Dưới Đáy Hố Ga - Chương 20: "Kẽ Gạch Rỉ Mùi"
Sáng ngày 5, Trí đang ngồi hiệu chỉnh lại đồng hồ đo khí thì điện thoại rung. Màn hình hiện số của bà Xuyến. Anh bắt máy, đầu dây bên kia là giọng bà hạ…
Nội dung chương
Sáng ngày 5, Trí đang ngồi hiệu chỉnh lại đồng hồ đo khí thì điện thoại rung. Màn hình hiện số của bà Xuyến. Anh bắt máy, đầu dây bên kia là giọng bà hạ thấp đến mức gần như thì thầm, xen lẫn tiếng nước chảy.
- Cậu Trí phải không? Cậu... cậu quay lại nhà tôi một chuyến được không? Đừng để chồng tôi biết. Ổng đi công trình từ sáng, chiều mới về.
- Có chuyện gì vậy chị?
- Cái nhà tắm tầng một... kẽ gạch chân tường nó rỉ ra mùi tanh lắm cậu ơi. Tôi chà rửa ba lần rồi mà mùi càng lúc càng nặng. Cậu đến xem giùm tôi, tôi sợ quá.
Trí nhìn đồng hồ đo khí đang hiệu chỉnh dở trên bàn, rồi nhìn ra ngoài cửa sổ. Anh thở dài, thu dọn đồ nghề cho vào túi.
- Chị đừng động vào đó nữa. Em qua ngay.
Hai mươi phút sau, Trí có mặt ở nhà phố. Bà Xuyến ra mở cổng, mặt hốc hác, mắt thâm quầng vì thiếu ngủ. Bà dẫn anh thẳng vào nhà tắm tầng một, không vòng vo. Vừa bước qua cửa, Trí đã ngửi thấy ngay. Một mùi tanh nồng, tanh như máu pha với bùn non ngâm lâu ngày, bốc lên từ chân tường phía trong cùng. Sàn nhà tắm đã được chà rửa sạch bong, còn ướt nước, nhưng mùi tanh vẫn đặc quánh trong không khí, càng cúi thấp càng nặng.
Trí quỳ xuống, áp mũi sát kẽ gạch chân tường. Mùi tanh xộc thẳng vào mũi khiến anh phải quay mặt đi ho khan mấy tiếng. Anh rút đồng hồ đo khí ra, bật máy, chờ cảm biến ổn định rồi đưa đầu dò sát vào kẽ gạch. Màn hình hiện số, anh đọc, rồi đọc lại lần nữa để chắc chắn mình không nhìn nhầm.
Thói quen nghề nghiệp trỗi dậy, anh làm đúng quy trình như hồi còn làm kỹ sư. Đầu tiên là đo khí metan CH4. Metan nhẹ hơn không khí, thường bay lên cao, nhưng ở đây chỉ số vẫn cao hơn ngưỡng bình thường của ống nước thải sinh hoạt. Tiếp theo là H2S. Hydro sulfua nặng hơn không khí, mùi trứng thối đặc trưng, ngưỡng an toàn cho người làm việc trong cống là dưới mười phần triệu. Chỉ số ở kẽ gạch vượt ngưỡng nhẹ, chưa đến mức nguy hiểm cấp tính, nhưng với một nhà vệ sinh trong nhà ở thì con số này là bất thường nghiêm trọng. Khí độc trong cống phải nằm trong cống, không được phép xuất hiện ở kẽ gạch nền nhà tắm.
- H2S vượt ngưỡng nhẹ, chị. Kèm theo metan cũng cao hơn bình thường.
Anh giải thích cho bà Xuyến bằng giọng chuyên môn, vừa để bà yên tâm vừa để tự trấn an mình. Khí H2S sinh ra từ quá trình phân hủy kỵ khí chất hữu cơ trong môi trường cống rãnh, chuyện này anh đã học thuộc lòng từ thời sinh viên. Nhưng điều khiến Trí cau mày là thành phần mùi đi kèm. Mùi của H2S trong cống sinh hoạt thông thường anh đã ngửi cả ngàn lần trong đời làm nghề, nó hôi thối một cách "sạch sẽ", nếu có thể nói như vậy, mùi của chất thải đang phân hủy. Còn mùi ở đây, lẫn trong mùi trứng thối, là một mùi tanh khác hẳn: mùi của bùn ngâm lâu năm, mùi của đất thịt bị úng nước nhiều năm trời. Thứ mùi mà anh chỉ từng ngửi thấy khi nạo vét những đoạn cống cũ mấy chục năm tuổi, những đoạn cống mà lớp bùn dưới đáy đã hóa thành một thứ gần như đất sét đen.
