Vô Đầu Quỷ Ở Ải Chi Lăng - Chương 33: Nằm Rạp Trong Lòng Suối
Đêm 30 tháng 03, đội gom chưa kịp rút hết về lán thì sương đã xuống lòng Khe Cạn. Buổi chiều, một tổ ở đoạn thượng nguồn xa nhất làm việc chậm hơn kế…
Nội dung chương
Đêm 30 tháng 03, đội gom chưa kịp rút hết về lán thì sương đã xuống lòng Khe Cạn. Buổi chiều, một tổ ở đoạn thượng nguồn xa nhất làm việc chậm hơn kế hoạch vì phải xử lý một hố tụ có nhiều mảnh xương vỡ cần phân loại tại chỗ. Thắng ở lại cùng tổ đó và cán bộ khảo sát để hoàn tất niêm phong cuối cùng, đồng thời cử các tổ khác rút về trước theo đúng giờ. Khi tổ cuối cùng khiêng những khay mẫu cuối cùng lên bờ, đồng hồ đã chỉ hơn năm giờ, bóng núi đổ dài xuống lòng suối và sương bắt đầu tụ lại từng mảng trắng ở những đoạn suối khuất gió.
Thắng ra lệnh rút nhanh theo đường bờ cao, không đi giữa lòng suối nữa. Nhưng sương ở thung lũng Chi Lăng khi đã xuống thì xuống rất nhanh, nhanh hơn mọi dự báo của người quen địa hình nhất. Chỉ trong mười phút, tầm nhìn trong lòng suối rút xuống còn vài mét, mặt đá ướt trơn, đường bờ cao bị sương phủ kín không phân biệt được lối mòn. Bộ đàm liên lạc với lán bắt đầu rè nặng vì ẩm. Thắng quyết định cho cả tổ dừng lại ở một bãi đá rộng giữa lòng suối, nơi mặt đá phẳng và cao hơn dòng tụ nước, chờ sương mỏng bớt hoặc chờ đội ở lán mang đèn và dây dẫn đường xuống ứng cứu theo đúng phương án dự phòng.
Tổ của Thắng hôm đó có sáu người: anh, Bảo, một cán bộ khảo sát trẻ và ba công nhân. Họ ngồi sát vào nhau trên bãi đá, tắt bớt đèn pin để tiết kiệm pin, giữ bộ đàm ở âm lượng nhỏ nhất. Không ai nói to. Quy tắc của Thắng từ ngày đình chỉ được nhắc lại bằng giọng thì thầm: dù có chuyện gì xảy ra trong sương, tất cả nằm rạp, cúi mặt, im lặng tuyệt đối, không đáp lời, không chỉ tay, không bật đèn quét lung tung. Ai không giữ được im lặng thì người bên cạnh phải giữ người đó lại bằng tay, không bằng tiếng hét.
Khoảng một giờ sáng, sương dày đến mức không nhìn thấy bàn tay đưa ra trước mặt. Rồi tiếng vó ngựa vang lên từ phía thượng nguồn, xa, đều, mỗi lúc một gần. Lần này đoàn quân không đi trên mặt bằng Gò Cấm. Họ đi dọc theo lòng Khe Cạn, đúng lối hành quân cũ ven suối mà ông Cừ từng nói, đi ngay trên con đường đá mà ban ngày đội gom vừa lội qua để tìm đầu của họ.
Thắng ra hiệu bằng tay: tất cả nằm rạp xuống mặt đá, mặt úp vào cánh tay, mũ bảo hộ tháo ra đặt bên cạnh để không ngẩng đầu lên theo phản xạ. Sáu con người nằm im trên bãi đá lạnh, hơi thở ép xuống mức nhỏ nhất, nghe tiếng vó ngựa sắt nện lên đá cuội của lòng suối mỗi lúc một rõ. Tiếng tù và vang một hồi ngắn, ngay trên bờ suối phía trên đầu họ. Tiếng gươm đao va chạm lách cách theo nhịp hành quân, tiếng giáp sắt cọ vào nhau, tiếng bước chân sắt đi qua trên bờ cao ngay sát bãi đá, gần đến mức Thắng nghe rõ từng viên sỏi lăn xuống dưới đế giày sắt của người đi đầu.
