn bã đến nẫu ruột.
Lên đến chiếu nghỉ tầng ba, mùi vôi mới trộn với mùi xi măng tươi xộc vào mũi nồng nặc. Bức tường hành lang trước mắt tôi đã biến dạng. Toàn bộ những ô cửa sổ vòm cung từng nhìn ra đường Phó Đức Chính và bến rạch đã bị những người thợ hồ câm điếc xây bít kín bằng gạch nung từ chiều hôm trước. Những hàng gạch đỏ trần trụi, trét vữa lem nhem chưa kịp khô, biến cả tầng lầu thành một đường hầm cụt tối tăm và ngột ngạt.
Không còn một tia sáng mặt trời nào có thể lọt vào nơi này. Ánh sáng le lói từ chiếc đèn dầu hỏa tôi cầm theo chỉ đủ soi rõ vài mét vuông sàn gạch đầy bụi vôi trắng xóa.
Tôi dừng lại trước cánh cửa gỗ lim dày cộp bọc tôn sắt. Ba chiếc then sắt đen trũi, to bản nằm ngang thân cửa như ba chiếc cọc cắm chặt ngăn cách cõi sống với cõi chết. Bên dưới mép cửa, sát với mặt sàn gạch lạnh ngắt, một ô trượt hẹp bằng sắt đen sì rộng chừng một gang tay đang đóng chặt.
Tôi đặt khay cơm xuống sàn, quỳ sụp hai đầu gối xuống lớp bụi vôi trắng xóa. Hơi lạnh từ sàn gạch ngấm qua làn vải quần thô mỏng manh, cắn vào da thịt buốt nhói. Tim tôi đập thình thịch liên hồi bên trong lồng ngực.
Tôi ghé sát tai vào mặt gỗ lim bọc tôn lạnh toát.
Bên trong gian phòng tối tăm ấy hoàn toàn im bặt. Không có tiếng thở, không có tiếng lụa là sột soạt, chẳng có bất kỳ dấu hiệu nào của một tiểu thư khuê các đang sinh sống. Sự lặng lẽ tuyệt đối ấy làm tôi dựng hết tóc gáy. Sự im lặng đè nặng lên các thớ thịt, làm cho người ta ngột ngạt hơn cả tiếng khóc than ai oán.
"Cô Ba ơi..." tôi mấp máy môi, định cất tiếng gọi nhưng cổ họng khô khốc nghẹn ứ lại. Tôi nhớ đến lời đe dọa sắc bén của bà Mã lúc nãy. Kẻ hầu hạ chỉ được phép câm điếc, không được tò mò, không được mở miệng.
Tôi thò tay vào thắt lưng, rút chùm chìa khóa đồng thau ra.
Bàn tay tôi run lẩy bẩy khi tra chiếc chìa khóa dẹt vào ổ khóa của ô trượt sắt bên dưới chân cửa. Tiếng cơ khí cọt kẹt rít lên rợn người trong không gian vắng lặng.
Lạch cạch!
Chiếc khóa đồng bật mở. Tôi hít một hơi thật sâu, dùng đầu ngón tay đẩy nhẹ tấm sắt trượt sang một bên.
Ngay khi khe trượt vừa hé mở ra một khoảng trống đen ngòm, một luồng khí hôi thối, ẩm mốc xộc thẳng ra ngoài, đập mạnh vào mặt tôi. Đó là một mùi hương hỗn tạp kinh tởm: mùi vôi vữa ẩm ướt chưa thoát hết hơi, mùi vải vóc mục rữa trong bóng tối, mùi thuốc bắc cô đặc lâu ngày, và đáng sợ nhất là một thứ mùi thum thủm ngòn ngọt của da thịt người đang phân rữa sống.
Tôi đưa ống tay áo lên bịt chặt mũi, nén cơn buồn nôn đang trào ngược lên tận cuống họng.
Trong bóng tối thâm u bên kia ô trượt, chiếc khay gỗ tròn của bữa ăn chiều hôm trước nằm im lìm sát mép gờ cửa. Chiếc khay này được đẩy vào từ chiều qua, trước khi những người thợ nện nhát búa cuối cùng lên những chiếc then sắt.
Tôi run rẩy thò hai ngón tay vào, bấu lấy mép khay gỗ kéo từ từ ra ngoài. Gỗ cọ sát trên mặt gạch phát ra âm thanh ken két chói tai.