Anh nhớ lại hồi còn làm ở công ty cấp thoát nước, có lần đội anh nạo vét một đoạn cống hộp cũ ở quận 8, lớp bùn dưới đáy bốc lên đúng thứ mùi tanh này. Anh kỹ sư già trong đội bảo đó là mùi của "đất có xác", tức là đất từng chôn lấp xác động vật hoặc chất hữu cơ lâu năm. Lúc đó anh còn cười, bảo anh mê tín. Giờ đây, quỳ gối trong nhà tắm này, ngửi thứ mùi y hệt, anh không cười nổi.
- Chị chà rửa bằng gì?
- Nước tẩy, xà bông, rồi cả nước sôi nữa cậu. Tôi chà ba lần, mà càng chà mùi càng bốc lên.
Trí gật đầu, lấy đèn pin soi kỹ kẽ gạch. Kẽ gạch vẫn nguyên, không nứt vỡ, nhưng có những vệt ố vàng nâu loang ra từ trong kẽ, như có thứ gì đó đang rỉ ra từ bên dưới lớp vữa. Anh dùng đầu tua vít cạy nhẹ một mẩu vữa ở kẽ, đưa lên mũi ngửi. Mùi tanh nồng nặc. Anh bỏ mẩu vữa vào túi nilon nhỏ, dán nhãn, ghi ngày giờ. Thói quen lấy mẫu của người kỹ sư.
- Về mặt kỹ thuật, em giải thích thế này cho chị hiểu. Nhà mình không có ống thông hơi riêng cho tuyến thoát tầng một. Khi nước xả xuống với lưu lượng lớn, nó tạo ra áp suất âm trong ống, hút khí từ dưới cống lên qua những khe hở nhỏ nhất, kể cả kẽ gạch. Đó là hiện tượng áp suất ngược cục bộ. Em sẽ đề xuất lắp thêm ống thông hơi, mùi sẽ giảm.
Anh nói một hơi, giọng chắc nịch của người thợ đang chẩn đoán bệnh cho công trình. Nhưng trong lòng anh, lời giải thích ấy nghe sao mà gượng gạo. Ống thông hơi tắc thì khí xộc lên có mùi cống, chứ không thể có mùi bùn ngâm hai mươi năm. Và áp suất âm thì hút khí lên, chứ không rỉ ra thứ mùi tanh như máu thế này.
Bà Xuyến nghe anh giải thích, mặt giãn ra được một chút, nhưng nỗi sợ trong mắt bà vẫn còn nguyên. Bà kéo anh ra hành lang, nhìn trước nhìn sau như sợ có ai nghe lén, rồi hạ giọng đến mức anh phải ghé sát tai mới nghe rõ:
- Cậu Trí, tôi nói thiệt với cậu, cậu đừng cười tôi. Mấy đêm nay tôi không ngủ được. Cứ đúng hai giờ sáng là dưới nền nhà có tiếng ọc ọc, như ai đang thở dưới gạch vậy đó cậu. Rồi mùi tanh này nữa, càng về đêm càng nặng. Tôi nói với chồng tôi, ổng quát tôi là thần hồn nát thần tính, ổng còn cấm tôi gọi cậu đến. Nhưng tôi biết, tôi biết rõ ổng cũng sợ.
- Chú Hải cũng sợ? Trí nhíu mày.
- Ừ. Miệng ổng thì bảo mê tín dị đoan, không cho tôi mời thầy bà gì hết. Nhưng mấy đêm nay tôi thấy ổng lẩm bẩm khấn vái một mình trong phòng làm việc, cửa đóng kín mà tôi vẫn nghe tiếng. Hồi trước ổng có bao giờ như vậy đâu cậu. Ổng là người cứng rắn nhất nhà này, vậy mà giờ...
Bà ngừng lại, tay bấu chặt vào vạt áo đến nhăn nhúm. Trí ghi nhận từng chi tiết. Một người đàn ông gia trưởng, mê tín nhưng luôn giấu, miệng chê bai mà đêm lén khấn vái. Đó không phải hành vi của người vô can. Đó là hành vi của người đang mang một món nợ mà không dám nói ra.