Đoàn quân đi qua trên bờ, chậm rãi, không dừng lại. Không có câu hỏi tìm đầu nào vang lên trong đêm đó. Có lẽ vì những người nằm trong lòng suối hôm đó không phải người lạ đi đêm, mà là người vừa dành cả một ngày để đưa mười chín đồng đội của họ lên khỏi mặt đá lạnh. Thắng không dám chắc về điều đó, và sau này anh cũng không ghi nó vào bất kỳ báo cáo nào. Anh chỉ biết, trong suốt những phút dài nhất của đêm 30 tháng 03, sáu người của đội gom đã giữ được im lặng tuyệt đối, không một tiếng ho, không một tiếng gọi, không một ánh đèn pin nào bật lên, cho đến khi tiếng vó ngựa xa hẳn về phía hạ nguồn và tiếng tù và cuối cùng tan vào sương.
Khi sương mỏng dần lúc gần hai giờ sáng, đội ứng cứu từ lán mới xuống tới bãi đá bằng dây dẫn đường và đèn mờ. Sáu người được đưa lên bờ, ướt lạnh, tê cứng tay chân vì nằm rạp trên đá nhiều giờ, nhưng không ai bị thương, không ai hoảng loạn. Thắng là người lên bờ cuối cùng. Anh đứng trên bờ cao, nhìn xuống lòng suối còn phủ sương trắng, và thấy mình đã làm được điều mà đêm 24 tháng 03 anh chưa làm được cho Hậu: giữ cho toàn bộ người của mình sống sót qua một lần đoàn quân đi qua, bằng chính sự im lặng mà ông Cừ đã dạy từ ngày 13 tháng 03.
Sáng ngày 31 tháng 03, khi đội quay lại lòng suối để chuẩn bị đợt gom thứ hai ở hạ nguồn, Bảo phát hiện một chi tiết khiến cả tổ im lặng. Bên cạnh dãy tiểu sành tạm được xếp ở điểm trung chuyển trên bờ, nơi những chiếc tiểu đầu tiên chờ khâm liệm, mặt đất ẩm vì sương đêm in rõ một hàng dấu chân. Không phải dấu giày bảo hộ của đội gom. Đó là dấu chân sắt ướt, in từ dưới lòng suối đi lên bờ, dừng lại một lúc bên cạnh dãy tiểu sành, rồi quay ngược xuống suối theo đúng lối cũ.
Thắng cho chụp ảnh hàng dấu chân, đo đạc và ghi vào hồ sơ hiện trường như mọi dấu vết khác, nhưng trong buổi họp giao ban sáng hôm đó, anh không đưa ra bất kỳ cách giải thích nào trước toàn đội. Anh chỉ nhắc lại hai việc thực tế: từ hôm nay, giờ rút quân khỏi lòng suối được đẩy sớm lên một giờ so với kế hoạch cũ, và điểm trung chuyển tiểu sành tạm trên bờ suối sẽ được di chuyển lên vị trí cao hơn, xa mép nước hơn, có người trực ban ngày liên tục. Mọi người trong đội đều hiểu vì sao có hai thay đổi đó, không ai hỏi thêm, không ai đùa cợt. Những người đã nằm rạp trên đá lạnh đêm qua giờ nhìn hàng dấu chân sắt ướt bên cạnh dãy tiểu sành bằng ánh mắt của người đã hiểu rằng ranh giới giữa ca làm việc ban ngày và đoàn quân ban đêm ở thung lũng này mỏng hơn họ tưởng rất nhiều.
