DẠ DU THẦN TRÊN NÓC PHỦ THÁI NGUYÊN - Chương 34: Đạo Sĩ Nói Về Mười Sáu Vị

Chiều mười bảy tháng mười, Triệu Tiểu Sơn theo đội tuần phố đi một vòng qua các phố chính của thành Thái Nguyên theo lệ những ngày gần đợt kiểm tra của…

Nội dung chương

Chiều mười bảy tháng mười, Triệu Tiểu Sơn theo đội tuần phố đi một vòng qua các phố chính của thành Thái Nguyên theo lệ những ngày gần đợt kiểm tra của phủ. Đội đi chậm, ghé từng phường, nhắc các hiệu buôn dọn hàng vào trong vạch, kiểm mấy quán rượu mở quá giờ, rồi tới đầu giờ Thân thì dừng lại trước cổng nhà họ Đỗ. Cổng lớn mở sẵn, trong sân có tiếng người nói chuyện râm ran khác thường lệ của một nhà đang có người bệnh. Người quản gia của nhà họ Đỗ ra đón đội tuần, nói hôm nay trong nhà mời đạo sĩ Trương Thanh Phong tới xem lại mấy lá phù trên mái và làm lễ tạ. Vì người bệnh nằm trong gian nhà chính từ giữa tháng chín tới nay đã qua được cơn nguy hiểm nhất, mấy hôm nay đã ngồi dậy ăn được cháo loãng. Đội tuần được mời vào sân uống chén nước, cũng là lệ của các nhà giàu trong phố đối với người của phủ đi tuần ngang qua.

Trên mái gian nhà chính, bốn lá phù giấy vàng vẽ mực chu sa vẫn còn dán ở bốn góc, mép giấy đã quăn lại vì sương nắng hơn một tháng, nét chu sa đã nhạt đi nhưng hình phù còn nguyên. Trương Thanh Phong đứng giữa sân, áo đạo bào xám đã bạc, tay cầm một cây phất trần cũ, đang nói chuyện với đám người nhà và mấy người hàng xóm sang xem. Đạo sĩ đã ngoài sáu mươi, lưng hơi còng, nhưng giọng nói còn sang sảng, nói câu nào rơi xuống sân câu ấy, không cần ai nhắc. Thấy đội tuần phố vào, ông chỉ gật đầu chào rồi nói tiếp câu chuyện đang dang dở, như thể việc ông giảng chiều nay không phải giảng cho riêng nhà họ Đỗ, mà cho bất cứ ai trong sân này muốn nghe về lệ của cõi đêm.

- Các vị hỏi lão đạo, bốn lá phù này dán lên mái nhà để làm gì, thì lão đạo nói lại lần nữa cho rõ, kẻo người ngoài phố cứ truyền miệng thành ra sai hết cả gốc tích. - Trương Thanh Phong ngẩng đầu nhìn lên bốn góc mái. - Theo Sơn Hải Kinh và lời của các đời trước trong nghề này truyền lại, cõi âm có mười sáu vị Dạ Du Thần chuyên tuần tra nhân gian trong bóng tối, đối lại với đoàn thần tuần ban ngày. Mười sáu vị ấy thân gầy guộc đỏ au, đội mũ sắt nhọn, hai tay dài nối liền nhau thành một dải, chân không chạm đất, bay lướt trên nóc nhà người ta từ giờ Tý tới giờ Dần, không một tiếng động. Nhà nào có người bệnh nặng nằm chờ qua đêm, phách yếu như ngọn đèn trước gió, thì người nhà thuê đạo sĩ vẽ phù chu sa lên giấy vàng dán bốn góc mái. Đốt hương tằm cho khói quyện lại, cốt để đoàn tuần đêm đi ngang qua không nhầm người bệnh yếu ấy với những việc khác trong đêm tối. Giữ cho phách người bệnh ở yên trong thân mà qua được giờ nguy hiểm nhất. Phù này là phù giữ người bệnh. Lão đạo nói rõ từng chữ: giữ người bệnh.