Khi chiếc khay lộ diện hoàn toàn dưới ánh đèn dầu leo lét, cảnh tượng trước mắt khiến sống lưng tôi lạnh toát.
Bát cơm trắng từ chiều hôm trước vẫn còn nguyên vẹn. Những hạt gạo Ba Tri dẻo thơm đã khô khốc, quắt queo lại và ngả sang một màu vàng ố nhớp nháp. Đĩa thịt heo luộc không hề vơi đi một miếng nào, mỡ lợn đông lại thành một lớp màng trắng đục nhờ nhờ, bốc mùi ôi thiu. Bát thuốc bắc màu nâu sẫm đã nguội ngắt từ lâu, trên bề mặt đóng một lớp váng xám xịt tựa da cóc.
Người bên trong không hề đụng đến một hạt cơm, một giọt nước.
Nhưng điều làm tôi kinh hãi tột cùng không nằm ở phần thức ăn thừa ôi thiu kia.
Dưới ánh sáng vàng vọt của ngọn đèn bão, đáy chiếc khay gỗ bết dính những sợi tóc đen dài, khô xơ và giòn rụm. Những sợi tóc ấy không phải rụng tự nhiên, chúng dính chặt vào đáy khay bởi một chất dịch nhầy màu vàng nhạt lờ đờ, sền sệt như mủ vết thương chưa lành. Thứ dịch lỏng ấy rỉ ra từ kẽ tay người bưng khay, đọng lại thành từng vệt dài ngoằng, nham nhở quanh mép bát sứ.
Mùi tanh tưởi bốc lên từ vệt dịch nhầy ấy nồng nặc và lợm giọng hơn bất cứ thứ xú uế nào tôi từng ngửi thấy trong đời. Đó là thứ mùi của sự hoại tử, mùi của một cơ thể đang tự thối rữa từ từ trong khi trái tim vẫn còn đập từng nhịp yếu ớt.
Tôi nhìn chằm chằm vào những sợi tóc khô khốc bết dính trong lớp mủ vàng kia, toàn thân bất giác run bần bật.
Trước mắt tôi như hiện lên hình ảnh một bàn tay búp măng thon thả, từng đeo những chiếc nhẫn ngọc bích quý giá, từng lướt trên những phím đàn dương cầm kiêu hãnh của giới quý tộc Sài Gòn. Thế nhưng giờ đây, bàn tay ấy chắc hẳn đã biến thành những cục u sần sùi, da thịt lở loét tứa máu và dịch mủ vàng ệch, các ngón tay rụt lại biến dạng, đến mức việc bưng một bát cơm đưa lên miệng cũng trở thành một cực hình vượt quá sức chịu đựng của con người.
Tiểu thư Hứa Tiểu Lan của gia tộc lừng lẫy xứ Nam Kỳ, bông hoa xinh đẹp từng làm say đắm biết bao chàng công tử hào hoa, đang co quắp trong góc tối kia, một mình đối diện với thứ bệnh tật tàn khốc đang gặm nhấm thân xác mình từng ngày.
Cổ họng tôi nghẹn đắng lại. Nỗi sợ hãi tột cùng ban nãy bỗng chốc nhường chỗ cho một niềm xót xa đau đớn, nhức nhối như có ngàn mũi kim châm vào da thịt. Tôi cũng là một đứa con gái trạc tuổi cô Ba, cũng từng chịu cảnh bị đời xô đẩy, bị bán đi như một món đồ vô giá trị. Nhưng ít ra tôi vẫn còn được nhìn thấy mặt trời mọc, vẫn còn được hít thở không khí tự do ngoài phố xá, còn cô Ba thì bị chính những người thân yêu nhất nhốt chặt vào nấm mồ đá này khi hơi thở vẫn còn ấm nóng.
Từ sâu thẳm trong căn phòng tối tăm, một âm thanh rất khẽ bỗng vang lên.
Khọt... khẹt...
Âm thanh đứt quãng, nặng nhọc như tiếng một con thú bị thương đang gắng gượng hớp từng ngụm khí tàn. Đó là tiếng thở của cô Ba. Hơi thở ấy rít qua kẽ hở hẹp của vòm họng bị mụn lở tàn phá, nghe khô khốc và đau đớn đến thắt ruột.