- Chị Xuyến, em hỏi thiệt. Mảnh đất này, hồi chú Hải mua về xây nhà, chị có nghe ổng nhắc gì đến chuyện đất nghĩa trang không? Hay chuyện san lấp mặt bằng hồi xưa?
Bà Xuyến giật thót, mặt tái đi:
- Sao... sao cậu hỏi vậy?
- Em làm nghề, em phải biết lịch sử mặt bằng chứ chị. Đất nghĩa trang san lấp ẩu thì nền yếu, ống dễ lún nứt, khí độc dễ xộc lên. Em hỏi để có hướng xử lý đúng.
Bà Xuyến im lặng một lúc lâu, môi mấp máy như muốn nói gì đó rồi lại thôi. Cuối cùng bà lắc đầu:
- Tôi không biết gì hết cậu ơi. Chuyện đất đai là ổng lo, tôi chỉ ở nhà nuôi con. Cậu... cậu đừng hỏi tôi nữa.
Nhưng ánh mắt lảng tránh của bà đã nói nhiều hơn lời từ chối. Trí không ép thêm, chỉ gật đầu. Anh lấy điện thoại chụp lại mấy vệt ố vàng ở kẽ gạch, chụp cả chỉ số trên màn hình đồng hồ đo, lưu vào thư mục bằng chứng. Người kỹ sư trong anh vẫn làm việc một cách máy móc, chính xác, dù trong lòng anh đã bắt đầu có những câu hỏi không còn thuộc về kỹ thuật nữa.
Bà ngừng lại, tay bấu chặt vào vạt áo.
- Chú Trí... nhà này có cái gì đó không sạch.
Bốn chữ "không sạch" rơi xuống hành lang vắng nghe nặng như đá. Trí nhìn người đàn bà trước mặt. Bà Xuyến năm nay năm mươi tuổi, cả đời sống trong nhung lụa của một bà trùm thầu, chưa bao giờ phải lo chuyện tiền bạc. Vậy mà giờ đây bà đứng đây, mặt mày hốc hác, nói với anh thợ thông cống một câu mà chính bà cũng không dám nói to.
Trí đặt tay lên vai bà, giọng trầm xuống:
- Chị yên tâm. Em là dân kỹ thuật, em chỉ tin vào số liệu. Có mùi là có nguồn, có nguồn là tìm được. Chị cứ để em lo. Nhưng chị nhớ, đừng nói với chú Hải là em đến, kẻo chú ấy lại nổi nóng.
Bà Xuyến gật đầu lia lịa, tiễn anh ra cổng. Trước khi anh nổ máy, bà còn níu tay anh, mắt đỏ hoe:
- Cậu... cậu cẩn thận nha cậu. Tôi thấy lo cho cậu quá.
Trên đường về, Trí mở sổ tay ghi vội khi dừng đèn đỏ: "Sáng ngày 5. Kẽ gạch chân tường nhà tắm tầng 1 rỉ mùi tanh nồng dù đã chà rửa kỹ. Đo: H2S vượt ngưỡng nhẹ, metan cao. Mùi bùn ngâm lâu, không giống mùi bể phốt thông thường. Kết luận tạm: ống thông hơi tắc gây áp suất ngược. Bà Xuyến: 'nhà này có cái gì đó không sạch'."
Anh gạch dưới dòng cuối cùng, rồi viết thêm một dòng hỏi bên cạnh, nét chữ nguệch ngoạc như chính tâm trạng anh lúc này: "Mùi bùn hai mươi năm từ đâu ra trong nhà mới xây?"
Về đến phòng trọ, anh lấy mẩu vữa trong túi nilon ra ngửi lại. Mùi tanh vẫn còn, dù đã qua mấy tiếng đồng hồ. Anh cất mẩu vữa vào hộp mẫu, dán nhãn cẩn thận, rồi ngồi thừ ra trước bàn làm việc. Ngoài cửa sổ, nắng trưa đổ xuống con hẻm chói chang, nhưng trong lòng anh thì có một đám mây đen đang kéo đến.
Mùi tanh từ kẽ gạch không nằm trong bất kỳ giáo trình cấp thoát nước nào Trí từng học, và điều đó làm anh khó chịu hơn cả mùi hôi.