Một người hàng xóm đứng gần cổng chen vào hỏi, giọng nửa đùa nửa thật, rằng thế thì nhà nào dán phù lên mái, đoàn thần đi qua trông xuống chẳng thấy gì trong nhà nữa, muốn làm gì trong đêm cũng được hay sao. Mấy người trong sân bật cười khẽ. Trương Thanh Phong không cười. Ông quay hẳn người về phía người vừa hỏi, cây phất trần hạ xuống ngang hông, và sân nhà họ Đỗ lặng dần đi theo cái quay người ấy.

- Câu hỏi ấy, mỗi năm lão đạo nghe vài lần, và lần nào lão đạo cũng phải đáp cho tới nơi tới chốn. - Ông nói chậm rãi. - Đoàn tuần đêm không tuần chơi. Các vị ấy tuần để ghi. Những tội ác chỉ dám làm lúc nửa đêm, khi cả thành đã ngủ, như hạ độc vào chén rượu của người ta, như lén vào buồng giam bịt miệng người, như tráo tờ di chúc trên bàn thờ. Như đào trộm mộ phần trong đêm mưa, những việc ấy người trần mắt thịt không thấy, hàng xóm không nghe, quan phủ ban ngày không biết, nhưng đoàn mười sáu vị bay trên nóc nhà thì thấy hết. Ghi hết. Bay ngang qua nơi một tội ác đã thành, vị đi đầu trong đoàn phả một luồng âm phong buốt giá, in lên trán kẻ ác một vết son đỏ của cõi âm, rồi cả đoàn bay đi, mang việc ấy về báo cáo lên Phán Quan Thập Điện. Phần xử ra sao ở dưới ấy, không một người sống nào biết, và lão đạo cũng không biết. Lão đạo chỉ biết một điều mà nghề này truyền nhau từ đời này sang đời khác: vết son ấy không phải để dọa, mà để ghi. Người đã bị ghi thì việc đã vào sổ của cõi âm rồi.

Ông dừng lại, nhìn lên bốn lá phù trên mái một lần nữa, rồi nói tiếp, giọng hạ xuống mà chữ nào cũng rõ.

- Cho nên, giấy vàng và mực chu sa của lão đạo chỉ giữ được phách của một người bệnh nằm thoi thóp trên giường, thân không tội, chỉ có bệnh. Còn một người khỏe mạnh, tay đã làm một việc ác đã thành trong bóng tối, thì không có lá phù nào trên đời này che được mắt đoàn tuần đêm cho người ấy. Phù che được người bệnh qua một đêm. Phù không che được tội đã thành qua cõi âm. Ai thuê lão đạo dán phù mà bụng nghĩ rằng dán lên mái là từ nay việc đêm hôm của nhà mình kín như bưng, thì người ấy hiểu sai nghề của lão đạo. Và lão đạo nói trước giữa sân này: tới lúc đoàn mười sáu vị bay qua, giấy vàng trên mái vẫn là giấy vàng, còn việc đã làm dưới mái thì đã ở trong sổ của người ta rồi. Không gỡ ra được nữa.

Sân nhà họ Đỗ im phăng phắc sau những lời ấy. Người quản gia cúi đầu nhìn xuống nền gạch. Mấy người hàng xóm không ai hỏi thêm câu nào. Tiểu Sơn đứng ở phía sau đội tuần, tay đặt lên cuốn sổ canh mang theo trong bọc vải, nghe từng chữ của đạo sĩ rơi xuống và tự động đối chiếu với những gì mình đã biết, đã nghe và đã ghi trong hơn một tháng qua. Tích mười sáu vị, Mã Thiết Trụ đã kể cho anh nghe một lần trên chòi canh trong đêm mưa đầu tiên của mùa thu, kể như một câu chuyện xưa để lính canh trẻ nghe cho biết lệ của cõi đêm. Chiều nay, cùng một tích ấy được một đạo sĩ hành nghề mấy chục năm trong thành nói lại giữa ban ngày, trước mặt bao nhiêu người. Với một chỗ nhấn mà đêm trên chòi canh anh chưa từng nghe ai nhấn: phù chỉ giữ người bệnh, không che được tội đã thành. Anh nghĩ tới bốn lá phù trên mái nhà này, dán từ chiều mười tám tháng chín vì một người bệnh nằm trong gian nhà chính. Anh nghĩ tới chủ nhà này, người phú hộ buôn than vừa hôm kia cho người lên tiếp quản một quả núi của người khác bằng một tờ giấy không ai được hỏi. Anh nghĩ tới ba trang sổ canh của mình, ba đêm đèn thư phòng sáng tới khuya với tiếng bạc va khẽ trong giờ Tý. Và anh nghĩ tới người tù đã chết trong buồng giam cuối dãy tây, một cái chết mà tới nay trên giấy tờ của phủ huyện vẫn chỉ có hai chữ bạo bệnh.