Hà xem ảnh dấu chân, đối chiếu kích thước với những dấu chân đã ghi nhận ở bờ suối hôm phát hiện thi thể Hậu và ở mặt bằng Gò Cấm đêm đình chỉ. Cả ba lần, dấu chân đều cùng một khuôn: vành sắt, gót lớn, bước dài đều như đội hình hành quân. Bà ghi vào hồ sơ một nhận định thận trọng theo đúng ngôn ngữ khảo cổ: dấu vết lặp lại, nhất quán về hình thái, xuất hiện tại các vị trí liên quan trực tiếp đến hài cốt và tiểu sành quy tập. Thắng đọc nhận định đó mà thấy nó vừa khô khan vừa chính xác đến lạnh người. Khoa học của Hà và lệ bản của ông Cừ, đi bằng hai con đường khác nhau, cuối cùng đều tới cùng một bãi đá trong lòng Khe Cạn.
Buổi sáng hôm đó, dù mất ngủ và mệt mỏi sau một đêm nằm rạp trên đá, không một ai trong tổ của Thắng xin nghỉ đợt gom thứ hai. Họ ăn sáng nhanh ở lán trung chuyển, kiểm tra lại ủng, găng và bộ đàm, rồi cùng toàn đội chuẩn bị xuống hạ nguồn, nơi còn hai mươi tám hộp sọ chưa tìm thấy và một đoạn đá lở cuối suối đang chờ ở cuối hành trình.
Thắng tự tay mang ấm trà nóng xuống điểm trung chuyển cho tổ của mình, rót cho từng người một cốc, và nói một câu ngắn mà anh hiếm khi nói thành lời trước mặt cấp dưới: đêm qua mọi người đã giữ mạng cho nhau bằng cách im lặng, anh cảm ơn mọi người vì điều đó. Không ai đáp lại bằng lời to tát. Họ chỉ gật đầu, uống trà, rồi đeo găng, xuống suối tiếp tục công việc của ngày mới, như những người đã hiểu rằng ở thung lũng này, lòng dũng cảm không nằm ở tiếng hô lớn, mà nằm ở khả năng nằm im trên đá lạnh trong nhiều giờ liền khi cái chết đi qua ngay trên đầu mình.
Trước khi xuống hạ nguồn, Thắng ghi vào đầu sổ ngày dòng chữ in hoa mà cả đội đều nhìn thấy khi ký nhận ca: im lặng là kỷ luật cao nhất ở lòng suối này. Dòng chữ đó sẽ còn ở đầu sổ trong mọi ngày đào tay sắp tới ở đoạn đá lở cuối suối, nơi thử thách lớn nhất của cuộc quy tập vẫn đang chờ đoàn ở phía trước.
Anh nhìn đồng hồ: còn đúng một ngày nữa là hết tháng Ba, và đợt gom hạ nguồn phải hoàn thành trong ngày hôm nay nếu đoàn muốn giữ đúng tiến độ đã báo cáo lên tỉnh.
Thắng gấp bản đồ hạ nguồn, kẹp vào bìa hồ sơ, và dẫn tổ của mình đi đầu xuống lòng suối trong ánh nắng sớm còn yếu ớt trên những tảng đá ướt sương.
Dọc đường xuống suối, không ai trong tổ nhắc lại chuyện đêm qua bằng lời. Họ chỉ đi sát nhau hơn mọi ngày, kiểm tra bộ đàm cho nhau, và tự giác nhắc nhau giờ rút quân mới bằng những cái gật đầu ngắn gọn.
Thắng đi ở vị trí cuối hàng như mọi lần xuống suối, vừa để quan sát toàn tổ, vừa để là người cuối cùng rời khỏi lòng suối nếu có bất trắc xảy ra.
Tiếng nước nhỏ giọt từ những tảng đá ướt và tiếng ủng lội trên sỏi là những âm thanh duy nhất của buổi sáng hôm đó trong lòng Khe Cạn.
Đợt gom hạ nguồn bắt đầu trong im lặng tập trung, không một tiếng gọi to nào vang lên giữa lòng suối rộng.
Mặt trời lên cao dần trên dãy núi, xua đi những mảng sương cuối cùng còn sót lại ở các hốc đá sâu.
Sáng ra, bên cạnh dãy tiểu sành tạm có thêm một hàng dấu chân sắt ướt, in từ dưới suối đi lên.