Tiếng động ấy kéo tôi trở về với thực tại. Tôi vội vàng gạt chiếc khay cũ sang một bên, kéo chiếc mâm đồng đựng thức ăn mới lại gần mép cửa.
Tôi cẩn thận nâng từng chiếc bát sạch sẽ đặt lên một khay gỗ mới đã lau khô. Bát cơm nóng hổi trắng ngần, đĩa thịt tươi ngon và chén thuốc bắc còn bốc khói nghi ngút. Tôi đặt chúng thật ngay ngắn, rồi dùng cả hai tay từ từ đẩy khay cơm qua ô trượt hẹp sát mặt đất.
Két...
Mép khay gỗ trượt trên nền gạch, chui tọt vào bên trong bóng tối mịt mùng của căn phòng biệt lập.
Tôi ghé sát mắt vào khe hở nhỏ bé ấy. Dưới đáy cánh cửa gỗ lim, tôi chỉ nhìn thấy một vùng đen đặc quánh như mực tàu. Không có đèn nến, không có một tia sáng phản chiếu. Ở nơi góc tường xa xa, một bóng đen co ro ngồi bất động, chùm lụa trắng phủ kín từ đầu đến chân như một pho tượng đá vôi.
"Cô Ba..." Tôi cắn chặt môi, hai bàn tay siết chặt lấy mép cửa gỗ thô ráp đến mức dằm gỗ đâm sâu vào da thịt ứa máu. Tiếng gọi chỉ vừa đủ nghe, rung rên trong lồng ngực.
Bóng trắng nơi góc phòng khẽ lay động một chút. Một tiếng thở dốc nghẹn ngào bật ra từ bóng tối, mang theo sự ngạc nhiên và nỗi tuyệt vọng cùng cực của một kẻ đã bị toàn bộ thế gian này lãng quên.
Tôi muốn nói thêm điều gì đó, muốn cất lên một lời an ủi vụng về của một đứa con gái miệt vườn, muốn bảo cô Ba hãy cố gắng ăn một miếng cơm nóng để giữ lấy mạng sống. Nhưng nỗi sợ hãi về hình phạt tàn khốc của bà Mã, về sự giám sát của gia tộc họ Hứa lại đè nặng lên ngực tôi.
Tôi vội vàng rút tay về, run rẩy kéo sập tấm sắt của ô trượt lại.
Rầm!
Tiếng kim loại va đập khô khốc chém đứt luồng không khí hôi thối giữa hai thế giới. Tôi tra chìa khóa vào ổ, vặn mạnh hai vòng để khóa chặt then trượt. Tiếng then sắt bên ngoài kêu ken két khi tôi kiểm tra lại từng chốt một, chắc chắn rằng không có một kẽ hở nào có thể mở ra từ phía bên trong.
Hành lang tầng ba lại rơi vào sự im lìm chết chóc.
Tôi quỳ bất động trên nền gạch lạnh buốt, đôi mắt nhìn trừng trừng vào chiếc khay gỗ cũ đặt bên cạnh. Đáy khay, những sợi tóc dài vẫn bết chặt trong lớp dịch mủ vàng nhạt nhầy nhụa, lấp loáng dưới ánh đèn bão leo lét. Mùi tanh lợm của sự phân rữa vẫn lởn vởn quanh chóp mũi, khắc sâu vào tâm khảm tôi một dấu ấn kinh hoàng không bao giờ có thể gột rửa sạch.
Tôi dùng chiếc khăn vải thô bọc kín chiếc khay bẩn thỉu lại, ôm chặt vào lồng ngực như đang ôm lấy một bí mật chết chóc của dinh thự hào nhoáng này. Từng giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên má tôi, rơi xuống lớp vải xô thô ráp.
Tôi lảo đảo đứng dậy, quay lưng bước về phía cầu thang sắt xoắn ốc để đi xuống tầng trệt. Nhưng sau lưng tôi, từ phía cánh cửa gỗ lim bọc tôn đóng kín ba then sắt, dường như có một ánh mắt vô hình vẫn đang dõi theo từng bước chân qua khe nứt của lớp vữa vôi chưa khô, một ánh mắt thèm khát tiếng người đến xé ruột xé gan.