Một người trong đám hàng xóm, có lẽ là người trẻ nhất, rụt rè hỏi thêm một câu cuối: thế nếu một nhà không dán phù, mà trong nhà cũng không có người bệnh. Chỉ có người làm việc ác trong đêm, thì đoàn tuần đêm có nhất định bay qua nhà ấy không. Trương Thanh Phong nhìn người hỏi một lúc, rồi lắc đầu.

- Đoàn đi theo lệ tuần của cõi âm, không theo lời mời của người trần, cũng không né nhà nào vì nhà ấy giàu hay nghèo, có phù hay không có phù. Lão đạo chỉ là người vẽ phù cho người bệnh, không phải người biết đường bay của mười sáu vị. Câu ấy hỏi lão đạo, lão đạo không đáp được.

Ông nói xong thì quay lại việc của mình, bảo người nhà bắc thang để ông lên xem lại từng lá phù trên mái, lá nào quăn mép thì vuốt lại, lá nào nhạt chu sa thì điểm lại một nét. Đội tuần phố uống xong chén nước, chào người quản gia rồi ra cổng đi tiếp vòng tuần. Trên đường tuần qua hai phố nữa, đầu óc Tiểu Sơn vẫn không rời khỏi sân nhà họ Đỗ. Anh nhớ lại chiều mười tám tháng chín, lần đầu tiên anh thấy đạo sĩ này dán phù: hôm ấy ông cũng nói phù chỉ giữ phách người bệnh, không chữa được bệnh. Và chủ nhà họ Đỗ tự tay bưng thuốc vào buồng cho người bệnh như một người con hiếu thuận trong nhà. Hơn một tháng qua, lời giảng của đạo sĩ không thay đổi một chữ, dù người nghe là đám người nhà trong sân hay đội tuần phố tình cờ ghé vào. Điều làm anh ngồi yên không được chính là sự không thay đổi ấy. Giữa một phủ huyện mà giấy tờ có thể bị trả ra, bị ém đi, bị thảo sẵn chờ người ta điểm chỉ, thì lời của một ông đạo sĩ già ngoài phố lại trước sau như một. Và nó vừa đặt một giới hạn rõ ràng lên thứ tín ngưỡng mà bấy lâu nay anh chỉ nghe kể như chuyện mơ hồ trên chòi canh. Có những việc xảy ra trong đêm tối mà không một bàn tay người trần nào, dù giàu, dù có quyền, dù thuê được bao nhiêu giấy vàng mực đỏ, che được cho qua.

Tiểu Sơn đi ở cuối đội, ra tới ngoài phố còn quay lại nhìn một lần: trên mái gian nhà chính của nhà họ Đỗ. Bốn lá giấy vàng nhỏ bé nằm yên ở bốn góc dưới bầu trời chiều xám của thành Thái Nguyên, và người đạo sĩ già đang chậm rãi leo lên từng nấc thang, tay vịn vào mép mái. Như một người thợ già làm một việc thủ công bình thường giữa ban ngày. Không có gì trong cảnh ấy giống một màn đấu phép nào mà dân phố vẫn hay thêu dệt khi kể chuyện đạo sĩ. Chỉ có một người già, mấy lá giấy vàng, và những lời vừa nói trong sân mà Tiểu Sơn biết mình sẽ còn nghe lại trong đầu nhiều đêm nữa, mỗi lần anh ngồi trên chòi cao nhìn xuống những mái ngói tối của phủ huyện trong giờ Tý.

Chương khác

Xem thêm